장음표시 사용
41쪽
Non eadem heiai totiam ortuna per orbem Constitit: in partes aliquid sed Caesaris ausa est
Qua Maris Adraaci Iongas sexit unda Saunas At tepidum in molles Z bros excurrit Iader. . I De bellaei confisus gente Curetum utras aAt Adriaco tellus circumflua ponto .
co , m IIIle Lucani intellisendum est irreodem loco. At si Lucanus cecinit res gestas in Sinu Adriatico . , . quid quaerendi sunt Curetes ex Cre tu, cum cos domi habeamus, cumque de illis Lucanus senserit e Hugo Grotius in notis ad Lucanum asserit omnino cum Min. leget dum esse Curictum , haud vero Curetum; intula enim quae Adriaco dicitur circum sua ponto , hodie vocatur I egia, Plinio Curicta . Ceterum haud desunt probatissimi Scriptores, qui Croatiam, vocant Curetiam ., docentque populos qui nunc dicuntur Chroarae olim elictos Curetes . . Ut clavum clavo obi jceret D. Claniar singulos ex Auctoribus, quos Georgius noster advocavit, in Georgium retorquere conatus est. ALA stomeli tensis Propugnator vitreum clavum adamantino cla No objecit .
. . . . . . . . . . late vastavit olivas. .
In iactas laurus linquere cura fuit. In Dissertatione octava D. Claniar asserit, testante Appiano, Inia lares Melitat nostrae Illyricae, tum eos qui nondum pubertatis annorat iterant, tum qui excesserant ab Au usto suisse sublatos , ita ut Insula illa penitus accolis destituta suerit, cum D. Paulus, nausea gium passus est, & deseri a usque ad Costantini Porphyrogeniti tempora permanserit. Prosert D. Ciant ar Appiani textum de Bello Illyrico . A Deficientes se veto Meliti nos di Corcyraeos, qui insulas incolunt , ingenti belli A mole superavit quoniam Maria classe praedabantur, I holum qui H cem impuberes aesar justit interfici, reliquos venundedit. Quae quidem Appiani verso extat in aliquibus codicibus, qui sine te tu Gratico impune toto orbi mentiuntur, & Impuberes praese terunt cum puberes Appianus re intellexerit, &scripserit. Integrum Appiani Illy-r; cum tractatum legimus in editione Davidis He chelii . di in Codice Vaticano, ex quo nobis contigitarunc Appiani textum excerptum habere, cura dc ossicio P. Petri Laetari ex Soc. IV. cujus erudiit eximiique viri erga Rem p. Litterar: merita, neminem latent. Illum nos honoris gratia nominamus, beneficiorum enim quae ipse in nos contulit a primis pubescentis aevi annis, cum Ragusii Rhetoricam docentem audire conticgit, tanta est copia tamque animo nostro adhaesit illius memoria, ut nisi rependere possimus , liceat saltem palam fateri σιὼ - προσμι- ά
42쪽
fes ρο corebraeos, qvi infulas incolunt omnino delevit, propterea quod Mare latroeiniis infestum babebant oe. borum quidem puberes interfecit, ce
Cum Vaticano vero Codice concordat Appiani versio Angliea The History os Appian os Alexandria hixta de Englisti by I. D .
