장음표시 사용
21쪽
sunt quaedam, ne quid dubium omnino relim quatur ad eiciendas succedentium sibi temporum veritates. Frequenter sublimia hinmiliter, illustria inornate tracto, reex innis merabilibus, quae dicenda irent, plurima inbniis essentialia praetermitto. Audacius quaedam scriba, quae bene scio, in memoriam sebentium reducens, candide ad oculos perVenient legentium ,, ut simpliciter gesta stat. Nihil superfluum addidi, nihil non necessarium potui. Nam tam ille errat, qui necessarijs tam facile demit, quam qui indulget sinperfluis. Quaedam tamen seripta sunt brevi
ter, ae nude, cum aliter non deceret, Ut in
mni errore sublato veritas patefacta clarescat. Plerumq; pictores magnitudinem, quam angustijs tabulae comprehendere nequeunt, in umbris re spatijs remotissimis reponunt , magnumq; leonem ungue duntaxat non mole fingunt. Nunquam, quod veritas extorsit, mendacio fallente celavi, offensionUm Pro in
tilitate publica non pavidus. Nullus quippe
animo suavior cibus est, quam dum suscepto illustrandae veritatis ossicio ad cognitionem rerum, quas intelligere Oportet, ac dicere, do Venitur, dum non rebus commentiths, sed timvestigandae veritati studetur, defendendo eam apud eos, qui aberrare ab eadem possitnt.
22쪽
Odi illos qui veritatem mendacio Velant, ae propterea minus forte gloriae mea scriptio limbere potest, plus invidiae, quamvis fidei multum apud eos, qui seire vera volunt. Haud recte iacta silere nolui, ne viderer malos imitari velle tacendo. Difficile est Satyram non scribere, nam quis iniquae tam Putiens urbis3 tam ferreus, ut perferat. Interim tamen nulli convicia facere soleo, si veritatem dico, non audacis in dicendo libertatis, opinioni magis studeo,quam ijs sincere dicendis, quae acta sunt; illuc toto desiderio feror, devotione immoror, inhaereo sese, persisto in veritate. V ro magis quam prompto illa promens eloquio,
exesse enim orationis fucatae auxeses omnino
Non erubesco quandoque de commutatim ne sententiae, in hoc Iaudans quosda, in eo non Iaudans, re proinde fateor me non esse tantae authoritatis, rescientiae, ut me errasse pudeat. Nemo potest esse tam prudens, tam circum-sheinis; ut non aliquando labatur. . ,:Μulta non habui, quae ab alijs plane doc rer, maluique non attingere, quam finemHistoriae oblivisci, re quorundam senum tantum moriae credere. Culpam hanc, si culpa d, cenda est, ignorationi rerum remittet Post ritu, dc hanc excusisionε facile accipiet. Quam
23쪽
multos tramite devio abducit ignorantia Z quis enim est, qui potest omnia scire 3 nisi qui cum
hominibus habitatione non habet. Cum prae
cipue nec si Blem quidem ipsum gestemus in
manibus, fidem commodabunt aliqui; nollem ullum vivum, ne minima quidem animadversione perstringere, mortuos autem, etiam coabat is dissentirem,nunquam nisi honorificentissime commemoravi, &, si quid durius forta inciderit, non mea, sed veritatis culpa; cum statum utilitatem Reipublicae intuenda, sequemdamq; credidi. Non Eleo blandus esse, nec Ο-culis, auribusq; dare, quod negari possit veri, tali. Certum est, quod ob respesidiim alique,
cum in cursu institutorum meorum procedere maxime velle, consistere sum coadius, quavis scripserim, quantum licuit, re quoquo mindo licuit, res verba desiderarunt, ac pro se ipsis in oculis Elis hujus loquebantur. Ea fiducia suggerere non dubitavi, quod suggerendum videbatur, non futuri desiderio; non praesentium taedio laborans. Quare enim verbis Pa cere debui 3 cum abunde gustemus, quid fellis, aut mellis est in rebus nostris. Gratuita verba sunt, relinquo alia his, qui continuo vitae curriculo elaborant circulos, sed semper vitiosos. Non obseura voluntatis egregiae in Patriam lanificatione In omni corde, in omni an,
24쪽
ae quanta voce in Senatu loqui potui, tan- tunc calamo proclamo, dc res nostras c crerunte mihi ex ipsti voto fiducia, doloris ex malas Patriae dulcorando amaritudine, cum me ibnius damna &angunt,& tangunt brevelata fronte repectore scribo: quae nec facile posteritatis elabentur memoria,nec difficile tenebutur L horhic ab initio n5 adeo erat gravis paulb postre leve sensi deinde nee sensi,quin imbdelectoavit. Utinam vero adsint prosper quae preeamur, ecquibus non delectari tantum, sed re gloriari possimus, uti libenter speramus ire, quia vehementer cupimus. V tinam post hos nimbos lux,dubi aliquis tranquillitatis appareat,in quo apricari nobis liceat. Scriberem re ego tune labtiora, quamvis aethera lego; cadit enim mihi stylus, ct manus, dum haec recogito maturius,Mjam quasi nugas censeo totum lio quod minlior,meditori , sed tame continuare,quaecunq;
demum illa fuerint, est animus, si DEus vivere dederit,&valere: ut posteritatis de me judiciassistineam, & aliqua saltem ex parte respondeam amicorum exspectationi.
