Chronique du religieux de Saint-Denys, contenant le règne de Charles VI, de 1380 à 1422

발행: 1839년

분량: 778페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

261쪽

254 CHRONICORUM,AROLI SEXTI LIB. XXXIV. publicis relinqui canibus, seris et avibus devoranda Nec passus est ut eorum bapti Zarentur insantes, quod directe discrepat a fide catholica. Et in hiis procul dubio horribiles crudelitates et

inhumanitates exactas temporibus retroactis visus sui excessisse Preterea sub umbra predicte uerre, non nostri occasione,

sed sui delicti particulariter mole, a subditis nostris alliarum, accomodati et reformacionum titulis, excessivas collegit pec-cuniarum finalicias thesauros ecclesiarum, viduarum et puerorum minoris elatis deposita, occasione repeticionum vel retra

tionum hereditatum in nostris curiis Partamenti et Castelleti posita et consignata, subripuit; valorem quoque monetarum nostrarum de secto diminui seeit in preiudicium regnicolarum et ocius rei pul,lice; sicque unum mi Iionem auri collegit, ut

clare patere potest registris camere compotorum, quem tamen non ad nostrum sed suum convertit commodum singulare Exinde cunctis notum est quod mercandisie et alie res agrediende pro bono et utilitate regni nostri impedite fuerunt per multum temporis pacium, reditusque domini nostri et subsidiorum regni valde suerunt diminuti. Nec de predictis ille de Burgundia contentus, ymo ad destruendum penitus predictos nepotes nostros, Predilectum avum culum nostrum, ducem Biturie, et quosdam alios de genere nostro, ut Solii regnum regeret, nos et precarissimum filium nostrum primogenitum, ducem Guienne incitavit ad debellandum predictos, multos ex consanguineis nostris coegit arma sumere, ac si uerram pro nobis duceret; de Parisius nos eduxit, ut eo exPugnaremus, tanquam hostes capitales, qui tamen semper fuerunt nostri fideles parentes, subditi, et nobis ob dientes in omnibus. Et de secto monuit nos villam Bituricem

sem, ubi degebat predilectus patruus noster, obsidione cingere

262쪽

CHRONIQUE DE CHARI ES VI. - LIV. XXXIV. 255

eutrepris non dans notre inthi et mais mur assureres' impunito deson crime illa levi sui mos frieta des sommes normes . titve de lailles,d'emprunt et des formes illa enlevd lesti sors des inlises, et pii lddans les gresses de noti e cour dii a Plement et dii Chutelet l'argent mis en εμ et consigni e savcur des euves et des enisuis mineuira, . l'occasion de rhphtitions ou de retratis d'hhritages it a sat diminuerta valeti de nos montiales au pr/judice de nos sitiet et de 'Etat. Illa ait si amassi uti militon 'or, commerii est sicile de te vἡrisier suries registres decla chambre des comptes. Et cepetitant ilis' pas emptorycet argent kiotre service, maisci' converti h wn sage particulier. 'est mur cela que es trasim et Ies uires operation qui auraientiu oui ne auiien et . l'axantage de notre myaum Ont εω en trauhs Pendati si long-temps, et que les revetius de noti e doma inee des subsides dii roraumeliat to consillhrablement diminuds. v Non content de tout cela, ledit de Murgogiae, qui oulait exte miner entihremetit Dosdit Deuelix, notis ones hien aim te duc de Berri et quelque austes princes de notre famiIle, asin de gouvertier seu Ie roraume, uous congngsi nous et notae ista cheriis alui leduc de Guienne . marcher contre letalis seigueum, et a soria plu- sleura de nos parent, prendredes armes, comme4'il eo sal la guerremur nous Iliso in emmen&hors de Paris murcle alter combattre, comme nocentiemis morteis bien'u'iis alent toriour hia nos fidἡles parent et frieis, et qu'iis noles aient toriour με ei toutes choses Iliacius a persuadε 'assisse Bourges oti rhsidat notre oncte hien aimh, et nous a retenti devant cette ville pendant plus de cita sema ines, .noue grand deplaistri caestes chaleum excessives et insupportabies et

