장음표시 사용
31쪽
ingenium , publicos hostes habet contumaces in Princi pem, omniaque armat in eorum debitam poenam. Hac lege instituti Prouinciales, antiqui, s constantis in Reges dis, venerationis laude se commendarunt.Hac lege Ecclesiam re Regnum pari religione coluerunt. Gratulatur Lu Do vi Ci Ius Ti victorijs Lex Romina , per eas a Gothorum prole secura, horrescit infamdum Gothorum nomen, memor periculi a veteri hoste subiti : haret grati ima recordatio, Clodouei munere
dius pene cum ' a Galliaru imperj, meminit se matre omnium legum diuina Ludovici P .vo ce pronuntiatam, sper lo as atates quasi Regum vernaculam in pu cherrima Galliarum parte Romanis ipsis Itasia verius quam Prouincia ) excultam. Nunc tot bene cia qui pensit perennibus scilicet Prouincialium motis Lu Do vici salutem fulcit,auoreas ,ausu prosequitur,s seu quondam numinis folium, R Omanuvi optat
32쪽
ignotam, E latebris eruere: & pulcherrimam olim orbis Romani, hodieque Francici Prouinciam situ & tenebriss aeui obsitam, suae luci restituere operae- pretium est. Dignum sane Aquitano consilium; quem enim parentibus cultum & honorem,eundem patriaevi matri & altrici debemus. Sed arduum & difficile nego- tium , tot aetatum ruinas instaurare. Notum est quot clades passa st Aquitania , primum Romanorum armis subacta; inclinante Imperio, Vandalorum praeda facta; tum Gothis ab Honorio tradita, quos non modo verae Relidonis, & patriae libertatis , sed & ibrorum, velut Romanorum numinum insensissimos hostes experta est: a Gothis Francorum armis vindicata ob crebras Rogni diuisiones varie iactata, nec non saeuis Saracenorum & Normannorum excursionibus penE tota confla-
33쪽
di Rerum Aquitanicarum, grauit. Diutinis Anglorum bellis, & ciuili Haeretico- .rum tumultu recruduit antiquum vulnus. Tristes adhuc iacent tot Vibium & Coenobiorum reliquiae,dolenda inter haec mala veterum monumentorum iactura, quibus destituti vera temporum face caremus, & passim 'cum fabellis velut cum laruis pugnare nobis necesse est.
Felicius aliae pleraeque Galliarum Pro itinciae sedulos rerum suarum indagatores nactae sunt: sola Aquitania utcumque summis ingenijs secunda, inculta & squalida iacuit. Vnus est ex Antiquis,qui iam diu lucem desderat, Ademarus Engolismensis Monachus, qui Ducum Aquitaniae res gestas usque ad annum millesimum &
circiter trigesimum exegit. Autor sane non contemnendus; ac ingratus sim si taceam hunc mille votis e petitum tandem in manus meas peruenisse, beneficio
Clarissimi viri D. Puteani,& gratia Illustrissimi viri
D. CAROLI DE MONT CHAL Archiepiscopi Tolosani , qui virtutis & litterarum aeque ac sacerdotii apicem tenet : sed is veterem Aquitaniam ii. non attigit. Memoratur & Saxoni Grammatico, Dudo rerum Aquitanicarum scriptor : sed alium non nou, mus id nominis autorem, praeter eum qui de rebus lNormannicis scripsit : e recentioribus Bochetius &Haius vernaculi scriptores hanc Operam condixerunt, sed satis si pine & negligenter. Vnus me diutius suspensum habuit soannes Belius,quem sine laude nominare non possum,Verum is etiam vetere Aquitaniam omist. Ego sorte audacior quam par sit, patriam ornandi st dio, cum his qui ante me scripsere, contendo. Sed pulcherrimum certamen, quod haud liuor, at honesta patriae illustrandae aemulatio mouet, nec inane laboris
34쪽
Liber primus. 3 praemium testatus amor in patriam. Tu Sanctissime Martialis,Aquitaniae praesentissimum numen , qui verblatis Euangelicae luce hanc Prouinciam primus donasti, historicae rerum Aquitanicarum veritati inquirendae nouum sydus affulge ; imparem tui Apostolatus praeconem caelesti spiritu foue,tὸque instituti operis auspicem cxhibere non dedignare.
