PierI WinsemI ... Historiarum ab excessu Caroli 5. Caesaris; sive Rerum sub Philippo 2. per Frisiam gestarum libri 2

271쪽

tectam , Frisiosque , etsi juris sui retinentes gratuita saepe liberalitate affectas Principum

res , atque impendia rerum praejuvisse. Hac tamen cautione interposita , Ne quid fraudis uri publico seret, ut omne valida Principis autoritate , sive adulatione assentantium concessum , per attributam donationem , ct beneficium populi rescinderetur. Itaque tum populus immodicae exactionis fastidio per omnem Provinciam inquietus majora consilia agitavit, sepultamque ante, velut torpidis animis, virtutem odio superbi Ducis exerere conatus est. Sic quos nec ante , ut Reidanus notat, sociorum faedera , aut exilia , tum vel maxume purae veraeque religioni, oppresso ad implorandum armorum iit,sidium excitaverant, sela fortunae, d caducanam rerum cura adde-

sensionem patriae instigavit, libertasq; veteri

mortalium ingeniorum morbo , infra opulentiam habita, conservandariam rerum familiarium

cupiditate, Imul saevitia dominantium revaluit. Quamobrem Senatus per Frisiam regius percepta populi per omnem Belgicam nova inquietudine praepediendis clandestinis conventibus se dedit, omneque cum profligi reser-matisque commercium Edicto iterum iistulit. Cavit

272쪽

Cavit quoque, Ne peregrinis ullis , aut advenis,nisi quibus testimonia Magistratuum Presbyterorumve data essent, ulli per Frisam agri aut praedia locarentur, adducereturque in discrimen Regis imperium deletis partibus securum Reperio in notis incerti autoris Iulium Botniam vi iram nobilem ex hoc ipse Edicto a fisci regi patrono accusatum damnatumq; mulct aeloco totam praedium dependisse. Mox Albanus Philippi decreto ad riti in Hispania LEid. Mai perscripto dictum in causa Religionis a Carolo Caesare Anno es o I . . publicatum, ac a Philippo primis Principatus siti

annis confirmatum, renovari per Frisiam jussit, omneque rescriptum , spem, aut saltem speciem clementiae prae se ferens ob retardatum exactionis gravissimae consilium rescidit. Vt scilicet titillante gloria fero , dc inflatus regni sui, aut futuri dominatus imaginem ostenderet, fatalemque dc praefractam feritatem desperationi post virtuti gentium , Principumq; praesterneret. Quamobrem Aurantius notato populi per omnem Provinciam murmure, ad alia consiliorum se convertit, damnaq;

exautorati ad Mosam exercitus reparaturus, re

licta continente mari experiri conuituit. Creditum

273쪽

ditum fuit Casparum Colignium Gallici maris Praefectum istud consilium suggessis se, ac si deliberandae Belgicae remedio opportunitate maris portuumque benignior Natura prospexisset. Itaque uiantius misi in omne confinium ad exules faederatos, qui Embdar, ac Velalia Clivorum latitabant , Ioanne Basio Iurecons illoliomine Fris stabsidia gerendis rebus agitavit, novique consili prudens secretum apud exules sociosque exposuit. Quorum res etsi

duorum annorum exilium, Merogata jam ante in Principem absidia accidissent, tamen amor patriae, in eam reditus praeconceptae spes ad officia pietatis exulum populum accendebant. Idcirco Aurantius pecunia turbae exulantis, tum suo , ac propinquorum a re sub levatus navalem expeditionem adornavit, validamque classem toto mari, quod Balthicum Caledoniumq; tangit , adulto autumno par sit. Tum ne nautica pubes , aut classiarius quis' sine disciplina ageret, petraticaeve se daret, leges classi sitae praefixit, bciorum rebus abstinere jussit. Eorum quippe nomine Roma ni Imperi j Galliae Angliae Sueciae , ani Vandalorum subditi censebantur, quod pros aut religio foederim , aut spes auxiliorum