In Fleet Street Ios A VUhere re Caelar put to the ord, at Phelook above so - , , te en years os agi, aud solii the rest at Ouicta . - . . :Quod sic ad verbum pene reddimus. Quamobrent Caesar gladio interfecit omnes quos ceperat sumari decimum quartum annum aetatis, & vendidit caeteros sub halba . Hinc patet puh rex Laud vero impuberes sitisse interfectos; deletis enim
Melitensilvis & Corciraeis praelonibus , qui Mare latrociniis infestum habebant, haud censendum est Caesaris Victoris gloriam,crudelitatis jnhumana barbarie diminutam , qui in tenerum innocentemque puerorum sanguinem , in viduas, virginesque sis vas manus inferri jusserit. N que nobis per incongruas fictasque interpretationes licet historiam Ampi ani torquere, ut deletis Melitensibus praedonibus, ipsam Melitam flammis setroque devastatam , incolis desertam expoliatamque affirmemus; neque Melitenses & Core iraei praedones deleti, praedia quoque illo
rum everta, domus dirutas , insulas quas incolebant, vastatas, deis populatasque indicant, vel indicare polrant. Nova haec Cianta rima commenta, nullis Historicorum testimoniis,. documento nullo fulciuntur. Porphyrogeniti auctoritatem advocavit, ni Melitam nosseam ab Augusti Caesaris temporibus , usque ad ejus tempora incolis destitutam probaret. At D. Ciarum Scriptorum testimonia vel mutilare , et invertere edoctus , Porfirogenitum quoque infido calamo calumniatus est . Clarissimus ille Imperator cap. xxix. scripsit, habitatoribus vacuam qnsulam Meletam , quam hodie Melada voeamus,&que inter insulas occidentales Dalmatiae jacet; numquam ero Melitam nostra rn Illyricam 1 Hesertam vel habriatoribus destitutam dixit, ut contra veritatis evidentiam D. Claniar affirmavit. Porphyragenitus cap. xxxvi. Insulas Meletam quae nostra est Tureumam , Bartium , de Pharum , omnes pulcherrimas sertilissimasque vocat ; quin etiam eodem
Ioeo , Meseram nostram asserit a Diuo Luca in Actis Apostolorum nominatam & Melitem vorat, ubi is serpens D. Pauli digitum mordens iam excussus , igne eo gravit. Quid itaque sentiendum est de D. Ciantar, qui falsa Apeiani versione, usus est, quive ut Melitam nostram Diva Pauli temporibus, incolis destitutam probaret, porphyrogeniti testi
monium advocavit, quum iste Clarissimus Imperator apertii sinis verbis haud dumtaxat illam vocet pulcherrimam sertilis smamqtie verum etiam m Actis Apostolorum nominatam Melitemque vocatam affirmet, dc Divum Paulum ab ea exceptum doceatnia est Asromeli tensium Propugna torum fides, ea di Fgentia , ut mutilatos , inversos , salsosque Scripto
43쪽
,rum textus depromant. & fingant; ut infido ealamo decinent ἰ ut sα-bulis & commentis veritatem obtenebient. Cum ejusmodi itaque nu vatoribus pugnare, nec juvat, nec decet; illi enim voluminum in te, verborum copia confisi . m eo toti sunt, ut Apologeticas Disso et attones consecisse videantur, ut in obsequium Afro melitae icribant. ut incautos decipiant, & tandem ut universalibus praejudiciis sulciti, prima Geographiae elementa evertant. Si inscii erant , ignoscimus
Psa Divi Lucae navigatio, Adtiam suis finius REurocli donem suae divisioni dabit restitutos. Sacer Hil oriographus in Actibus Apostolorum cap. sic habet.
Uers. 7. Subnavigantes cretae Iuxta Salomonem. E. 8. Et vix Iuxta navigantes venimur in locum quemdam , qui vocatur Boniportus , cui Juxta erat Civitas T. alassa.
Pro Tbalassa , quam Vulgata praeseseri, Graeca habet λασία, quam nos Jer petram usque in hodiernum diem vocatam ceniemus , illa enim refertur ad λας Graece petra , vel Iapis . Uers. ra. Et cum aptas portus non esset adbiemandum, ptarim istatuerunt consilium navigare inde fi quomodo possent devenientes Phoeni-eem biemare , porrum Cretae respicientem ad Africum is corum ....
