Theodori Craanen ... Tractatus physicomedicus de homine, in quo status ejus tam naturalis, quam praeternaturalis quoad theoriam rationalem mechanice demonstratur. Antuerpiae olim edente Theodoro Schoon ..

발행: 1722년

분량: 699페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

621쪽

DE HOMINE. 33s

tra, quae proinde causam quoque requirent, easdem conservantem, juxta axioma generale: atqui aer non est , quia non reperitur illic aer,

qui hoe possit facere, qui possit hunc facere motum inspirationis ocexspirationis, uti fit in nobis in lucem pulsis :Statuendum igitur hic , aquam inspirari, cui innatat fetus, quaeque Iacit hie illud, quod postea facit aer, videlicet motum inspirationis αexspirationis Uidemus, pisces aquam inspirare & exspirare, sine qua actione v I- vere nequeunt e quidni hic idem fiat, quod a uua non aliter, ac postea aer sanguinem fetus refrigeret nonnihil ρ Arteriae pulmonales potuerunt exspuisse humorem ex poris suis, qui cellulas formaverit; ec illi, quibus innatat , ingrediuntur os, laryngem, di per asperam arteriam ad Pulmones, qui expanduntur , dilatantur, non aliter ac si aer adsuisset. Iudices dc hic argumentum petunt a indicis , an mater fetum suum interfecerit, an vero mortuus in lucem venet it . Si set u L in utero materno suerit mortuus, tune poImones decidunt, di iundum aquae petunt, quia pori pulmonum , & eorundem cellulae aqua repletae, graviores pulmones reddunt, quam ut queam ab avo particulis sustineri, hinc decidunt in fundum o Si vero fetus vivus merit in Iucem pulsus, dc aerem In Ira verit, sed postea matris erudelitate extinctus , tunc pul mones ejus aquae innatant , nec ut prios landum petunt: quia aer ce Ilulas pulmonum distendens, non potest ita exprimi exspiratione ultim 1 fetus , quin aliquἰs adhuc remaneat, qui eos reddit leviores, quam ut ab aqua deprimi queante sed de his alibi etiam egimus. Deinde, si non respiraverit infans in utero, quo aer est; cur nerv Idiaphragmatici, dc respirationi inservientes fuissent iacti, si non pona tur aliqua actio, vel sunctio, ad quam obeundam requiruntur ZAn non iis tamdiu quiescentibus , eorum tubu Ii obstruerenLuz , ut postea reserari non possent δHaec omnia evidenter docent, set um In utero materno debere respirare, non Rerem, qui circa eum tanta. copi, nota reperitur, sed aquam

cui innatat.

Hic nunc etiam iaciti eis, quam alibi, decidi potest illa quaestio, an De Iimfe- latus vagitum excitaverit unquam, in utero materno existens λ quod res qui audacter multi assirmant per suam quam habent,experientiam. ne dum Nos autem brevibus huic quaestioni supersedebimus, & inquirem hujus phaenomeni possibilitatem. Scimus, vagitum omnem esse speelem soni, qui omnis fit tantum Per undulationes mediocriter sortes ipsius aeris : si quidem igitur hae ille aer deberet penetrare primo membranas & aquam, setum involventes , postmodum ventris integumenta matris, Δc per aerem ambientem ire ad aures audientis , earumque meatus subire, & ad tympanum penetrare, hocque cum annexis tribus ossiculis auditus ita commovere, ut nervus auditorius queat ita moveri, ut actionem sibi impressam deserat satis vivide ad sensorium commune, dc sic anima austu Itet, & percipiat ea, quae in corpore aguntur, hoc est, judicet de hoc, vel illa sono, vel murmure Examinemus nune haec omnia requisita, an hie Ioeum habere positat , nec ne ὶ requiritur igitur magna dc notabilis copia aeri .

