Biblia Sacra vulgatae editionis juxta exemplaria, ex typographia apostolica Vaticana, Romae 1592 et 1593, inter se collata et ad normam correctionum Romanarum exacta auctoritate summi pontificis Pii IX;

731쪽

Eclus. 6, 33. - 7, 30. Colendi seniores, parentes, potentes I9333. Fili, si attenderis mihi, disces:

et si acc0mmodaveris animum tuum, sapiens eris. 31. Si inclinaveris aurem tuam, excipies d0ttrinam et si dilexeris audire, sapiens eris. 35. In multitudine presbyter0rum prudentium sta, et sapientiae illorum ex corde s0njungere, Ut mnem narrati0nem Dei 08Sis audire,

et proverbia laudis nun essugiant

36. Et si videris sensatum, evigilaad eum, et gradus osti0rum illius

exterat e tu US.

37. 0gitatum tuum habe in praeceptis Dei, et in mandatis illius maxime assiduus esto et ipse dabit tibi e0r, et t0ncupiscentia Sppientiae

dabitur tibi. Psal. 1, 2.

1. 0li sacere mala, et n0 te apprehendent.

2. Discede ab iniquo, et deficient

mala abs te. 3. Fili, n0 semines mala in sulcis injustitiae, et n0 metes ea in septuplum. 4. 0li quaerere a d 0m in ducatum, neque a rege cathedram h 0-

b. 0 te justisces ante Deum, qu0niam agnit0r 0rdis ipse est et penes regem noli velle videri sapiens. Iob 9, 2. Sal. H2, 2. Luc.

18, 11.

6. 0li quaerere sieri judex, nisi

valeas virtute irrumpere iniquitates, ne larte extimescas aciem p0tentis, et p0na Scandalum iu aequitate tua. 7. Non pecces in multitudinem civitatis, nec te immittas in p0pulum, 8 neque iliges duplicia peccata: nec enim in unu eris immunis.

9. Noli esse pusillanimis in anim0

tuo: 10. ex0rare, et sacere eleem0Synam ne despiciaS. 11. Ne dicas: In multitudine munerum me0rum respiciet Deus, et offerente me De altissim0, munerct mea Suscipiet.

12. Non irrideas h0minem in am

ritudine animae est enim, qui humiliat et exaltat, circumspect0r Deus. I. Rest. 2, 7. 13. 0li arare mendacium due sus fratrem tuum, neque in amicum similiter saeia S. 14. Noli velle mentiri omne mendatium assiduitas enim illius non est b0 3.15. Mi verb0sus esse in multitudine presbyterorum, et n0 iteres verbum in orati0ne illa. 16. Nun deris ab0ri0Sa opera, et rusticati0nem creatam ab Altis

17. 0 te reputes in multitudine

indisciplinat0rum.18. Memento irae, qu0niam D0n tardabit.

19. Humilia valde spiritum tuum, qu0niam vindicta carnis impii ignis

et vermi S.

20. 0li praevaricari in amicum pecuniam disserentem, neque fratrem

charissimum aur SpreveriS.

21. Noli discedere a muliere Sen-Sata et bulla, quam S0rtitus es in timur Domini gratia enim Verecundiae illius Super aurum. 22. 0 laedas servum in veritate

0perantem, neque mercenarium dantem animam SV3m. Lev. 19, 13.

23. Servus sensatus sit tibi dilectus quasi anima tua: 0 defraudes illum libertate, neque in0pem derelinquas illum. 24. Pet 0ra tibi sunt attende illis, et si sunt utilia, perseverent B pud te. 25. Filii tibi sunt erudi ill0s, et curva ill0s a puerilia ill0rum. 26. Filiae tibi sunt serva 0rpusillarum, et n0nis tendas hilarem sa-ciem tuam ad illas. 27. Trade lium, et grande pus seceris, et h0mini sensat da illam. 28. Mulier si est tibi secundum animam tuam, n0 projicias illam, et odibili non credas te. In tot0 eo de tu029. 0n0ra patrem tuum, et gemitus matris tuae ne obliviscaris: UTob.

30. mementu, qu0Πlam nisi per ill0s natus n0nsuisses et retribus

illis, qu0m0do et illi tibi.

732쪽

mersatio sapientium cum aliis. Eclus. 7, 31.-9, 2.31. In tota anima tua time D0minum, et sacerd0tes illius sancti sica. 32. In omni virtute tua dilige eum, qui te secit, et ministr08 ejus ne derelinquaS.

33. Η0n0ra Deum ex t0ta anima tua, et hon0risica sacerd0tes, et pr0 purgate cum brachiis. Deut 12, 18. 34. Da illis partem, Sicut mandatum est tibi, primitiarum et purgati0nis; et de negligentia tua purgate cum paucis. Lev. 2, 3. Fum.

