De iusta reipub. Christianae in reges impios et haereticos authoritate iustissimaque catholicorum ad Henricum Nauarraeum & quemcunque haereticum à regno Galliae repellendum confoederatione. G. Guilelmo Rossaeo authore liber ..

731쪽

cerctur, & non potius ebrunt euersoles & prodit res Ipse Nauarr. aut ex cius foederatis quispiam, si Caluinista Nemausum sibi creditum Carolo vero regi tradidisset, an ullis precib. acu lachrymis ad-ηuctus Montalbanu eiusdem Caluin istae custodia committerct Aut si importunis quorundam obi stationibus expugnatus hoc in Montalbano saceret,& tum praefectus ille in Montalbanum Catholicos Nauarraei hostes dandestinis pactis admitteiret:an ipse Nauarraeus si pcncs ipsum essct Rochela inlae gubernatio, tertio eundem Caluinistam in chellam cum summo vibis vel seruandae vel perdeadae imperio induceret, etiamsi Caluinista ille mil lites se futurum d inceps obstinatissimum Catilini stam&Caluiniae cause sidcli Iimum hi ret Cer ita est & expedita responso. Neque enim de Nauar- , raeo tantum hoc incredibile est, sed si is usque eo insaniret, milites ips& inprimis Ministri Rochellae domini sese insaniae cius interponerent, & ipsum suprast.

Nauairaeum ut mentis emotae,vinculis potius censerent alligandum qu in Euagclismi aut arcis Calavinianae alicuius curam homini tam furioso tradendam. Qui ergo in Ecclesia catholica baptizatus i

sdei quam in baptisino professus est semel in Cal

uini linum incurrens naufragium secit,&post arre

pia poenitentiae tabula saluus enatauit, dc in eandem Ecclesiam receptus veterique dignitati restitutus,tum i ursus nauem suam protiosissimis fidei de religionis Catholicae mercibus onustam ad ciss-dem in fidesitatis Caluinianae scopulos allist, hunc qaanquam plane reprobu& diuinae praedestinationis sententia iani nunc damnatum cu Caluino dc Beza non ausim dicere, tamen indignu esse qui v sius deinceps nauiculae nauclerus fiat, qui ad ullum munus publicii assumatur, quis nisi inciis inops i 5

732쪽

OncesseriUNam totius r. gni hoς est hominum ini numerabilium salutona fidemque religione di is non fidei sed infidelitati &periurio cocidii re, ma toris certe di mentiae est,quam si Poloniae proceles im Mus ham Zaulium Poloniarn impcra Ulici urn a

lcle atum, quonda Christianii, iud postea iacis exi ' christiano Am m S tum Calvinianum, A dcinceps qui est pro linus gradus e Caluiniano cis xcisum Dea.s. Turcam regem suum crebrent, & clusi de Torcici quoecst Caluiniana multo Chri limior j f lesias regnum Polonicum quiete N Christiane guber natum iii ronfiderent. ε 6. Neque vero iam opus arbitror liniga aliqua ratione ibadere, Nanarraeus quaecunque pollicea . tur,quaecunque assirmet, quaecunque iuret, etiamsit iterum atq terus sanathematizet & selemis igniabus deuoueat si pacta S promissa sua tr ii gredia, tur nullis tamen eius pactis, & prom is rei inani iurametis fidendo esse; nec eu vilis cs condi ionil, ad ligni guberialicula assumendii. Niliaqua emin a istius, utiqua firmius,nui quasi leonius ' niti qua

maiorib. prestandae fidei obligationibus se sto in a- NMηcum stringere qua iam olim si b Carolo I X. devinxit ad fide Catholicapcrpetuo retinendi . Ptqui tum priuatus quoad gallia regimen, regem uic Curolsi decepit,qui regis fratres,qui Numit, Apostillicum. qui Pontis. summo, qui tota Ecclesiam cath l. Se Christianos principes insigni infidelitate elusit &fefellit tum quia post ab iliata haeresim aliqua fide

es Dei timore viaerctur imbutus an ista manifesta

profusione Caluinista de fidei Catholicie Christia nae l. expers, fidem data subieeti suis ob seruabit Sed quid loquorde fide data, quam is qui est i- veris limam Theolasoru om iu. ς'nclusi ac dare non potest magis quam diabol ua