622쪽

At ubinam Ioel illa continebItur ' intra membranas serum invol.

ventes, an inter, sub, aut intra abdomen matris p Posterius quidem concedimus, & non negamus, illic reperiri nullum flatum, seu aerem, quod etiam de substantia uteri concedere quivi dem volumus: sed caiiomodo inde potest vagire fetus, membranis triis hus involutus &cinctus y undequaque deberet nescio quas vias transiiare ille aer, priusquam perveniret ad os fetus: deberet igitur illa quanti iatas aeris necessario contineri intra tres tunicas, stium c rigentes , cho in rion, allanto idem, & amnion e sed obi de respri ratione fetus egimus . diximus, nullum aerem, sed potita aquam intra easdem contineri, adeo ut possibilitatem non videamus; & nostro judicio haecce tribuenda potius essent murmuribus & borborygmis, quae inpe audiuntur in abJominibus gravidarum. Reserunt enim , tempore vagitus seium esse grandem , quod etiam requiti debet , cum alias vox sonora,& nonre hil gravis produci non posset. Fetus magnus quid facit λ premit sine dubio omnes partes circa-3acentes, angustiam parit in toto abdomine : sistuntur igitur humores dae vapores nonnihil, iique crassi, utpote flatus hic illic, propter pororum partium compressarum angustiam, postea impetum faciendo, de urgentibus a tergo aliis & aliis, tandem perrumpunt , quae subita operruptio murmura facit & bor rygmos, talem vocem excitantes, quae vagitum aemulari videtur. Ios borborygmos antea deduximus a compressis , aut Ieviter obstructis vasis lymphaticis; quodque hae de re diximus supra, hie etiam applicari poterit.. vagitus igitur illi, & murmura, non serui, sed matri potios adscribenda veniunt; ita ut totum illud, quod narratur de vagitu fetas, intra inerum existentis, pro mera fabula assumamus.

De Ferus membranis A de umbilico.

ΡRogrediamur ad tunieas er membranas fetum inviaventes , quas

multi duplices agnoscunt tantum . I. Est Chyion, quasi dicas parvum Deum , teste PDmpio, quo se intiis includitur immediatd; haec tunica, seu membrana , vasa sanguinea accipit, praesertim ea in parte , ubi uteri substantiae annectitur, versus reliquas partes nonnisi capillamenta quaedam emittuntur. Altera tunica, non minlis fetum ambiens, vocatur Amnios, quali amiculum dicas, quod amice latum involvit, ut inquit Graessus e licuorem continet limpidissimum: haec chorio longe extitit albicantior& tenuior, ab umbilicalibus accipit, & quicquid ex illis in placentam& ehorion non transit, in se recepit' .. - . 3 De tunica Atlantoidea, media inter chorion & amnion , multum disputant auctores Analom ici, eamque defensam videre possumus apud

Graessum pass. 37o. . Drelincurtius tamen cum aliis multis eam negat : Quicquid lit,

In universum dicimus , quod illae membranae , quae nobis apparent simplices , ope microscopii eaedem nobis apparent centuplae imo igit j - γνώ

623쪽

mille deplae: ne simus ergo de numero isto membranarum nimiunia 'Ha membranae gignuntur, cum genitae sunt partes fetus; tune et eum nascuntur sensim & sentim , latumque includunt. Chον ton immediate se tum involvit, eique proxima est membrana, intra quam colligitur humor , seu liquor, cui latus innatat, qui an sit ab utina fetus , ti saliva, ex ore ejus prodeunte , difficile eis deter

