장음표시 사용
421쪽
. c. i6ra sibjs, audiat vos, ut debet Dominus, ne uno ictu concidant libertates, quae omnibus nobis hactenus fuere communes, id a te obnis xe postulo, primus tam infelix hujus Patriae Primas. Qui sum &c. .
ΝΕscio quidnam coram Μte Vestra totoque universo incusare
debeam, meum ne infortunium, an alienam injultitiam, quae
me non auditum, multo irainus nocentem condemnavit, poes
na mihi prius imposita quam crimine. Ignoro penitus, qua de causa, stim declaratus pro hoste Patriae, in qua hactenus sine noxa vixi. Servivi pro tenuitate mea Reipub. prima occupando subsellia, tan dein m torum comitatu, ad primam hanc in Patria sum provect9 dignitatem, propter quam, vitam toties periculis exposui, ostensae nullius erga personam Vrae Regiae Μtis sum conscius: nam si quid, quod videbatur offensivum, dixi aut scripsi, dedi publicam in judicijs justificationem, dedi & privatam, quoties me Μtas Ura ad malam informationem citavit, toties agnitum innocentem, humanissime dimittebat, amplexu & vix non osculo dignata. Nullius ergo in Vieni Vram, aut Patriam, criminis me agnosco reum. Per superos, recolligat se Mias Vra, nec velit exemplum sine exemplo statuere in Polonia, quo justitia simul cum libertatibus corruat; meminerit principibus omnia ad famam esse dirigenda. Quod ipse cum pluribus obnixe acclini poplite a veitra postulo Majestate.
AD MARES CHALCUM EQUESTRIS CIRCULI.
Ccepto Nuntio de tua in hoc loco subsistentia, spem concepi, fore, ut sub praestnte Equestris circuli directione, tua aequanimitas, inaudita in hac Patria statiui non patiatur; Nobilis, Se
nator, Aresaiepiscopus&Primas, invenire debueram innocentiae meae assertione locum . Non esseram extra Poloniam pedem, nec de mea
cedam statione, hic me Lovici j paratum ad justificandum invenia ent jura Patriae. obnixe postulo, ut mihi tua evincas authoritate, quod nullibi negatur etiam nocentissimo, si justitiae viget cultus , ut scilicet mihi alijsve acclinatis inveniatur ad justificandum locus, qui nonnio
Suggestus modus non tantum Christianus non est, sed nec hu, manus ue ubi tamen non assectus & passio, sed ratio & judicium
deberet discernere. Cumulabis plurimas excelsas virtutes tuas , congenitasve dotes, hac coronide; si tantum in assectibus hominum te potuisse, posteritati probaveris: non tamen addo stimulum spon-- te ad magna quaeque currenti; illi me tantum tuae commendo grastiae, pro qua tibi domuique tuae, si, prout merebaris, servire non valui, temper tamen saltem volui. a
422쪽
De dissident se in Potima AD CONFESSARIUM REGIS.
ALium profecto recipio effectum declaratarum Regiae Μtis gratiarum & favorum, a nupera tua interrogatoria: eo fine forsan accire me ad vos voluistis, ut Episcopali cruore colorarentur haec inausipicatissima castra, quae in tumulum facta sunt priscarunt libertatum poloniae, & in tumbam, funusve justitiae. Cum itaque neoliteris meis, multo minus amicis accessus patear, ad inauditam hana tyrannidem sacerdotem mitto, si forte hunc saltem pallio vestro proslegatis, ut melius hanc scenam introspiciat, meque sincere informet,
quidnam ibi agatur. Dedi illi aή Regem lateras, in quibus nihil amoplius peto, nisi dari locum justificationis characteri meo compete tem, protestando si quid in personam meam, aut bona Ecclesiastica
decernetur, me usurum fili mine, quod mihi jus in manus dedit. πι- lis itaque in hoc praemonere Regem, ut me sinat circa characteris praerogativam, nec ad sancta sanctorum extendat manum; cum jam ad id post maturam deliberationem me resolverim, licet mille mihi mortes subeundae forent; nec judicium, nec judicem, modo sit utrumque competens, declino. Probabo meam clarioribus documenotis justitiam. Quod si mihi hic eampus negatus fuerit, cum hoc salintem solatio decedam acie, quod libertas &jultitia, in eodem mecum
sepulchro tumulabunrur. His amissis, non est cur amplius vivat homo ingenuus. Reliqua tibi meus Gurovius, quem, sed nec me minus tuo commendo assectui.