733쪽

quem cum haereticis fide praeditu ei te ex Apostolo lacobo prius ad x orauimus. Ideoqueri daemoni hu-i b. a. manam inducti serinam & honore fideque sua interposita aliquid promitteti nequaquam propterea credimus, celte nec Caluinistae ii domitiam Cathcμlico de re aliqua quoad religioneAficienda obligati credere possit mos aut debcmus. Et Caluinista Ca - ἡ.- ρ.

tholico hoc loco fidele esse & praestarequod promisit no est mod6 improbabile & incredibile, sed vix cui hinci. in possibile liud simpliciter possibileno est,si verus Caluinista sit.& Caluinianae doctrinae principia teneat, &cx disciplina Euagulis Caluiniani actionessitas moderetur & dirigat. Neq; ver i garriat aliquis ex fratribus hoc este maledicu Se contumeliotam: sed ea quae superitis hac de e ostenta sum non mathematicc ficta, sed politice inrep. Gallia gesta Miactitata expetidat, unaq; omnes nostrae aetatis res pub&principes Caluinianos percurrat: d si vel v-nu alioue quantis unq; iuramentis astrictu Catholico principi, quum ex perii uio aliquid lucrandi Eccasio oblata est fidele fuisse perspexerit, iii demume i aledicumdc contumeliosum este cla mitet. Sin veri, viii uersa n nostrae aetatis historia perlustrado,

infidelitatem & periitrium senis inornu & itidiuidium Caluinis i in on imbus & singulis principibus

Caluinianiri Tutheranos enim sal tem omnes eiusdem is, fidelitatis os nori dico cornitem esse depre-

henderit,ium ce ad non mihi maladiceritia, sed illi stupor & inertia imputetur, si quis hoc filium esta clamauerit, quod ipsi Caluiniani variis exemplis, 'plurimis periurijs, & continuata quadam Calui-nismi sui tragica infidelitate verissimum esse com-

probarunt. .

Narrant historici quu Carthaghienses secundo cllo Punico a Scipione Africano fracti domitique

734쪽

tigatos de pace Romam misit sciat,& Seiratores Romani propter corum crebram perfidiam & violata . saepissime quoties libebat foedera de conditionibus pacis ancipites haererent; interim e patribus unum n. - perfidiae Carthaginensium inscitiorem in te togar D ead j. do succlamasse, Per qποι Deosse vi icturi essent, quum omnes per quos anuictum essent seselisent . . Ne - sciebat enimquos deos foederis testes inuocare post sent, qui toties ruptis foederibus quae Per deorum . immortalium nomina & sacra sanciuissent. omni-

iam Deorum & sacrorum contemptores inanisistic η apparuissent. Eadem aut etiam maior dissicultas in o Pri Caluinistarum foederibus occurrit. Quem enim perq-m Deum, quos caelites, quae sacra in cofirmationemi 'φ' set ita de infidelibus illis loquar c'ntestabuntur Num Christianorum D cum blatissimam Trinitatem c At de Trinitate ostendi eos fidem prorsus nullam habere, de qua ita diuisae sunt eo-

Ecclesiae, ut aliae sint Samosatcnianae unam in diuinis personam statuentes,aliet Paganae tres Deos admittere se fingentes, nulla nec una orthodoxe re Christiane Trinitatem, hoc est Patrem ingenitum, Filium genitum, & Spiritum sanctum ex utroque plocedentem, omnes autem trςspersonas unius naturae & consubstantiales credat. An unius Dei personam ex Mahometana fide testem inuocabuntὶ illum Deu eiusmodi proprietatibus deformant. s. ita eum quoque describunt in symbolo suo libidinum,stuprorum,particidiorum,omni iniquescet rum authorem de effectorem, ut ipsorum fratrum P .m tu consessione Deus ille nihil quicquam a Satana discrepent. Et qualis erit illa pax,quantotempore du-