verosi milius est, illum fieri & componi ab illis omnibus simul. hue ine ηIam

etiam reserunt seius excrementa liquidiora quae augerent quoque , qui . hunc humorem; quod concedi posset, praesertim cum solidiora excre menta in intestinis non reperiantur, & si quaedam crassities superacee Ait, illa fit ex mora, quam nectunt illi humores in gyris intestinorum, ct illud eomponunt, quod meconium nos vocamus, quod se habet in-sar electuarii nigri. De his humoribus,se tum ambientibus, quaesitum etiam fuit, an nu- Humore1 ,' triant letum, an vero sint inutiles Θ excrementitii λ tum ambietes. Prius Graessus videtur nobiscum defendere, scontra plurium senis an nutriσat tentiam pae. 373. tractatu de mulierum organi3, ubi statuit, eos esse . nutritios, eosdem se tum per assumere; quod experientia probat,cum ventriculum setos aliquando illi humori analogo distensum repeterunt: ille hoc pluribus ratiociniis probare prosequitur. Drelincurtius tamen contrariam tuetur opinionem , & hunc humo- Irem ventriculi derivat a fetus saliva, sensim illic collecta, vel aliis se- rosis humoribus, ex arteriis & glandulis illuc expulsis. Meeonium ex succo pancreatico & bile , sensim in intestina prolabenter & argumenta etiam asseri non ridicula ad suam sententiam sal vandam. Vide ejus annotationes de fetu. Nos tamen etiam possumus, argumentis Gramis tanquam maximum illud addere, quod alias non videamus , quo pacto Iactea fuerint facta ille formata, nisi statuatur,ex intestinis aliquid ferri ad sania guinem per hasce vias : a nihilo nihil fit ἰ non praeexsistente causa, nullus sequitur effectus : atqui hic habemus effectum e ergo causam adesse debere , pro certo concludere debemus . habemus vasa haec rergo requiritus causa , unde producta fuerint: at nullam faciliorem ,& verosimiliorem reperimus , quam eam , quam recensuimus de hoc humore , set um ambiente , & ejus os ingrediente per ventriculum ad intestina , illicque quod subtile est , perserare intestina ,& sibi vias exarare , quae hunc humorem derivent ad sanguine tria, ἔquod autem crassiusculum , remanet in intestinis ,& meconium constituit. νNascitur quoque post partium conformationem piacenta, seu θυ- De plaeenta uterinum . Placenta vocatur a figura & forma subrotunda, dc crassi- uterina. tie circiter pollicis, glandulosa , carnosa, mille vasis sanguiferis donata ; hepar dicitur a colore hepatis. Haec placenta videtur potius nutriri ab insante, quIm insans ab Ipsa, cum arteriae umbili cales eo eant ex se tu , & insans nutriatur

per venam umbilicalem , venientem ab utero matriS, de qua mox ubeiarius agetur.

Haec ingreditur hepar fetus, & sanguine ex matre receptum transi vehit in ramos venae cavae per hepar dispersos, dc tandem progreditur

624쪽

ad eor, transit per foramen o vale ad foramen rotundum in annam, oecu m ea distribuitur per totum corpus. Sed notandum, iuxta ramos iliacos oriri duas arterias umbilicales, quae sanguinem ex fetu revehunt ad placentam . Atque ita videmus, v euas hic iungi ossicio arteriarum , & arterias

ossicio venarum .seeundi ara Vena umbilicatis sanguinem,ab utero acceptum,iransfert ad latum; vid. arteriae umbili cales ex fetu eum deducunt in placentam, eκ ea in uteis . rum , & se porror haec ratio nutritionis setos ; haec ratio circulationis materni sanguinis per fetum . Haec placenta cum praedictis membra onis, fetum involventibus, induit nomen secundinae; quasi secundum dicas partum, quia post editum infantem, haec sequi solet postea. Aquae quem Ille humor, quem diximus intra hasce membranas contineri, non usum pres ut selum inservit cavitatibus conservandis, nutritioni setos, respirationi in partu. ejusdem, verum etiam illae aquae temnore partus suum praestant usum insignem, quatenus lubricant uterum Oc cervicem, ita ut via reddatur glabra, ductilis, distensibilis, pro faciliori exitu setos , qui capite primum prodit: poli quam igitur fietus membranas disruperit, prius aquae illae decedunt & egrediuntur,& praeitat omne id, quod modo diximus: harum ia itur inopia partum reddere debet admodum dissicilem, ita ut quandoque matrem de medio tollat. bincus. Accedimus ad umbilicum , qui fit ex veni umbilicati, duabus arte- quid inde. xiis umbilicalibus, ab iliacis ramis se tus oriundis , & uni eo uracho De stre PS haec quatuor includuntur communi theca,& vocantur vulgo defre M.

quid. Vide Tab. XXX L

Ova, e virginis ovario , ut pluν imum , ps magnitudini. responaentia , ex bibet . .

i ramus ull. FIGURA SECUNDA

Embryonem, viginti circiter quinque a conceptione dierum, delineat,. in eao omndum membrorum,ac plurium ossium rudimenta, atque detineationes apparent.. A Placent uterina. B Chorion membrana . C Urinaria membrana.