35. Datum brachiorum tu0rum et sacrificium sancti sicali 0nis Dres Dominu et initia sanct0rum: 36. et pauperi p0rrige manum tuam, ut perficiatur propitiati0, et benedictio tua. 3T. Gratia dati in conspectu omnis Viventis, et 0rtu n0 pr0hibeas gratiam. 38. 0 desis pl0rantibus in e0n-s0 lati0ne, et cum lugentibus ambula. Rom. 12, 15. 39. 0 te pigeat visitare infirmum ex his enim in dilecti0ne sir

40. In omnibus peribus tuis me-m0rare novisSima tua, et in aeternum non peccabis.

1. 0n litiges cum homine potente, ne tarte incidas in manus illius. 2. Non contendas cum vir locuplete, ne tarte contra te constituat

litem tibi: Iat 5, 25.

3. mult0s enim perdidit aurum et argentum, et usque ad c0 regit meX-

tendit et convertit. Inst. 31, 6. g. N0 litiges cum h0mine lingua-t0, et nun strues in ignem illius

tigna. 5. N0n communices h0mini ind0cto, ne male de progenie tua loquatur. 6. Ne despicias li0minem avertentem se a peccat0, neque impr0peres ei mement0, qu0nia mimnes ine0rreptione sumus l. 6, 1. 7. Ne spernas h0minem in sua Se nectute etenim ex n0bi SeneScunt.

nire.

9. Ne despicias narrati0nem presbyter0rum sapientium, et in proverbiis e0rum c0nversare: pr. 6, 35. 10. ab ipsis enim disces sapientiam, et d0ctrinam intellectus, et servire magnatis sine derela. 11. 0 te praetere3 narrati seni 0rum: ipsi enim didicerunt a patribus suis, 12. qu0niam ab ipsis disces intellectum, et in temp0re necessitatis

13. 0 incendas carb0nes pecea-t0rum, arguens e0S, et ne incendaris flamma ignis peccat0rum ill0rum.14. Ne contra aciem te e0ntumeliosi, ne sedeat quasi insidiatorori tu0.

15. 0li faenerari homini Drtiori

te qu0d si faeneraveris, quasi perditum habe. Inst. 29 4. 16. Non sp0ndeas super virtutem tuam qu0d si Sp0p0nderis, quasi restituens c0gita. 17. 0 judices contra judicem, quoniam secundum qu0d justum est judicat.18. Cum audacem0 eas in via, ne larte gravet mala sua in te ipse enim secundum voluntatem suam

vadit, et simul eum stultitia illius peries Gen. 4, 8.

19. Cum iracundo n0 facias rixam et cum audace n0 eas in de-Sertum, qu0niam quasi nihil est ante illum sanguis, et ubi n0 est adjuturium, elidet te. Prop. 22, 21. 20. Cum latuis e0nsilium n0 habeas: 0n enim p0terunt diligere nisi quae eis placent. 2 l. Curam extrane ne satias c0nsilium nescis enim, quid pariet. 22. 0 omni homini e0 tuum manifestes, ne Drte inserat tibi gratiam salsam, et c0nvitietur tibi.

1. 0 geles mulierem sinus tui, ne ostendat super te malitiam doctrinae nequam. 2. Non des mulieri p0testatem animae tuae, ne ingrediatur in virtutem tuam, et c0nsundaris.

733쪽

Eclus. 9, 3. - 10, 12 micus probatus. Iudices. vari.

3. Ne respicias naulierem muni-v0lam, ne tarte incidas in laqueos illius. 4. Cum saltatrice ne assiditus sis, nec audias illam, ne surte pereas inemeaei illius Gen. 6, 2.)5. Virginem ne conspicias ne tarte scandaligeris in dec0re illius. 6. Ne des fornicariis animam tuam in ullo, ne perdas te, et hereditatem tuam. 'ov. 5, 2. 7. Noli circumspicere in vicis civitatis, nec oberraveris in plateis illiuS. 8. Averte aciem tuam a mulierec0mta, et ne circumspicias speciena alienam. Gen. 31, 2. I. Rest. 11, 4. 13, 1. Mat. 6, 28. s. Pr0pter speciem mulieris multi perierunt, et ex huc concupiscentia quasi ignis exardescit. 10. omnis mulier, quae est orniearia, quasi stercus in Via e0nculcabitur. 11. Speciem mulieris aliensem uni admirati, repr0bi acti sunt coll0quium enim illius quasi ignis exardescit. 12. Cum aliena muliere ne sedeas

omnin0, nec accumbas cum ea super

cubitum: 13. et nun alterceris eum illa in vin0, ne tarte declinet c0 tuum in illam, et sanguine tu labaris in perditi0nem. 14. Ne derelinquas amicum anti-qssumet 0vus enim non erit similis illi. 15. Vinum n0vum, micus n0VUS: VeteraScet, et eum suavitate bibes illud. 16. N0n Zeles gl0riam, et opes peccat0ris: 0 enim eis quae sutura sit illius subverSi 0.

