장음표시 사용
91쪽
reliquerit filius scire. Ausc. PC. Principis munus,cum ostendo liberalitati eius inesic ra Honem: ambitio enim, ta iactantia, bc effusio, dc quidvis potius quamliberalitas existimanda est , cui ratio non constat. Dignum ergo Imperator masuetudine tua, minuere orbitatis iniurias, Dec pati quςmquam filio amisso insuper assici alio dolo re, Sic quoque abundc misera res est, pater filio solus he res : quid si coheredem non a filio accipiat ὶ Adde, quoacum ditius Nerua sanxisset ut in paternis botris liberi necessitate Vigesimae soluerentur, congruens crateamdem immunitatem parentes in liberorum bonis obtinere. Cur enim posteris amplior honor , quam maioribus haberetur 3 curve non retro quoque recurreret aequitas eadem 3 Tu quidem Caesar illam exceptionem remouisti, si modo filius in potestate patris fuisset, intuitus opinor vim legemque naturae, qtiae semper in ditione parentum csse liberos iussit, nec uti inter pecudes, sic inter homines
potestatem dc imperium valentioribus dedit. Nec vero Contentus primum cognationis gradum abstulisse Vin sinaae, sccundum quoque exemit, Cauitque ut in sororis bonis frater,ic contra in fratris soror,utque auus, auia in neptis nepotisque,dcinuicem illi, seruarentur immunes. His quoque,quibus per Lati iniciuitas Romana patuisse set, idem indulsit: omnibusque inter se cognationum iura commisit, simul dc pariter,ec more naturae; quae priOres Principes a sinsulis rogari gestiebant, non tam praestandi animo, quam negandi. Ex quo intelligi potest quantae benignitatis quanti spiritus fuerit sparos, atque, ut ita dicam, laceras gentilitates colligere atque corin et ore, ec quasi renasci iubere: deferre quod negabati ,ar que id praestarc cunctis quod scire singuli non impetras ienti postrenab ipsium sibi eripere tot beneficiorum occasione , tam n uinorosima obligandi imputandique mate-
92쪽
riam. Indignum credo ei villini. ab homine peti, quod dij dedissent. Sorores estis 5 ater amas de nep6tas: quid
cst ergo cur egetisὶ v. litis vobis estis. Qui pro cetera sua moderatione, non minus inuidiosum putat dare hereditatem, quam auferre. Laeti ergo adite honores, capessite ciuitaten neminem hoc necessitudi is abruptum,velut truncum amputatumque desti lucr : iisdem omnes quibus ante pignoribus, sed honestiores perfruentur. Ac ne remotus quidem iamque deficientis assinitatis gradus, aqualibet quantitate Vigcsimam in serre cogetur statuit enim communis omnium parens sit mana, quae publicanum pati possit. Carebit onere Vigesimae parua S exilis hereditas : dc si ita gratus heres volet, tota sepulchro, tota funeri seruetur. nemo obseruator, nemo castigator adsistet. Cuiuscuque modi ea pecunia ex hereditate ali cuius obuenerit, siccarus habeat quietusque possideat. Ea lex Vigesime dicta est, ut ad periculam eius perueniari, arisi opibus non possit. conuersa est iniquitasi' gratu lationem; iniuria in votum; optat heres ut Vigesunam.