Qui suerit portus ille Phaenicis ardua profecto res effet, vaticina H . Philom alienses statuunt Phaenicem , qua parte hodie Uacchia jacet. At quid in Stacchia Phoenicem quaerimus , quum ex parte orientali castri Selini usque ad haec nostra tempora stet locus . quem V eant Eeniee ec quae Claudam dc Anticlaudani GoΣαο α AntigoΣΕΟ recta ad Africum, & respectu Promontorii quo Creta in occidentem terminatur; oblique rei picit ad Corum. Hoc de Succhia minime nisi subverso Cretae cardine ) demonstrari potest. Quod nisi de
alae, quam nos dicimus, Divum Historiographum locutum intelligamus portum illum respicientem Afrieum is Corum , impossibile erat invenire; quod vero impossibile sit, rationem damus. a. Creta ab Oriente aequinoctiali, se profert recta in occidentem. a. Corus Cretam oblique spectat, ex parte illa quae ad Septentriones elinatur; quom modo igitur portus in australi parte corum respicit P3. Creta ad Occidentalem partem , a recta directione paullulum d flectit ad Corum; at cum Ssacchia haud sit in ea Insulae parte quae inelia natur ad Corum, cumque claudatur promontorio sive acra occi dentali , quae portum e Teit in austrum veris , nullibi Corum spectare potest portus , qui clauditur arca Occide tali austrum respiciente. q. Feni- xxv I I.
44쪽
Phen;ees quam nos dicimus, cum in illa australi parte se, quae paulatim ad Corum deflectit, eumque nulla occidentali aera ela datur; nul Ius dubitandi locus superest quin eam ipsam a Diuo Luca memoratam esse serio teneamus.
s. De hae Cretae pofitione fidenter loquimur; testes enim sumus ex visu, haud vero vel ex auditu vel ex inspectione Τabularum, quae Cretae delineationem exhibent. Sequitur Sacer Historiographus. Vers. I 3. Aspira me aurem avstro existimantes propositum se tenere, eum fustulissent de Alson Ietebant Cretam. Philomallenses, inter quos D. Claniar., statuunt Phenicem , qua Pa te Stacchiam jacere docuimus, Asson vero in medio Cretae qua spectat austriim, inter insulam parvam hodie vocatam Cabra, di acram dictam Aquusa ; at non docent, quandonam illuc D. Lucas per Menerit , qui tantram , ait, eos ventile in locum quemdam , qui vocatur Boni ortus. In hoc non levi nodo, visum est multis doctis viris illud Graece scriptum ασσον ρrope reddere ; se enim .ipsa quae sequuntur verba postulare videntur Zc sintaxis tuta , de oratio Diada emcitur scribendo cum fustulissent, prope Ietebant Cretam . Sequitur Sacer Historiographus. Ver1. I . Non post multum autem 1nisse s contra ipsam ventus
τyphonteus q:ιi vocatur Euro-aquiis . Sie in vulgata legimus, Graeca vero habet E'--λυδων , quae vox tota Graeca est.
Hugo Grotius, docet E υρακυλμ descivisse in E' νωλυι- ex Librariorum negligentia. Res quidem auctore tam clari nominis haud digna est; quis enim inficiari potest in disquirenda autographi veritate , linguae non m do favendum , sed standum esse e Quod Graere scriptum est Graece legi debet, meque licet in Codice Graeco corrigendo latinam vocem Per vim intrudere, ut est Aquilo cum Graece legi possit Euroetidon . Romani Civitate Eurum donaverant, ita ut Eurus Graecus apud R manos Scriptores passim reperiatur; sed apud Graecos Aquilo Civitatem haud obtinuerat, ut ille Romanus Euro Graecci permisceri posset, de
Graecu Se ἐν eis. - - Romano Graecum Conflaret. '
