Rerum medicarum Nouae Hispaniae thesaurus, seu Plantarum animalium mineralium Mexicanorum historia ex Francisci Hernandez ... relationibus ... conscriptis, a Nardo Antonio Reccho... collecta ac in ordinem digesta a Ioanne Terrentio ... notis illustra

발행: 1651년

분량: 1136페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

621쪽

IO. FABRI LYNCEI EXPOSITIONE. s,

rere . Nec cornuum figura eadem est, nec animal villosum est, nec usqueadeo gibbus resipondet. Quae scaliter habet de Gibbosis Bobus Exercit. 2 6. cap. 6. Sunt eadem ferme ipsa,quae paulo superius ex Villio citaui, solis immutatis verbis, & quos Gilgius in Scythia , hic in agro comanduano Tartarorum reperiri scripsit, & nouo ipsis indito nomine Boeamelos, veluti Cameloboues diceres, ap-eellauit. Verisimile tamen est, ex M. Poli lib. r. cap. I p. haec ipsum desicriptis-ie, qui Ad Ciuitatem nominat Comanda in regione Resiaris, ubi eiusmodi

ues gibbos pilo albissimo, exiguo & plano nascuntur, & Camelorum more Agaloni obediunt.

Ueruntamen liqc omnia aliena adhuc a nostro Tauro Mexicano existunt.Pro. P Λ Ηἔ-

pius accedit Petrus es palensis, qui Boues ait esse in auiuera Orbis noui prouincia, gibbum in humeris habentes ad serenda onera, & anteriora horum villis Iraelongis obtecta esse. Adhuc Vicinius appropinquat icon illa, quam ego per- ro dicit,ustrando noui orbis nauigationum volumina, inueni in Hieronymι Bentonis Adhuc

omenca parte quinta, & quidem in Tabula Chorographica Hs ma in India occidentali: ubi aere incisam hanc nostram belliam ad unguem nostra respondentem videre est: hoc solo tamen discrimine addito, quod nostra figura Tauram,ut ex genitalis masculini signis conspicuis patet, illa vaccam cur luculenta uberum ostentatione repraesentat. Huius bestiae gibbo auis ins dit cum Psittae, inscriptione . Recte igitur S: ordine factum est, ut huius historia praeclaro huic operi de Mais Hispania plantis, Mineralibus atque Animalibus insereretur, Mericanus potius, quam generali vocabulo Mmericanus Tauras

vocitaretur.

Sed proxime omnino, & ut verbo sertur, rem acu tangit, Triuetus: &ex o iis, hoc Ams ms Fareus lib. 14. cuius hic libet verba recitare . Proditum apud The- aetum legimus, inquit, in noui orbis Florida ingentes term Tauros, Butria Barbarorum ara brina dietis, pedalia cornua gerentes, gibbamque in dorso Camelina similem , pilo pro- desti m misso in fulvo , cauda Leonina: non erit fere aliud magis serum animal, nunquam enimcisuratur , nisi mriri ereptum. Pellium tegminibus Tarbari aduersum hemis inclem/n

tiam , earnibus mero meiat aleriuriam σωm habentibus adversem menena be muniunt.

Edistat hoc ipso Parei libro Tatiri huius tam ferocis satis ferox imago, in qua hoc quod reprehendam, habeo, quod rictum nimis apertum versus aures Pi- ctor produxerit, qui in nostra figura nostratium boum oris diductionem mi- ς RM Mime excedit . Reliqua membrorum proportio, & crinium colli, ceterorum q. corporis pilorum promisso cum nostra satis congruit. Ex hoc iam iterum, , quod supra monuimus, luce clarius patet, non Per Um , sed exicanum, siue Eloridanum, siue PDuae Hibyama, hoc est illius noui orbis partis esse animal, quae a Persano separata & siros olim separatos Reges siue Molat mas habuit. Non possum,quin vel curiosi Lectoris gratia non contemnendam hic quae- Anh e

stionem expediam: Sitne haec bestia Noua Hispania indigena,an ex Euriqiaeo: ζ πdelata Audiamus fostpb. . COEa in sua generali Indiae Occident. historia, a n i a n- nodum hunc nobis diiuoluturus sit. Certa animalia ait ille , Novo orbi sunt soli familiaria , nobis aeque peregrina, atque orbis ipse incognitus olim fuit, ut erit exempli gratia Canis, quem primo loco descripsi: alia cum nostris conueniunt, Diuili od by

622쪽

s,s ALIA ANIMALIA NOVAE HIS P. NARDI ANT. RECCHI.