263쪽

256 CHRONICORUM ΚΑROLI SEXTI LIB. XXXIV.

quinque ebdomadarum spacio et amplius, quod nobis summe displicuit iam propter nimios et excessivos calores ac propter insectionem morticiniorum suhsequentem fuimus in magno periculo. Propter quod loco cedentes, cum venissemus apud Autissiodorum, villam nostram, ibidem avunculo, nepotibus et consanguineis nostris evocatis, auxiliante Domino, iterum tractatum pacificum inter eos et consederatos eorum, dictum quoque de Burgundia et consederatos ipsius composuimus; quem ab utraque parte sollempniter juraverunt et promiserunt tenere et inviolabiliter custodire. 4 Sed mox ut ad villam nostram Parisiensem pervenimus, ille de Burgundia, contra juramenta facta, nomine nostro quedam edicta secrete componi secit, per que revocabamus penitus multa, que nos et predilectus filius noster promiseramus componendo tractatum pacis predictum, videlicet restitucionem terrarum, hereditatum lieneficia et officia illorum, qui nepotum et consanguineorum nostrorum partem tenuerant. Quod

pejus est, longo ternpore post de facto litteras nostras, super restituendis castris, domibus achereditatibus supradictis nostris nepotibus et ipsis aventibus sectas, parvipendens, castra CO ciaci Petros undi et dominia aliorum tenuit, nec litteris nostris et vorificacionibus illarum transactis per nostram curiam a lamenti in hiis et similibus rebus, ut non esset qui ipsum de Burgundia vel ejus complices reprehendere ausus esset Preterea ut ad nutum nos, dilectissi naam consortem nostram reginam, procarissimum filium nostrum primogenitum posset regere, et regnum nosque tenere subjectos et libertate privatos, quosdam plebeios abjecti et infimi status ville nostre Parisiensis exaltavit, qui avetoritate sua et exhortacione nos regere voluerunt, sepius ad consilia nostra et ad curiam nostram Partamenti impetuose

264쪽

les exhalai sons stides produites pardes cadaures nousint mis en granddanger, et nousint contra in de dicamper Etant avrix en notre ville 'Auxerre, nous Davons mand Dotre Oricle, nos Deveux et nosco ins et avecci'aide de Dieu nous votis sal conclure uri nouumutrait de Fix entre elicet eura allies 'une pant, et tedit de Bour-gogne et ses alli&Ἀ'autre pari, et cha cun 'eu s'est engag par ne promesse et uia semen solennela arder et a observe inviolatile-men ledit traiti. i. ais dia que nous avonchia revenies. Paris ledit de Bourgogiae, contrairement aux sementa pestas, adait Miliger secialementi noue m certaines Ordoti nances, par eriuelles nous revoquions plu- sleur articles que nous et Dotre leti almessiis auton promis 'ex cuter lora decla conclusion udi traith de palx, involes la restitutiondes terres, lihritages Mnhsices et ossices de ceu qui avalent εω dansle parti de nos neveux et coustias Ce qui estiis encore, 'est que, long-temps apias, a mepris des lettres par loquelles nous ordon-nion de restitueri Dosdiis iacveux et leurs partisans leum chateaux, maison et hhritages, illa gard te chateau de Coucr de Piἐrresondset aurem domai nes, et lorsque nos lettres ontrat udi diges et notremur du Pariement, ii ne s'est troux personne qui osa blumeraedit de Bourgogii ou es complices. De plus mur nou gouuerner . songri, ainst questa reine notre muse hien aimhe et notre tria cherussalol, pou nous teni datis sa Epeia lance et nous prive de inute libertε nous et te roraume, i s'est entovia de gens decla conditionia plus abjecto et duilus bas iuge de Dotre ville de Paris, qui ontvouluious diriger par leurs conseiis et leur autoriti, et qui plus d'une soli son entres avec imphtuosit et violence dans Dos conseila et en notis mur du Paule metit, et oti proseia contremos conseillers et nos ossicier de menaces telles, que la justice ne pouvat avolesso mura,