Gallia tniuersa olim Celtica. Aquitania te tia Gallia pars. Aquitania situs. Aquitania Aremorica dicta. Aquitania et mon. A quo
tempore Guienna dicta . . ALLIA uniuersa qua ad Pyrenarum monetem patet,primum a Graecis,vel indigenis ipsis Celtica dicta. Strabo τῶν
Mut is προσαγορευ&Ἀαι. Haec diximus is Galbi, qui Narbonensem Prouinciam incolunt, qui quondam Celtae appellabantur arbitror ab his esse a Graecis nomen Celtarum et i-ues, Galatiiseu Gallis inritum. Appianus de Pyrenaeo Libdeben. monte: ci e 1 αως H εω Κελνὶρσοι γου cis τε jγάλλοι νυν re σαγο υοντι , προς-Aσεων ὶ ο ρες τε νω Κελτ ρες eluipartemquae ad Auroram est inc lunt Celtae, qui Galatae or Galli cognominantur , quae oc-
35쪽
iis uisi, nomen accepit. Pausanias δε πότε ἀυτής γαλα bc eam ,κέαι καὶοό τε ἶφῆς ν αρχραον is si αλλοις ωνο α ονγ. Verum ut Galli appellaren tur,non nisi Iero usus obtinuit, Cestas enim cum ipsise antiquitus, tum asi' eos quoque nominarunt. Vnde Celticae nomine tertiae partis Galliarum proprio facto,quos nostri Celtas, Romani Gallos dixerunt. Iul. Caesari Gallia est Omnis diuisa in tres partes,quarum unam incolunt Belgae,aliam Aquis
di sint rani, tertiam qui ipsorum lingua Celtae, nostra, inquit, Galli
appellantur. Caesar Galliam in tres partes diuisit, Aquitaniam quae a Pyrenaeo monte ad Garumnam usque, Celticam,quae ad Sequanam; Belgicam,quae a S Rod lib. de quana ad Rhenum pertinet. Testis ipse Caesar: Gallos,abrςii se i -Garui aflumen, a Belgis Matrona , & SH '
diuidit. & paulo post : Aquitania a Garumna flumine adorenaeos montes , γ' eam partem Oceani quae ad Hispaniam iis , spectat inter occasum Solis Septentriones..fitomisci. Hanc diuisionem secutus Mela: Nam a Prenaeo ad Girumnam Aquitania, ab eo ad Sequanam , cetrae; inde ad Rhe Ub. . eap.νμm pertinentBelgae. nec non Plinius: Gallia omnis Comata uno nomine appetiata, in tria populorum genera diuiditur, amnibus maxime distincta. a Scalde ad Sequanam,Belgica 1,ab ea ad Garumnam Celtica, eademque Lugdhnensis i inde ad PM naei montis excursum, Aquitania. Augustus rerum potitus
36쪽
βελγιας . Augustus Caesar in quatuor partes Galba dis se , ita ut Celtas Narbonensi Prouincia attribueret , Aquitanos cum Iuti aceret, ii que auctis decem adias gentes intra Garumnam, in Ligerim habitantes , reliquum in duas partes tribueret, 'am Lugduno adiungeret usique adsuperiora Me alteram B eis. Huiusque diuisionis concctanem inuenio Ammianum, Orosium, AEthicum,& Othonem FrbiiAmmi o singensem. Aquitania aute cellarum lingua, 4remori'Oros libr. ca dicta. Plinius: Inde ad Pyrenaei montis excursum Aquita- I h: pri nia, Aremorica ante dicta. Inde, scilicet quod ab occasu ci Oceano obiaceat. Ciuitates enim Galliae quae Oceanuelii attingunt Armoxios Gallor osuetudiiqe appellitii constat. Caesax: Universis rivitatibus, quae Oceanu attingunt,quae eorum c Gallorum conssuetudine Arm is ans , ii 'c ι Iantur. IdEmque alio loco: caeteraeque ciuitate psi itimis Galliae sinibus Oaee o coniunctae, quae Armoricae appe iantur. Et Henricus hillisodorensis. s. Gemz. Gens tmergeminos notissima clauditur amnes
Armoricana ius veteri cognomine sit a. - . . .