17. Non placeat tibi injuria inlust0

ser0s 0n placebit impius.18. 0nge abest 8 homine p0testatem habente oecidendi et non suspicaberis tim0rem m0rtis: I9. et si accesseris ad illum, n0li aliquid c0mmittere, ne sorte auferat vitam tuam. 20. Communi0nem m0rtis scito, quoniam in medio laqueorum ingredieris, et super d0lentium arma ambulabis. 21. Secundum virtutem tuam avete a proximo tu0. et cum sapientibus et prudentibus tra et3.22. Viri justi sint tibi c0nvivae, et intimore Dei sit tibi gl0riali 0,

23. et in sensu sit tibi e0gitatus Dei, et omnis enarratio tua in praeceptis Altissimi. 21. In manu artist eum pera laudabuntur, et princeps p0puli in sapientia serm0nis sui, in sensu Vero

25. Terribilis est in civitate suali 0m lingu0sus, et temerarius in verb0 suo odibilis erit.

1. Judex sapiens judicabit p0pulum suum, et principatus sensati stabilis

erit.

2. Secundum judicem pupuli sit et ministri ejus et qualis rect0 est civitatis, tales et inhabitantes in ea. Prop. 29, 12. 3. Rex insipiens perdet 0pulum

suum; et civitates inhabitabuntur per sensum p0tentium. III. Ress. 12, 13.)4. In manu Dei p0 testas terrae; et utilem rectorem suscitabit in tempus super illam. 5. In manu Dei prosperitas h0mlnis, et Super aciem scribae imp0net

6. mnis injuriae pr0ximi ne memineris, et nihil agas in peribus

7. dibilis e0ram De est et h0minibus superbia, et execrabilis m-nis iniquitas gentium. 8. Regnum a gente ingentem trans- sertur pr0pter injustitias et injurias,et 0ntumelias et divers08 0l08. 9. Avaro autem nihil est scelestius. duid superbit terra et cinis 10. Nihil est iniquius quam amare pecuniam hic enim et animam suam Venalem habet, qu0niam in vita sua projecit intima Sua. 11. innis p0tentatus brevis vita. Langu0 pr0lixi 0 gravat medicum.12. Brevem langu0rem praecidit medicus; sic et rex h0die St, et

cras morietur.

734쪽

Timor Dei est oloria hominum. Eclus. 10, 13. - 11, 11.

13. Cum enim m0rietur h0m hereditabit serpentes et bestias et ver

14. Initium superbiae h0minis, ap0- statare a Deo, ab qu0niam ab eo, qui secit illum, recessit eo ejus, quoniam initium omnis peccati est superbia qui tenuerit illam, adimplebitur maledictis, et subvertet eum in sinem. 16. Propterea exh0n0ravit D0 minus c0nVentus malorum, et destruxit eos usque in sinem. 17. Sedes ducum superborum destruxit Deus, et sedere secit mites

pro ei S.

18. Radices gentium superbarum arefecit Deus, et plantavit huntiles ex ipsis gentibuS. 19. Terras gentium evertit 0minus, et perdidit eas usque ad undamentum; 20. arefecit ex ipsis, et disperdidit

e0s, et cessare seci mem0riam eorum a terra.

2I. Memoriam superb0rum perdidit Deus, et reliquit mem0riam humilium SenSu. 22. N0n est creata h0minibus superbia, neque iracundia nati0ni mu

lierum.

23. Semen h0minum h0n0rabiturh0c, qu0 timet Deum; Semen autem h0 exh0n0rabitur, quod praeterit iandata D0mini. 24. In medio fratrum rect0 ill0rum in honore et qui timent D0minum, erunt in oculis illius. 25. Gl0ria divitum, h0norat0rum et pauperum, timor Dei est. 26. Noli despicere h0minem justum pauperem, et n0li magnificare virum peccaturem divitem. 27. Magnus et judex et potens est in honore, et nun es maj0 ill0, qui timet Deum. 28. Servo sensat liberi servient; et vir prudens et disciplinatus n0nmurmurabit c0rreptus, et institis n0nhon0rabitur. Prop. 17 2. I. Ress.

12. . 29. 0li ext0llere te in aciendo

30 Meli 0 est, qui peratur, et abundat in omnibus, quam qui gl0riatur, et eget pane. 'ov. 12, 9. 31. Fili, in mansuetudine serva animam tuam, et da illi 0n0rem se

cundum meritum suum.

32. Peccantem in animam suam quis ustilitabit et quis hon0risseabit exh0n0rantem animam suam r33. Pauper gl0riatur per disciplinam et ii morem suum; et est h0m0, qui h0n0rigeatur propter substanti

34. dii autem gloriatur in paupertate, quanto magis in substantia et qui gloriatur in substantia, pauper

tatem Vere3tur.