Typhonicum ventum, qui quemlibet procellosum ventum signifieare potest, Divias Lucas speciali nomiine induitat, scribendo E . xxia ιν; ibi enim πλώων Typhonico consonat, nempe fluctibus aestuaniati, quod proprium est Euri Siroceo ) qui ex aperto , atque alto Mari veniens ingentes fluctus volvit cietque; secus autem Aquilo, qui ventum ex duplici vento conflatum reddit, ejus vero inmisae non explicat. E υρος respondet vento; κλυήhis vero Typhonico, ita ut in Euroeli done dc ventus, Ac ejus explicetur'. Quod si Vulgata ero Euroeli done , habet Euroaquilonem, id factum est , ut furor Euri exprimi posset, qui Aquiloni assimilatus, haud vero per Aquia Ionem explicatus a vulgata videtur. Illud vero: Misit se contra ipsam, Philom alienses dc multi Inte pretum explica at contra navim, Vel contra proram Navis. . At hucusque
45쪽
usque quonam loco Divus Lucas navim nominavit, ut re ipsam vesis.' ἀννης ad navim referri possi t tima vox substantiva a Diuo Luca usurpata , est re legebant cretam, dc ad Cretam referri debet τὸ contra ipsam: sic enim suadet Latina sint axis . Graeca vero lectio rota a nobis stat . Divus Historiographus, in illa tempestatis, & naufragij clara es
vique narratione , saepe Navim nominat vocabuloque utitur generis neutrius is πλoroν , quod Latine redditur Vavigium . Si itaque καναυνης , ad πλογον referre voluisset, dicendum foret scemininum cum neutro a Sacro Historiographo suisse concordatum . Cum vero de Creta intelligimus , καν' siris ad κροτην sceminini generis , paullo ante nominatam apprime refertur. Ultro fatemur a D. Luca Cap. XXVII. Uers. 4 I. Navim nominari ἡ ναυς, at hoc una tantum vice factum legimus , eoque loco , qui maxime distat a controverso. Illud κἄν αυτῆς legimus in Veri. Iq. at in Uers. I s. σιπαρπασγεως δὲ τοῦ πλει, Vers. I . . r. -υννις is ori
Videat itaque unusquisque, an praeterlapsi ς tot versiculis, in quiabus D. Lucas π π - generis neutrius nominat, versiculum I 4 , cum versiculo AI. potius, quam cum I 3. Vers. I9. 22. 37. 38.3s., sineis axima Divi Historiographi injuria posssit concordare. Sequitur Sacer Historigraphus. Vers. IS. συναρπασθε mς δἰ τύ πλεῖου. Cumque arrepta esset Navis , is non postet conari in ventum , data Have flatibus ferebamur. Graeca habet ἐπι γις id est concedentes serebamur. Spirante Austro legebant Cretam eκ iluo haec duo evincimus. I. Expositione . de directiohe orae Uret ei sis, qua minae Austrum , proram Navis recta ad occasum AEquinocti j suisse versam: a. Quod maxume animadvertendum esse censemus Navim haud procul a terra navigasse, legere enim Cretam non est altum tenere Maris Cretiei. Exorto itaque, vel contra ipsam se mittente vento Typhonico, . ipsam diximus intelligi Cretam, quod se evincimus . I. Intellisi nequaquam potest directe contra Navim, quae cum proram non nisi ad occasum directam habere posset, in ea in quaerat itineris necessitate; ejus prora obtundi non poterat vento , qui vel Eur Aquila, vel Euroclidon esset.
II. Prora directa ad occasum a Ponento haud potest sibi dicere
contrarium ventum Greeo Levante ut Philo in alienses vaticinantur, vel Siroceo ut nos evincimus r uterque enim ex his a tergo Navim
impulisset: Greco Levanto, dimidia venti divisione, in latus flexus, de Sisores integra divisione a tergo obliquus; ita ut hoc vel illo flam
46쪽
te recta in Occidentem Navis vergere posset , in cujus assertionIs nostrae testimonium, evidentiam ipsam advocamus o III. Cum τὸ eontra ipsam, repugnante evidentia intelligi non possit contra proram Navis, ex ipsa evidentia ventum contra Cretam fuisse assirmamus aQuo posito, atque concesso negari enim haud potest expendamus ventos, qui contra Cretam se mittere poterant, in illam Creistae partem quae Austrum spectat, quamque Divi Lucae sive Divi Pamli Navis legebat. Exposcimus vero a benevolo Lectore , ut omnem ob ijciendi animum cohibeat, donec absolutam consectamque explicationem, objectionesque purgatas exhibeamus. Venti qui eκ Australis parte, contra Cretam se mittere poterant,