ώreforma- ratura, quae Satanae inuocato humine coalescit

An Christum Iesu na testabuntur, cuius se Euangel: Tiam reformati resiliomines supci'aelestes & Christo Apo- statisque

735쪽

'olisque sapientiores magnis lateribus iactan At

id cum tota eorum religione pugnat. dium enim Lamia, meorum pluri ni Ariane sentiant Christum meram esse creaturam, alij in cruce desperaste, nec fuissiesti , . i. mundi redemptorem, alij nondum resurrexisse, nulli verum este Deum patri consubstantialem cre- ,.sa a. r. dunt, blasphcmia est in eorum Euangelismo ut mortuos Salachos,ita mortuum Christum,aut ullas omnino creaturas nobis vel propitios vel vindices imprecari:cum praetcrea ut admodum theologice carum εα scribit Ioannes ille stigmaticus Noviodunensis)mo aserere poterat an istis iamlongae sint aures, ut ad eas ame ii.

pertiagunt imprecationes nostra. 4wd ergo iam supercst firmandae fidei authorastrentum Num per crucem Christi, ver Euangelia, per sacra Sc sacramenta,antiquo Cliristianorum more iuraturi sunt At illa crassa cst superstitio in eoru Euangelio, nec ulla ratione tolerabilis: ideo lus in suis cum rege Carolo citu & Henrico infidis foederibus, inter alia capita pacia ne cistam sicationis, te militibus,& exercitibus,5 urbibus,de castellis,& praesidiis,& multis libraru millibus, illud adiecerunt tanqua quiddam graue & valde pω si a stderosum, nolle se unquam illo Christ a norii more iurare,sed squo facilius possint peierare)Douo ritu quem illis eor Tuangelista Noviodunc sis praesci sepsit.Quid multa quu isti Athei omnia sustulerint obligade fidei vincula, quu nec Deu credant trinunec viau, necChristit Iesum nec in cylo sanivi s ope-xibus praemium, nec in inferno periurus & sceleri bus supplicium nec aliquem omnino veteris Christianae religionis articu sum:ut sibi aliquam nouam Christianam , aut moralem saltem fidem sorment nece: Ie est priusquam de re quapia prcstada Catholicis fidem dare possint iureiurando confirmatam.

Vbi enim nulla est prorsus religio quemadmodum

736쪽

possut iuram cti religione pacta&foedera deuinc tib. 8 bed illustremus hoc paucis nostr e tempost iis

exemplis, ijs potissimum. luae 5 propter recentem memoriam publicis vulgarium historiarum monii montis consignata iaci Anem mediocriter cruditu . .. Fossunt latere. propter agent manna cum Cal,

i Galliae cognatione quid desiliuinistis Gab , -pi editis expcctandum sit polliunt Chri ilianos homines edocere. Aurangius unicus hi 'r- bd Chilitiano praeter regina Angliae , Caluiniantis 'Gallicani foed ris princeps, an non solis mendac s

enim plurimis iuri menti religioni Catholicae r gique suo fuisse obliga una, varia eius ira. Bu g indo F. ad hiaque officia possessiones amplis: lim'; rdo velleris aures , gubrii nauio Hollan :αZeland:se lite, equituri, grauis armati Ioc praesed u-r locus primari is in Cocilio rogii AE ab per mul--. declarant.Haec siquidem si uncra&honores purblicos lςgiti c a roge Philippo. vel a patre eius Ca- . mlbasic tus est, ii que lingulis adiutat aerantiuramentorum sacrymotha de religione Catholica &obedientia regis semper retinenda: imam taetraea heresis Caluiniana illic emergere in eret,ille ho . . usus adminiculo ad cijcsri uiri regem dirimum α , sibi valde beneficum, regnumque in Ranicia sibi comparandum: occulte teditiones Calui tristarum An ruet piae, B uxollis, & alibi sςrere atque fouere clandestina . noctu facere cum Caluinistis, 'Bergis&Bruxelli; dera ne tum quidem destitit, quum in senatu regio sub Duciisa Parmensi pri - f. Ceps, 'terdiu mirifice C Iholicum simularet, Sc