1. Sapientia humiliati exaltabit eaput illius, et in medio magnatorum c0nsedere illum aciet. Dan 6, 3. Dan. 7, 18. 2. Nun laudes virum in specie su8, neque spernas h0minem in visu suo. 3. Brevis in volatilibus est apis et nitium dulc0ris habet ructus illius. 4. In vestitu ne gl0rieris unquam, nec in die hun0ris tui extoliaris: quoniam mirabilia opera Altissimi solius, et glori0Sa, et bStonsa, et invisa opera illius. Ict. 12 21.)5. Muni tyranni Sederunt in thro-n0; et insuspicabilis p0rtavit dia

dema.

6. Mulii p0tentes oppressi sunt valide, et gl0ri0se traditi sunt in manus alter0rum th. 6, 7. 7. Priusquam interr0ges, ne vituperes quemquam et cum interr0gaveris. 0rripe juste. 8. Priusquam audias, ne respondeas verbum, et in me di sermonum ne

adjicias l0qui Prop. 18, 13.

9. De ea re, quae te n0 m0lestat, ne certeris, et in judici peccantium

10. Fili, ne in multis sint actus tui ei si dives fueris, non eris immunis a delicto: Si enim secutus fueris, n0n apprehendeS, et n0 essu gies, si praecucurreri S. I. Tim. 6, 9. 11. Est homo laburans et sestinans et d0lens, impius, et tant magis

735쪽

Mlus 11, 12. - 12, 10. I Deo sunt omnia. Cui benefaciendum. 297

12. Est h0m marcidus egen recuperatione, plus desciens virtute, et abundans paupertate;

13 et oculiis Dei respexit illum inb0no, et erexit eum ab humilitate ipsius, et exaltavit caput ejus et mirati sunt in illi ni ulti, et h0n0raverunt Deum. Iob 42,10.)14. 0na et mala, vila et 0rs. paupertas et h0nestas a Deo sunt. 16. Sapientia et disciplina, et scientia legis apud Deum. Dilectio, et visebon0rum apud ipsum. Iob 2.10. 16. rr0 et tenebrae peccat0ribus

concre8ta sunt; qui autem exultant in malis, consenescunt in malo.

17. Datio Dei permanet justis, et prosectus illius successus habebit in

aeternum.18. st qui locupletatur parce agendo, et haec est pars mercedis illius 19 in eo qu0 dicit: Inveni requiem mihi et nunc manducab de bonis meis s0lus; Luc. 12, 19.

20. et nescitqu0d tempus praeteri et et mors appropinquet, et relinquat omnia aliis, et 40rietUr. 21. Sta in testament tuo, et in illo tuu0quere, et in per mandatorum tu0rum VeteraSse. 22. Ne manseris in operibus peccaturum. Conside autem in De0, et mane in l0e tu0.23. Facile est enim in culis Dei subit h0nestare pauperem. 24. Benedicti Dei in mercedem justi estinat, et in h0ra Vel0ci pr0eessus illius ructis eat. 25. Ne dicas: uid est mihi pus, et quae erunt mihi ex h0e bona 826. Ne dicas: Sus ciens mihi sum: et quid ex h0c pessima b0rg27. In die bon0rum ne immem0rsis mal0rum, et in die mal0rum ne immemor sis b0n0rum: Intr. 18. 25. 28. qu0niam acile est curam Deo in die bitus retribuere unicuique

secundum Via SHaS.

29. Malitia h0rae oblivi0nem lacit luxuriae magnae, et in sine h0 minis denudati operum illius. 30. Ante murtem ne laudes h0minem quemquam, qu0niam in siliis suis agn0scitur Vir. 31. Non omnem h0minem inducas in domum tuam multae enim sunt insidiae d0l0si. 32. Sicut enim eructant praee0rdia laetentium, et sicut perdix inducitur

in caveam, et ut caprea in laqueum: sic et cor superb0rum, et sicut prospect0r videns casum proximi sui 33. Buna enim in mala c0nvertens

insidiatur, et in electis imponet ma

34. A scintilla una augetur ignis, et ab uno dolos augetur Sanguis; homo Ver peccat0 sanguini insidiatur.

35. Attende tibi a pesti sero fabricat enim mala, ne sorte inducat super te subsannaci 0nem in perpe

tuum.

36. Admitte ad te alienigenam, et subvertet te in turbine, et abalienabit te a tuis pr0priis.

1. Si benefeceris, scit0, cui seceris: et erit gratia in unis tuis multa. 2. Benefac lust0, et invenies retributi0nem magnam, et Si 0 ab ip80, certe a B0 min0.3. N0 est enim ei bene, qui assiduus est in malis, et eleem0synas n0 danti qu0niam et Altissimus odio habet peccat0res, et misertus est paenitentibus. 4. Da miserit 0rdi, et ne suscipias peceat 0rem et impiis et peccaturibus reddet vindictam, cust0dienses in diem vindictae. b. Da 0Π0, et n0n receperis pes

6. Bene lac humili, et non dederis impi0 pr0hibe panes illi dari, ne in ipsis p0tenti0 te sit: 7. nam duplicia mala invenies in 0mnibus40nis, quaecumque seceris illi, qu0niam et Altissimus odio habet peccat0res, et impiis reddet vindict8m. 8. N0n agn0scetur in b0nis amicus, et n0n abscondetur in malis inimicus s. In bonis viri, inimici illius in tristitia, et in malitia illius, amicus

agnitus St.