beechio : Cardinales & Principales ventos intel Iigimus, collaterales vero, ipsorum lateri adjacentes, absque peculiari nomenclatione, vel silentio ipso indicamus. Eurum vero apud antiquos Scriptores , Vel qui D. Lucam antecesserunt, vel ejus aetate scripserunt, satis patet eundem fuisse qui hodie Siroeco dicitur. Hoc eruditissime docuit noster Georgius. auctoritate Aristotelis , Thimosthenis, Agat emeri, vi truvij, Varronis, Strabonis, Senecae, Columellae dc ipsius Plini, qui Graecos Latinosque se secutum esse profitetur. Philo mallenses Homerum advocant , qui quatuor dumtaxat Ve tos , eosque Cardinales, in quatuor Mindi plagis statuit, at D. L eas Africum dc Corum nominat, qui in nudo Homeri pinace haud nominantur, ergo Homerum non est secutus. Proinde ad Fuvorinum confugiunt, qui inter pocula de ventis blate ravit, neque seipsum intellexit quum Corum adversus Aquilauem, deinde adversus Eurum statueret. Ebrii, dc Bilinguis Auctoris testim nium in Popinis propinantibus damus. Neque Divum Lucam primi Saeculi Scriptorem , secutum suisse Favorinum . qui secundo Saeculo vixit , aliquis assirmare poterit, nisi fortassis Favorino propinanti plaudere didicerit. Sed ex enumeratis, Euro, Noto , dc Liba, videamus quisnam ilis
Ie fuerit, viis. I iain Navis Concessit.
Creta, ut de alibi docuimus, ab Oriente A quinoctiali vergit recta in Oceidente aequinoctii , usque ad dimidiam insulae partem, qua versa est ad Austrum. A dimidia parte usque ad Criumetopota capo S. Giovanni γ paullatim inclinata deflectit ad quartam divisionis partem, quae inter aequinoctialem occasum est, nempe a Ponente una quarta at Maestro V V. B. N. Spirante itaque Ievi Austro, Navis Paulina non nisi in Oeeidem tem se derigere poterat, ut Phenicis portum attingeret, qui in O cidentali Cretae parte Austrum spectante, jacebat. I seM-eI Austersit contra Cretam, tamen cum levis esset, in illum Navis conari poterat absque periculo in terram decidendi e conari vero dicitur, dare di mrina, dc in terram decidere, Sotio venias . Auster e go haud fuit ventus ille Typhonicus. Libamne vel Asrieum fuisse dicemus
47쪽
dicemus: ' At neque Eurus Asrico permisceri potest, neque Navis e currere potuisset in Insulam Claudam , quae Occidentalis est; ut aperte demonstrabimus: Astico enim flante , Navis quae Cretam legebat , nulli bi in Oecidentem versere potuisse. Eurus itaque ex necessaria consequentia suit ventus ille, qui misit se contra Cretam; nempe Sirocco . Experientia quippe docet, ventum ab Austro sive Noto, gradato pinacis Ordine iransire ad Eurnm, unica divifione venti tral missa, ad Aquilonem vero, duplicem divisionem cum dimidia, saltare quodammodo debuisset. At nee integra div one intercurrente , venins vento collatera lis est, neque ventus ex Euro & Aquilone, nisi monstrosa eonjunctione conflari potest, neque quod potissimum est contra Cretae Australe littus, sare dicitur vel dici potest Greeo Letoure , qui ab Oriente per Cretam descendit. Licet vero alieni mirum videri possit , Navi in Paulinam cum in Occidentem vergeret, & Oecidentali Cretae portu potiri conaretur, Austro flante Navigasse, exorto vero Euro, sive Sirocco, quia puppi in latus sexus secundis velis Navim, impulisset, tempestate jactatam omnem assequendi portus spem amisisse , tamen paucis perpensis en uel ea tam rem, quaestionemque omni nodo solutam dabimus Flante levi Austro Navis terram legebat in Occidentem vergens, ut Phenicis portum obtineret, quem ad hiemandum comoda stati ne patere, ex ipsis D. Lucae verbis colligimus. Navi itaque in Occide item Vergenti, di prope terram naviganti, ventus quem Philoma Itenses statuunt di Grere Levante nominant, ad secundus, adeo propitius spirasset, ut nautae nihil, quod magiς optare possent haberent, eo enim uti potuissent abs ite periculo incidendi m