265쪽

258 HRONICOR AEAROLI SEXTI LIB. XXXIV.

et violenter venerunt, consiliariis et inciariis nostris verbales minas taliter inserendo, quod nullibi justicia locum habere poterat, et sic finaliter opportebat quod ad nutum eorum omnia disponerentur. Continuandoque suos adgressus dampnabiles, Veneris vicesima octava die apprilis preteriti, advertentes prefati abiectissimi viri quod quidam ex consanguineis et ossiciariis no tris, regine et filii nostri, de gremio quoque fili nostre Universitatis, nec non de burgensibus et mercatoribus dicte ville nostre Parisiensis, egre serebant regimen et auctoritatem eorum, timentes ne ab illa deponerentur inviti et de foresactis punirentur perpetratis, magnam partem congregaverunt civium; et quamvis eorum major numerus ignoraret quid vellent agere, de tacto, sine auctoritate justicis, in armis et hostiliter cum vexillo explicato, ante domum filii nostri venerunt, in qua, eodem invito, dilectissimum cognatum nostrum de Baro et plures alios ejus consiliarios, ossiciales et servitores ceperunt, quorum Domina in quodam rotulo scripta erant, quem p

satus de Burgundia portabat in manica. Quos et primo duci fecit ad domum suam do Artesio, ac postmodum ergastulis variis mancipari, et ita dure tractari, quod quidam eorum diem ultimum signaverunt, et alii diuturne captivitatis tedio importabiliter sunt assccti. Sequenter altera die, prefati viles et infimi status viri, per exhortacionem prelati de Burgundia, in armis et cum vexillo, quod estandardum dicebatur, deplicato, ad domum nostram Sancti Pauli venerunt. Quam violenter ingressi, nobis, consorte nostra et filio primogenito invitis, de facto dilectum fratrem nostrum Ludovicum, ducem in Bavaria, cum quibusdam om-ciariis dilecti filii nostri, quasdam eciam dominas et domicellas insignes, existentes in servicio dilecte consortis nostre, cepe-

266쪽

mRONIQUE DE CHARI S VI. - LIV. XXXIV. 259

rabies 'on pas horn l. leur eoupabies attentata cie vendredi 28 avri dextiter, s'εtant apersus que quelque viis de nos coustias et des ossiciem, tant de notre maison que de cellos de la rei ne et de Dotremis, des membres de noue sille l'Universith, desiourgeois et marchaniis de notredite ille de Paris, commensaiunt , se lassc de leur gouver-nement et craignant 'etre spouillh de leti autorii et punis seleum sorsalis, iis oti r/uni uia grandisombre de gens duieuple, et satis leur dire ceriu'ils,oulatent satre, iis soni nilbs aveo eucen armes et baliniis d/ployω, satis autorita de justice deuanta'hotet de notis fils, et lariis on arretε malgia ut notre hien im cousin te ducite Bar et plusleurs au tres de se conseillers ossicier et serviteurs, donicios nom finient inscrit fur ne liste que edit de Boumogiae portat datis sa manche. I les a ait 'abor condui vera sola Itoteld'Arinis, uis enserme dans diverses prisons, et traiter ave tantde ruauth, que quelque uias 'entre eucen Otit moris Lle aiatreson langui datis es ianuis 'une longue captivi id. um auirebour, ces gens satis aveu inus declarite duievple sont