10. Non credas inimie tuo in aeter-

736쪽

298 cum quibus familiaritus 3it ineunda. Eclus. 12, 11. 13, 26.

ginat nequitia illius:

11 et si humilia ius vadat eurvus, adjice animum tuum, et custodi te ab illo. 12. Non statuas illum penes te, nec sedeat ad dexteram tuam, ne sorte conversus in l0cum tuum inquirat cathedram tuam et in n0vissim0 agn08eas Verba mea, et in Serm0nibus meis stimuleris. 13. duis miserebitur incantat0ri a serpente percu SS0, et mnibus qui appropiant bestiis et sic qui comitatur cum Vir iniqu0, et obvolutus est in peccatis ejuS. 14. Una 0ra tecum permanebit: si autem declinaveriS, non Supp0riabit. 15. In labiis suis indulcat inimicus, et in corde su insidi3tur, ut Subvertati in laveam. Ier. 4l, 6.)16. In oculis suis lacrymatur inimicus et Si invenerit tempus, n0nsatiabitur sanguine: 17. etsi incurrerint tibi mala, invenies eum illic pri0rem. 18. In oculis suis lacrymatur inimicus, et quasi adjuvans su Ddiet plantas tuas. 19. Caput suum movebit, et plaudet manu, et multa susurran e0mmutabit vultum Uum.

1. ui tetigerit picem, inquinabitur ab ea, et qui communicaverit superb0, induet superbiam. 2. P0ndus Super Se 0llet, qui h0nesti0ri se c0mmunicat. Et ditiori te ne deius ueri S Sti P. I, 2. 3. dui cummunicabit cacabus ad ollam quando enim se e0lli Serint, confringetUr. 4. Dives injuste egit, et Demet; pauper autem laesus tacebit. b. Si largitus sueris, assumet te: et si non habueris, derelinquet te. 6. Si habes, convivet tecum, et evacuabit te, et ipse non dolebit super te. 7. Si necessarius illi fueris, supplantabit te, et subridens spem dabit narrans tibi b0na, et dicet:

uuid opus est tibi'

8. Et e0nsundet te in cibis suis, donec te exinania bis et ter et inn0vissim deridebit te, et p0stea Videns derelinquet te, et caput suum m0vebit ad te. s. Humiliare De0, et exspecta manus ejuS.

10. Attende, ne seductus in stultitiam humilieris.11. N0li esse humilis in sapientia tua, ne humiliatus in stultitiam seducaris.12. Advocatus a silenti0re discede ex hoc enim magis te ad-

13. Ne improbus sis, ne impingaris et ne l0nge sis ab e0, ne eas in oblivi0nem. 14. Ne retineas ex aequ0 10 qui eum illo, nec credas multis verbis illius: ex multa enim loquela tentabit te, et subridens interr0gabit te de absconditis tuis. 15. Immitis animus illius conservabit verba tua, et n0 parcet de malitia, et de vinculis.16. Cave tibi, et attende diligenter

17. Audiens vero illa quasi in somnis vide, et vigilabis.18. mni vita tua dilige Deum, et in vuta illum in salute tua. 19. 0mne animal diligit simile sibi, sic elim nisi0m pr0ximum sibi. 20. Omnis caro ad similem sibi conjungetur, et omnis homo simili sui sociabitur ' Cor. 6, 11. 21. Si 0mmunicabit lupus agno aliquand0, Sic peceat0 justo. 22. duae e0mmunicati Sancto h0mini ad canem aut quae pars divitia pauperem II Cor. 6, 14. 23. Venatio leoni sinager in erem0, sic et pascua divitum sunt pauperes. Psal. 10, b, s. 24. Et sicut abominatio est superbo humilitas, te et exsecrati divitis

pauper.

25. Dives commutus constrmatur ab amicis suis; humilis autem, cum ceciderit expelletur et a n0tis. 26. Diviti decepto multi recuperatures; 0cutus est superba, et justi- si caverunt illum;

737쪽

Eolus. 13. 27. - 15,2. et instua cauta. paritia, benefeentia. I99

27. humilis deceptus est, insuperet arguitur locutus est sensate, et non est datus ei 0cus. 28. Dives l0cutus est, elim ne iacuerunt, et verbum illius usque ad nubes perducent. 29. Pauper i scutus est, et dicunt: duis es hic et si offenderit, Subvertent illum. 30. 0na est substantia, cui n0n est peceatum in c0nscientia, et De quissima paupertas inire impii. 31. 0 hominis immutat faciem illius, sive in una, sive in mala. 32. Vestigium c0rdis b0ni, et sa-ciem b0nam difficile invenies, et eum Iab0re.