Syrtes, sive in Vadosa loca Littori proxima; ventus quippe qui per
oram Cretae descendit in eadem Littora Navim haud impellit ,&Naarat apertum sinistri Maris excursum habentes, tuta navigatione ad Phemicis portum accessissent. Flante vero Euroclidone , sive Si μocco , qui I rocellosus est, & exprimit ventum Typhonicum, Navis quae Cretae
litora legebat ,. oest quo uchiolarils Musi inpallente, stati in vento concessit, ne in littus delaberetur. Tunc vero concessisse dicitar, quum
impellentibus undis, & increbrescente vento, occidentem veritis quo tendebat, n dens volensque iter direxit, relicta amniissaque spe portum attingendi. Ut autem portum obtinere posset, qui Asricum & Corum respiciebad, inventum conari debebat, nempe per flexus deflexusque .acras quibuSportus claudebatur superare. Si enim fauces respiciunt Asricum & Corum , Alveus five centrum portus, ut recta Occidentem spe mi est necesse, at si Occidentem spe stabat, ergo ingressus nulli bi dari poterat , nisi prora in Orientem directa, prora vero in Orientem minime dirigi , poterat, nisi saucibussu peratis, lauces Vero. superare . fc portum ingredi non dabatur, nisi leni vento, dc quieto mari navigassent. In ventum Navis tunc eonari potuisset, cum inflexo cursu , absque periculo in terram decidendi, quod est Sotioventas neque venti fur rem, neque fiuinium impetum metuisset Eluci
48쪽
Elucidatur itaque explicatio nostra ab ipso cursu , qnem Paulina
Navis tenebat. Prora enim ad oecidentem directa, aestitantibus undIs.furente vento, haudquaquam Navis in ventum conari poterat, conari vero in ventum intelligimus, ut intelligendum est, per flexus , de d flexus navigare, quod vulgo dicimus , bardeuiare. Falso itaque e eem quicumque docent, ventum fuisse recta , oc eκ ad verso contra pro tam Navis, quam cum Orientalis ventus esset, vel recta a tergo sive
puppi, vel oblique ad primum puppis latus impulisset.
Fallo docent, ventum illum fuisse Greco Levante, qui nequessuctus cle re potest juxta listora Cretae, neque Navim in eadem littora impellere , neque contra Cretam flare, cum ab Oriente per Cretam descen stat. Nihil nobis obi Ri poste censemus ab iis, qui positionem Cretae norunt ab oriente in Occidentem Flante enim A astro, non nisi in Oscidentem Paulina Navis cursum dirigere poterat, si clarius, & proraen Occidentem, haud profecto contra ipsam ventus ille Typhonicus qui
erat Orientalia , di haud contra proram , ergo ex necessaria , dc evide im i conlequentia contra .Cretam , si vero contra Cretam , Euroclida
ille, quem vulgata exprimit aquillonari furori similem , Eurus, nempe Siroceo fuit, qui cum Australis sit , Cretam impetit. Enimvero mi contra ipsam intelligi debet contra Cretam, ut ex ipsa Syntaxi patet; ut Cretae positio docet, ut directio Navis Paulinae evincit. Quod si omnis alia explicatio, cum primis drographici, idc Anemographici Orbis principiis pugnat, si contra Cretam , ut intelligemuim est , ventum illum se jecisse intelligimus , Eurum sive Siroe eo fuisse, velint nolint Philom alienses, necesse est fateantur. EκOrto itaque Euro illo aestuanti, . & procelloso , cui Navis conceiauit, superato Criumetopon recta Adriatici no tri fauces , volens nolensque petere debebat. Nunc iis quae potiis um robis obi jci possunt ultro occurrimus. ι, I. Aliquis dicet nostram ha oc methodum, qua N: eontra ipsam eκ-plicamus, Eruditissimorum hominum, Doctissimorumque Interpretume κplicationi adversari.