A mor enim ad mare, vel supra mare situm lignificat: ex eo .sortEposteriores , a ii idiomatis memores L movicum, quodest Aquitaniae primae oppidum, etsi in interiori eius parte, in Armoricana regione stum dixere, Audoenus. Roti magensis, scriptor vitae S. Eligij L s , Nouiomen' Episcopi: Igitur Eleius Lemovice Galliarum urbe,quae ab Oceano Britannico sere ducentorum militum spatio iseiungitur, in vilia Catalacensi,quae apraedicta viaesex circiter millibuου, ad Septentrionalem plagam vergit, oriundui fuit. E3 itaq*t praefata riuitas partibus sita Armoricanis in ulteriore .
37쪽
1 ib. i. hist Fladoardus: is erat Remensi , Romς p 3 Episcopus temo e stin is Domini Baselus ex territoriρ uicino, regione Armoricana vili prosapia oriundus, apa
tibus Ηjunturiae patrociuia Beatissimi Remigii desiderabilitera feri , hiasten Sm deuenis ad urbem. Aquitaniae unde no- me Mahant, Atiae sed non longh discrepantes senitatis. Veteribus Aquitaniae nomen deductum ab Aquitanis si es aribus Aquitaniae populis. Plinius: Lib. . etas Aquitanico tA Arei Anagnutes Pictones, Santones, Liberi, semanico omiue Ubisci, uitani,vnde nomenProuim. G,. Et hos non alios esse , quam quos vulgo Aquenses: lpellitaispiam pridem obseruauit Elias Vinetus, Au- sitsMi, , vi stirpis Aquitanae dixit Paulini matrem; quae Aquensis Disset,id est oriunda Aquis Ai i' πη ' 'gustia N6n gesunt qui Aquitaniae nomen repetant ab obliquis quis Ligeris fluminis, quibus in orbem In Glois x ferE eingstes Inter qἡosl-: itania re sabuisse Hira Hari rus Abbas, & mige
gest. Pont. rus,scriptores vitae s . Remacli ijsdem vel bis r Ua temcap. s. Aquitani , quam quidam autum ut tertiamfer.partem Gal-
scpt. 3. niae home prius natum' usu celebratunitarius, quam Ligeris Aquitaniae terminus effet,quod hon ante Augustum . Media;& see Hor sententiaest, Aquitaniam , ex quo nota & frequentatiRqmam, fuit, amilla nomine Armoricae pari sollicitione Aquitaniam dictam, ab . aquis, quod' cean6 maxima parte coniuncta si, vel quod rivis Miluminibui abuti recte Aympinus Lib. i. iiist. Id itas ius p eis; ιὲ A ditauia distras, en juod prae e ro
38쪽
nomen constantitam retinuit ad postrema usque tem pora. Aymoini artim, illibatum, permanebat Aquitaniae nomen : Aquitamia diuoque , inquisi ille , avitum non est di Lod loci
gnata vomen mutare. Posteriores, Guiennam vocitarunt,
haud dubie a vernaculo Ague, quod aquam reddit, elisa priore syllaba, quod satis familiare est Francis in nominibus propriis, quae incipiunt a vocali, ob yitandam grauitatem coitus alterius vocalis articuli ie, la. sed id nominis vix reperias ante D. Ludovici tempora. Nonnulli e recentiprihus Guiennae nomen quaesierui, a Guilles mi nomine , quod fuit gentilitium Ducum Aquitanorum , quasi Guielmiam dixeris, sed nimium stulte: quae enim analogia, seu proportio harum vocum ' Praeterea Guiennae nomen nusquam auditum . Guillelmorum Aquitanorum Ducum aeuo ; qudru gratia & auctoritas essicere potuitat ut Aquitania suorum Principum nomen asscitaret: nec altius repeti potest, quam a D. Ludovico,quo tempore obsoleta iam & sere damnata erat priscorum Ducum memoria,restitutaque
Aquitantia termini. Aquitania ab Augusto ampliata usque ad Ligerim.