de Mai. Additum est, ut qui eiusmodi ex caussis in diem edicti V igcsimam deberent, nondum tamen intulissent; non in serrent. At in praeteritum subuenire, ne iij qui dem poriunt. tu tamen subuenisti cauistique, vz dcsineret quisque debere,quod no esset postea debiturus. idem secis fine malos principes habuinemus : quo ingenio, si natura pateretur, quam libenter tot spoliaris, tot trucidatis sanguinem dc bona resudisses. Vetuisti exigi, quod deberi non tuo Ochio coeperat. Alius ut contumacibus iras cretur, tarditatemque soluendi dupli, vel oc qiuadrilli irrogatione mulctaret: tu nihil referre iniquitatis exiitimas, exigas quod deberinon oportuerit,an consti
FILII PATER. J Cur non autem hoc etiam No a r
93쪽
IN C. r 'NI PAN ECV RIT V M. dis 'ficultasque e , ex qua magis iustum, certe motivmn, filium patri succedere; quam contra. Itaque quia hoc . rarius,nec ita ex naturae ordine , id ne lexit. Quo D FUISSET.J Traianus naturae 'inculum intimius, quo putauit ciuili constitutione non olui. Itaqueit ictu hiter L inebat pater esse itum n quia ante ciui ter fuerat, C mmc qu que naturaliter erat, habuit immunem. VECTIGAL Es. J Subiectis τὸ Aoab,obnoxias Vice imae. QVI NON .HABET.J An,quem non
habet: Nam potes avem iij morte consortes habere lucti Vinon Fi- . . Icum. A FILIO .l Nec te an exto eim ritum, vec ei iunctum. qua tu e Z Fiseres , quem lex ingerit. SEMPER. J Etiam grandes P a uti tos. etiam patre draeniores, olentior; . Huc enim sequens comparatio e-Lut. PER LAT iv M. Non olum, qui be ostio Principis. on hoc dicit . qui tantam Latini ci PRIOR Es PRINCIPes. J Suetonius in Tito: Cum ex instituto Tiberii, omnes dehinc Principes beneficia .i superioribus con fla Principibus,non aliter rata haliarent, quam si eadem iisdem & ipsi dedistent , primus praeterita omnia uno confit inauit cilic , , nec a sic peti passus est. Si A R sAs. Tran ne ba in ciuitatem. JMpvTANDI. J Vt supra, i scribena bene Aij. emerendi. CvR EGETis. J Omnino verum , cUr rogeris, Lit in io qu'que visium. tingue autem, cur rogetis, ut sitis ξ vobiscitis. SD a dicat, ' estis fratres, vobis egis totum von coi qui viliam decerpit. Qui PRO J Lge, Quiri. DAR E. occvtiove,qMam suaulit, semel uniuerse dedit. ADITE HONOREs. JIn colom se vobis Hoc enim ad Latinos pertinet, qui ut dixi ci'θι em Romanam adipiscebantur, bini honoribu estis. CIvITATEM. J
A QUA L Ill ET J Altera moderatio Traiani, qui non ingradibus ἶ- Lm d leusauit , d tu modo Hereditatis. Si ce modica, mira ta e summam ess e a viliam: nihil delibatur. Cuius CVMQVE NODi. J V uidum , Cuiuscumque modica pecunia. quodam plector latim tamen te uri alicui, pro alicuius. Senseutia est: cuius
94쪽
go T. LIPs I COMMENTARIus reuocare defunctos,nec facere ut qui vixit, non Vixerit; qui bono res gessit, non gesserit: nullumque haberem praeterita ius,praeterquam obliuionis. Agathon Comicus,apud Arctotelem: M που γὰρ ἀού αυδ ειος D in , .
Vnum hoc nec ipse praepotens habet Deus, Qiue facta sunt, iiii a posse reddere. POsTEA. J Post diem tui edisti. IDEM.J Litui eius rem
etsi sequentia non bene ordivat, NON TUO SAECVLo. Vno Ῥμ- . .
bo,remisit reliqua eius vectigalis, tu causis di fui Hoc est,quo onuuin Laudatione Gratiani tangit: Vel illud unum cuius nodi est, de condonatis residuis tributorum Z Quis unquam Imperatorii hoc prouinciis suis uberiore te indulge a deditZ Fecerat & Tr ianus olim e sed partibus retentis. Non habebat tantam obieet tioncm conoesti debiti portio , quanta suberat amaritudo serva'.