II. - α υτῆς Contra Cretam explicatum redolere videbitur quam dam novitatem, ut Grammatica expressam , Omnes enim venti, haud
solum ille Typhonicus, contra Cretam spirare dici possunt. Ac primum nos aliorum interpretationem lummo obsequio proseqmmur, ec veneramus, eos tamen qui asserunt, ventum illum recta , &. ex alverio proram Navis retudisse, fidenter reijcimus . Argumenta,
rationetque jam allatas, si hic iterum transcriberemn s. molestam Ie ri Palinodiam dc pro nostra opinione incongruam hibere videremur. Accidit nobis in versione Gallica Actuum Apostolorum , a Carterio Tre sist. Oratoru edita legere, illud contra ipsam, redditum contre P isis id est contra Insulam, at idem Scriptor, dum ventum contra Insulam recte indigitat , cum Philom aliensibus claudicavit, scripsitque nomen venti esse E. N. E. id est Graeco Levante, quomodo vero.laudatus Scriptor contradictorio calamo usus sit , miramur, nusquam
enim contra Iesulam flare dici potest E. N. E. , sive Greco Levante qui . per Insulam descendit, imo a littore Insulae flare videtur. Om-
49쪽
nis itaque controversia de vento illo Typhonico, dc de Euroqvilone
Vulgatae evanescit, statim ac τὸ eontra tuam, ut Syntaxis Graeca, atque Latina exposcit, contra Insulam Cre ae inrelligimus, Nunc vero ad objectionem veniamus, quae asserit quemlibet veruum spirare contra Cretam . Hoc nos fidenter negamus: aliud enim est quod aieitur contra respectu directionis, aliud respectu positionis. Eκempli gra. tia: Ventus ab oriente quinoctii contrarius esset Navi in Orientem vergenti, respectu suae directionis, nulli bi tamen diceretur spirat e comtra Cretam respectu suae positionis, quae ab Oriente in Occidentem protenditur, dc ventus ille diceae tur per totam Cretae longitudine d icendere , haud vero contra Cretam flare . In hac Anemographica Area , Anemo graphi accuratiores consulendi sunt, qui non solum theorica meditatione, verum etiam Pra ctica inspectione facem aliis praetulerunt. Inter hos Gultielmus Damplar, in Tractatu quem de ventis conscripsit,
apertissime docet, ventos aliquando flare , recta in oram , aliquando juxdita , deo nmper oram, aliquando obIique , aliquando aurium ac sum escere : quae omnia ad positionem Regi num reseruntur .
Sic ille Cap. 2.. Or ohether they a re Shisting vvlads, do never Blo v v right in on the Shoar , non right along Shoar , Butgos tanting Mahing an acute an gle. ap. IV. Land Bre eaeκ are as rema rhable as any VVind that I' have yet trea ted os: they a re qui te contrary to the se a Breezez, forthose Blov v right stom the Shoare, but the se a Breeres right inumn the Shoare. Quae nos sic reddimus. δε Sive sint variabiles Venti , nunquam ,, stant recta in oram, nec recta secus oram , sed obliqui augulum
is Venti quos e terra flare dicimus, atque noti sunt , ac qui Vis ri alius ventus de quo hactenus egi is, ipsi absolute sunt contrarii is ventis flantibus a Mari , propterea quod recta ab ora fiant, ve ,, ii vero a Mari recta in oram .
Omnes itaque venis ...uu Racia Ito Maris fiant recta in oram sareataria Iaud rus Scriptor, quod Vel nos asserimus de Eurocli done nempe de Sirocco, qui respectu Cretae, eκ alto Maris & ex aperto aequore contra illam spirat. Sed de Greeo Levante Philomalthensium , hoe nulli bidiςi potest, qui per oram Cretae, quae ad Austrum est descendens inter ventos qui ab ora , vel secus oram , haud vero inter illos, qui ab altodi aperto Mari contra oram spirant, recensetur .