274쪽

intercederent. Caeterum libero mari increscens libertas mox licentiam faetura alieni cupiditatibus nauticam ' efferam pubem implicuit. Quare haud procul levi ostio, qua in mare delabitur majores Frisios, g Flevolandiam interluens, Vandalica naves direptae fususque late per terras .maria terror , Omne confinium implevit. Albanum ver ut Xigendae centesimae decimaeq; pertinax studium, ita constituendae per Frisiam Sedis acre tum desiderium incitabat. Quamobrem inversis metu periculi, an potentia jubentis dubium populi Frisci ingenijs Cunerum Petrum , natione Zelandum , inovani tum docentem Episcopum e ulla Phri v. Pontifici squamis Romae

cisco Sonnio Legato Regis communicaverat ordinavit ei' diploma, Madministrandae Sedis rationem xviii Kal. Decemb. Bruxellis

praescripsit 'a istiusmodi erat :Epiicopo fiduciariae a Philippo Rege , dc

Ferdinando Albano ad Archiepiscopum Vltrajectinum, monasteriensem litterae dabuntur, quibus de Sanctione Pontificis, urisdictione novi Episcopi doceantur. Episcopus mandatorum Tabulas exhibebit a Prae-

275쪽

Praefecto is Seliatui Regio, qui eum coram religiosis D. Viti, ira sente Magistratu Oppidano in os sessionem Sed is mittent , de ad

itio isto nomine littera dabuntur. Episcopus introductioni suae diem praefiniet, deductusque clero a Praefecto, Senatu Regio, Magistratu , ac vicina Nobilitate in Catheta dralem Viti fanum juramentum dicet, e Or mula illi a tui praescripta.

Religiosi ad D. Vitum obedientiam vicissim Episcopo promittent , si gravate id fecerint quod Vltrajectino obligatos se censeant , litiateris approbatorijs Vltrajectini, bulla Pontificis se muniet. In possessionem edis missus conciolae habebit, populum in Catholica Religione crudiet, vilitabit Ecclesias, inque cleri oppidani

mores, idoctrinam Presbyterorum inquiret, cum potestate morum religionisve suspectos corrigendi, degradandique. Ordinem quo i mendicantium curabit, ut rite doceat, scandala a ac errores Relig. emendabit. Locis vacantibus pios eruditosque pastores aedituosque dabit , cliolarumque non tantum Leo vardiae, sed per omne marisam curam e cet, a quid doceatur, expendet. De

276쪽

HI DT O RI A R. B. II. 219 De consilio Pastorum , dc Magistratus orpidani Seminarium e praescripto Concili, Tridentini constituet. Librariorum ossicinas lustrabit, dabitque operant ne quid habeatur toleretum e praeterquam quod Edicto Regis congruat. Concili Tridentini decreta promulgabit si non omnia, saltem ea quae Doctrinam spectabunt, ad captum populi crunt. Et quoniam quominus id jam ante ab Archiepisc. Ultra jectino factum esset, per Senatumr gium stetisset, aliter hac de re edoctum, ita velle ut Concilium Tridentinum pro sanctione Pontificis, ex Decreto Philippi Regis vulgetur. Dabit operam Episcopus, ut Clerus Edietis Philippi regis de Religione pareat, contumaces

in carcerem mittat.

Magistratum aliosve hsdem Edidiis non parentes ad Senatum Regium, eo tardo aut connivente ad Praefeci una Provinciarum deferet.

Episcopus Abbatias collegiaque monastica utriusque sexus visitabit, tam ordinario jure Episcopo subjecta, quam e potestate sibi a Romano Pontifice data. Vetustate, aut incuria collapsas aedes sacras resci curabit.

277쪽

Osficium facienti Episcopo Praesectus Senatusque Regius omne subsidium praestabunt, senes exigat, plures nomine Regis adjungentur.

Laurentius Decanus ad D. Godelam comitem Episcopo se dabit, eique dum singula paret, a consis erit. Episcopus in omnes Fidei ac haereseos suspectos inquiret, ureque cum ijs aget. Integros ab infe nis discernet , regioque Senatui in Magistratuum creatione operam com modabit, delectumque praescribet. Et quia Sanctitas ex benescia Sedi assigna vit Calliedrale D. Viti fanum, Abbatiam Horiati Mariae, tum Canonicorum Regularium C: nobium apud Bergumanos , dc Praeposituram Bois aer liensem, adnitet rapiscopus ut benescia Sedi applicet, exigenteque necessitate , tueatur se procuratore fisci, diplomatis Pontificum, ac ipsus Regis mandato. Episcopus omnia singulaque faciet , quae adeon servationem Catholicae Religionis, quietem pacem publicam spectare judicaverit. Haec Ferdinandi Albani manu signata, die Bulla Pi iv. Pontiscis excerpta, eidem Curaero tradita. Itaque Cunerus mandatis Pontificum , Philippi regis, ierdinandi Albani in-