1. Beatus vir, qui n0n est lapsus verbo exire suo, et n0 est stimulatus in tristitia delicti. 2. Felix, qui n0 habuit animi sui

tristitiam, et nun excidit a Spe su3.3. Vir cupid et tenaci sine ratione est substantia, et h0mini livido ad quid aurum In r. 19, 17.

4. ui acervat ex uini Su injuste, Bliis c0ngregat, et in b0nis illius alius luxuriabitur.

5. ut sibi nequam est, cui aliibunus erit et n0 jucundabitur in

bonis Suis.

6 dui sibi invidet, nihil est illo

nequius, et haec redditio est mali.

iis illius;

T. et si bene secerit, ign0ranter, et nun 0lens lacit, et in n0vissimo manifestat malitiam Stiam. 8. Nequam est oculus lividi, et avertens aciem suam, et despiciens

animam Suam.

9. Insatiabilis oculus cupidi in parte iniquitatis; 0 satiabitur, donec

tonsumat arefaciens animam suam.

10. cuius malus ad mala; et n0nsatiabitur pane, sed indigens et in tristitia erit super mensam Suam. 11. Fili, si habes, benefac tecum, et Deo dignas oblationes osser. 12. Mem0 esl0, qu0niam m0rs D0n tardat, et testamentum inser0rum quia demonstratum est tibi testamentum enim hujus mundi morte morietur. 13. Ante m0rtem benefac amic0tu0, et Secundum vires tuas exp0

15. N0nne aliis relinques d0l0res et labores tu0s in divisi0n040rtis' 16. Da et accipe, et justisica animam tuam.

17. Ante obitum tuum perare justitiam, quoniam non est apud inser0s invenire cibum.18. aenis ear sicut scenum Veterascet, et sicut talium ructificans in arb0re viridi. Isai. 40, 6. Iac. 1, 10. 19. lia generantur, et alia dejiciuntur; sic generali 0 carnis et sanguinis, alia sinitur, et alia na Scitur.

20. 0mne opus e0rruptibile in sine desiciet; et qui illud operatur, ibit

cum ill0.21. Et omne opus electum justisse abitur; et qui operatur illud, 0-norabitur in ill0.22. Beatus vir, qui in sapientiam0rabitur; et qui in justitia sua meditabitur, et in sensu cogitabit circumspecti0nem Dei. Psal. 1, 2. 23. dui exe0gitat vias illius inc0rde suo, et in absconditis suis intelligens, vadens p0st illam quasi investigat0r, et in viis illius c0nsistens; 24. qui respicit per senestras illius, et in anuis illius audiens; 25. qui requiescit juxta d0nium illius, et in parietibus illius gens palum statuet casulam Suam ad manus illius, et requiescent in casula illius una per PVum 26. statuet silios su0 sub tegmine illius, et sub ramis ejus m0rabitur; 27. pr0tegetur sub tegmine illius a servore, et in gloria ejus requiescet.

1. dui timet Deum, faciet b0na, et qui continens est justitiae, apprehendet illam; 2 etibviabit illi quasi mater ho-n0risteata, et quasi mulier a virginitate suscipiet illum.

738쪽

Fructus sapientiae Dei providentia. Mius. 15, 3 - 16, 17. 3. Cibabit illum pane vitae et intellectus, et aqua sapientiae salutaris putabit illum et sirmabitur in illo, et non ectetur; IoanA, 10. 4 et continebit illum, et nume0nfundetur; et exaltabit illum apud

5 et in medi ecclesiae aperiet os ejus, et adimplebit illum spiritu sapientiae et intellectus; et st0la gl0riae vestiet illum. 6. Jucunditatem et exultationem thesaurigabit super illum, et numine aeterno hereditabit illum. T. Η0mines stulti non apprehendentillam, et h0mines sensati obviabunt illi; 0mines stulti nun videbunt eam, l0nge enim abest a superbia

8. Viri mendaces non erunt illius mem0res, et viri veraces invenientur in illa et successum habebunt usque ad inspecti0nem Dei. 9. 0 est speci0sa laus in ore peccat0riS, 10. qu0niam a Deo pr0 secta est sapientia sapientiae enim Dei astabit laus, et in re deli abundabit, et dominat0 dabit eam illi. 11. N0 dixeris: Per Deum abest; quae enim dit, ne seceris.12. 0n dicas: Ille me implanavit;

n0n enim necessarii sunt ei h0mines impii. 13. mne exsecramentum err0ris odit D0minus; et n0n erit amabile timentibu eum.14. Deus ab initi constituit huminem, et reliquit illum in manu c0nsilii sui. 15. Adjecit mandata et praecepta

16. si volueris mandata Serv3re,c0nservabunt te, et in perpetuum

sidem placitam sacere. Vat. 19, 17. 17. App0suit tibi aquam et ignem ad qu0d 0lueris p 0rrige manum

tuam.

