장음표시 사용
581쪽
438 Dig. Prostem. XII. Lib. VI. Cap. IV.
suam potentiam recomprobaret, & quae sua esset iustitia, innoceoti adesset , victoriamque coelitus concederet
n. a. Testatur id AVENTINUS x, euius verba haec sunt: Majores no iri magis Deo , quam sibi , consili, plus divinae justitiae ejusque promistis, quam
suo ingenio, aut sapientiae innitebantur, totius caelestibus decratis , quam fuis opinionibus, jtabant : osciis omnibus, atque astis, Numen supremum interesse Noluerunt, demum rata haberi, cum diυintimauspicium addixillet; cuncta quasi in theatro supe despectantium in eo pectu Dei in M. geri patuerunt. Ec mox r. Proinde in causis ambiguis, maxime criminalibus , quae nullo testimonio hominum probari boterant, ad caelesia beneficia, ad summam majejiacem, quae falli non potes, tamquam ad arbitrum honorarium, o judicem omnium confugiebant. n. 3. Sane, Philippus Galliae rex speetali constitutione duella haec permissurus quatuor requisita pinsuit: I. ut de crimine agatur, deque eo constet: a. ut mortis poena in crimen sit constituta: 3. ut alio modo suillatenter probari non possit: q. ut accu satus
per indicia, & verosimiles praesumtiones ,ἱ suspectus
His igitur requisitis positis nihil iniqui eirea duella remanet, si magistratus decernuntur. Nam I. ce tum est, casus quosdam contingere , ubi ius actoris est sendatum, sed plene probari nequit . nihil igitur hic obstat, quo minus actor ad defensionem naturalem sui juris, i. e. ad duellum provocare possit. Sane, a. negari nequit, jure naturae actorem , deficiente judice, jus suum duello vindicare posse : deficit
582쪽
De Defensione Iurium per Iudicia. 499
autem iudex si rem ad statum naturalem remittit, i. e. actorem vindicem sui iuris constituit . Et cum v. Deus inter gentes litigantes sit bellorum ' arbiter, nihil obstare video, quo minus in causs privatorum quoque idem Deus arbiter constitui possit . Is enim
cordium scrutator solus de veritate causo , quae hu-INano modo probari nequit, decidere potesti, & secundum justitiam ex natura persectionis decidere debet. Hinc non tantum 4. a tot populis, etiam Christianis, consensu Papae, & sacerdotum , iudicia hareapprobata sunt: sed specialiter I. ea vocantur iudi-eia Dei Veteres Bavari illa Mehae Dius', sive I hvia Dinh , id est iudicia sancta vocarunt . . Hinc & clericos quoque ita pugnasse , legimus h. n. q. Neque obstant loca , ubi duella improbantur, tentationes .divinae vocantur φ , impia consuetudo , crudele probationis genus . Unde legibus publicis abrogata I, & jure . canonico inprimis prohibita suere q. Nam I. loquuntur de ab usu unius, vel alterius gentis, quae indistincte etiam in causa non ambigua, vel leviori , vitam subditorum ferocitati accusatoris exponere, fas esse existimabat ; hunc enim abusum merito leges, & auctores damnant at positis terminis modo expositis, nulla iniuria superest . ,Unde a. alii piiὶ viri modum hunc probandi commenda
583쪽
legimus. Inter Christianos tamen , quibus charitas maxime commendatur , res dubia iuramentis par tium ; iudicium autem, an bene, an male iuratumst, Deo relissum ei l. g. DCXCl I. Finitur iis eorum, qui in civitatem coluerunt, I se tentia judicis: Ratio naturalis haec est, quo membra singula, quae in civitatem coeunt. facultati jura sibi naturali ratione concessa vi defendendi renuncient , ac se , suasque controversias, civitatis iudiςio submittant, se id pro iure accepturos, qvcd iudex pronuncia verit. Obligatio igitur parendi sententiae est ex consensa illo civium generali, adeoque ex compromisso e cui accedit compromissum speciale , dum alter judicem adit , alter litem contestatur, adeoque coram judice causam disceptant, & hoc ipso judicis arbitrio specialem hanc causam submittunt. Unde ex sententia iudieis jure Romano specialis actio judicati oritur. v. i. Post hanc sententiam ergo consensu , &compromisso partium latam , omnis lis finitur , nec
remedium aliquod praeterea comperit ,' neque enim
quaeri potest , an aeque judicatum sit , an non 8 , quia partes id ipsum arbitrio judicis relinquunt , &in eum compromittendo spondent, se pro aequo id habiturum , quidquid judicaverit . Hinc bene JCti Romani docent, Praetorem ius dicere , etsi inique ius dicat: posito enim pacto partium non amplius quaeritur, quid iudex judicaverit, sed an iudicaverit. n. I. At quia falli iudices possunt, vel quod causa non satis explicata, vel quod per ignorantiam judicis, vel dolo ejus dictum sit , civitates remedia