uόξ- niunt, Vt Vrsi, Leones, & similia . Alia illis incognita plane gentibus, a nostri,so a Colla primum eo delata fuerunt. Qualia inquit Iosephus lib. 4. cap. 2 3. stat Ouer, et Bum. Vactae, Caprae, Sues, Equi, Asini, fanes nostrates ac Feles. Boues & Vaccas ait, mirum in modum propagatos fuisse & ita multiplicatos, ut millenario persirpe

numero in montanis diuagentur . Haec a seruis aeque ac liberis petuntur, occuduntur,excoriantur, de commercia indc coriacea in Nova His nia celeberrima Mirum ve- agitantur . Tergorum enim, inquit ille, innumerus numerus in Hib=amam essertur. prouenis , Mnno 87. ex Sant Domingo 3 1444. corijs bouinis, maccinisque naues onera bantur. M.Aelium Noua Hispania autem 6O Io. iungebantur, qua pretio aestimata 96 13 α. psos siue, totis otitinorum reddunt . Merceoe ha/, Ριιn deuilia littoribus expositas tu Irat , eo spectaculo in rivor m datur. In hunc sensium & haec sunt, quae lib. I. cap. 2I. habet. His adde, ait, quod ante haec tempora nec millium pecorum gregea lini fuerint, qui tamen postquam His nigurui liis , has Insular Cubam Rimrum , HuPanistam, lamaicam, Margaritam, Dominicam γὰὸ isti occuparunt , nunc nμmerosis gregibus oberrant: siue Tauros, De Equos , frue Pareos velis ter creuit Cansve. Vacearum greger tot tamque frequentessunt , Ut nullo dominio priuatim ad ' μ' ς -ειοqueu Vum cumulate magentur, in ab incoliferarum modo indiscrete figantur capianturque saltem cori, ca6a, quod detractum exiccant, in merre istiusmod negotiatis-

Volui haec Authoris pluscula licet, verba recitare, ut quid in hac controue hst .hu sia decidendum lector velit, ipsemet iudicare possit. Videtur is bubulum pecus 4 i βψ ab Hispani, Minerica illatum fuisse, concludere velle . Ait, ut ego mericanum nostrum Taurum prius Hispanuum fuisse credam, nulla ratione adduci queo. R - clamat peregrina animalis facies, nec Asiusticis, nec a ritavis, nec Europaeis Visa prius in Urbibus aut saltibus. Vt enim, quos sit a proposui diuersi modos B ues aliquam cum hoc Tauro partem similem habeant, siue iubam , sine camdam, siue cornua, siue colorem pilorum rutilum, siue gibbum aspicere velis B; .,etiri nullum tamen reperies, qui omnia hac coniuncta obtineat. Nec nisi temere postus illi credi potest, nostratium aliquem Bouem ab Americano siue solo, siue cado, post riuum hune plures ctiam prolium propagationes tam mira metamorphosi mutari potuisse, ' μ Huc facit, quod Indi ea titulum et area illa Tauro nostro persimilis in Chorographica, ut dixi, tabula expressum habeat: quasi Scriptor ille dicat, genti isti Indianae hoc animal proprium ac natiuum esse; cum & Theuetus Taurum hune Florida veluti incolam,& natiuum adscribere voluerit. Nisi Iamphus non omne explicui Drsan bubulum pecus, sed illud solummodo ab Hispanis ad Indos Oeridentales test Iole. transportatum voluit, non quod ferum & siluestre, sed cicur & urbanum fuit, 'm' ' multiplicatu tamen ob regionis fertilitatem opima pascua, caelique clementia , innumera prole siluas postea repetere coactum fuerit. Maneat igitur hic Taurus vere M exicanus, & forsan Iosepho ab Coria minus cognitus, quod in Peruano p tius hic Regno vixerit, cui regioni haec bestia minime familiaris et . Existimo quoque, ut ferocissimum sit animal, Indos tamen, priusquam no-hatum l. strae Uaecae eo transferrentur, siluestrium harum lacte vaccarum victuare po- ., ποῦ' tuisse, & adhuc ibi viuere, quo nostrae nondum peruenerunt; quod distenta ' quae in icone tabulae chorographicae illa apparent, ubera insinuant. Vt matri.

623쪽

IO. FABRI LYNCEI EXPOSITIONE. syy

bus ereptos vitulos domari potuisse Theuetus quoque meminit. Ac nescio quam argumenti huius speciem mihi praebet subligaculum illud coxae anneiaxum , cum sex rotundis pilis inde dependentibus quasi nolis sonantibus,ac tintinnabulis aut alijs.quibusvis ornamentis notarum defectu studiose illis Tauris vaccisque alligatis, veluti & nostris campanulas in collo vaccis adaptamus.Nam quod non nemini, qui hanc mecum in autographo picturam bene miratus est, viderentur esse verrucae eiusmodi, quales saepe in Equis innasci ac Mulis cernimus, non habet multum verisimilitudinis.Sunt & iidem illi Americani non omnes adhuc ab Hispanis domiti, semiferi oc agret es homines, eodem quasi cum bestiis domicilio gaudentes, quos sibi ut pareant, dissicili haud negotio conficere possunt. Atque haec de Tauro hoc Mexicano, quae mihi dicere licuit: siue paucula, siue nimia aequi bonique lector constulat. TAURUM tollit,qui vitulum, antiquum erat prouerbium .Et ego qui VITULULTaurum iam tuli, an vitulum non sustulero An qui de Boue non pauca dixi, de Vitulis non pluscula etiam commentaturus ero Et quidem cum tam opportuna se offerat occasio Principi meo Cardinati Sarserim me sistendi, & Anatomen monstrosi ac Sicipitis Vituli, quam benignissime mihi prouinciam iniunxerat, enodandi: & Summi simul Pontificis URBANI. VIII. nutui subiectissime obediendi. Cum enim Sanetuas sua eiusdem et ituli partium ichno umili ali- graphiam,& breuem earundem explicationem sibi a me exhibitam vidisset: rem non indignam censere visa est, quae publicis etiam typis committeretur . Id quod ego, non ut ad nutum hunc quam obsequentissimum me non praestarem, in hunc usque diem distuli; sed ut tempori potius inseruirem.