CI. . F. TRAIANO. HADRIANO. A V C. PONT. MAX. TR POT. Si Cos. Ti. QuoD. OMNIUM. PRINCIbVM. ET. SOLUS. REMITTENDO. HS NOVI ES. MILL aES. CENTENA. N. DEBITVM. FISCI. NON. PRAESENTES. MODO. SED. ET. POSTERO S. s vos PRAESTITIT. HAC. LIBER ALITATE.
s CV Ros. Ea remissio audis, O li aestimatime Acut nev hat, vigintiduos intiliones Philippicorum & semiis. Mi Traiaἡi5beralicas mivor, in partibus tantum, si diuit Ausinius. S O L- VENDI DupLI. J Ita. nam poena etiam mor olet a duci. quo e u i Eior de Neruά: Quidquid antea pre nae nomine tributis acccss rat,indulsit. Ita j exemplum aliquod a paterna in v entia habuit, et is perauit. NON OPORTUER IT. I ud vetus , in causis quas ab- .ruasti edi D. inque iniquit is en es exigere talia iam debita con 'li'
Fanis Caesar curam δί solicitudinem Cons alarem. nam mihi cogitanti eumdem te collationes reseisisse do-
95쪽
natiuum reddidisse, congiarium obtulisse, dclatores abegisse,vectigalia temperasse, interrogandus videris, satis. ne computaueris imperij redditusZan tantas vires habeat frugalitas Principis, ut tot impendiis, tot erogationibus sola sufficiatὶ Nam quid est caussae, cur aliis quidem cum omnia raperent,& rapta retinerent,ut si nihil rapuissent, nihil detinuissent, deluerint omniar tibi cuintam nullia lamiaris, & nihil auferas, omnia supersint Nunquam Principibus defuerunt, qui fronte graui Sc tristi supere lio,γtilitatibus fisci contumaciter adessent: dc erat Pyincipes ipsi sua sponte auidi dc raraces,&qui magistris non
cyrent, plura tamen semper a nobis contra n didic runt: scd ad tuas aures, cum telis omnibus, tum Vel
maxime auaris adulationibus obstructus est aditus. Silent ergo dc quiescunt,&postquam non est cui suade tur,qui suadeant non sunt.qubeuenit ut tibi cum plurimum pro tuis, plus tamen pro nostris moribus debe M. mus. Locupletabant & fiscum & aerarium non tam V
coniae Sc I ullae leges, quam Maiestatis singulare, & vnicum crimen eoruni , qui crimine vacarent: huius tu me .
tum penitus sustulisti contentus magnitudine qua nulli magis caruerat, quam qui sibi maiestatem vindicaban: Reddita est amicis fides,liberis pietas, obsequium seruis: verentur, dc parent, dc dominos habenti non enim iam serui Principis nostri amici,sed nos sumus , ne ater patriae alienis te mancipiis cariorem quam ciuibimuis credi j omneis accusatore domestico liberasti, unotiue salutis publicae signo illud, ut siedixerim, seruile bellum fusi
tulisti. In quo non minus seruis, 'uam dominispraestitisti: hos enim securos,illos bonos fecisti. Non vis interea laudari, nec fortasse laudanda sint, grata sint tamen re cordantibus Principem illum in capita dominorum semuos subornantem, monstrantemque crimina, quae tan- I. qu in .
96쪽
quam delata puniret. magnum & ineuitabile, ac toties cuique cXpcriendum malum , quoties quisque similes Principi seruos haberet.
CONSvLAREM. aetiti ergo iam Consul,curare resp. debeo. Coi LATIONES REMIs IssE. J Spectat cum alia prouincialium in auspiciu vinis. Imperiij dona, tum ' Coroiurnam aurum maxime , qu ecie Colgatio-n s exhauriebantur. Itaque boni Principes remittebant. ut bί Traiamia: vs Iuliam 3 onter cuius liberalitatis te limonsa Ammianus recenset, C
ronari tun indultum, & renuita debita mulct diuturnitate conge sta. TEMPER Ass J I iud Vigesimae, ad modum iam dictum.