LITERAE EPISCOPI CRACOVIENSIS, AD EPISCOPUΜ
VARMIENSEM. Cracoviae 29. Octob.
Νon dubito, fami publica tibi delatum esse, qsimodo nobi---
litas congregata ad Regem bellandi gratia, pro tuitione Rei- νυν- pub, relicto gentili hoste, verterit iras in concives & Proceres praesertim Archiepiscopum Gnesnensen , & praetextu Reipub. quae ibi non eis, sed nonnisi Palatinatus congregati ad bellum, cum nec nos Episcopi, qui statum. Ecclesiasticum repraesentamus, eis vocati
fuerimus usurpata sibi super eum jurisdictione, abjudicarint Archiepiscopatu, bona ejus Archiepiscopalia, jusserint sequestrari, ipsumque
in claustro sub custodia tenere statuerint; imb bona illus haereditaria distribui caduco curaverint: quae omnia, ex hoc eorum scripro, quod tibi mitto, plenius intelliges. Non licet nobis Epis opis factum hoc intolens & temerarium silentio premere, ne hic eorum ausus pessimo exemplo trahatur in sequelam; cum, quod uni hodie factum, fieri cras aliis possit, in tanta insolentia & infraenara nobilitatis licentia. Unde quidnam hac in parte agendum, quomodove violatae immunitati Ecclesiasticae, in confratre nostro, principali in Regno hoc, sacerdote, sit consulendum i tuum mihi, peto, sensum La Comin
423쪽
a. i6 a communices I Scripsi jam ad Nuntium, ut, siquidem Archiepiscops judicem non habet in Polonia nisi Summum Pontificem ue petat Regem, quatenus causam hanc remittat ad Suam Sanctitatem, Archis episcopus vero gaudeat suis praerogativis & loco, donec decisio fiata Summo Pontifice. Non dubito, Nuntium id facturum, mihique sensum suum significaturum, quomodo scilicet possimus dignitatem
status nostri contra praesentem ausium tueri. Te quoque velut virum magni consilij & consummatae prudentiae, obnixe peto, ut quidnam hac in parte sentias, mihi edisseras; succurrendum enim omnino est
hoc in casu Archiepiscopo, si statui nostro inposterum in hoc Regno
consultum volumus. Unus enim frustra id opus tentare praesium ret, si tamen omnes in unum, consilia contulerimus, & operam, poterimus hoc vulnus inflictum immunitati Ecclesiasticae utcunque sa
RESPONSUM AD PRAECEDENTES LITERAS.
SEris nimis tuae ad me perveneruut literae, quas exosculatus, brevi responso veneror. Ante omnia vero, quod sibi Romanorum quispiam optaverat; scilicet tam pellucidam habere domum, ut quidquid in ea ageretur, omnes spei re possent: id mihi quoque in votis est; ut omnes tuae residentiae, ita sint diaphanae, quatenus suam in eis mundus spectet imaginem; Ibi enim nihil cernet aliud, nisi magnae mentis opera, imbutum generoso pectus honesto, & prus dentissimu boni publici Zelu. Hic profectis in prototypon nobis sumendus est, cum sit in eo, quod adimiremur, sit quod imitemur, & pro quo referamus grates, quas primus fundo. Haec Archiepiscopi aggravatio, non tantum personam ejus, statusque spiritualis praerogati suas, verum etiam Polonorum jurium & libertatum cardines convulo
sit,uel tremefecit.Ecclesiasticis agitur de incopetentia fori,jurib9 & immunitate; omnibus vero aliis de gravibus & horrendis consequenstiis, quas quicunq; mente revolverit, tinnient ambae aures ejus: Arisma opponenda hosti, conversa sunt in propria viscera, quasi nobis illa facta esset imprecatio: Gladius illorum intret in corda ipsorum. Loco unius hostis, qui irruperat ab oriente, tot hostes declarati, quasi unus non tussiceretue pro hostili tabo, nobilis civium funditur; utis