Erant autem cum Summo Pontifice tuc in Vaticanis curae meae comissis Homni, qui ab amoenitate aspectus pulchriformiu,siue Calliopeiorum strati Belinire

dicunt nome meruerM,Ioannes Clampestis Lynceus supra memoratu S, ulms Mam tuisu, Maa

cinus intimus & Cubicularius Pontificius Archiater, vir non Aristotelica modo philosophia & Hippocratica Medicina eminentissimus, sed Chymicarum quo- tificius, plaque rerum gnarus, Anatomicus insignis, & liberalium plurium aliarum artium beralium non tam amator, quam exactissimus iudex & aestimator. Hi dum varia mecum de monstro hoc confabularentur, accessit tertio loco Mugu rinus et Cius ut μβ

suae Sanctitati adhuc Cardinali a Theologicis stud ijs, ita a dispensandis nunc

secretioribus Eleemos*nis, vir doctissimus & probissimus: qui omnes Varia- Qua derum nobis controuersiarum campum aperuerunt. Et in primis quidem: An ani- ω ir bimal hoc simplex, an duo potius dici meruisset, ob duo exactissime formata capita: siquidem Cerebra & non cordi, quod ArisIudici faciunt, primatum Medici re possim. attribuunt. An aer a pulmonibus haustus cor ingrederetur, quod vulgo creditur; cum in hoc monstro hi per tubulum inflati, soli absque corde intumuissentὶ An, cu in hoc Visulo sula deesset,& unus ideque meatus aeri in pulmones, di cibis in ventriculos deferendis inseruiret, diu hoc monstru superstes esse potuisset De quibus in historia sigillatim aliquid, si teporis Permittet angustia, Phi-Iosophabor. Et si quos hactenus scripta nostra solumodo forsan delectarunt:lpero nunc cadem utilia ijs maxime fore, quod quandam animalis huius partium anatomicam lucem allatura sint; quae vel ab ali)s neglecta, vel non detecta fuit. Nec i

624쪽

coo ALIA ANIMALIA NOVAE HISP. NARD. ANT. RECCHI.

λ;hώμ, ιNec indecorum prorsu S est, Sammos quoque Principes ad haec aspectu quiexim vi' dem vilia. philosophica Famen, & nescio quid reconditi praeseserentia Naruractu vilibζ' molimina, interdum se dimittere, & magnam in paruis rebus admirari DEI sa- uim iri pientiam . Non aliter certe,ac Amplis limo cariuuati huic n bitro, ita Carolo U. - - Biceps olim Vstulus, ut quod miraretur, haberet, oblatus fuit, Nicolao Uilla g. his verbis id testante : Carolus V expeditione osticana cum in Largiaram nobilem

Sardinia irbem Vpulissit, eadem nocte res intolita contigit. Bos enim emtulum bicipitem peperit,quem mulier cuius bos erat, Didendam Caesiarι obtulit. Ingredimini amicirnam & hic Dil habitant,dicebat Heraclitus, dum in vili quadam casula, serian se

calefaciens & opera diuina admirans, sederet. Nos veriores Plutolbphi, qui Chrilliam Lumus, infinitam & impenetrabilem Creatoris noliri sapientiam in omnibus etiam abiectissimis creaturis, ne dicam insoliti quippiam habentibus, quod in hoc noli ro Uitulo elucescet modo, non satis superque unquam admira-' r1& laudare poterimus. Aggrcdiamur igitur opus, & historico saltem filo nunc vituli huius, tam internas quam externas diligenter partes delineemus : Scilla, quae controuersiam facere videbuntur, ampliore etiam sermone postea

viruli hu- Die igitur 18. Aprilis, 'Anni M. DC. XXIV. iam saepe memoratum sicipia ducti - tem Vitulum domi meae praesentibus ferme omnibus Romanae iuersinatis noliret V φ Medicinae studiosis, secui. Natus autem fuerat mortuus, licet iam maturus par tui,& vi quasi a matris: utero abstractus, qRem forsan ob duplex captat commo-Nagnitu- de illa parere minime potuerat. Longus erat spithamas, siue palmos s pro una eademque mentiara haec ego vocabula sumo quinque, & satis extentos. Caput. Vtrumque caput perfectum , satis magnum , & proportione corpori respondebat. Dextrum tamen sinistro paulo maius : hinc dexter & posterior iles etiam nonnihil erat contractior , quasi scilicet ob maioris capitis mo-em latus illud abbreviatum atque retractum fuisset . Sin aula suos dentes

Dentes di capita quoque ostendebant e quatuor enim in quolibet anteriores incitores vaecim. erant in maxilla inferiori, quibus in superiore nulli respondebant. In utraque tamen maxilla tam superna, quam inferna,sui erant molares ordine siti, quos tamen non numeravi. Hoc scio interim, in perfecto atque adulto hoc animali Boue, siue Vacca; hos dentes determinatos reperiri: octo nempe anteriores in

cisores omnes eiusdem prorsus figurae in maxilla inferiore t sed deiunt illi, qui canini in alijs animalibus dicuntur . Ex utroque latere eiusdem maxillae decem : in superiore nulli adfuere , qui cum incisoribus corresponderent , nec

ulli canini. Molares nouem numerabantur,tam ex uno quam ex altero latere .