tholita

737쪽

initium aliquod dii lii his ut a fide Catholica, scab obedie iacie regia existere,quod quum sine periuriis nusquam fieri pollet mirem enim ut in baptis ini proscisioile, Ecclesiae Catholica ic, iure loci ubi nati suiu, muneru publicolu quae gesterunt,&honorum quos suscepcrunt,regibus suis Christia .anis obligabantur ) llaec pi ima periuria necessario

sunt condonaiula, quae ita iunicum nomine & religio se Caluini simi implicata ut ea sine his, nemia ne poliat concipi. Hic cnim valeat necesse est illa Apostoli sui Caluini regula, Vt primum quu notitia verita ut Calui, uralissi minatri est, simul vimulis omnibus o-iadi uili Deo Ecclesia, ct regibushlatu e l:oc quis tu- α -- , que huiuι noui suangelis lux a Midet, non dubium est Caluino supremo Pontifice cum illis dispensante, tuin statim ab omnibus eius modi laqueis ct iuram tu assisti tu . dio. sed post uaria Luause jubus lux assust ali- 'cui, isque plene iam nouae rematis notitia gummatrue Clitiiii auo factus est Caluinista, nonne semper pcrmanet, fide, a iuramento, ab honestate ciuili, a perficiendo quod promisit atque iurauit aeque liber desolutus Ii quidem vidauri istius illumnati

principis historia. Hollandi insensi Duci Albano

extraordinalia quaedam 'ibuta exigenti, Aurangium debilitatum co temporc & exhausturn varijs expeditionibus infeliciter susceptis, lucem sibi co-tra Albanum adoptarunt; sed prius expresse stipu- .lantes lial: te iureiuratias, quod eos ab acerbitate ducis Hispani sic defenderet, ut interim religiqnem Catholicam nequaquam sederet Quanquam enim erat tum occultis in angulis apud Hollandos mul-

ta Cal in istarum, & Anabaptistarum, &Tiberti- 'norum millia, nulla tamen ciuitas aliam habebat

738쪽

, aut religione quam Christianam , aut Magistratus, quamCatholicos rideoque de religione conseruanda inprimis cauerunt. Hoc imitatae sunt plerieque Hi p. ia Holladiae & Zeladiae ciuitates,quae ita sesed mina: principis eius contra Albanum subiecerunt, ut

Uide Edia de religione non violanda nec commutanda,sblen is h. is a sacramentuζXigerent,dc illo semper promptis . urari. . sine iurante oblitaerent. At quanti ille talia iura- inenta secit,quam sancte illa seruauit;plurima templa & monasteria illic euersa, monachi & sacerdotes suspensi,Magistratus Catholici eiecti, & Calui-nisbe in eorum locum suffecti omnis generis hae ses introductae,& libere a nequissimis cuiuscunque' sectae ministris seminari&crescere permissae, una via δει Catholica religione supprella & interdicta, lucule ter&euidentissime probarunt. Initio quidem, talium caedium , homicidiorum, depopulationum culpam a seipso in milites haereticos Anglos , Gal- . . los,& Germanos, quorum ipse voluntati cedere cogebatur ut agebatin & quos imperio regere non poterat removit; sed post certo experimento & lse quida veritate patuit,nihil prorsus a militibus gestu,nis ipfb csimovete,& subornarite, & incitante,& aliquando nefaria permulta aggredi iubente &copellente. Sed quia infinitu est omnia eius singularia periuria complecti, in unico sed eo maximo maximeq; selenni, & quod fit reliquom omniu instar insitam. Quu generali serὸ cosensu,Belgij Ora dines cotra Hispanos milites bellu gerendu decreuissent, antequam Archidux Matthias Gubernatoxnctus est .ad comui iis patriae defensione Aurangiuex Hollandiu accitu, primo tanquam mortuo Durce crearat interrege:cieinde sub Archiduce Gubernatore eum Generalem vicarium rebus communi

bus administrandis pciesecerunt. In quo etsi timeri

atque

739쪽

lament.