Nos itaque in Nautica, dc Anemographica quaestione Nautas , dc
Anemographos consulimus , quorum auctoritate ι, atque experientia nitimur, quosque a nobis stare fidenter a firmamus. Sed sequamur D. Lucae narrationem. Vers. 16. In Insuram autemsuamdam decurrentes quae voearur Naaia , potuimus vix obtinere scapiam . Vers. I T. Qua Dblata σή istoriis utebantur, accingentes Navim pia
50쪽
toria vero quibus utebantur antiqui erant plures tabulae ad instar lat gubernaculi in unum compactae, quas a lateribus demittebant, ac ingentes Navim, ut dextris & sinistris alis quodammodo librata , rectum quo dirigebatur eutium teneret. Illi vero, qui hunc locum, aliis explicant eruditissimis argumentis, nihil nobis succenseant ; nos enim de adjutoris intelligimus, quibus uti nautae consueverant, illi vero de iis, quae fieri poterant intellexerunt. Haud latet nos, quassatas Naves, velis iunibusque aliquando subcingi, sed ea quae quassatae Navi prosunt adjutoria, an periclitanti Navi, ne quassari possit, prosint ,. omnino dubitamus: constat etiam aliquando ad immorandum Navis curium, lanes, iisque alligata dolia a puppi demitti, sed an de iis, quae nostris hisce temporibus fiunt, D. Lucas intellexerit, vaticina
ri nescimus. Adjutoria a nobis explicata veteris nautices documen ta indigitant, illorum vero usum necessitatemque paucis evincemus .
Navis qua vehebatur D. Paulus , erat inter Glaudam & Cretam , ideoque timebant ne in Sytim inciderent, a dextra enim habebant vadosa Littora Cretae, quae ad Criumeton vadola sunt a sinistra vero Claudam , Anticlaudam , & his proximam Syrtim sub Mari aliquantulum latentem , idcirco adjutoriis utebatur , ne hae vel illac Navis deflecteret, & a recto cursu in transversum delaberetur. i vero Syrtes Africanas huc advocant , inoportunam, atque ineo gruam rem prestant, illae enim ab Insula Clauda centenis M. pag. distant & ventus contra Cretam, quo Navis serebatur minime eam in Africam pellere potuisset. Disertissime Georgius noster immoratus est, in explicanda atque elucidanda orti, nos tamen litem hane uno verbo dirimimus, nam & vadosa Oetae littora pro nobis stant. & Sy tis ipsa , quae ad Claudam & Anticlaudam jacet, rem omnem prorsus conficit: hane vero Syrtim & Nauticae tabulae exhibent & nos ipsi non procul ab ipsa, semel & iterum navigavimus. Tabulae Nauticae, & Hydrographicae consulendae sunt omnibus iis, quibus animus est sententiam serre in hac caussa ; neque vero standum
est vel fidendum tabulis, quae tantum quatuor Mundi plagas, videlicet quatuor ventos exhibent, sed nautico pinace ventorum. α diligenti circino sedulo eκ pendenda est , & emetienda marium terrarumque mositio, ut nostra quae attulimus argumenta, vel intelligi, vel si error aliquis irrepsit, refelli possint. Nos a curatissima directione Paulinani la vim , inter Cretam,& Claudam statuimus; Clauda vero cum Antici ait da , & Syrti latente , occidentales sunt ret pectis Cretae totius, velint nolint doctissimi Philom alienses; respectu vero Promontorii Criu Let poli, australes vocantur: nobis enim ipsis ex visu constat, a I, rimo occidentali Cretae Promontorio, in Orientem vergentibus, vix cuinmmit L pass. transmissis, Claudam occidentali a tergo relictam.
Vers. 18. Varida autem nobis tempestate Jactatis , sequenti die Jactum fecerunt Veri. I9. Et tertia die fuis manibus armamenta postererunt. Navis licet vento cessisset, tamen exagitata fluctibus& ab uno in alterum latus jactata, quidquid ponderis vel impedimenti, in superiore D a ejus