nam non juxta Pbetae vaticinium, sacer nepotibus cruor. Quis sciri an profusus hic sanguis non sit irritamento futurus ad ulteriorem iri- posterum plebotomia mi Rubens hoc diluculum, an non grandiores procellas ominatur ἰ Facilius est commoveri quietum, quam comomotum quietari; facilius via panditur malis, quam clauditur. Non dubito, haec in considerationem venire fratrum, quorum fervor laui dabilis esset, si moderatus , imb forsan, si libertatis tam cura place .ret,quam vindicta pIacer. Noviter constituerunt ordinem juris,quomodo nam agendum esset cum accusatis crimine laesae Majestatis ae
424쪽
perduellionis, ex nuncm illum inverterunt. Siccine lex vix primum i6ra jam fractat Non dubito, Regem etiam considerare, haee esse acria nimium Dominationis fulcra, quae hisce mediis volunt sustenstare Μajestatem: Abominandum remedij genus est, sanitatem morbo deberi. Certissima igitur hoc in puncto, esse debet nostra consolatio & medela, communis omnium reflexio; Recedente enim prisoris illius vehementiae nebula, succedet recollectio; non videbitur expediens illa Manlia austeritas, illa stylo ferreo &sanguine scripta ordinatio,sicque illi ipsi descendent ad molliora, magisve proportionata &aequitatis & gentis genio. Executionem interim ipsa res suspendit,&Principis Archiepiscopi circa se cura. utique Divina etiam statuta severe mandabant oculum pro oculo, dentem pro denter erutos tamen vigore decretorum DEi oculos, aut excussos dentes, in chroynicis veteris Testamenti non legimus. Nobis etiam convenit, communi non deesse cauta, modo simus ut innuis uniti. Utcunq; er go, Senecae verbis utor se Respub: dabit, utcunq; fortuna permit tet, ita aut explicabimus nos aut contrahemus. Id optime factum,
quod Nuntium Apoliolicum induxeris, ut hac in causa debitam apponeret diligentiam, nec hoc consilio salubrius esse potuit: Quodsi praeterea, Summus Pontifex, c ut hic auditur miserit ad complanandas res Poloniae, praesens erit remedium. Dolendum tamen, hac la-he dc indignitate notatam es e dignitatem status Ecclesiastici: At quid agendum contra publicam vehementiam η utiq; illud etiam laudasibile non fuerat sub Sigismundo III. Anno G88 , quando impositae sunt in processum contra Rebelles duae personae spirituales, miror tamen dignae memoriae Episcopos, Viros insignes Antecessores nostros haec scribere permisisse, Comitia fuerunt formalia Craco viae non in campo, non considebant sub ictu inter arma&militaria signa, ubi obmutescit libertas; licebat cuiq; sentire quae voluit,& dicere, quae sensit; permiserunt nihilominus id statui, scribi,& typo mandari; intravit id in volumen legum, manetque velut mO- numentum aere perennius, quod tamen aliter fieri potuit. Par cendum judicabant tempori, quia non est consilium contra vim p blicam, ubi velut aggere rupto, vertit subvertitque vias. Haec ego tibi pro meo sensu, cui velut unico integritatis nostrae columni, diuturnam precor incolumitatem.
COPIA LITER UΜ MARESCHALCI ET SUPREMI DU EXERCITUUM REGNI, NOMINE TOTIUS EXERCITus
ILiam, quam re ipsi opponendo nos S. Crucis hosti, pro dignitas
te Vestrae Regiae Μtis & integritate Patriae, in conspectu orbis totius , in praesenti probavimus Campania, fidem & obsequium, eosdem cum alijs concivibus nostris vestrae ratis cultu sociaturi eramysub Lubi ino, quatenus unitis pro Repub. uti per Commisiarios in
425쪽
c. io a vitabantur armis, turbari discordibus consilijs Patm ex nubilo obstinatarum dissidentiarum in serena in communis uniratis tranquillistatem deducti, validius, concatenatis inter nos animis, contra tam potentem hostem possemus insurgere; quia tamen congregaros sim Lublinum, propter elapsu in tempus & praetereuntem bellandi commoditatem, non licuit invenire Palatinarus, ut eis documentalius co