EM posti avs Iulii Caesaris A quitania angustioribus terminis coercebatur, ac Verius prouincia, quam tertia Galliarum pars videbatur. Nec enim latius quam a Pyrenaeo monte ad Garumnam
usque patebar. Augustus pr/ectus in Galliam rerum
39쪽
nouaru copescendaru gratia Aquitania ampliauit,eiusque fines porrexit ad Ligerim,Celticae dano, ut ex strabone obseruatu;eo sorth cosilio ut Galliaru Prouincias meliore in forma redigeret;aut verius ut Celtica partis abscissione debilitatam facilius in obsequio contineret, minus suspecto Aquitaniae incremeto,quod Narbonesi Prouinciae coluncta,non dissiculter armis coerceri posset,si quando tumultum cieret. Aquitania hoc modo ab Augusto producta usq; ad Ligeritis,terminos habuit ab occasu Oceanum, qui Aquitanicus sinus dicitur,& Pyrenaeum saltum,a Septentrione Ligerim, & a meridie
Narbonense Prouinciam praeter Ptolem qu Ethicus&Orosius ijsde verbis: qui ania Prouincia obliquo cursu LLOrosi b- rigeris fluminis qui ex plurima parte terminus eius est, in orbem
agitur ue haec a circio Oceanum habet qui Aquitanicus sinus dicitur, as Occas injanias, a Septentrione Lugdunensem, ab
Euro in meridie Narbonen Prouinciam contingit. Et haec
Aquitaniae diuisio inconcussa stetit etiam sub Franco rum Imperio. Aymo inus Monachus: Aquitania, ut m Iulio videtur , a Garumna flumine ad Pyrenaeos δες ς' ad eam partem quae est ad Hillanum, pπονς Spectat inter occasium Solis-Septentrionem 3plus tamen hoc tempore determinatio Orosii superius a nobis declarata tenetur,
secundum quam traditionem in Aquitania continentur urbes egregiae Narbona, Arvernus, quae nunc Clarusmons vocatur, Cadum , Tolosa, Gaualis, Rotmus , Lemouix , Petragorica,
Pictauis, Burde sis, Sanctona, is Engolima.i Aquitaniae inquam a meridie limes positus Narbonensis Prouim
Iib. . e. cia. Vnde Tolosani Tectosages qui sunt Narbonensis, contermini. Aquitania autem.
pan. lib. . a Narbonensi diuiditur ino Cemmenoave Cebenna. Strabo:
40쪽
Κεριμ, ης, πν ωκειμο, ,τα Οενς γ ου να: Aquitanos ergo dicunt eos, qui Septentrionalia P renae memi accolunt usique ad Oceanum intra Garum
obscurae, o fere ad Oceanum.accolentes : quaedam in continente in adextrema Cemmenorum montium usque ad Tect
seges. Inde Cebennis montibus premi Aquitaniam di-i. xit Ausonius, rub.ri. Interia que premunt Aquitanica rura Cebennae & Helvios, qui sunt Narbonensis, Cebenna monte Aruernis distinetos ponit Caesar,horum locorum peri- tissimus, quos victorijs suis perlustrauit: In Helvios proficiscitur, de se loquens, etsimons Cebenna, qui Arvernos ab Helviis Ascludit. Δrissimo tempore anni, alti AM nisi G u. io ν, tur impediebat.