18. Ante h0minem vita et 0rS,b0num et malum; qu0d placuerit ei, dabitur illi; Deut. 30,19. . r. 21, 8.)19. qu0niam multa sapientia Dei, et Drtis in p0tentia, viden omneS sine intermissi0ne.

20. euli P0mini ad timente eum,

et ipse agn08tit omnem operam h0- minis. Psal. 33, re Bebr. 4, 13. 21. Nemini mandavit impie agere, et nemini dedit spatium peccandi; 22. 0 enim c0ncupiscit multiiudinem sili 0rum insidelium et inutilium.

1. Ne jucunderis in siliis impiis, si

multiplicentur nec oblecteris super ips0S, Si non est tim0 Dei in illis. 2. Non credas Vitae ill0rum, et ne respexeris in labore e0rum. 3. Meli 0r est enim unus timens

Deum, quam mille silii impii. 4. Et utile est, mori sine siliis, quam relinquere li0s impi08. 5. In sensato inhabitabitur patria tribus impiorum deseretur. 6. Multa talia vidit culus meuS, et tarti0raturum audivit puris mea. 7. In Synag0ga peccantium exardebit ignis, et in gente incredibili exardescet ira. Inst. 21, 10. 8. 0n X0raverunt pr0 peegatis suis antiqui gigantes, qui destructi sunt c0nst dentes suae virtuti 9. et n0n pepercit peregrinati0n1

perbia verbi ill0rum n. 6, 4. 10. Nun misertus est illis, gentem totam perdens, et ext0llentem se in peccatis SutS. 11. Et sicut sexcenta millia peditum, qui c0ngregati sunt in duritia c0rdis sui, et si unus suisset cervitatUS mirum siquisset immunis, 12. miseric0rdia enim et ira est cum ill0. 0tens exorati0. et effundens iram Fum. 14, 23. 13. Secundum miseric0rdiam Suam, sic e0rreptio illius h0minem Secundum opera sua judicat. 11. N0 effugiet in rapina peccE-t0r, et non retardabit susserentia miseric0rdiam facientis.1 b. mnis misericordia faciet 0-

cum unicuique secundum meritum operum SU0rum, et Secundum intel

739쪽

Mlus 16, 18. 17, 19. Deus creator etyubernator hominum mi quae es enim anima mea in tam

immensa creaturar18. Ecce caelum, et seli cael0rum, abyssus, et universa terra, et quae in eis sunt, in e0nspectu illius e0mmovebuntur, 19. 0ntes simul, et e0lles, et sundamenta terrae; cum eon SpeXerit illa Deus, tremure e0ncutientur.

20. t in omnibus his insensatum est e0r, et in ne eo intelligitur ab

illo: 21. et vias illius quis intelligit, et

pr0eellam, quam nec tutus Videbit hominis η22. Nam plurima illius opera sunt

in absc0nsis; sed per justitiae ejus quis enuntiabit aut quis sustinebit Longe enim est testamentum a quibusd3m, et interr0gati omnium in e0nsummatione St. 23. dui minoratur corde , cogitat inania et vir imprudens et errans c0gitat stulta. 24. Audi me, sili, et iste disti. plinam sensus, et in Verbis meis attende in c0rde U0, 25. et di 8m in equitate disciplinam, et Serutab0 enarrare Sapientiam et in verbis meis attende ine0rde tu0, et dico in equitate spiritus Virtutes, quas posuit Deus in opera sua ab initi0, et in veritate

enuntio scientiam JUS.

26. In ludi ei Dei pera ejus ab initi0, et ab instituti0ne ips0rum distinxit partes ill0rum, et initia

eorum in gentibus suis. 27. 0rnavit in aeternum per illorum; nec Surierunt, nec tali 0ra-Verunt, et n0ndestituerunt ab0peribus sui S.

28. Unusquisque proximum sibi n0n angustiabit usque in aeternum. 29. Non sis incredibilis ver b illius. 30. Post haec Deus in t 'rram respexit, et implevit illam b0nis suis. 31. Anima omnis vitalis denuntiavit ante aciem ipsius, et in ipsam iterum reversi ill0rum .

1. Deus creavit de terra huminem, et secundum imaginem suam secit

illuui. 2. t iterum convertit illum in

ipsam, et Secundum se vestivit illum virtute. 3. Numerum dierum, et tempus

dedit illi, et dedit illi potestatem

e0rum, quae Sunt Super terram.

4. Posuit timorem illius super

0mnem carnem, et dona inalus est

bestiarum et v0latilium. 5. Creavit ex ipso adjutorium simile sibi; 0nsilium et linguam, elicul0s et Bures, et 0r dedit illis exe0gitandi, et disciplina intellectus replevit ill0s. 6. Creavit illis scientiam spiritus, sensu implevit cor ill0rum, et mala et una ostendit illis. 7. Posui titulum suum super e0rda illurum stendere illis magnalia

operum SU0rum,

8. ut 0men sanetisse att0nis eoi laudent, et gloriari in mirabilibus illius, ut magnalia enarrent operum ejus.