Erunt igitur simul sumpti omnes numero quadraginta sex Vaccini dentes. o .i .h, Ocul Q. , nares, aure &Cetera Omnia perfecta hila iuueni Cerebrum quoque res, aures , integrum , quod in uno saltem capite pervelligare volui: sanguinolentum hoc R o μ' tamen conspiciebatur, quod ipsi ex conatu forsan ac nisii matris, ob partus difficultatem,accidit. Vtrunq; etiam Caput hoc siuae particulari vertebrae in sidebat, S: utraque haec vertebra tertiae cuidam in medio sitae,quae di si a prema colli dici poteli, laterali-ὸ. tilis' ter adhaerescebat . Priorum Utraque unu O tantum foramine praedita

erat, per

quod

625쪽

quod spinalis medulla ex capite egredieris transibat, & viritiq. in tertiam vertebram ingrediebatur mbuς donatam foraminibus,duobus Iaepe lateralibus qux iam dictam medullam admittut,dc tertio inferiori, per quod medulla egreditur,1 - :& in supposita sibi ortebra ingreditur. Hoc tamen hic aduertenda, V dram q. Meduri trimedullam, ex utraq. occipitis bala seu foramine egresiam in hac tertia vertebras quae ob ad loge maiocest, quam duae sociae laterales unim,coalescere, ac unicum sin 'tandem mudullae truncum per totam dorsi spinam descendere, simplicem dico, '' ac non duplicem,quod quis suspicari forsan potuisset ιErat autem priorum utraq. dictarum vertebrarum, quam arctissime conne-ixa tam capiti,quam vertebraralli, quae inter utram q. media sedebat, & triangularis erat,cum priorum utraque plana potius, & pertransueti im oblonga esset. Huic tertiae postmodum triangulari, de ut ita dicam, triforatae vertebrae, quinq. .aliae ordinariae & his sexta adhaerebat, quae spinam siue appendicem valde elata habebat, quod in alijs non videre vertebris fuit. Ex hae eminetia candicans. fir' missimus utrinque tendo, nihil ferme musculos, caruis possideas, instar albi ali- Nusculus

cuius ligamenti enalcebatur. Hic autem in virum'. siput Iulercitur, pro ch bieep, in

pitum videlicet eorundem exiesione, mira uterq.Naturae segacitate fabrefactus. Has aliae ordine ad caudae usque finem vertebrae sequebantur. Notanda hoc tamen velim, dorsi spinam non linei prorsiis recta, sed arcuata veluti processisse .

Atque haec de capitibus & spinali medulla dicta sunto . . . lic '. v Internae oris partes lingua nempe & larinae; figuram suam ex omnibus Cati- Imren.

Guentibus parriculis integraim vir c capite Srtitae suetaer: Aspera etiam Aria Περ- teriai quolibet capite singula exoriebatur, quae ambae paulo poli ortu loysa ζcoalescebant Veru' quod nunc sequitur monstrosiim magis est, quam quod vel unquam viderim,scriptu legerim,autab alus milii recenseri audiuerim. Immi- Inst, is pulla enim sterutri asperae arter canaliculo, pulmones inflari ius i: elati fuerunt vitamenter in utroque lata re,virbMq. in tres Iobolos diuisi,maior erat inserior. nes longus latus'. digitos tralitersos, alteri duo superoires pollicis magnitudine mou. haud supra abant.Md cor. ne tatillum quidems vel mouebatur,vel elevabatur. Id '' quod mihi quidem nouum miniine visiuia suis, rapvjt tamen in admiratisnem non leue Auditores meos de spectatores,quibus aliud longe persuasum erat. Cr xlaba taenimi praeceptorunχ a Magistris suis aditorum persuasone, agrζm ΑΠΟ- ..is-alijs ammahbus m palmones receptum, aliquase sui portionem si istΠλ , Gordis ventriculo per arteriam venosi,M pro spirituum vitaliu fabrica con aeucarea vi sellum tamen esse no tam animilium maiorum minorum' likhum, quam humanorum etiam cadaverun ulmones per folle etiam iniun, ut experienti patebit,commonstrant: cum,lic amissum quide , cor ex inflato δere Noti Viti 'in mes siquod tanaca si ineatu vili occulta forent d oculo nostro inpercepti- :l d bde iam per sortem aerisam pulsionem aperirentur. Nam de inuisibiles&alis Hediis impenetrabit exarueriolarum cum venulis anastomoses In plex c. Nia ex

Az-misabili Cerebra, e ego lo medio, satu nimirum spe detexit Alic hipent potius ac disrumpantur phopemodum pulmones violentia intrusi ilax.5 an quam cor aerem admittat , necesse est . Verunxamen hoc quod i an lesio xi , mihi admirationem nullam mouit, saepius enim eiusmodi spectacula sipe-

626쪽

coi ALIA ANIMALIA NOVAE HISP. NARD. ANT. RECCHI.

ctaueram. Ast quod nunc dicam, id demum me extra meipsum qua si rapuit.