584쪽
D liatio, Re visio, Supplicatio, Leuteratio, oberiem 1eratio, Restitutio in integrum, &c . n. 3. Tribui autem his remediis solet vel effectusta item deυοltitiυus, uti in possessione summariissima , item in causis celerrimae expeditionis , ut alimentis, dic. vel suspensivus quoque , quo casu tota clusa ad judicem ad quem devolvitur, omnisque sententiae essectus susipenditur. n. q; Sintentia per remedia suspensa. si confirmatur, retro valet a tempore primae sententiae , & ex eo tempore pro iudicato habetur s. DCXCIII. II. Finitur iis etiam transactione: quando nimirum partes controversiam conventio cecidunt, aliquo dato, aliquo retento st. g. DCXIC. III. Finit ut iis pristatorum nam de arbitris inter summas potestates agemus libro seque xi cap. IX. 3 per arbitrium: si nimirum partes consentiunt in certas personas , ut litem decidanti. Cum ergo horum judicio sua voluntate se submittant pat-tes, secuto arbitrio lis finitur ex eorum consensu. f. I. Arbitri dicuntur ab arbitrando . Arbitrium autem exigi potest, vel ad . φstimationem , vel ad eoptroversias amicabiles conciliandas, vel ad eontro versias dedidendas: atque de his solis hue loco agi
n. a. Arbitri constituuntur I. consensu partium Flunc leges compromissi inspiciendae sunt: a. volente arbitrio . n. 3. Compromittere in arbitrium possunt omnes
qui pacisci. Eligi arbitri possunt omnes ,' qui iudi
tium habent. Si plures eliguntur, omnes adesse debent, majora tamen Valent. n. q. Ofectum sunt omnes controversiae privatq
585쪽
sor Dig. Proaem. XII. Lib.VLCap. IV. . etiam criminales , quoad ius paciscentium privato xum t sed & causae possessionis. n. 3. Finis est decisio controversiae pri Uatorum.' procedendi modus est idem, qui in processu priva
n. 6. Essectus est , ut partes teneantur stare arbitrio , et sit contra jura, nedum si inique pronunciatum sit. Non ergo de justitia caust tum am iusqus ritur , nec remedia dantur ' . EXecutio autem peti debet coram iudice ordinario. n. 7. Finitur arbitrium I. morte arbitri, nost alterutrius ex litigantibas seeus, ac jure Rom. s r. die addito; 3. utriusque consensu etiam tacito ), U. g. transactione, &c. q. accepto iudicio : 3. electis aliis arbitris; 6. rei controversae interitu , 7. sententia semel dicta f. DCXCV. Denique , & IV. lis finitur serie : si lege publica intra terminos supra positos causae deci so sortunae relinquitur. II
586쪽
Naturali ratione hominibus quaesitorum.
. CONTRA EXTRANEOS. Ubi de REPRESSALIIS , ae BELLO , ei qua
M U S hactenus, quomodo iura, quς cuique hominum naturali ratione quaesita sunt, dein fendantur per IU-
ro iudicia tantum in subditos valeant , merito quae ritur, quaenam sit ratio defendendi iura illa contra
Nos in genere dicimus, defensionem illam expedire vel citra bellum per REPRESSALIAS , vel per BELLUM.f. DCXCVII.' Primo igitur agemus de iure re Ii pres
587쪽
pretaliarum, & rationem hujus juris naturalem explicabimus . Cap. I. )9- DCXCVIII. Secundo vera Principia circa ius bellandi exponemus, & demon strabimus I. iustitiam bellorum , tum privatorum , tum publicorum. Σ. Requisita belli , inprimis vero clarigationis necessitatem , explicabimus. 3. Videbimus , quinam bellum genere , & in quos geri possit . q. Exponemus, quidnam in hollem liceat an , & quatenus hostis hollem oecidere , personam, vel res ejus capere , &has vastare possit P & quodnam ius victor in deditos, ac servos adquirat ρ Cap. II. f. DCXCIXa Tertio examinabimus, quidnam iuris sit ratione eorum , qui ex hostium potestate elapsi
postliminio redeunt. Cap. III. g. DCC. Quarto agemus de belli sociis , & quid
hi eos lieeat p. IV. Quinto exponemus, quid juris sit circa medios. Cap. V. &3. DCCL Sexto sequetur celebris materia de fidei hosti data : ubi I. remissi ve de paee , speciatim autem de induciis, Aponsionibas, commeatu , & salvaguardia ut voeari solet a. de fide hosti a privato data; 3. de his, qui fidei hosti datae accedunt;& denique 4. de Garantis , & Obsedibus agemus ι
3. DCCII. Saeptῖmo explicabimus modos finiendi hellum , speetatim per pacem. Cap. yII. f. DCCIII. Octavi de conciliatoribus pacis agemus, nimirum, de legatis, & mediatoribus. cap.