278쪽

structus x Kal. Febr. Lovanio Grudioruin L ANNO vitate excessit, consedctoque decem dierum iti inere Leovardiam pervenit, qua in urbe primus post tot feculorum ambitum Pontificatum in choaturus erat, nullo populi favore, caeterum sela dominantium potentia subnixum. Mox a

Segero Gros becio viro Nobili qui agente

apud Transisulanos Carolo Brimaeo Comite Megano Frisiae Praefecto vicarium per Provinciam imperium gerebat in arcem regiam , evocatus noctem in ea egit, dieq; postero in urbem effusus , stipatusq; multa procerum frequentia in Cathedralem Viti templum a Grosa ,ecio deductus est. Dein celebrato postridie sic rodiem epulo claust, ad quod ex omni Provinciae ora gentis evocaverat ' Vt scilicet novi diu Frisia arciti muneris invidiem genialis estivitate elevaret, pedi arentque Fris hominem sacris operatum a vino aut convivalium dierum cultu non abhorrere. Post v Kal. Mart.

promulgatis, ut ullus erat, Concili Triden tini Sanctionibus Cathedralem Sedem ad D Vitum posuit, locumque velut nuper mota populi profanatum lustro adspersit. Senatus quoque regius Antonium Lavailium , Petrum

Fritiemam, Senatores , d Ioannem Carolum

279쪽

Fisci Ac iocatum e suo caeli delegavit , qui ledignitatera persdna Episcopi apud populum a

gearent. Scribit suifridus Laxa ilium spe cio a gravi or uione verba secisse, ac ad obe dientiam edis quoique hortatum, praesidium Regi Senatus eidem Episcopo addixisse. Iclem Ioannes Carolus vir eruditus nomine Philippi fecit, modo ne Principis urisdictio , aut jura Ma)estatis regia arctarentur. Ita in possessionem Sedis immissus unerus lenescia doti suae

adjecit, capitulumque , ut vocant, decem se Cationicorum , quos Laurentius Metrius Sylvae Ducens introduxerat , sus j ectis populo solemnibus, erexit. Pol ii i. Non. Marti j Statuta quoque ordinationes erecti Capituli vulgavit, iaciendisque acris , tum fundendis ad Deum precibus, hymnisque tempora con stituit. Tum V i i Kal. Mai Synodus per Pro vinciam omni clero indicta, ac tridui spatio Leo vardiae celebrata cie signatis e regio Senatu Senatoribus Petro Frittema occone Rona martio, qui sanctiones Concili Trident in s 1

ta, tectas curarent, laesit lique tinero una

cum Archi Diacono Dominico Benedixio per universam Frisiam in visitandis ccles ijs ope ram , at lite autoritatem praestarent. Ita Epi-

280쪽

scopus , mense Iulio ad citis in conritatum Senatoribus regi js, ostergoos, estergoos, Sylvestres ac oppidanos ad ijt, intactamq; tamdiu invidia Sedem habuit , donec in luxum ludicraque ut memorabo, prolapsus sitam juxta iovae edis existimationem diore vita indignis i Episcopo moribus attaminaret. Ivo

Ioannis, de quo ante dixi , quod Anno Q o. o. I. in Romana religione perstitisset Cathedralis Ecclesia Decanatu ornatus est quam Postrid. Non. Iul. subsecuta nocte auda ci sacrilegio expilatam e Tiara notis Borraeus meminit. Refert quippe argenteas capsulas duas, cum quatuor vasculis olearijs argenteis

sacrario extraetas, perpetratumque crimen tentata nequicquam inquisitione, velut ea, qua acciderat, nocte conte. tum mansisse. Quod

facinus confirmando dicto causam post dedit Carolumque Brimaeum Frisa tum Praesectum, ut 3 ante Gros becium, infici ilegos statuere compulit Circa quod temporis exules Frisios

ut caeteris Belgicae Provinci j Spiram

Nemetum ad comitia Imperi , quae Maximilianus II eo in loco ordinaverat , pro sed os Borraeus tradit, Caesari i Maximiliano de Germani. Electoribus hunc in modum supplicat se

Veni