A Embryon circiter quadraginta i Ossium eonformatio, distincte

627쪽

Fetum octo circiter mensium, utero exemtum, placextaeque uterinae annexum ostenissit. A Fetus masculus. B Umbilicate vinculum.

C EJusdem in umbilicum C infertio . D Iu placentam ejusdem inser

tis.

tiones majores. R Earum min rer.S Umbilicales venae majore . T Propagationes earum min

V Horum duorum vasorum con cavitates. W Sinus multivagi eorundem.

Quomodri nunc partes In ipso se tu producantur , hae post alias & nis,m,ribis quaenam primo, quaenam vero ultimo Produc ntur . di quomod0 g, arefessano

omnes accrescant, & quaedam in duritiem omnem AE ant, id huma' ιου ρνimo νῶιina industria praeci explicitum dare nequit, quaenam Primo produ' ωeneris Ionis cantur : sed quomodo singula producantur , & quomodo fiat accr , tio , hoe nostros crassos fugit sensus . Hic non licet visu adest edi in- ,.8 ADt.quirere in hanc accretionem, eamque examinare; non licet vivas mulieres gravidas secare, ut singulis septimanis inspiciatur incrementum setas; nihilominus tamen non desunt curiosiores , qui in hae inquisitione omnem operam navarunt suam , secando videlicet animalia bruta, sed videbatur ipsiis res adeo minuta , ut vix postent distingui partes oeulo, licet accuratissimo microscopio munito ; adeo ut videamus hic magnam naturae sagacitatem , quod adeo minute possit

agere.

De ossibus tamen diximus constare, quod in medio primo Ind rescant, & quod durities illa ad utramque extremitatem tander prorepat. Sed quaestio nune esse posset, cur in strimordio generationis musculi suaestio, αν in unam non coalescant ρ cur hepar lien , Θ caetera viscera non muscuti non concrescant λ cur disincia maneant δ in unum coa Respondemus per ratiocinium Dam. Descartes , quod adhibet in , Ieseu ut 'tertia ρarte principiorum , ubi stellas singulas concipit distinctas ab invicem, propter diversos vortices, quibus stellae cinguntur: illi vortices vario motu seruntur in orbem , & non coeunt, nili sorte sortuna unus alium abripiat, & secum serat; quod accidit, quando unus alio celerius & sortius movetur. Simili modo hic quoque est cogitandum in formatione muscul rum , & viscerum disti inorum in corpore fetus; non enim similis motus est in humoribus, hunc musculum & alium componentibus . . L a Mul

628쪽

Multum quoque huc faciunt arteriar, quae vario fluxu hie potida humorem deponunt, quam illic; hinc lineae, per quas illi humores seruntur , debent esse di versae, & cnm humores se invicem impediunt, de Occurrunt, reflectuntur, hi versus hanc, illi versus illam plagam; adeo ut unusquisque humor, suum retinendo motum, componat partem ab aliis distinctam. Exemplum hujus rei habemus clarum in cute nostr1 extern1 , ubi partes vorti colo plan8 motu jacent, quod conspicuum est in nostris ollicibus, singulisque digitis : similiter in equis, & canibus , pili non sunt eodem ordine uti; sed in hac ita ,aliter in alia parte eosdem dispo

stos reperimus .

Debent igitur haec omnia a variis modificationibus motus, quibus humores propelluntur, fieri.