TOT IMPENDII s.J In milites,magistratus,ludos,opera: atq; alia, quorum secimen in nostris Adnitrandis Uro ii. RAPERENT. JAd Domitianum pertinent. Adi Suetonium, p. X H. NOSTRIS MORDBvs. J Vui bonos nos facis , qui ab adulationibus sic arces. VOCO-N I AAJ Lm Voconia vetus,uequis heredemseminam,Ῥel Hica etiam filiam aceret,ultra quadrantem hereditatis. IvLIAE LEGEs.J Mulsae sunt ab Arei sto, hoc nomine: sed nunc Iuliam de maritandis ordi nibus, quae Papiae iungi aut cum H misceri Iolet, tute egi clarum Q. Nam has Augustus,ut Tacitus loquitur, aerario augendo sanxerat, ob multiplices ibi mulctas. VN1CvM CR 1MEN. J In Tacito pasim ἀλcetur. ubi quibus vibilobiici potest aiestatis crimen impingitur. Nero etiam statuit, ut lege maiestatis,omnia dicta factaque,quibus in . do delator non deesset,imerentur. AMICI s.J aeui nuuc amicum non deserunt. LIBERI s. J Qui oe ipsi armabantur in parotes. SKRvis.J Passim in dominos in iurgebant,o' territabant accusat ri Maiestatis. SALvTis P vBL. J Velutformula erat, in laudem bo, norum Principum: m in nummis passim insculpitur,s ALVs. PUBLICA. Sic di J V Abac tesser data in edita. SERVILE BELLVM. Agusium ad vetera Seruilia belu, cum manesus in Dominos armarunt: 'athsi linguas. Traianus autem haec ista seu lit, aut sublata a Neruspatre comprobauit. Nam de eo Dionis compendium:
Ios, quicumque insidiati dominis suissent,omncs intcriccan atque iis nec aliud quodvis crimen inferre, aut accusare dominos per imisit. NEC FORTAssE. Extra culpam ratim dumtaxat sent, at
97쪽
IN eodem genere ponendum ci quod testamentano stra secura sunt: nec unus omnium nunc, quia scriptus heres: non in salsis, no ta iniquis tabulis aduocaris. nullius ad te iracundia nullius impietas, nullius furor con
fligit: nec quia offendit alius nuncia paris, sed quia i pse
meruisti.Scriberis ab amicis; ab ignotis praetericis: ni nilque inter priuatum M Principem intcrcst, nisi quod nuca pluribus amaris: nam dc plures amas.Tenc Caesar hunc cursum,&probabitur experimeto,sime feracius & Vberius non ad laudem modo, sed ad pecuniam Principi herede illo mori homines velint, quam si cogantur. Donati it pater citus multa; &ipse donasti: cesserit parti eratus; manent tamen j,qui bonis eius fruantur, nihilo ex illis ad te nisi gloria redit nam liberalitatem iucundiorem debitorgratus: clariorem ingratus facit. Sed quis ante te laudem istam pecuniae praetuliti quotusquisq; Principum ne id quidem in patrimoniis nostris suum duxit,
quod esset de suo di nonne vi reguna ita Caesarum munerira,illitos cibis hamos opertos pNdae laqueos,aemulabantur una priuatis facultatibus vellit hausta SC multiplicata, retro secum quidquid attiger e referrent.