stare posset, Μti Vrae matrique Patriae, mea totiusque Exercitus, tot licet jam documentis probata vitae jactur1 & subitantiar, pridemq; sacrata veneratio: cum Exercitu ad judicium Reipub. dc pro dignitate majestatis Vrat eam inter nos fecimus constitutionem, qua dignitas ratis Vrae, integritas jurium & libertatum, & in ejs cujusvis in particulari civis securitas sancta & illibata conservaretur. Approbabit Altas Vra fidelium suorum conatum, nec praebebit sinistris au Tem interpretationibus, calumniantibus non ea, quae statuta est, sed alia nos sub Lublino jurasse roti. Haec enim via, mutui confidentia& amore civili trita, in primis juris civilis: neminem laedere, suum cuique tribuere, fundata casibus, visa est ad curandos intestinos tumulus eificacissima; cui facile insistet Μtas Vra, si id penitius perpenderit quam severis legibus media asserendae Μtis cum eo lenimento, Majores nostri circumscripserunt, ut leges magis timeantur quam delatores: gloriosius erit Μti urar, circa assertionem Vtis non recedere a consuetudinibus juribusque Patrijs quam extraordinarijs reme dijs magis consulere ultioni, quam publicae tranquillitati. Quia vero in hoc vinculo addidit Exercitus, pro hoste Patriae illum habendum esse, qui contra Ducalem authoritatem insurrexerit, gaudensque titulo militis eorum noluerit subjacere jurisdictioni: non dignetur vitio vertere Mias Vra, cum& jura toties reassumpta sibi hac in parte habeant faventia, & honorem qui vitae a quovis amante honesti qui paratur) suum suique Ducis ita cordi habeant, ut pro eo mille oppetere mortes sint parati. Iterato itaque supplico, quatenus hanc propensionem meam Mias Vra inter decora obsequiorum meorum acceptare dignetur oculo elemente & respectu, cui me impensissime
CopIA LITERARUΜ SUPREMI DUCIS EXERCITUUM REGNI AD COMITIOLA GENERALIA MARIABURGENSIA.
LI et rerum a me gestarum pro hujus Patria eonfervatione,gloriam, in cordibus animisf mestris, grata recordatione er merito perennare non dubito, debita enim gratitudo omnes male- molas,quibus in affectibρ Vestris vapulaba,refutavit caluntas ut tamenanani otius eiwilis meus in hane Rempub: animus, euhM in Prineia . pem, sanctitaου'Religio, erga jura Patria, erga vos reverentia mo-
426쪽
De Expeditione ad Status Prustia. faustums Patria eveniat, obnixe precor Gur: mum Chil arcturu . . C. Ora Regiae Majestatis, cum relatione constituti nostri S N Nbrare)ensis, in
quo, ut nihil invenitur quod amantem pacis.libertatis publica pandalirare ρο sit, ita vestro, non dubito, calculo comprobabitis ,
quidquid in de sensionem jurium S libertatum Patriarum est inter
nos sancitum: is heuro enim cum lacte imbibitum erga hanc Patrisam amo rem, privatis in me extinctum non esse pasionibu , nihilo mihi esse eartim honore meo'integritate jurium Patriorum, qua γmnia declarabit Nuntius mem in concrealta sibi instructione, cui ut benevolam concedatis aurem, demipe postulo, fraterna deferens ob-
JOANNES SOBIEST LINSTRUCTIO AB EXERCITU REGNI AD STATUS ΟΜ-
nes Palatinatuum & Terrarum Prussiae pro Comitiolis generalibus Maria burgensibus, congregatos, data Ioanni GurZynski Chil, archo Sacrae Regiae Majestatis. ΡRoperabit, ad locum Comitiolis de lignatum, Nuntius, ubi delata
fraterna, totius exercitus propensione, gratulabitur eventum.