Cum enim iterum iterumque pulmones inflari curarem; ut pr conceptam ipsis opinionem cordis simul motu facto ex mente eradicare; toties sub ipso Dia- in asperata pnragmate viris instar aliquid subleuari,distendi q. animaduerti. Hae si diu quid hoc rei, aut monstri potius esset: cum ea in regione nec ullum ex pulmonibus foramen factum, & stomachor u seu vetriculorum ibi sacculos sitos esse nossem, deserti autem ad ciborum marsupia aeris sibstantia per aspera arteriam , ea res deniq.tota inuertere rerum naturam,ac partiti animaliu seriem mihi videbatur.

Quare immisso stylo per asperam arteriam, incepi per longum descendendo illam cultello diuidere, ad mediam thoracis regionem Vsq. penetrando. Et ecce mia

rabile visu leundem ductum siue canalem in vetriculum siub diaphragmate positum desinere animaduerti, quod equide nisi manibus toties palpatum & ipsis

quoq. nostris vltirpatum oculis fuisset,nec a nobis adhuc etiam crederetur. Sed.& hic Naturae industriam & admirabile omnipotentis DEI artificium satis su . perq. stupere non potui: quod hoc ipsum asperae Arteriae corpus suo non probe modo instructum esset capite Larynge, ni marum Epi ottide, osse Ypsiloide dicto,& reliquis nodu hunc pneumaticu constituetibus partibus, sed & illud ipsum

cartilagineis suis annulis constaret,&aliquo us .ad spatiu quatuor forsan transuersorum digitorum eadem substantia protenderetur. m idem ductus in alia substantia omnino mollem ac carnosam, & ut uno dicam verbo, ipsissima Oes phagi substantiam mutabatur, quae in ipsum vi dixi ventriculum descendebat ac oph - desinebat. Hic iterum non potui no si spicerer & laudare mirabile prouidae N

. . turae Ingen Ium. Haec enim alpera Arteria non quod in alijs omnitius heri tame

videmus bifurcata diuidebatur, unu in hunc, & in alter u pulmonem altu ramademittedo, sed recto statim tramite porrecta ingula, siue OVophagum trasmutabatur. Vt tamen & pulmonibus aere impertiretur,cuius gratia est efficta, fistulares tubulos ex sese in viri ulq.pulmonis lobos superiores, qui ipsi asperae Arteriae agglutinabantur, demittebat, per quos & aer in omnem pulmonum sibstatiam porro ingredi & egredi liberrime poterat. Hi omnes tubuli sive bronchia aspe. rae Arteriae per omnes postea lobos disseminabantur,quod nobis patuit,dum inflarentur ijὸem & denuo detumescerent. Curioso Atque hic per transennam saltem, illius quaestionis quam supra mihi motam L, si fitie dixi,meminerora bis mirasius diu Iuperstes esse, cibiamq.ac potum per eaniam asperam ..d ' Arteriam,aeri in alijs animalibus destinata transbutire potuis UId enim nobis quotidie usu uenire nouimus,ubi quid inter prandendum siue ex cibis siue potibus ad pulmones illabitur,tussim illico cum sitffocationis metu excitari: quare quid hie sit respondendum, facile patere videtur. Responite- Atqui ego inconueniens minime censii erim,per aliquod etiam tepus hoc mo- μ' - ' strum laci e materno sucto ali potuisse. eq. enim respirationi obstaculo esse debuerat, ea aer ad latera per sua se diuerticula in pulmones recipere, cibus recto. , interim itinere in ventriculos deseendere facillime potuerat .Et quid si aeris etiaportio non parua cum cibo descendisset,inde mali secutum fuissetῖhoc enim n bis frequeter euenire, dum ex angustioris orifici j vitro bibimus, experientia te stis est,& Hinocrates hoc monuit libello de Flatibus: Omnia qua eduntur in bιbu

627쪽

IO FABRI LYNCEI EXPOSITIONE. 6o3

tur, inquit, spiritus in corpus inferunt , aliquando plures, aliquando etiam pauciorea: id autem inde manserium fit, pod plurimis eructationes pos cibos in potus euenire solent. Redit enim inspiratus aer foras, quia si eidem Hippocrati libello de Corde credimus, nullum neque ipse, neque aqua homini aut animali alimentum praebent.