atque incolisiderata secerunt ineque enim id negare debeo quod ipsi postea libris emisit.& impressis ingenue sunt conseis) tamen non ita priuato odio aut vindictae indulsitio quin religionis Catholicae

magnam curam habuerin historia rerum tunc ger Astarum certi,sima tectus est. Postquam enim ordines cum Auran io de bello gerendo per legatos do Epati composuissent, & de conditionibus utrinque eon uenissent, isque ad exequendunt quae decreta sue- a m si urrant ex insulis suis in continentem traiecillet, statim primo appasu solenniter o seria iuraiat tam pro se is in. qiram pro Elandis 2 Ho tindu seseruata rumpas caiio' istase Dem Gandauensem, nec unquam permissuram ri aliquid ne mortentaretur contra pacon publicam, mixtame contra reuir , vem Catholicam Romanam sed pro sua virili ca ligaturumissos quicunqυ tale aliquid molirentur. Hoc postquam

promiserat& iurauerat, subscripsit θ signauit manu sua.Rhirsus princeps Auran uulua sum promisit stiurauit, quum ordines ei d. Wint officiu Praesecti; Mialti sub Archiduce quae omnia publice gesta iam ratishnt,dcimpressa idiomate Latino Gallicoque,& ex OH iram omnium volutate atq; praesicripto,eoru exemplaria missa sunt ad Re a maiestate, praetereaque ad I S rat rem,ad reges Damiae, Θ Pori alliae, ad reginas matremo Anglicanam, ad Daces Savola, ct Lotharingis ,9 Cliviae, Gusae: denique ad omnes sere principes ,2 Sta morbis Christiani. Siquis unquam Caluin istas sederibus & iuramentis teneri potuisset, haec sano suillent ad vinciendum Aurangium potentissima. Nam Gandauensis illa pacificasio quam iurauit, AE erat ipsi inprimis de honorifica & fructuosa quam is qui amissa ZiricZara, de retine la Vlissinga thori . . desperabat,&Hollandia expulsus totam Zelandia iam nianc erat amisturus: ipsam Liricaaeam, & Ze- laudiam,& Hollandiam totam,&alio quςdam adiacentia

740쪽

- PRINC. ΗαRET. kTIAM centia repente nullo negotio inconsecutus. Secu dum quoque iuramentum quum in continenteni ad Hispanos cum reliquis bello persequendosacci. tus est, multo imagis eius potentiam s habiliuit A. tertium iuramentum quum itib Matthia umbra te Musa,aν. nus Gubernatore Au tangius vere earum proii:n- δε νης- ciarum rector constitutus est , multo adhuc magis eius Opes es magnitudine auxit.Cumque hoc iura

mentum sit adc ch rogr ipho,&sigillo,& sblenni ad omnes Christiani orbis reges & principes transmis sione roborasset, idq- ex omnium patriae ordinum cons su,tum certe si vel eorum,vel sui vel patri , vel religionis , vel Dei ullam rationem habuisset hoc pactum tam tibi commodum & gloriosum,&tot nouis additam elis firmatum nunquam violas ' set. Caeterum post haec toti s repetita &ta selennia iuramenta pauces cptimanς interuenerunt quandb, is nihilo magis tutan enta sua pendens quani canis cuculus tuos coccyt os ue enaisit in omnes fere prouincias Belgij suos incendiarios&L crilegos,qui incredibilis urare pro ligarunt sicci si litas

demolientes usque ad fundamenta Eccle ira, monasteria sacer ,claustra inua esteio diripientes eoru bona o c. Nec exter, inatis sacris &. sacerdotibus colitenti mox nobi itate ct Ordinem moliticum inuas uni, examb rantes eos qui legetime magistratus creati fuerant, quor tis loco siesti us haereticossuae qualitessct conditioni consti iuerat , deinceps primariis quo da Di copos praelatos,nobi os procere 'beromas ct Consiliarius com ehenderimi, o eorum nonnull)s suspenderunt, rangillarunt, ain uitio

tant rapit occiderant ab stri Pila forma aut specie illitiae.' Dens