Deferet Exercitos promptitudinem, quam ut semper in arduis huic Reipub: ita in immediate praeterita campania exhibui C, quando in pauco numero, gravibus tota hyeme exhaustus laboribus in medio nu-nae rosorum hostium, invicto robore gloriam Polonae gentis tuae sor uonatis auspiciis heroi Ducis cui grata posteritas immortalia, interitui in nunquam eriget gloriae monumenta init ratis Bii Iurmanico cadaverucampis, generose extulit, priscaeq; polonae virtutis ec fortitudinis ho stilibus impressit trophaeum cervicibus adempta culpis hostium gloriandi apud posteros materia quod non inultus, nec sine caede de sanguine, magnam Regni hujus ademerit portionem. Exponet quomodo optave rit Exercitus, ut sociatis cum Statibus animis di armis, de prosecutione helli contra tam potentem hostem, posset excipere conlilia. Reseret si , mul grates fratribus, quod velut conei ves suos, actu α opere pro Pa tria sese opponentes, pro sortunis ec integritate Regni agentes excubi
as, ad consilia quae pro ordinanda N pacifieanda Republ: illis sormara sub Lublino placuit, per Commissarios misses, vocare sint dignati. Conquerellir, quod tam longo passu procedentibus, hyemante jam .caelo, post tam graves labores, hactenus fere sub papilionibus degentihus, sterili eventu hic Exere itus cesserit conatus, quodve contra catam fidem publieam, quod est per Commitarios declaratum, Exercitu, non sit consecutus, cui, nec Majestatem Regiam, nec ad ejus latus consi eb tos subvenire licuit. Assecurabit praeterea, qubd Exercitus non transgrediatur modestiae suae limites, nec quartum hujus Reipub: formet statum, sciens, qubd sibi iconveniat, contra hostes exercenda sortitudo foris, fratribus vero pro Curanda concordia domi; nee se etiam modo in materiam statos ingessissent, nisi a fratribus velut concives vocati fuissent. Verum quia noviter ec extraordinarie facta sub Lublino eon laederatio per dispensa tionem juris publici contra expressum Reaiae Ma)estatis in coronationetur a
427쪽
A. I67a Iuramentum di,nsationem sura meriti a nemine peta neq; oblata a Qipiam novi vates juribus x libertatibus Patriis contrario in Rempub introduxit, eum faue tam ec illibatam priscant, in qua fundatur nobilitatis libortas, velimus conservare aequalitatem; ut nihil sine nobis statuatur; stubd se facturos fratres, per Commissarios liue publica Exercitanis eurarunt. quod scilicet haeo confoederatio non in vim conesusionis . sed praeparationis esset ita tuenda. Enarrabit rationes, ob quas factam sub Lubi ino confiderationem acceptare non potuerit Exercitus. liquiacem insueto statui Equestri modo c ut in diplomate suo Palatinatibus recenter dato Manstas Regia cum admiratione fateri dignatur a dispensatis juribus omnibus cardinalibus hujus Reipub: jura, in qui hus status ejus, consiliorum dic judiciorum sorma, jus intercedendi αα protestandi. sine M. D. L, Ducatu Prussiae, Palatinatu Lublinensi ecPodlaehiae. Terra Haliciensi, alijsq; Terris α Distristibus, uti tot Seis Datoribus, Dignitariis, officialibus Regni, nobisque statum Equestrem
Id etiam addet quod facta sub Lublino eonfoedaratio longe a
suo aberra Uit suopo; quandoquidem protestata coram DEO totoque Oari itiano orbe de servanda, procuranuaque charitate, unione, ecsecuritate civium, sublata illa lege, quae Regnantium MauestAtem, ne ellent libertati formidolosi, sustinebat: Neminem captivabimus, nisi jure Vletum, loco concordiae, unitatis, & fraternae confideritiae , horrendam omnia Regna ad interitum dueentem diffidentiam induxit de discordiam.
Informabit, de constante Exeruitus erga ResIam Majestatem, fideoc obsequio , qubd, sicut impendio sanguinis sui toties saeravit Re-. gi : Maiestati, ita nunc mutuo inter se juramento confirmaviL , quo relecto juramento, postulabunt; ut inter decora et merita Marenen alei & Supremi Ducis, totiusque Exercitiis hoc fidele obsequium dignentur acceptare, assecurando eos; quia hanc unicam duntaxat viam, amoris α eonfidentiae publieae, Exercitus ad internam pacificationem vi dens, in hou suum fundamento secit juramentum, quM 3ura oc libertates patrias, ita, prout a Majoribus relicta, nihil immutando aut corrigendo, sanguine di vita sua tueri velint. Qti si tamen quispiam in ven. rus fuerit laesae Reipubl: reus adedq; descriptam legibus animadversio-Mem promeritus, declarabit Nuntius talem ab Exercitu non de senuem dum . dummodo ordinaria juris remedia a Ma)oribus nostris severe satis constituta adhibeantur, dc insimulatis omnis detur dandae rationis see Titas. ut enim in corpore humano vitiosi humores non impetu purgantur, nisi cum perieulo; si e dc in Repub. Et quia omnia jura patria di consuetudines constanter tueri volumus respectu quorum etiam Mias Regia in suo diplomate palatinatibus dato in