9. Addidit illis disciplinam, et legem vitae hereditavit ill0s.

stituit eum illis, et justitiam et judicia sua ostendit illis. 11. t magnalia h0n0ris ejus vidit 0rulus illorum, et honorem v0eis audierunt aures illorum, et dixit illis: Attendite ab omni iniqu0. 12. Et mandavit illis unicuique de

13. Viae illurum coram ipso sunt Semper, n0 Sunt absc0nsae ab oculis ipsius.14. In unam quamque gentem prae-p0suit rect0rem, lisem. 13, 1. 15. et pars Dei Israel saeta est mani seSt3.16. Et omnia pera ill0rum velut 80 in conspectu Dei, et tuli ejus sine intermissi0ne inspicientes in

17. 0n sunt abse0nsa testamenta per iniquitatem ill 0rum et mnes iniquitates e0rum in onspectu Dei. 18. Eleem0syna Viri quasi signaculum cum ips0, et gratiam h0mlnis vagi pupillam e0nservabit:

19. et postea resurget, et retribuet illis retri nullonem, unicuique in ea-

740쪽

302 Poenitentia Dei misericordia ethomin/3. Eclus 17, 20. - 18, 22. put ips0rum, et tonvertet in interi0- res partes terrae. Vat. 2b, 35.)20. Paenitentibus autem dedit viam justitiae et e0nsirmavit delicientes sustinere, et destinavit illis s0rtem

veritatis. 21. 0nvertere ad Dominum, et relinque peccata tua: 22. precare ante aciem D0mini, et minue offendicula. 23. Revertere ad D0minum, et ave tere ab injustitia tua, et nimis odito exsecrati0nem: 24. et c0gn0sce justitias et judicia Dei, et Sta in s0rte pr0p0Siti0nis, et orati0nis altissimi Dei. 25. In partes vade saeculi sancti, cum vivis et dantibus c0nsessi0nem De0. Psal. 6, 6. Isar. 38,19. 326. Non dem0reris in err0re impiorum ante mortem e0nfitere. m0rtu0 quasi nihil perit c0nsessi0.27. 0nfiteberis vivens, Vivus et sanus c0nsiteberis, et laudabis Deum, et gl0riaberis in miserati0nibus illius. 28 duam magna miseric0rdia Domini, et pr0pitiatio illius c0nvertentibus ad sel29. Nec nil omnia p0sSunt esse in li0minibus, qu0niam n0 est im-m0rtalis silius huminis, et in vanitate malitiae placuerunt.

30 9uid lucidius s0le et hic desiciet. Aut quid nequius quam qu0d exc0gitavit caro et sanguis et h0c

arguetur.

31. Virtutem altitudinis caeli ipse e0nspicit et omnes homines terra et cinis.

1. dui vivit in aeternum, creavit omnia simul. Deus s0lus justilicabitur, et manet invictus rex in aeter

2. duis susstet enarrare per illius' 3 duis enim investigabit magnalia rius 84 Virtutem autem magnitudinis ejus quis enuntiabit aut quis adjiciet enarrare miserie0rdiam ejus' b. N0n est minuere, neque adjicere, nec est invenire magnalia Dei. 6. Cum consummaverit h0m0, tunc incipiet; et cum quieverit, ap0riabitur.

7. 9uid est h0m0, et quae est gratia illius; et quid est b0num, aut quid nequam illius'

8. Numerus dierum h0minum ut multum centum anni quasi gutta aquae maris deputati sunt; et sicut calculus Brenae, sic exigui anni in die aevi. Psal. 89, 10. 9 Pr0pter h0 patiens est Deus in illis, et effundit Super e0s miseric0

diam suam.

quam St.

11. Ideo adimplevit propitiationem suam in illis, et ostendit eis viam

aequitatiS. 12. Miserati h0minis circa pr0ximum suum; miseric0rdia autem Dei

super omnem 3rnem.

13. iii miserie0rdiam habet, docet, et erudit quasi past0 gregem

suum.

11. Miseretur excipientis doctrinam miserati0nis, et qui sestinat in ludiciis ejuS. 15. Fili, in b0nis non des querelam, et in omni dat n0 de tristitiam verbi mali. 16. 0nne ard0rem refrigerabitros sic et verbum melius quam

datum.

17. Nonne ecce verbum super datum b0num sed utraque cum 10-mine justi cat0. 18. Stultus aeriter impr0perabit, et datus indisciplinati tabescere sa-

19. Ante judicium para justitiam

tibi, et antequam l0quaris, disce. 20. Ante langu0rem adhibe medicinam, et ante judicium interroga teipsum, et in conSpectu Dei invenies propitiationem. I. Cor. 11, 28. 21. Ante langu0rem humilia te, et in temp0re infirmitatis stende e0Π-

22. Non impediaris rare Semper, et ne verearis usque ad m0rtem justi sicari, qu0niam merces Dei manet in aeternum. Luc. 18, 1.