장음표시 사용
61쪽
4e, MEDICINAL OBsER. tibus,& increscentibus accessionibus mois
uetur, si inter haec viribus natura valet, cconcoquitur pi ompte morbi materiaci idenique aetas,&natura hominis, ipsuna tempus anni, morbi genus futuris iudicationibus consentiunt scire licet ingente morbi mutatione sit fores, idque eo citius quo haec ista fuerint potentiora. At si sub infirmo corpor magnus est morbus atque pia ius huiusque diu persistit cruda materia reliquum est oppressa natura mortem sine iudicatione se in opartere. Fere autem sic incidit, ut ubi nota iudicationis assunt, ibi iudicationem seu bonam, seu malam fieri necesse sit Has notas dico, non eas quidem omnes,quae morbo succedunt,sed tu incipiente iudi patione , vel paulo ante apparent. Quod si hoc etiam sit,ut cum signa iudicationis existunt, ipsa tamen non protinus sequatur iudicatio . scire licet, vel hac post instare dissicillimam vel hominem in
teriturum Magna vero e parte futurae iudicationis bonae certiora praesagia sunt, mamia non perinde firma, utraq; in acutis morbis semper dubia. Quin etiam signis bonis, ubi morbus viget, tuto licet fidere , malis
podia iudi ' ς Vorpus viribus caret. Nemo ea ib. iij profecto mori, Vm acutum sine iudicatione ipsi inei evasit, multi repente sine hac interierunt. t mori. Utque iudicatio salutatis non nisi iuxta vigorena
62쪽
LIBER PRIMV s. igorem morbi est ita mors incidere,&inc piente, increscente,& consistente morbo potest. Declinatio autem alicuiusq; nulli
Vnquam exitium, aut iudicationem attulit,
quoniam qui morbus semel vigorem superauit suum, is sine iudicatione permanet, sensimque nisii quis incidit ei ror soluitur
Moritura talem aliquis interdum incipiente febris accessione, ut per mortiferas internarum partium inflammationes,perque febres e crassa natas pituit , oppressis intus, praefocatoque naturae calido,tumque refrigeratus aeger non recalescit, pulsus vermiculans fit, totus deficit , ipse que aeger profundo oppressus somno, exanimatur. Interdum etiam increscente quod raro fit)accessione, interitus accidit, frequentissime
eadem consistente scilicet magno inorbo naturam superante: delirat autem id temporis aeger , animo ac manibus violentus. exilitque cum impetu, in aximo aestu ex torretur: hisque magnis victus malis, accedente, dem animi defectione atque syncope extinguitur Raro aliquis declinante febris accestione moritur, quod tamen ubi incidit, anima deficit, toto naturae calore
cum febrili una expirante. ipse aeger pauco, ac tenaci exorto sudore surgens, vel etiam qaiescens, protinus emoritur. Illud ubique torpetuum est, eo tempore accesssionis, ae-
63쪽
g in mori coiissiesse , que i omnium est 'dii sic illi intrin Vide aer modo ora nem iudica tione ni ab . sol ville observat Oilem, nisi diei u superes lset explicanda antia advelli , quibus vis obii iit febres iudicatione finiendi. Via
i, pii etiam ab Hippocrate quoriam is
author est κέ μοι nominantur. Sunt autem hi tri equuntur, critus: quintius, septimus,ac nonus, indecimus, e quar- tu: decimus. de septimus decimus , vice simus Explent hunc numelum vicenarium ties septimanae si ei dies octavus secunda: septimatiae principium, quartus lectilius autem terminus secundia,exordiumque tertiae sic iudicante Hippocrate, ha beatur. Iam quoque hi septenati dies pecquaterniones digeruntur est que qua itus dies Primi quaternionis nouissimus, secundi primus Tertius autem quaternio septimo orsus die , clauditur undecimo, quartus lim incipiens , quaterni qua 'to decimo finitur diri hic ipse dies iniciuna quinti quaternionis est, uecimus septimus sinis, ab hoc sextus quaternio incipit, vicesimo termina tui : adeo appareo Iaunc ipsum vicesimum,& sexti quaterna xij terti septenari novissimum esse. Porro eadem proportio dierum est iudicialium in secundo vicenario: hocast, Vi
64쪽
L1 P, PM VI. 3 simo die ad quadragesimum, quae in pri ino fuit. Post exactum autem quadragesarmum diem , ut non sunt ampli morbi acuti, ita nec amplius etiam impatibus diebus, sive qaaternarijs sive septenar; js, sed in Dino partibus iudicatio perscitur, singulos