588쪽
De Defensione Iur;um per Repressalias. CAPUT L
De vera Iuris Repressaliarum origine ,σ ratione ε
g. DCCIV. D RIMUS modus defendendi iura evi
I que hominum naturali iure quae illa , sunt repressaliae . g. DCCV. REPRESSALVE dicuntur ab Italica 'voee Pres . Vocari quoque solent Litterae marcae , sed lettres de marque - Sunt autem repressaliae, quando civitas pro in juria ab alia civitate illata , quam reparare recusat, hujus bona, aut subditos capit, donec satissa
g. DCCVI. Primo igitur requiritur, ut inter duastivitates quaestio sit, ubi superior non est , qui litem dirimat. Unde sequitur, privatos propria auctoritate alienae civitatis cives, aut res eorum pro suo, vel civitatis debito , capere non posse . . sq. DCCVII. Secundo requiritur, πι ciυitas , cu ius eives iniuriam intulerunt , implorata ius de is vitatis subditus nostrae civitatis subditus nostrae ei uiseiati , vel nostrae civitatis subditis, sive ex civili , si ve ex criminali causa obligatur, & civitas vicina implorata iudicium denegat : vel plane non judicando vel contra ius pronuntiando, . His requisitis positis propitio jure personae, & res illius civitatis injuriam inferentis capiuntur , donec satisfassum sit . . - f. DCCVII. statio huius iuris non ex iure aliquo Gentium voluntario oritur Φ, sed ex ipso iure
589쪽
naturae. Cum enim inter duas civitates litigantes superior nemo sit , qui litem dirimat, civitas laesa omnia media ad reparationem in iuriae necessaria adhibere licite poteti: non autemι aliud medium datur, praeter repressalias ti bellum. Quando igitur mediantibus repressaliis ius nostrum plenarie consequi possumus, merito praeserri hoc medium debet ; quia bellum , utpote modus reparandi violentior , nondam est medium necessarium reparandi iuris. f. DCCIX. Neque ob iat, jure naturali res , &personas subditorum non obligari pro iniuria civitatis, nedum pro inius a concivium . Resp. obligantur omnino, si ipsa civitas iniuriam inseri , uti insert, si nostris civibus ius denegat. Subditi enim coeuntes in tivitatem omnia jura sua arbitrio civitatis submittunt ; quidquid igitur civitas agit , cives pro iure habent, vel saltem habere debent , cum omni suo arbitrio renunciaverint, & civitatis facta probare, quin ope, & opibus suis defendere teneantur: subditi igitur in uriam a civitate illatam probant, eam defendunt, eoque reparationi juris nostri resistunt. Atque ex hac ratione & bello conveniri, &repressalice in eos statui possunt. Si proinde eives alterius civitatis nostrae civitati, vel nostrae civitatis subditis, iniuriam inserunt , &civitas ejus reparationem negat , reliqui cives non tenentur ob injuriam concivis, sed ob iniuriam ei vitatis, quae ius denegat; quam injuriam, uti ante demonstravimus, subditi de sendunt, & defendere te
f. DCCX. Repressaliis tantum uti possunt summae potestates contra alias civitates , quae itidem se .periarem non habent. s Fid. g. 7o6. Jf. DCCXI. Objectum iuris repressaliarum sunt I.
590쪽
incolae ejus civitatis, quae iuris reparationem negatu, etiam feminae, infantes, senes, mercatores ae , &c. quin & legati, qui non ad nos, sed ad eos mittuntur, qui nobis medii sunt 1: a. res sive mobiles, sive immobiles, corporales , & incorporales , civitati ius deneganti propriae non 3. personae , vel res advenarum, seu transeuntium 3. DCCXII. Essestus juris repressaliarum est, ut res, vel personae captae, mutuationis loco sint, donec injuria ab Illa civitate reparetur, i. e. iustitia lae lis administretur. Si civitas cunctatur, Vendi res captae
possunt, & residuum restitui civitati debet. Sed quid de personis captis statuendum λ quomodo illae pro debitis civitatis obliganturi Resp. fi causa est civilis , operibus adhiberi possunt usque ad quantitatem debitis non vero fiunt servi , quia non justo bello capti sunt ρ. Si causa est criminalis , talio in captos statui, & idem eis infligi malum potest , quod nostris civibus illatum est . Apud Athenienses androlepsia tantum in homicidio permissa fuit 4. f. DCCXII. Finitur ius repressaliarum, i. si civitas satisfactionem offert, & praestat . Satisfacit autem , si in civilibus iudicium constituit , causam
cognoscit, ac sententiam exequitur ; vel si in criminibus reum aut punit, aut dedit φr a. si ex rebus captia creditori satisfactum M vel sanguine capti crimen est expiatum: an 3. morte ejus, qui crimen
commisit negatur, si civitas in mora fuit dedendi. f. DCCXIV. Disserunt repressaliae a bello , quod
bellum statum pacis mutet, cum e contrario , per repressalias pax salva maneat.