tantum hanc confoederationem approbat, in quantum antiquis luribus Rein pub. non est contraria; iueo Exercitus videns in eadem confoederatione taxrandem injuriam illatam potestati suorum Ducum,' quando contra tote stitutiones, di novellam sub tempus coronationis a Rege juramento si matam; alteri cuipiam noviter erecti Exercitus datur regimen, ususque jus in capita civium conceditur: committit Nuntio idem Exercitus deci randum, qubd pro honore de authoritate eorum, ita, ut eam leges circumscripserunt totis viribus agere sit paratus, quemvis vera militem sive novae
sue antiquioris militiae, pro hoste Patriae declaret, qui ordinationibus Ducu Paro
428쪽
De Expeditione ad Status Prusita. 79s
parere noluerit,quorum honorem carius sanguine di vita aestimat. Unde quia toto hoc antasaeso tempore, malevoli homines in honorem di merita s premi Mare sebalet Regni dc Dueis acutis saeviebant linguis, falsisque delatu onibus grandes ejus pro Repub. deturpando actiones, avertebant ab . eo fratrum animos, debitamque pro tantis obsequijs impediebant gratitudine; ideo ut tandem aliquando hisce figmentis extri eari Respub. dc illi canes. qui ludentem hunc iblem, hactenus impune allatrabant, ex suis latibulis produci possint, di ad justam protrahi poenam, in omnibus his objectionibus , quales sunt; distributio potionum, inductio peditatus in armamentarium Varsaviense sub tempus Comitiorum, electio commilitonum de praecipua nobiliate pro Comitijs, alijsique similibus objectrs, in capite conscederationis specificatis, ut in arenam judie ij producantur, tempus justificandi concedit Exercitus, non dubitans; quod Respub: perpendens nihil enumeratorum Duci suo deductum esse. ubi se occasio ec campus obtulerit, justam vindi Etam eX delatoribuq per poenam talionis faciet, justamque laetb honori providebit satisfactionem. Licet ipsa conscientia de pietas Christrana fidem praebere vetat, bellum Turci eum, quod nos, DEO permittente, inundavit, pia tum esse aliquorucivium d tamen, literae ad Regem dc Procancellarium Regni scriptae di volsi Legati in Comiti js infeliciter ruptis, quibus per valetudinem interesse non potuit, apud posteritatem supremo Duci nostro di Mareschalco Regni dabunt testimonium; quod avertendo tam crudeli bello seriam curam impenderit; ipse episcopus Cracoviensis, quem summa cum venerationς nominat Exercitus, ec merito, gravitate di sanctitate vitae conspicuum, debito veneratur cultu, in omni fatebitur foro; quod, si consilium eorum auultum
fuisset, quibus bellum hoe perspectum est; transivisset nos forsan haec tempestas; de si Vctaina ad desperationem adducta non fuisset, pro quo DuKnoster toties supplicavit; aut saltem si Legatus tempestive fuisset ad Porta expeditus, quod etiam Dux impetrare non potuit; hactenus sorsan sub melioribus saltem pacis conditionibus quievissemus; dc Camenecum conservari potuisset, si cautae legibus commendae cessio facta fuisset, vel Palatinus Podlachiae, cui a Regia Mie data erat super Exercitum commenda, deduxisset ex Uuraina Regimina additis Hanenho duobus millibus, ut suprema Dux ordinaverat; pro erogata enim ab Episcopo Craeoviensi summa, s iis loco illi commeatibus provisum erat. Verum ipsi Commissarij cum relatione sua pleniorem dabunt insormationem, cujusnam stultitia id in nos sit derivatum bellum. Quia vero prospera quisque sibi vendi eat, adversa uni imputantur, ne inposterum , si quod DEus avertat) perieulum quodpiam in Rempub. ingruerit, incusent fratres nostri, id hujus aut alterius eulpa factum esse, mature invigilandum erit, quomodb nam sincera, di non infida, cum Porta pax