lico vicenalios , sexagesimum, scilicet, O citragesimum, centpiunum, sic deinceps. illud quoque novisse oportet, non candena
diebus iudicialibus vim esse omnibus. tenim septenari omnium sunt efficacissimi, post hos quaternati , qui singulis septenariis sui sunt inde illi, oui in medio sunt viror imaque , Medici intercurrentes vocant. Ex iudicialibus autem boni hi
sunt. Septimus, iecimus quartus, nonus, undecimus, vigesimus, septimus decimus, quintus, quartus, tertius, mali autem taparum tuti, minimeque iudiciales sunt, sextus, octavus, decimus, duodecimus,fextus decimus, undevigesimus Tertium decimum quidam ancipitem esse medium que inter bonos&malos volunt. Iam ve-1O, etsi non aeque p*tenter, Omnes tamen iudicare acutum morbu impares dies possunt, qui primo continetur vicenario, JUo'niam eo si acto morbus vehementius movetur post autem is ipse magis remittitur, imitescitq;. Ex quo incidit ut in secundo vi-
ς nario vix ulli dies pretie septenarios,pura
65쪽
tum . quadragesimum , iudicare aliquid possint. Porro ita dicialium dieiuna, alij aliorum sunt indices quos ideo contemplatorios Hippocrates vocat, quoniam hi quid proximis iudicialibus futui una sit, certis an, te notis ostendunt, praenunciantque. Itaq indicem septima partuna esse, is autor ob seruauit: ixemque decina quarti undecimu& vicesimi septum decimum. Ergo si pii modi sine ulla periculi suspicione protinus acuta febris est urinae uidens accesili46 chionis nota, extendi iudicatio non supra quartum diem potest . Vt contra, si multa primo statim die concurrunt exiiij ligna, risimilia,aeger utique infra quartum succubit. Recte enim Hippocrates iudicauit, ijs qui breui perit mi sunt, maxima quaeque ab initio accidere oportere Iam etiam si septimo die iudicatio futura est , rubram urma
nubeculam quarto exhibet,c teraque pro ratione signa sequuntur bona , niti tamen errore aliquo, vel medici, vel aegrotantis, iudicatio cunctetur, cadatque in nonum, vel in undecimum. Propter errorem enim,
in iis quidem morbis, quibus periculum deest , iudicatio tardatur in lethalibus , constitutiam anticipat diem. Ad haec, si nihil etiam iudicatum die undecimo est fieri iudi- satio ante igesimum non potest: si mode
66쪽
quartum omnino cruditatem habent, lente admodum mouentur,non ante qua
dragesimum iudicatione finiuntur. Quemadmodum enim dies iudiciales potentiores sunt, ita&indices. Illud quoque notare noinutile est , ad quartum usque decimum magnos esse morborum impetus, minores hisa decimo quarto ad vicesimumci morbos autem qui ab hoc die ad quadragesimum immorantur,paulatim vitia omnem remit tere, ut qui quadragesimum a perauerunt, prorsus languescere, longaque potius concoctione, vel abscessu, quam solui iudicatione posse. Postremo Hippocrates post diem centesimum , alios quidem morbos conqtaiescere dixit septem mensibus, alios totidem annis,alios,ut verisimile est binis annorum hebdomadisvi ternis. Proximum est post febres qua hunioru D ris
Vltio Tunt, earum quoque proponere Obseruationem , quas iam κά Graeci dicunt.
Dis praesiccus, squalidus, dc perennis calor est, si neque dolore conss antet aequalisci sicut ne in febri quidem es esse, aeger existimet. Tametsi increscere aliquo modo calor hora una, aut altera post sumptum cibum Q let, quo concocto,ad pristinam qualitate febris odit: ut primum iniecta corpori manus
67쪽
Dus est, calor occurrit obscurusci sed an dena sub longiore mora acris fit , atque mordax Pulsus debilis, parvus , aciequeias sed iam piis epulis , altior atquentator est eiu etiam arter ij plus caloris hi has tangas quam proximis locis subest Cutis vehementer arida, corpus ipsum imbecille languidum est. Atque hic quidem primus esse gradus hecticae febris censetvi , quae curationem non
dis icillimam habet verum haud ita facile Cognoscitur. Secundus esse radiis potest, ubi siccitas maior corpori dominatur, sicut vehementer id liquescere,consumiq; in cipiat.