De Gravidis

Num purgavintia est menses movetia gra- ωιdis sint ex

ruose pro Dat λαJaestio nunc est, num purgantia, oe menses moventia gravidis sunt exhibenda λExperientia docet, illa quandoque sine noxa fuisse gravidis

exhibita . malaeus tamen dicit. Omnia amara setui esse suspecta , .uod videre non possumus, cum sine noxa gravidae experiuntur assum- isse medicamenta purgantia : interim tamen non putamus, tantum metum esse habendum pro exporrigendis diureticis , quntum quidem purgantibus . Utriusque habemus exemplum in quadam virgine , quae a nobili quodam gravida facta, a nobis petiit menses moventia& purgantia; sed cum esset suspecta, diligenter inquirebam, num ellat facta gravida, & sc non ausus suissem illa ipsi porrigere; sed ab avunculo, &ab ipsa certior factus, quod non esset gravida, ipsi tradidi illa . quae petierat: ipsi igitur exhibui xv I. grana extracti purgantium , sed inde nullam habuit sedeme igitur sequenti mane addidi B j., ita ut in universum essent xxxvi. grana extracti purgantium , quae dosis cael roquin nimia foret pro una vice, inde tantum habuit duas sedes ; postea ipsi dedi varia sortia, menses moventia, inter alia oleum sabinae, ruod potentissimum est; postquam his usa suisset, biduo post enixa uit sanissimum filium. Igitur videmus ex hoc exemplo , non esse tantum habendum metum in exhibendo diuretica, & purgantia, ac quidem vulgo fit; praestat tamen nimis, quam parum prudentem esse. Diu retica minils periculosa sunt , quia tantom serum ex corpore educunt; at purgantia sorticis agunt, di operantur. Restat alia quaestio, eur in congressu semen mastutinum Impetuos δprofluat, oe in arvum genitale injiciatur eum impetu, o ingonorrhaea

contrarium videamus λPrius explicatu satis est dissicite: ratio petenda est a triplici seminis masculini materia, quae diversias seminis producit sermentationen are ebullitionem quandam , hujus impetuosi fluxus seminis causam . Antea vidimus,semen fieri ex materia triplici, & I. ex ea,quae prodi ex sanguine, di in testibus elaboratur. II. EN

629쪽

II. Ex ea, quae ex plexu nervoso.

III. Et ex ea , quae ex vesiculis seminalibus, & glandulis prostatis di parastatis.

Exini κtur1 horum trium fit semen : facile nunc intelligimus, tempore eoitus, ubi calore majore illi humores propelluntur ad invicem & agitantur, ex hac mixtura oriri quandam ebullitionem inter hos tres humores: accedit, quod pori caruncularum , desinentium in urethram, nonnihil angusti impediant, ne semen pleno gurgite una vice fluat inurethram. sed potius guttatim , gutta guttam protrudendo; docemur etiam in Physici generali, quod angust iam loci celeritas liquoris tran euntis compenset, quo liquores per angustum magis seruntur spatium , eo celerius transeunt: caruncularum igitur angustia huic aliquid consert. Quantum ad posterius , cur videlicet ingenorrhaea semen gatiatim Cur eontra. V at, variae esse p'ssunt causae. rium obtineat I. Eit, quia seminis materia est putrida, acris, minime spirituosia is, ingonorrhaea. nec ad sermentandum habilis. II. Est, quia acredine carunculae, seu papillae exeduntur, ita ut semen continuo possit stillare, nec opus sit, ut aliqua copia colligatur,

quae easdem aperiat. Alias addere possemus, nisi praxin exercere videremur, quae huc non spectat. Haec autem sermentatio, aut ebullitio fit, non abalxali cum acido mixtione, a qua plurimi omnem sermentationem deducere volunt; sed potius a contrarietate pororum diversae materiae commixtae , diversum aetherem transmittentium , pugnam excitantium . Conser Cartesii partem quartam principiorum , ubi de sermentationis natura agit.

Ridemus igitur illorum sophisma, quod sic se habet. Ubicumque est fermentatio Θ ebullitio, Illie es concursus athali eum acido: Ergo omnis fermentatio e= ab aeι o es anat . Quasi dicerent, Omnis fur est homo rErgo omnis homo est fur. Dicendum potius, Ab aei do edi anati est fermentatis :Ergo quaedam fermentat ο est is auali εν acido,d non omnIr. Similiter, omnis fur es homo : '