Merito autem , inqui recurrit spiritus aqua , non enim humanae natura alimenta Hi μα- haec sunt. βuomodo enim hominis alimentum sint νentus or aqua cruda st Idem tamen ebutivite

Hipp. libelis de Fiat. svi hoc obiter dicam) contrarium asserit, sic enim ibi aici 'Corpora enim omnia tum hominum, tum reliquorum quoque animantium a triplici nutrimento sustentantur,horum autem nutrimentorum nomina hae sunt cibus, potus, spiritus. Aespiritus quidem qui in corporibussunt,flatus iocantur: qui mero extra corpora exiis riunt, aer. ἁui sane maximus eri in omnibus quae torpori accidunt, in author in dominus. Sed & vice versa, ut in ventriculum aerem,ita in pulmonem potum des n-dere voluit idem Hipp. eodem de corde libello. Etenim homo multo maximam Ri p. diere partem in ventrem bibit .gula eni ue stomachus melut infundabulum potus copiam 8νς ρ. ''quaecuΠfue molumus, excipit. Brbit autem in in guttur ac arteriam, minus vero Ο quan-

tum latere possit fer rimam illaphum . Ait etiam ibidem aquam in peri cardio contentam ex potu scilicet in pulmonem labente, veluti urinam cordis esse. Quanta mirabilem suam philosopniam his verbis concludit. Hunc itaque humorem cor de

pulmone Nna cum aere abducιt: aerem quidem igitur, ibi in medelam cessit, necessario oportet retro 'r eandem miam qua abduxit, rejcere . Verum humorem partim in culeum ae maginam μam expuit: partim rusa νna cum aere fras 'opellit. Solidiorem tamen cibum ceu faenum,herbas,frumenta, legumina, non puto ab hoc vitulo de- iuorari potuisse. Cum dicto iam loco dicat Hipp.quod operculum Laryngis, Epigktiis,bngula siue minor lingua appellata,ne permiserit quidem aliquid amplioris potur penetrare. Vnde, cum credi facile potuisset, quandoquidem duo capita essent, singula situm habere Oelophagum & asperam arteriam, adeoque quatuor Vala esse debuisse. Hic natura tamen adeis delicit,ut pro quatuor unum soli1m fabre- fecerit,quod cibo nihilominus liquido, aerique detrudendo satis fuisset. Historiam porro persequamur. Ventriculi igi cur post pulmonem,ut iam annotatum fuit, qui quatuor siunt numero , & ipsi ex immisso flatu attollebantur.

Quae autem horum omnium & nomina sint,& ossicia,inferius eaepediam, quan-- , do de Ruminatione tractaturus dubia quaedam authorum loca explicabo. Hoc . interim his nouisse satis fuerit, in temo ventriculo plicat ilium sorte quada mem- h reperia branarum conferto,nihil prςter sesquiunciam forte mucaginis cuiusdam repertum fuisse.In quarto autem & vltimo ventriculo ubi chylus absoluitur,dc coagulum in lactantibus colligitur, inueniebatur semilibrae pondere humor chylotiis quidam , adeo tenax, viscosus,sibiq.cohaerens & albicans, ut gluten Taurinum probe aemularetur, ita ut ab ipsa etiam madefacta spongia non imbiberetur, sed aqua elui ac manibus deturbari necesse haberet Dubium profecto non leue ea mihi res mouit, quibus in hunc ventriculum vijs tanta huius humoris copia perduci potuerit: sicuti & illussi quod totius ani- Trita ea omalis huius caro omnino acidi lactis odore sipirabat. An dicendividum in utero . ex sanguine materno foetus nutritur, is pe cum sanguine lac misceri Elt enim facilis gressus S regressus ab utero , sanguinis ad ubera & ab his ad uterui , E e e a quod Diqitigod by Coos

628쪽

ιοι ALIA ANIMALIA NOVAE HISP. NARD. ANT. RECCHI.

quod is minae etiam nostrae philosophicas has minime edoctae speculationes,

nouerunt. Sed haec patentiorem contemplandi campum desiderant. Huic igitur vltimo ventriculo intestina eiusdem propemodum cum ipso subruiestina stantiae, annectebantur quae ego haud dissecare volui, cum ex recto intestino sua sponte eiusdem coloris ac consistentiae excrementum estiueret, quale illis esse videmus, quae iam pasta fuerunt. Vitulus autem hic nec lac quidem a matris uberibus suxerat, cum mortuus editus fuisset. Dum autem ventrem inferiorem aperiri iuberem, simul menam Nutriculam

ex umbilico hepati insertam conistringi curaui, quo illa postmodum pro in. flando hepate4nseruiret. Quae ubi ex tubulo flatum recepisset, visu iucundum A vera ru- & mirabile dictu, confestim inflatum est hepar, pulmones , cor, lien atque ipsi omnes mentriculi: qui, cum una communi tunica inuestiantur, imponunt alicui viii l. h. ἔ, cum sacculum N non plures esse, existimanti. Haec autem, qua ratione continia

aeru i gat, in Medicinae studiolorum gratia ex iuvenilibus meis paulo post subiungam. c., & Quatuor Cordis vasa nec tempus, nec opus examinare fuit, quae ego alijs vicititiis.. - bus In perfectis ac imperfectis Vitulinis foetibus quam exactissime fieri potuit, perquisiui & descripsi . Corde tamen aperto, &sinistro eius ventriculo in spe cto, globulum quendam nigrum, durumque reperimus, carneae substantiae s milem, adnatum internae huius ventriculi cauitati, quem ubi discidi, essi uxit sis ,hth. sanguis nigricans remanente pelle durius cula: sanguis ille autem magnitudine ς' ς vix nucis moscatae exquisite sphaericus,ac rotundus prors Is globulus erat.Sed neque in hoc, neque dextro ventriculo sanguinem ullum inuenimus alium,id quod no- . n , , latione dignissimum censeo. Vesica Vrinaria liquoris sui expers & parua admo Vracho, . dum erat. Incisa illa, per stylum vas Urachon dictum indagavi, qui meatus