omissa igitur inanium spe, ex re judicare vel- Iem omnes de re ipsa, re inter candida, di prima sideria reddere effectum, non curans illa te-i olatica; cum nec laedi possim; etiamsi sentiani. Sumus aut erimus, quos fama est ecaete
25쪽
nus ille genius volet, mihi vero illud vendico, quod toto, puroq; animo ad bonum publicum propendeam, di dotes ingenij mei,quas ille mnium Dator dedit, huc confero libenter. Cin 'piam judicij mei Reipublicae faciendo, ita ut Hieronymi ad Nepotianum monitum senat:
Non confundant opera sermonem tuum, ne cum in Aessa loqueris, i ci tm quilibet respondeat: eur ergo hac, qua dicis, ipse non faeis P qui bona suadet, es male agit, seipsum condemnat, alterius instructor', sui judex factus.
Nulla de re magis Elicitus, quam de gloria
Regni, quotidie causam apud me dicens, cur mutatione temporum eventu vario in hac R publica, in qua olim virtutibus certabatur,
nunc certatur sceleribus 3 pauperis populi oppressionibus 7 ct cur optimus sibi videtur, qui pessimus3 ventilando se in omnem ventum, reeundo in omnem Viam.
Sed praetereo, praeterire enim libet comminnia haec mala, siquidem intuens cuncta, aud, en'; cuncta proferet dies, cum illa melius toneant omnes,quani suum nomen,&ut dicitur;
tanquam ungues, digstosque suos. Non usquequaque irritum esse QIet, quissi
quid rumore populi jactatum fuerit; si quis
inolestos hominum non curabit vitare rumin
res, sciet, quod fama malum est, oritur, susegitque facillime, difficile autem hanc perferre, α grave est sedare coortam.
26쪽
scribendi ordo is erit. Λntiquiora ; quae Viniustas abduxit, transeo, dc ad externa, aut alie
na non diffundor. De Abdicatione Regis JOA
gnisq; ingeniis celebrata, satisq; nunquam pro
merito celebranda, digna enim res, ut poster,ias sciat, levissime insinuo, & pauca tantum ex. multis,quia nostra tantum, Patriaeq; istius,hodest uni in orbe populo necessaria eligo,quae con
sulta exacti iaculi acta docuere. Sae innuere
ineunq; , non recensere necesse erat, quamvis
cum singula intuerer, nihil eorum sine flagitio Praetermitti posse existimavi, sed chin multa cursus, re universa contemplarer, plurima mihi
necessario omittenda esse cognovi, necessaria cum periculo subtrahuntur,supervacanea cum
taedio dicuntur; Μulta fiunt, quae a multis neglecta, a me vero diligenter investigata; certa vero fero certis Authoribus, minime est pudor quaesisse, quae nescieris; SatiS est, quod omni
quae scripsi, veras unt; Νam decisionem lucidam nodosis ambiguitatis facere volui, re illos, quos
morsodi gratiae exemit,condigne in meminxia reduxi; quis se ham se ha vocare votabis Tota mente in hanc cura incumbens c debita niua res est,ut veritas ubiq; appareat) quis hi, irijs inserit,quae non creditὶ Quamvis*ribem
historiam nulla major dissi itas Ubjici 1,
27쪽
Iet,quam cum recenter vita functorum memω oriam scriptis inserere volunt; nam si eos laudi, ibus cumulaveris, non desunt, qui nimiam eoru
apprehensionem, sine qua veritas ipsa sibi non l
constat, tanquam id a malevolentia aliqua pro- 1 sficiscatur, in sinistram partem interpretantur. - , Historia vero ad narrandu,non ad Probandum . iscribitur, totumq; opus non ad actum rei, pin gnamq; praesentem,sed magis ad memoria posteritatis, quam ingenij fama componitur. Res
gestas scribere,non gestarii reria ratione reddere animus est. Μulta aute fiant, fueruntq; quae ad nostru opynon reserebatur,ideoq;Praeterita
In omnibus nihilominus, dum occasio popinscit, mentionem feci, de causis, & motivis, d ea facta,quaei dubiti erat,quo animo facta fuerint, in meliorem parte semper interpretabar; hoc enim magnum est opus,& homine dignum, ut multa, quantum intelligentiae meae pusillitas pervidet, explicassem; Nec voluntas vero mihi defuit, nec cura de omnibus bene scribo ire, nisi, dum vidi aliter rem geri, quam decebat,& quae praesens aetas laudare non potest,&futura liberius reprehendet. Intento animo ioperam dans, ut nunquam a plerisq; malevolis lmihi id vitio detur, quod humanitate, benevo- 'lenti charitateq; agere nisus fuerim. Arduum 'quippe videtur res gestas scribere;Primu quod
28쪽
dictis exaequanda stat; Deinde, quia plo
rim delicta, quae reprehenderis,ex malevolen
tia, dc invidia didi a putant.
