Philippi Matthaei ... In extremum Pandectarum titulum, qui est De diuersis regulis iuris antiqui, commentarius

121쪽

Commentarius in regula aris. Peti prius non posse, quam dies venerit. At ve ere, si dies obligationi adjectii t incertus sit, an- iste, quam dies iste venerit, nihil debetur, quo niam dies eiusmodi conditionis instar habetur, in testamentis quidem sem per per i dies i. p.

de condit se demonstrat in contractibus vero ita demum, li plane incertus sit dies, ita ut dubium sit, an extiturus sit unquam inuti liquI, IOO. . stipulatus siricum Sejus Roman venerit, metquod ling, J. .pen. vp. eperb. oblig. I que quan itum distat conventio in diem ab ea, uae fit sub

conditione, tantum etiam disteri conventio in diem certum ab ea, quaesit sub die incerto, si1-ve in diem incertum : Cum nihil intersit sub die incerto, an sub conditione quid debeatur, per Isusscit.1ο. up. econdict.inde . Hinc fit, ut quod pendente dies: incerto lutum est, condici io rotae indebiti repeti possit, non secus ac si pendente conditione lutum esset contra quam statuit Culacius ii cap.aodib. I. obf. sicuti erudite id defendit Antonius Faber in cap. ulribri .conjectier sub conditione. ib. up.de condict.in b. quam l. in eandem sententiam quoque Donellus pr. cap. si lib. II commenti jur civit allegat. Secus vero ies seset habet, ii in diem certum res de diibita suisset, haec enim, qui allatim ipse conventionis momento deberi lapit, repeti non potest, si ante diem soluta sit, i peri in diem. o. up raea m. que etsi indistincte loquitur, de eo, qui in illam debet,ad alium tamen debitorem ac comis

122쪽

it Philippi Matthiel D.

23 modari non potest, quam ad hunc, qui in t diem certum debet: cum ei, qui in diem incertum debet, non aliter repetitio denegetur,'dam si omnino certum sit, diem istum extiturum esse: veluti si cum moriar dare promisero, ex sen-- tentia Celsi ut refert Ulpianusininamscum. tr. v. de condict. indebit repetere solutum non poLaosum, quamvis ante vivus adhuc solverim, et quia certum est moriturum me licet mors mea diuem incertum habeat, teste Pomponio in l. .supidesndit sedemonstrat. Quod ipsum quoque de conditione, quae omnino extitura est, puta simundus interierit, Ulpianus respondit in I. quod si ea. 8.sup eod. Unde evincitur diei certo aequia pollere istum diem, qui incertus quidem est ratione temporis, quo sit extiturus,sed tamen ratione eventus dubium habet nullum, quin sita extiturus: quemadmodum iconditio, quae omninδ extitura est, hoc casu perinde habetur, ac si eventu in suum sortita sit.

Paulus libro quarto ad Sabinum. Is qui actionem habet adrem recuperaudam.

Esam rem hibere idetur

123쪽

commentanus in regu buris iust Actionu vocabulo quid denotetur'. Actionis vocabatum an generatim in hac L suma s Iohannes Ferrariis quomodo hanc Lintelligati . Posses ione vi dejectus an nihilominis possedeat Actio quavis in hac denotatur. Boni in suis quis habeto actioneso petitiones ora persecutione sibi Oompetentes. Habere quis dicitur id,quo peterepotes. Hi Propria vocum signi cario in jure quando attondi debeat aii micti Recuperandae in jure aliquando impro

ra Actiones omnes quocuns modo comparara sint, inhonis habentur dirus,cui actiones competunt. a Rei vindicatione quoeetatur Domitii, possessionem non habens perinde hab tur, ac si rem,cufa ptis ione cecidit, non ba-I L.minus. ao .in e .I.quomodo cum hac concu

id Inopia adversarii actionem inanem reddit.1 Probatio demit pius,ubija non de1 it. a Rem haberesatius est,quam actione illampersequi pitionibus t in jure ejusmodi indultae sunt Ivires , ut rem ipsam habere censeatus is