manifeste peruius erat. Sumit autem Urachos initium suum ex fundo vesicae, &vrinam in vesicam ex renibus corriuatam, dum adhuc in utero vitulus concluditur , deportat ad membranam quandam Altinmdem dictam, eum in finem a Natura fabrefactam , ut instar alicuius viris excrementum illud serosum col quisu, ligat, donec partus tempore ex Vtero excernatur. Est autem Urachos ex qua-vmbiς iiii a tuor illis vasis umbilicum constituentibus unum . Secundum est iena Nutricula. quae sanguinem maternum in hepar refundit, tertium in quartum , sunt ambae illae arteriae umbili cales appellatae, quae in descendetis Arteriae maene ramos iliacos

vitale matris spiritum transportant. Quae omnia vasa hic probe conspiciebatur. L ,, . Lien percxiguus erat, nec singulare quicquam obtinebat. Renes discissi nona , , . carnem, sed merum potius congelatum sanguinem reserebant. Cohaerebant tamen fibris carneis, ita ut quid medium inter carnem seu parenchyma, & sanguinem coagulatum existimaretur. Ceterum interna omnia viscera perbelle se, a ..il habebant.Testicis etiam masculus enim hoc mostrum fuerat qui tamen latenates & parui erant, vix Avellanam nucem superabant. Atque haec fidelissima est Mon ira huius Analome, quae si amma, quam adhibere & potui & debui, diligetia solius Prin trium horaru spacio a me administrata & ab soluta fuit.Qui merito labor meus 7 ., i, his illi dedicatus sit Principi, Di eudem mihi benigne comisit. Et cui soli a Medico ἡό l''s . rumpitis gratiae sint habedae, si quid utilitatis nacturi sunt, taex enarrata hilto ., . β 4 4 ex sequetibus meis uberioribus disquisitionibus, quas nuc subnectam, quae

629쪽

. IO. FABRI LYNCEI EXPOSITIONE . cos

quae in meis forsan aduersarijs alioquin delituissent ac computruissent. Sed priusquam iras obseruationes meas -eniles quidem , Natura tamen dirigente & dictante scriptas, publicas faciam; rogandus mihi est docilis & studiolus lector, ne ita facile Philosophastris quibusdam fidem adhibeat,tam audacter quiduis negantibus, quod ipsi nec manibus tractarunt, nec oculis unquam usurparunt : eam solam ob causam nimirum, quod Veterum illud scriptu ad- iij, h. versari, infringere eorum dogmata , & obstare aut horitati videatur : quitiae potius DEO ipsi, & Naturae leges praescribere, & vim inferre praesumunt, dum mi- iri nisil selli hi omnia suo arbitratu, cogitatione, & temerario iudicio fieri debere sibi es: ἴ'

persita dent. Nos aequum est Natura,& non hanc nobis se accommodare. Quare friuolae omnes eorum sunt rationes,quas rerum magistra experientia impugnat. Descripturus sium itaque iam Ustulinam Anatomen, quam ante hos annos vi

ginti, ea qua fieri potuit industria,exercui, ut fideliorem quarundam controuer- me Larum enodationem inde nanciscerer. Vtar autem hic itidem pene verbis, quae in meis Auenil bus scripta reperio;ad quae si opus si etiam lectorem prouoco, nequis me in alium ea sensum ὸctorquere volui illi,censere possit, ut que in Mons hoc euenisse dixi, propterea magis confirmarem .Eadem enim nunc Natura est, quae ante tot millia annorum fuit: sed nos mutamur,& alia subinde de eadem

nobis imaginamur. Icordis igitur Vasa hanc sortiebantur constitutionem . Vena Caua ex H dis 'pate ascendens Cordi, non aliter in ollium quoddam ante dextrum eius ventri- nosmum culum,atque in nobis aperitur:& iuxta dextra cordis auriculam cum Ari ria me - 'i' ''nosa,quae ad sinistrum cordis Ventriculum pertinet,per manifestum admodum vena CProtundum q. foramen continuatur, per quod ex Caua sanguis in hanc Arteriam Venoseam transfluit, mini mea .in dextrum ventriculum influit:& ne i a Cauam re . Ameria vo grediatur, membranula subtilis operculi vicem subiens,foramini sue ostiolo illi apponitur. Prope hoc ostiolum, foraminutum longe adhuc minus reperitur,ex veraeoro quo vena producitur Coronaria cordis dicta, per cordis basin disseminata. Dexter '' aute ventriculus humano erat similis, tot carnosis tame ac fortibus fibris haud praeditus. Haec ambo vasa eiusde sunt substantiae;venosae nimiru, non arteriolae. Arteriosa autem duo hoc modo se habebant. Et quidem,quod ex his primo in ' πις'

oculos incurrit, omnibus imponit Arteriam magnam esse,& ex liniltro cordis ii- dis. nu ortum ducere arbitrantibus: cum tamen plane contrarium exillat S: sit potius Vena Arteriosa ac superincubat ipsi Arteria magnae, quae reuera in exortu atq.