267쪽

260 CHRONICORUM AROLI SEXTI LIB. XXXIV.

runt in ejus presencia, et omnes variis mancipaverunt carceribus, in quibus diu in magno periculo personarum suarum remanserunt Plures alios excessus postmodum commiserunt et delicta, de nocte hora suspecta, sine auctoritate justicie, plures ossiciarios nostros, cives quoque Parisienses capiendo et inca cerando propriis domiciliis, et ex eis aliquos secrete interfecerunt, submerserunt vel ad redem ionem p cunialetia et importabilem posuerunt. Nec erat qui eos apprehendere ausus esset, quia consensu et auctoritate dicti de Burgundia hec agebant. Sicque mediantibus illis iniquis ministris, de quorum numero multos in serviciis et officiis nostris dictus de Burgundia posuerat, nos, conjux nostra dilecta et noster primogenitus filius ad tantam servitutem reducti fuimus, quod nec poteramus aliquid determinare libere ad utilitatem regni, donec per Dei graciam, provisionem et diligenciam precarissimorum cognati nostri regis Sicilie, filii et nepotis nostri ducis

Aurelianis, cognatorum nostrorum ducis Borbonii, Alenconis et Augi, ac plurium aliorum consanguineorum nostrorum, nec non prelatorum, militum, scutiserorum, suppositorum curie Partamenti, fili nostre Universitatis, urgensium quoque ac mercatorum ille nostre Parisiensis, ad nostram pristinam

libertatem reducti suimus, et quod per nos, ut alias apud Autissiodorum, pax iurata resormata sui et de recenti jurata tam per predictum de Burgundia quam per alios de genere nostro. Is tamen de Burgundia, die Veneris quarta augusticiam exacti, antequam filius noster primogenitus per villam Parisiensem equitaret, conatus sui dictam pacem infringere, publicari aciens pluribus domiciliis et locis communibus quod assentire dicte pacis erat destructio ille et civium que inductio salsa pessima atque dampnabilis erat. Displicenciam

268쪽

CHRONIQUE DE CHARLES VI. - LIV. XXXIV. 26

aristant de nuit . des heures indues, san autoriia de justice, plu- sleur de nos ossicier et de Murgeois de Paris, et les incares1 antians leur propres maison. iis enisu meme fgorgd o nori seciate-ment quelque utis, et on contraititues autres h pareri'exorbitantes ransons. Et persorine,' ait les apprdhender, parceriu'il agismientaveca'assentiment et a nom dudit de Murgogne. Ainsi, a moren deces infames ministres d'iniquita que ledit de Bourgogiae avait mur laseupari misa notre service o murvus d ossices a notre mur, ilious avait εduiis, nous, notre hmuse hien aimhe et notro sit alnε, Dune telle servitude, que nous ne polivionsisten ordoniae en liberth dansl'iniaret duioraume juriu'au momen coli, parua vace de Dieu pavla sagesse et pardes soliis de Dotrearhs cher cousin te roi de Sicile, denotre sis et neve te duc d'Oritans, de nos co in te duc de Bourbo , les comtes 'Alenson et d'Eu, de plusteum uires princesta saug, desis lata chevalier et curem, des gens de notre coves tu Parte-ment et suppot de noue fille 'Universith, ensin de bourgeois et marchanci de notre ville de Paris, nous avons εω rendus hiotre pre-

vel la aix uese, et exigi M'elle mi uiae de nouum tant pur edit de Bouaerane que par te autres princes de notre simille. u Cependant, te vendredi Maolit dernier avant que notis fit alni parmuro h chevalda ille de Paris ledit de Murgogne cessarέχ'en-sreindre ladite micen salsant publier dans se leur maisons et lieux publics, que consenti . ladite Mix 'finit ruine la ville et les habitantsci induction qui lini aussi perfide et condamnable qu'elleratait se se. nsuite, gintent de volesque a Mix Mait ritabile, et VoIant que les mis rabies qui 'avalent tro lae et viol&-'εtaient