124쪽

qui, ut Paulus hic loquitur, actionem ad rem recuperandam habet. Etenim ex actiones quis etiam sine armis consequitur quod suum est, ac ne injuria cuiquam suum auferatur, acti

ones modis onanibuSira cavent, volutino tallt

Dd. ad i. nihil aliud. 1 i. sit p. de oblig. ct action. Sed cum actionis i vocabulum generale nonnunquam sit, adeoque sub se omnem comple turpersecutionem qua quid in jure vel judicio petitur,per Lactioni is .cti.pecuniae. IS. . pcn. p. de verbs ni f. haud abs re quaeritur, an in generacli hujusmodi significatione Paulus tinctionis

vocabulum hoc loco acceptum volueri Io- hannes Ferrarius 'oc negat, regulam hanc duntaxat de interdicto unde vi, sive de actione in faetiam ex causa in te ficti nata intelligen-

am esse opinatur, motus cum primis Voce Eecuperandam, quae referatur saltem ad eas res,

quarum possissionem quis amisilet, argumentis recupetandae fit. le interdict. Eodemque pertinere ait principium l. si quis xi. 7.sup de acquirr. vel amitt. p f. Ubi Ulpianus eum, quin depossessione vi dejectus est, perinde habet,ac si po sderet quod interdicto ut evi recupetandae possessionis facultatem habeat. Vetum mihi Cagnoli aliorumque juris interpretum sententia magis placet, qui regulam hanc generatim fide quavis actione intelligendam esse aiunt, sive illai irrem sit, sive in personam, sive etiam interdictum voce tuta. Chun idem Ulpianus insine L

125쪽

Commentarim in regula uris rasne I bonorum ρ.supiae verb. ignis. actiones, des petitiones,&persecutiones conjungat, atquet bonis annumeret, si quid it in actionibus spetitionibus ac per ςcutionibus , significet non solii mactiones personales, quae alias pro- prie actionis vocabulo denotantur, effetiam actiones in rem, quae petitionis verbo continentur, adeoque quasvis persecutiones in bonis esse illius , cui persecutiones hujusmodi corias et rint,per actio. arse .de oblio. O acl. l. ctu No. IS. .i V. de acceptil. 9 d. g. pen. Qui que enim, veluti Ulpianus hoc declaratri l. id pud. io.Ap.

deverb signis videtur apud sed habere id, de quoi actionem habet Isiquidem habetur, quod peti

potest. Quibus consontit etiam l. rem in bonis sa . si acquir rer domin ubi Modestinus ait, rem in bonis nostris habere iiiiἴlligimur, quoties

possidentes exceptionem, aut amittentes ad recuperandam eam actionem habemus Neque

adversatur hisce dictio Rec perandam qili Paulus hic utitur, quoniam juras propriam VP locum significationem attendi nolunt, quiando aliaet t. proprietatem istam respuunt ar umcnto I unic C. in . det. Itaque loc loco a proprial dictionis Recuperan in significatione recediti oportu propter i. praedictas, quin bonis esse

dicunt, non tandum interdictum unde vi, quod actionibus persisnalibus annumeratur, in I. I. . pen. Dp. de interdict. Sed&quasvis alias actiones, quocunque tandem modo illae compara- .H tis

126쪽

33 tae sint. Ac licet reii vendicatione petatu res, non qime videtur esse nostra, sed quae revera nostra eslucin remas. in pr. up. de rei vcndic. in me cum possessio, quie rei vendicatione repetitur, non penes dominum sit, sed pencs eum, qui a Domino convela itur, .s.lsi. e. Iun. 9Lu qui desin navit et . sup de rei vendis dominiast certe possessionem non habens perinde judicabitur ac si rem ipsam non habeata 1 Denique regu huic non obstat t. l. niinis. O .it . ub Pomponius ait, minus elle actionem habere quam rem' quoniam dictio,id rur; qua Paulus hic utitur, satis argui eum qui actionem habet, saltem cliene juris rem ha- ωbere Etenimn verbum Vidi thri lariter fictionem importat, veluti pio bat Zasius ind. si duo patroni. 3. F. ti m Iuliantu .n. b. up.Jejurej per pr. l. naturaliter. GIup. deiacquir vel amitten .posos. 7 Revera igitur ac proprie minus ei habere actionem, quὶm rom: cum multa accidere pos. sint, ut quis rem petitam non consequatur. Sicis actio instituta peri adversarii inopiam sit inanis l. nam is nullam. Ep. ἈοL mal. Ac quam vis 3 jus actionem n0n deficiat, pissime anien probatio illam deficit, argumento quod deberti 1i.βp depecul quibus si addantiar sumptu in litea faciendi, aliaeq; innumerael molestiae, quas Actor subire cogitur ante, quam rem petitam in judicio consequatur, nemo opinor, erit, qui norem habere,quam actione illa persequi malit.

127쪽

Ulpianus libro xi ad Sabinum. Imaginaria venditio non es pretio acceden-

Vinditio uno nummo non contiabituri O

S Putrum nonummo non constituitur.