Scribuntur raptim alia, alia animo cogitant 'premitur stylus, &, quamvis vellem este acer inscriptis,&verba exanimo non asummis labris
profundere, calamo velociter scribente id fieri non semper potest, & ita scripto veteri, nulla res potest esse eadem festinata, simul& exami, nata, nec esse quidquam omnium, quod habeat Iaudem diligentiae, simul gratiam celerit, iis ; Quod velim mihi ignoscatur; nam quam doq; irascebar occupationibus, quibus impediebar, multaq; in infirmitate corporis, re anxi
tate cordis scribenda erant, cum adversa Brsea toties mota, quoties ex certorum inim, rum re fuit, convulsa penitus omnia jura vidi,vit, ne convellerentur, juste timui. Μut
tiones una tulit quandoq; multas dies, & peri-losum erat in tot humanis erroribus, s bla in- 'ocentia vivere; ac proinde dico vere, quod non scripserim, bis eas non legerim,prostint mihi verba ex liquido quodam canali ,
pini pectoris; Scripsi quandoq; vel dictavi haec
d lychnsi, vel labente manu, vel premem sinino,libenter illa conscribens, quae scivi est se ibantur, utilia. In his vero plurimum resi,dum assirmavi aliquod factum ess vel
29쪽
retuli,quod audivi. In altero namq; veri perbculum ad me recipio, in altero fidem requiri apud Authores volo; ex quibus praesertim antiquiora, dum in exteris sui, multa sumpsi; non iaranearum textus ideo melior, quia ex se fila gignunt, non noster vilior, quia ex alienis liba- Τ
DEus,qui Dux erat,d Author hujus Consilij,
diriget certe spero conatum meum in bonum
finem; Quid enim suscipere libentius potui 3
quam posteritati non tacenda ad omnem ejus
ConfuSe quaedam recenseo,dc uti se dederunt sub manum. Si aliqua,quae commemorasse necesse erat, desunt,non mea culpa est; ut magna in sylva boni Venatoris est feras diligenter imdagare , re quam plurimas capere, non tamene pae fuit; non Omnes cepisse. Inveniuntur aliqua sine data, Vtemporis praefixione,quia dum illam in meis scriptis non repererim satius omittere volui,qua errare. Μul- ttae etiam literae alienae sunt,quas pro servando . historiae contextu omnino inserere debui,praecipue aute Λndreae olia ij Episcopi Culinem sis, &Pomeraniae primo Regni Procancellarij, deinde Archi-Episcopi Gneshensis, Avunculi mei,&Benefactoris desideratissimi,cujus etiam Opus de praerogativis Archi-Episcoporu Gnes
30쪽
nensium uti memoria posterorum dignum, in
hoc volumen consillio inserui.
i ' Si quid non ad gratia,aut gusto cujusquaerit,
ii sustineat, ac toleret, non mel ideo non suave,
ι quia aegris sic videtur. Μalui frequenti is veristasendere, quam placere adulando illis,qui negotia amant potius,quam agunt, & pelagus ingrediuntur, quod non facile egrediuntur. De illis, quae nescio nihil affirmo, silere illa
amo, dc dico tantum,quae conjicio, ut non tam tum res, sed etiam rumores posteritas cognotat; irastatur vero, qui Volet, Patiar. Cum vero haec apud seras Gentes; α Nepotum populos legentur, narrabunturq;, sive sua tantum Dina dabunt se in omnem memoriam;
nam nostri laboris, re ingenij cura nihil tantae famae prodesse poterk, id saltem lucrabo quod
multi non labentur errore propter ignorantiam historiae,dum armunito,quae Praeterierunt, re, aliquando, quae Ventura sunt, revelo vest,
Nia malorum. Plerumq; quippeΛvorum gesta raro in Nepotum redundant favorem. Si tango aliquem, nam ut offendam quenqua, . minime vellem, cum aliter fieri nequit; id fit molliter. Nonne,qui in alto constituti sunt,qui excelso aetatem agunt, eoru facta cuncti non ere mortales 3 Ita maxima rtuna,minima I ntia est; Hoc habent magni viri commune