269쪽

autem sumens de pace sic resormata, et quod predicti abiecti viri perturbatores et violatores huj iis aufugerant de villa no tra Parisiensi, ne punirentur pro delictis commissis et perpetratis, mox de societate nostra et villa dicta recessit, fingens quod Burgundiam petebat, quam tamen tunc non adiit, sed comitatum Flandrie, in quo et aliis dominiis sibi subditis

dictos criminosos pacis violatores ac proditores et homicidas pessimos, qui precepto suo interfecerant fratrem nostrum, ut dictum est Et quamvis post recessum suum ad eum solleis pia es nuncios nostros miserimus, qui poscerent nomine nostro et preciperent reddere males actores, quos secum detinet, quorum quidum dinoscuntur crimen es majestatis erga nos commisisse, qua de causa de regno nostro expulsi sunt, tanquam

exules proscripti, perpetuo atque alii ad jura regia sufficienter

suerunt evocati, ut secundum demerita sua judicialiter punirentur, nobis quoque restitueret castra nostra de Croteyo, de Cadonio et de Chino, que indebit occupat contra voluntatem nostram nichilominus que precepimus facere recusavit inob diendo nobis. Quodque pejus reputamus, sub umbra quorumdam salsorum et adinventorum colorum, de Burgundia, Sabaudia, Artesio, aliisque locis plurimis pugnatorum ingentes copias

congregavit, ut veniret ad villam nostram Parisiensem et ut liberius et favorabilius per villas nostras transiret, civibus ii teras clausas transmisit, requirens auxilium et iuvamen addens quod evocatus a nobis et a filio nostro ad nos venire intendebat, ut nos liberaret de servitute carcerali, in qua detinebamur, ut dicebat quod salsum est et notorium mendacium, quia nunquan in majori libertate fuimus, quam a tempore sui recessus

270쪽

CRRONIQUE DE CHARI ES VI. - LIV. XXXIV. 263

ensuis de Dotre ille de Paris, mur εviter e chfitiment ora leui scrimes, i Lest retir de notis cour et de ladite ville, eignant de serendi e en Bourgogiae Mais audie de parti mur cette province ilest allydans son comes de Flandre, ou illa donn asile, comme datasses aut res Omaines, hines crimineis, transgresseur de lataix, trai-

tres et homicides exscrabies, qui par se ordi es, valent assassi hDOtre si Me commerit arath dit. Depuis son disari, nous tui avoris en or uiae ambasinde solennelle mur tui seire demander et irioindue en notremo de nous livrer es inalia iteur γ'il retient auprὰ de tui, donicies uncontiaotoirement commis te crime de lese majests, et Onchid murine motis chasias de notis roraume, et batinis kiei phtuit6 Ies uires Ont tἡddcrotes ' ou emen personne mur ire punis selon Ieum d 6- vite. nousqui avons sal enjoindre inalement de Dolis restituerios cha. teaii d Crotoy de Caen et de Chinon,'u' i occupe indument contrenotre volonis. 6atimoitis it a resus de se sotimetire a nos ordi es et de satre ces restitutions Mais co qui nous sembleiis encore, c'est que, inus de vallis et frivoles prέtotes, illa levi ei Bourgogiae, en avole, en Artois et en plusleur aut res lieux, ne armie considὐrable murmarcher fur noti e ville de Paris, et aliuta' leni uti libre passage et uti a uel favorabie dans mutes nos villes, illa adressyaux habitanis des lettres clos dans Iesquelles Pleur demandati semur et assistance, pestendant ne veniesque parce M'il avai di mand/ par nous et parnotre fils, mur nous Milure de la servitude dans laquelle oti nous relenait comme captisi, dimi il4 ce qui est une ausseth un mensonge

Par O . e qui est certain a contraire, 'est que nous et notresis tui avons disendu par lettres patentes, et en tant M'i craignat de Dolis ossenser, de veni ave se gens de guerre. Non seulement i an prisescet ordire Mais, e qui est plus graves nos reis, ii retient

SEARCH

MENU NAVIGATION