Tum urina pinguitudinem habet, telia
araneorum pertimilem Pulsus durus tensusque est , debilior tamen atque in inor, quam primo febris gradu: Cutis quoque corporis magis dura, aridaque est. At vero ultimi gradus hae notae sunt Cavantur oculi, , quae juxta sunt ossa, prominent. Idem oculi arida sordeonerantur palpebrae aegi d moventur, crebroque, ac si homo dormiret, sine somno tamen connivent cutis in fronte sicca,duraque est: tempora collapsa sunt: ipse vultus vividi coloris gratiam amisit capilli celeri incremen to in augescunt hypochondria sursum videntur ad thoracem convulsa venterque
68쪽
orij dura esst,non, Ollis atq; tas qua ilis eorum esse solet, is alijs de causiis ex lutenuantur. aere etiam i diculor in i ci hunc in orbum moles inopia cit. Huius or- . in is hecticam ut ficillime quidem nosce- e, ita vero nunquam fanare est. Ea enim lane it marcida μαψαα μώδης glaec ap-
ellata certamque perniciem assii elisi fert Raro autem simplex esse haec, sicut alter febri non misceatur, solet Sarpell, acuta f. bie incipit inceraclio humo: emi orporis insitum depastente sitque tum id enus inbiis , quam colli quantem dixe
timi. Repent autem sitis ea .nascitur, occidit, id quidem breuiena ciens, quod pletae se ii sim ong ues pacto aetate e-im haec ipsa movetur, pervenitque lented summam itaque aegre quo ille perini ia aut quan huc ventum sit squaloris,lognoscis citct. aere aut cm quibus hecti in sc sta est didi , iccaque natura ob
igit multique vel in totes, Glabores,
69쪽
8 Manici NAL OBsER . vel inedia,vel sitis ante uestant. His enim fere causis leuio ibus, febris ephemera vehementis imis,hectica mouetur. Proximum hinc malum est της ααοφιας,
subquo,quia homo sumpto alimento non alitur,summa oritur macies, sensim ac fine euidentibus causis corpore exarescente. Id vitium in irimis graue est, de quia vires vehementer atterit, tandem tollere etiam hominem , iii curatione occurritur, potest. Fere autem hecticae iungitur febri, sicordis assectibus, S pulmonis exulcerationi,itemque grauibus,ijsque calidis ventriculi , thenis, aut iecinoris viiij . Facile tum ex hoc ipso morbo , tum ex hectica , ineorporis transitu marcorena,
quem graece μα ς μοὶ appellant, quod ubi incidit,nulla curationis reliqua via est. Vt vero in hoc isto maciei vitio , prorsus non alitur corpus ita in alio , quod Graeciosa cεξ , non prauum habitum dicimus, male alitur. Idem corpus subtumidum , laxum, molle, graue, segneque est, imidi coloris gratia caret, virore quodam albicans ipsum adeo impotens est, ut crura etiam interdum eundo vacillent. Incipiente morbo vitiatur cibi concoctio , incolumi etiam appetentia, spacio tamen haec quoq; offenditur Spiratio debilis ac rara aluus varia, &inaequalis est. Suntque haec signa
70쪽
i fere cachexiae propria , quae a substante umore, cruda, seu pituitoia nominatur, uaeque saepissime id hydropis genus ante-
edit,venturumque praenunciat, quod λευ- φλεγμοι Παν Graeci nominaueriint. Hoc
ipso vitio maxime capiuntur pueri,&senes, at vero adolescentes, iuvenes rarius sic daborant,&citius curantur Magis autem ita afficiuntur hi, tui ex longo morbo con- valescunt: utique, si id quoque temporis, iuro tumore, quem σκιρ όν Graece dicunt, issetis ah quod ,maximeque iecur,aut lienis iobsidetur idem morbus non raro etiam ong excidere tormina, leuitatem inte-tinorum,&haemorrhoides, menstruaque minarum, vel fusa nimium,vel compresseis a solet. Est autem praeter hanc crudam,abalin super ea corrupto sanguine, melancholi acachexia, quae fere elephantiam . tum lantecedit,tum praesagit Alimentum quod lassumitur,intus vitiatur, indeque tum spirilius, tum os, tu malui, vesicae excremen tum,itemque sudores,grauem odorem ha-ibent foedus, squalidusque toto corpore ,rmaximeque in vultu color est. Quibusdam etiam cutis per assiduas pustulas, aut ulcera exasperatur. Totum corpus infirmum est, id interdum tubera quibusdam partibus I habet. . Ax hoc profecto cachexiae genere, eum i/nai.