NvNC Q vi A sCRIPTvs.l o cura iec mi lirecta. Disiecto: nec Vnus omnium, nunquam scriptus hem. Acute in Tere. aut a Ior Non tu nquit, omnium beres nunc es,ω illi Domitianus; qui salso talem se rerebat nec cogitatum, nec scriptum. FALsIs.l . Mendacibus, continis. I N i QI I s.J Ubipropior At Aus beres . IR 'CvNDI J Pu aliberal,qui patrono ostensius. tinctat itam iuresiaccessionis priuaret, irincipem scribebat. Pi As J Patris , auis ij. Nam, ut Tacitus in tricola, a bono patietiolii scribiturberes, iiis malus Princeps, FuROR.J Aliquis parum suae mentu, qui oretis suis ad Priucipem ivertit. AB AMICI s. t 'Pro more, O tune. Atque ita Aurumuprgelsus, proximis maius,' quaterdecies mil- Κ
98쪽
8 a. Let Ps I COMMENTA Rrvs α naomnis, quae exstabant,& Domitianus inique abstulerat, dominis reddidit: in sisti Romanae agros emit, ac diu illi: Dio. iactum eiusdem liber ab O Memorabile, in Zonarά er Piniostruo se raptum. Reppererat Heroris Atticur , Sophistae pater, domi suae ingentem thesaurum. Calumnias Neritus, ad Principem scripsit indicauit. Ide
rescripsit V re. Sed Atticus nec sic securus, iterum scripsit: At enim
thesaurus priuati hominis conditionem superat. Nerua iterum an, mose, Ergo abutere. CEssERIT. J Lego, ceperit, sestsententialiaquet. Nisi mis tamen pro Deccsicrit accipere riu esset, Age, mortuus exi u aliquo parum gratus. PARvM GRATv5. MN heredem non fererit. Nam quos promouissent aut dirassent , ab iis suo iurerratitudi- .nem exigebant. Ita Caligula sin Suetonioὶ Primipilarium testamenta, qui neque Tiberium,neque se,heredem fecijsciat, ut ingrata,rescidit: quia nempe Principum beneficio ad gradum opesque venissent. BONI s EIv .J Neruae. quia tamen in de ipso Traiano praelust,m
lius ortasse.bonis cis. HAusTA.J Legendum aucta, si tamen sequense' ae multiplicata selis. Pro quάali selibri, implicita: in mihi non dis liceat, aptiusque ita adHamos Laqueosq; referas. Bona illa Caesa-Hsvelut hausta Sc absorpta ut pisicibus hami priuatisfacultatibus isdemque implicita cr innexae t feris laquei: trahuntur acum ista ad Frincipem,lpecie ita gratitudinis in testamentis.
v λ M utile est, ad usum secundorum per aduersii venisse3Vixisti nobiseum periclitatus es, timuisti: quae tuo
sint innocentium vita. is & eX rtus es, quantopere detestentur malos Principes, etiam qui malos faciunt. meministi quae optare nobiscum,quae sis queri solitus. Nam priuatonidicio Principem geris, meliorem imo te praestas, quam tibi alium precanere. Itaq i sic imbuti sumus, ut quibus erat sumina votorum, melior pessimo Princeps : iam non possimus, nisi optimum, serre. Nemo est crgo tam tu issam ignarus sui,ut locum istum post te concupiseat. facilius est, ut esse aliquis siccessor tuus possit, . quam ut velit. Quis cnim Curae tuae molem sponte sub cati quis comparari tibi non reformidet i Expertus M
99쪽
afferebas excusationem adoptari. An prona paruaque sunt ad aemulandum, quod nemo incolumitatem turpitudine rependiti Salua est omnibus vita,& dignitas vitae: nec iam consideratus ac sapiens, qui aetatem in tenebris
agit. Eadem quippe sub Principe virtutibus praemia,quq
in libertate: nec Denefactis tantum ex conscientia merces. Amas constantiam ciuium, rectosque ac vividos animos non ut alij) contundis ac deprimis , scd foues & attollis. Prodest bonos esse, cum sit satis abundeque si non nocet. His honores, his sacerdotia, his prouincias offers: hi amicitia tua, hi iudicio florent: acuuntur isti integritatis Zc industriae pretio: similes dissimiles alliciuntur. nam
praemia bonorum malorum i i, bonos ac malos faciunt. Pauci adeo ingenio valent, ut non turpe honestumque, prout bene ac secus cessit, cxpetant fugiantve: ceteri,ubi laboris inertiae, vigilantiae somno, frugalitatis luxuriae merces datur; eadem ista, quibus alios artibus assecutos vident, consectantur: qualesque sunt illi, tales esse&videri volunt dc dum volunt,fiunt.