egrestu suo ex sinistro ventriculo,non est tam magna lataq. atque haec ipsi vena arteriosa. Cit igitur Arteria magna enascitur & egreditur ex Corde, progreditur A, esi, ad latitudinem transuersi pollicis in hoc vitulo saltem ita conspiciebatur dein- gRδ- de in duplo ampliore truncii, quam ab exortu fuerat,desinit. Ex hoc alius ascendit truncus ta amplus, Vel paulo minor quam ille fuerat, qui ex Corde emergebat; atque hic est truncus Arteria magna ascendetis. Magnus autem dictus trun-eus partim ad spinam dors deflectens, constituit Arteriam magnam descendentem: partim versus cor re flexus illudq. subiens, per dextrum nempe ventriculum, Uream facit arterissam: quae tamen, antequam cordi inseritur, bifurcata singu- emtit Ios ramos in Viros'. pulmones spargit. Dico autem Venam hanc arteriosiam ingre-

Eee 3 dicor,

630쪽

venae arte riosae uuis usus inlue-

ιοι ALIA ANIMALIA NOVAE HISP. NARDI ANT RECCHI

di cor si exortum eius insipicias, quem ab Grteria magna sive Morta nanciscitur quamuis si ossiciam spectes, melius ex corde egredi dici queat, cum ex dextro ventriculo sanguinem educat in pulmones nutriendos, in nobis ia in luce editis si faetum vero considerare velimus, iam alium prorsius ultim haec mena arte riose habet.Haec enim cum magna arteria in ductu quodam omnino communicat. Vbi etenim Spiritus materni per umbilicales arterias in Iliacos ramos in suos, per deflendentis Aorta truncum ascendunt,& cordi iam vicini sunt, tunc duas ibi statim vias reperiunta, unam quae ingreditur Aortam partim cor subeuntem, partim astandentem dc caput petentem , in quam quidem viam commanemus, d ζ, - spiritus si1beunt, sed cor neutiquam ingrediuntur Altera via est in venam ar-- LP teriosam dextro cordis ventricul insertam , quae ex eadem masna illa Arteria tu eor suo siue Aorta enascitur. Itaque spiritus hi vitales & sanguis arteriosus maternus, ad ' partim sibi viam parant, partim per venam arteriosam in ambos ulmones disperguntur, in cor vero minime illabuntur. Euidens autem rei uius ratio in propatulo eit, quod valvulae obstent semiiunares, vel Sigmoides dictae a figura, quam obtinent. Quare dum inflari curarem magnae Arteriae deis tandentis truncum,insabantur subito & pulmones ambo, & illa ipsa extra corsita vena arteriosa cordis interim dexter ventriculus neutiquam mouebatur . .

rha, , mi Ast neque hac flatus impulsione sinister cordis ventriculus attollebatur , cum eaedem semiiunares pelliculae hic obstarent, quae egredienti quidem ma- Pariς hq teriae patent, ingredienti sese opponunt. Statuendum itaque s licet plurimis vi neta. sum paradoxum fuerit in hoc erit: in cordis ventriculis ne piritum nec sangvinem es tum in faetu contineri. Nam cur ex Vena laua in dextrum ventriculum sanguis rea funderetur, cum in eodem existens Arteria enosa illum recipere & ad pulm

nes squod tamen in adultis semper fit) deferre haud valeat quae spiritu vitali

ex Aona sibi communicato, ut diximus,lurget. Ast inquies dextro cordis ventriculo Vena ua sanguinem infundit : manufestissime hnim ante illum panditur. At vero aliud autopsia conuincit: caua

enim non in ventriculum per pelliculas siue valvulas illas tricuspidales sanguinem suum deponit quod tamen fit postquam animalia nata fuerunt in sed uia

cauernul am illam ante dextrum ventriculum positam, quam ego Mntecam

ram non satis Latina voce, appellare soleo: qui statim in Grteriam menatem & ramine fatis grandi, & substantia eadem sibi proximam, continuam, similemque recipitur, & ad pulmones virosque ablegatur. In silmsiso etiam ventriculo tardis, nullus spiritus stabulatur: neque enim ex inrteria magna in cor aditus patet, semilunaribus impeditus a valvulis, sed spirituum pars Arteriae magna

astendenti,pars Venae committitur arterisse, ex qua in pulmones fit transumptio. Atque nic,ut firmiorem verbis meis sdem adstruam. ex alia Vιralina Ana tome non minus claras, quam iucundas demonstrationes promam. Eodem ipso. iati . . die, quo iam scriptam confeceram administrationem anatomicam, alium ex eula Hhp2e Vaccino Vtero ritulum exemptum artificiose secui. Hic aute vix spithamam siue

palmum sua longitudine sis perabat. Huius ego cum imprimis venam curassem inflari Nutriculam, instarum simul est inpar, Cor & Pulmones. Ex Vmbiliculi enim hac vena in Portam,ex qua in Cauam, ex Caua in Carius dextru no quidem Ue triculum

aduersus hoc Paravdoaon.

Responsio. alla Ana

mones in.

SEARCH

MENU NAVIGATION