Ergo quidam homo est fur, es non omnis. Fermentationem videmus inter pulveres siccos, apud Bartholinum suasio, eus in suis actis medicis ει philosophicis,in quibus ne quidem suspicio con- mater gravi cursus alΚalicum acido. Conseret iam disputationem Domini Le neu, da,exterrefa u. IO. oeseqq. ubi de fermentatione agit. cta ab aliqua Solvendum adhuc restat mirandum illud problema in matre , re, dum tangit gravida , quod quia est familiare , non ita mirari scit et vulgus ho- parte sui cor minum , sed quod prae caeteris investigationem Philosophorum poris , fetui meretur egregie, nec non Medicorum , u ratiocinari vellent, quod imprimitur L tamen non sit: gura rei tanu 'Od v idelicet mater gravida, terrefacta ab aliqua re, dum tangit gentis,er qui par- dem

630쪽

dem illi partiferas, quae re spondet praecise parti matris tactae δCur illa, quae

mater od o

habuerit , se pe odio habet

partem sui corporis, setui imprimitur figura rei tangentis δ sed qnod magis est mirandum , pretecise illa figura imprimitur parti illi fetus, quae est analoga parti matris tactae. Huic problemati annectitur illud de odio adversos certas res,certa animalia; & quod illa, quae mater odio habuerit, saepe odio habeae fetus ; vel quandoque abique eo, quod mater illa odio habuerit, fetus quaedam tamen odio habet. Haee lane omnium dissicillima sunt problemata , quae hic nobis oecurrere possunt.

Quantum ad prius , illud putant facile explicatu esse propter sa-

miliaritatem; nos sand in eo maκ imam reperimus dissicultatem. Pro responsionis fundamento inserviet illud , quod advertimus singuli in nobis ipsis: cum exhorrescimus , tunc radiatio spirit s transit ex cerebro per totum noli rum corpus, usque ad calcem nostram &extremos artus , cum insigni quandoque totius corporis tremore dc cor cultione: inde est, quod diximus, omnia esse in corpore nostro bene ἀconstituto, perspirabilia. Diximus etiam antea , voces articulatas ire per aerem suis modificationibus, & undulationibus certis integris servatis : sic etiam cogistandum , radiationes spirituum servare suum peculiare, quod habent per totum iter, quod absolvunt; hnc est, in ira & odio , terrore vehementi, spirituum radiationes non tantum ire per totum corpus, sed statuendum, illas ire suis modificationibus , hoc est, quod repraesententa liquid, quod suit repraesentatum per imaginationem sortem , a qua radiationes spirituum suas acceperunt modificationes . Non fidem quidem adhibemus Digbaeo, quod mater ex senestra aspiciens supplicium publicum, quo reus decapitabatur , quodque ensis transiret cum stridore ossa colli rei, hoc eam tanto horrore percussit, ut insantem enixa fuit capite detruncatum : tantam enim vim vix P si um imaginari r ille etiam in pluribus aliis se mendacem esse ostendit, nec proinde mirum, quod idem faciat hoc in casu . Sine dubio radiaiationes spiritus serunt secum imaginem, quam mens avidissi md concipit, per totum corpuS. Vidimus antea, sonos articulatos Ire per parietes; multo magis radiationes spirituum , servatis etiam svis modificationibus, possunt ire per poros nostri corporis rarioris , & sic pervenire ad fetum in utero matris conclusum. Sed maximum est , quod figura rei imaginatae imprimatur certae larii setas: sic cum mater videt, morum cadere de arbore in ejus me misrum, inde exterre fit, & serui eadem in parte illa figura mori imprimitur: hoc omnem admirationem luperat. Possumus hie legere Fienum, qui de viribus imaginationis scripsi tria teor tamen, me non posse hac in parte mihimet ipsi satisfacere. Quoniam igitur mater non tantum imaginatur morum , in qua simaginatione includitur radiatio certa spirituum , repraesentanti untiarem ; sed etiam imaginatur partem , inquam cecidit morum , hinc vis illa determinatur praecise ad illam partem setus, Ope radiationum pirituum. Scimus etiam , omnia dependere a Deo , ejusque concursu r sic Deus exsequitur motum membri, quia ego hoc ita concipio, dc non siliunde hoc est; ita hic quoque radiationes illae spirituum , repraesen

ti Di j li

SEARCH

MENU NAVIGATION