Corductio uno nummo contracta nonsubsistit. I Vend tio sive conductio uno nummo contracta in vim donationu valet. cii ante ectus'. usi ructus f. insin. f. ejur.dot. I Usu stactus cur mulieri uno nummo studiis. lo cara a marit polluit Dos mulieri soluto matrimonio restitui debet. a uctus nudi alii quam .mino propristia is

cedi potes

128쪽

r Donatum non dicitur quod jure cogente datum est. it Precarii natura qua sit Do mulieri restituta avocari ab ita non potest. 3 Maginariam' venditionem Paulus pro non facta habet, in I.nuda. ys.sup.de conir .empl. si cut&alias' contractas imaginarii regulariter nulli sunt l. contractus 1 . sup de oblig. ct action. 3 Imaginarium t autem in jure dicitur , quod non vere, sed simulath, de dicis causa fit, seu, ut definit Modestinus in d. l. contractus, in quo fides facti simul tur, veritate no intercedente. Hinc. 4 quaeritur animagi ariat venditiost, quae preeio interveniente facta est 3 Ulpianus hoc loco illud negat ex ea ratione, quod emptionis sub-s stantiat cosistit ex precio, ut refert Papinianus

in Ilai conventara .sup. de contrab.emption. Nam

emptio&venditio contrahituri mulatque de certo precio convenerit, teste Itastiniano in pritit Instit de empi se vendit idque verum est, etiamsi rectum exiguun sit, reique venditae non respondeat, l. hquu cinationu Ss .eod. Dixi Simulats deprecio convenerit, ut significarem, ad hoc, ut veRditio subsistat conventionem ejuΩinodi susticere, nec necesse esse ut etiam pre-ώ cium t eonventum solvatur: si quidem remitti illud postea potest, & tamen venditio nihilominus sustinetur ex eo, quod precium semel accessit eo animo, ut exigeretur,ar uincius si .. I. pilosat. Sed

129쪽

Sed quid si uno i nummo venditio contra rcta sit respondeo venditionem istam nullam esse, quia unus nummus precium usque adebnon constituit, ut potius irecto opponatur, sin si qui aninio. f. ult. U. e acquir.reiamiltposses ubi IIlpianus de conductione tridem statuit svidelicet quod nulla sit, si in uno nummo consistat quod ipsum quoque ex prellum est in I.squis conduxeri, b.s . loco Veruntamen hoc ita accipiendum est, ut licet venditio vel conductio hoc casu imaginaria habeatur, ac proinde non valeat in vim venditionis veri conductio- Ionis, valeat tamen in vim ejus quod actum est, hoc est, in vim donationis, veluti docet rescriptum Impp. Diocletiani&Maximiani inline, Lempti des. q. C. de contris empl. Versim praedictis graviter adversari videtur iis ustu uctus bd. in risu.sup. de jur. dot ubi Pomponius scribit, usum- fructum mulieri uno nummo a marito vendi vel locari posse. Respondeo usiamfructum ebloci nec domino proprietatis, nec mulieri a marito cedi potuisse: domino proprietatis quidem. cedi non potuit, quoniam is usumfructum hunc marito in dotem dederat, atque iccirco jus doti tributum, ut videlicet solutot 31hatrimonio mulieri illa restituatur, intervertere non poterat, . a inpr.si .setur nMIrim. dos quem d. tar. mulieri veIdcedi non potuit, quia proprietaria illa non erat, atq; hinc petere non

poteratet restitutionem usus fructus, quippe qui H

130쪽

n Philippi Matthaei D.

simulae finitus est, non nisi ad dominum proprietatis redit, uit. Insit. de Gu p. Ne itaque regulae illae Niraru altera ulum fluctum alii quam domino proprietatis cedi prohibet, altera mulieri se luto matrimonio dotem restitui vult, sese invicem hoc casu perimerent, necellaribmuli et iuno nummo usus fructus vel locandus vel edendas fuit, quoniam interventus num-r mi facit, ut maritus potius t commoditatem usu sfructus, quam ipsum usum scit etiam in mulierem transtulisse censeatur,4 sic usu, fructus non secus habeatur, ac si post divortium quoq; penes maritum esset,peri artoribu . ra. .us u-Sed cinae ritur cur maritus usiam fructum litia mulieri non potius donarit, aut precabio dederit, cum is, qui rem, cujus ulumfructum haber. alii donat, aut precatad concedit, aeque utendi fruendi ius retineat, atque is, qui rem istam alteri locat vel vendit tu. . usu ructuarius. Responi deo tuo nationem usus fructus hoc casu admitti non potuisse, quia maritus ad illius restitutionem . soluto matrimonio, omnint, obstrii inus est: donari' ver,non dicitur, quod jure aliquo cogente alteri conceditur, cum ex mera liberalitate ac muniscentia donatio proficiscatur. l. Aquilius 'ar. Ol. denari. ast .sup.de donat. Sed

- 18 neci precari mulieri usus fructus hujusmodi dari potuit, quoniam ex natura precarii maritus usumfructum istum quovis tempore pro