Θυαν Nw: qui animo exercitus fuit & laborauit, prudentiam fructum tulit. Q v AE TvNC. J Sub Domitiano. MAI os FA- Civ NT. J Adulanter , y subscruiores. PRIvATO. J Clarius, Lpriuati uas. Sed sensus illa; Tu ita geris Principem Uti priuatus in s cabas eouerendum. Euod plerumque abier. qui extra fortunam, bene de iatu dicamus , cum in ipsa, abripimurinferenti vento nos damus. ALIUM PRECABARE.J Tacitus morarione Galbae: Utilissimus idem ac breuissimus bonarum malarumque rerum dilectus, cingitare quid aut nolueris sub alio Principe, aut volucris. TAM TVI. J Virtutis siummae tuae, Prudentiae. TAM sui.J Eui ad te non potest accedere. 6 v ELIT. J Sapiens quidem. nam succedere
aliquis potesso debet: par esse,aut similis etiam,vonpotest. ADOPTARI J Id est,excusatior tibi successio, quia nm sponte neque ultr) v miti ed adoptione adscitur, quasi coactus. At qui se ingerit, minus
100쪽
86 I. Laps I COMMENTARI vs excusatur, nisi parem se praebeat. TvRPI TvDINE REPENDIT. JId est, nemo hoc in aluus, quod virtutem non habeat saluam. Sub molis, ea in odio; in qui grati aptique Auiae se Volunt, Durantprobitatem.
Exempla etiam, ubi obstrenuas S pro eis turpitudo saluti fuerint : in
Licet etiam tu dignitate sty luce vivere. CoNsIDERATvs. J aeuo sub improbiis Trincipibus' sapientia tum latere. Seneca, e Vatia : In' hac villa ille Praetorius diues, nulla re alia quam otio notus, consenuit o ob hoc unum selix habebatur. Nam quoties aliquos Asi iiij Galli amicitia, aut Seiani odium, scinde an si ille erant; clamabant homines, O Vatia foliis scis vivere. IN TENEBRI s. JOuidij monitor Vive tibi,quantumque Potta praelustria vita, Saeuuin praelustri fulmen ab arce venit. EX CONsCIENTIA. J Vt virtutem habeas, laesamae aut honoris praemio. Et sane eo Philosophi.atque etiam poeta isse vocat Theunis :
Si bene agis, bene sit tibi. quid praeconia quaeris
Virtuti facilis promptaque fama Venit. VI v IDOs.J Altius 1pirantes. quod genus non dicam minutu ,sed
modiciis Princi ibus parum grati sunt:qui pares rebus qurruvi,non qui ultra sint. A vNTvR IsTI. J Imo isto meo iudicio. sententia est, qui vident sic attolgi a te νιrtutem, magis acuuntur m stimulantur;
ιοπι quidem eam p rsequi; in qui nan boni, 'flere se, sequi. PRAEMIA.J Salgustius: Gloria industria alitur. ubi eamdem pseris, ipsa per se virtus amatii atque aspera est. Idem: Vbi malos praemia sequuntur, haud facile quisquam gratuito bonus est. Liauit: Nihil non aggresturi sunt homines,si magna conatis magna
praemia proponantur. INGENIO VALENT.J Tam valida solidaque mente sunt ι τι Nirtutem aut vitium a sese , nona successu aut mer' ude pendant.
E τ priores quidem Principes,excepto patre tuo, praci terea uno aut altero dc nimis dixi vitiis potius ciuium, quam virtutibus laetabantur: primum, quod in alio sua quemque natura delecta , deinde, quod patientiores seruitutis