coalescat. computatisque omnibus tam ab extra quam ab intra sortunis nostris, serib deliberent, paxne, an bellum placeat. Si tamen bellum eligere cuhoe hoste voluerint, committit Mareschaleus Regni Dux noster eorum judicio decernendum, ut omnia in podolia existentia fortalitia novis firmisq; praesidijs muniantur: Quod si praesens temporum dc fortunarum nostrarum conjunctura bellum arripere non permiserit, serio pacta conservanda, nec Legationibus ad principes Christianos pro subsidijs ad bellum Turcicum quae forsan jam expediuntur, porta irritanda: illi enim ubi id intra aliquot septimanarum spatium resciverint, Legationes has pro ipsa acceptabunt clarigatione belli, sicque imparatam, di resistere vix valentem, uti factum hoc anno, finaliter oppriment Rempub. Nam etiam modb, pro causa belli id potissimu
429쪽
Ac.l67a tii si trium itatuebant, quod ad Imperatorem Christianum mi serimus pro Cori)uta, tione cum eo contra Portam. bibus omnibus malis, quod saltem post tanta damna, prudentia, oc serium fratrum judicium prospi clet, minime dubitat Exercitus. Ad extremum supplicabit Nuntius . quatenus id quoque oblivioni non detur, ut fratres itostri pro praesenti Congressu congregati, rationem habeant desideriorum bene meriti Exer- citus, quae in suis ini tructionibus, toties ad Comitia , nullo licet even tu, mittebant; praesertim verb postulabit, ut stipendia Exercitui tam Polono, quam externo more militanti, dc illi, quem palatinatus abjee runt, nec ibi vere volunt, aliunde provideantur. Expensa quoq; pro ob- .seqvijs cic necessitatibus hujus Reipub: ut belli Ducibus a Republ: resti- tua Lur , praeserti in pro uno quartuali erogata ex proprio aerario veXillis TrojZeZaneaensibus summa, ut Mareschalco supremo Duel EXerzi- tuum Regni refundatur, ruentium item militarium, ut per instantiam concivicina apris Rempub: ratio habeatur, lexq; ad effectum deducatur, ferventer initabit. Alfieuurabit praeterea, quod quidquid ex ratione contentationis desideriorum Exercitus fraterno. contribuent allectu , non vanae gratitudinis in oecurrentibus occasionibus, heroum cordibus in- . Senerabund obligationem. Vitam iust rustionem nostram fidei re dexteritati GorZynij commendantes, subscriptione manus ec sigillo Mareschalci, Ducis nostri ro-
PP. FRANCISCANORUM. 24. Novemb.
EGO V juro DEO omnipotenti, Uni S Trino, quod circa θdem Catholicam Romanam , Majestatem Er dignitatem
Regiam, prista Patria jurassi libertates conflanter persevera. lo, pressa=n, donec omnes libertates, jura , S immunis sates, quas Majores nostri sanguine acquisitas nobis reliquerunt, nune
verῖ per dissensationem praeter legem S eonguetudinem hujus Reypub, in absentia Ducatuum Littania SPruseia totq)2Terrarum erDi Irictuum, Senatorum s iritualis S secularu Status, inicialiube sine nostro Equestri ordine de nobis sine nobis statuendo, labefacta, in orbitam antiqui moris reducantur. Et quoniam per eandem
injussam dis ensatione=n, authoritas es potesta, Ducum tot consissutionibus firmata sublata eLI, S in alias personas transata; illam
ιueri nec ulli alteri siubese declaro. Nec hac confoederatione exminc labor, donec eorum osciis debita restituatur authoritas: Pro restis endis stipendiis utris Exercitui serio agam. Omnes alios noma et citondis quocunq) titulo milites, qui ordinationiburi Ducum parere nos ruerint, pro hostibus Patria reputabo. Ωuidquid nocivum scivero,Majoribus meis deferam , secretum non re velabo. Sis me DEUS
430쪽
COPIA LITERARUM MARESCHALCI SUPREMI DUCIS EX ERCITUUM REGNI AD EpiSCOPUM C COVIENSEM
I Iterae tuae ex posta Lublinensi redditae mihi Ia oroviae, ad quas,
solito erga me affectu, grat:jsque plenas, brevibus respondeo . Et licet vellem patienti silentio ingentem dolorem meum &oppressionem premere & contemnere, quibus innocens Vapulo,obrreo elatrones, sublime tuum, hoc in puncto, secutus judicium & consislsum, supra possibilitatem tamen est, contra tam grave & ima eo dis penetrans vulnus non querulari: quandoquidem obstinata m leVolorum nequitia non contenta verbis, scriptis, & actionibus, irruit contra me, nec huic parcens, quod in Regno hoc primum est& maximum, loco cujuspiam compensationis & gratitudinis, tam pro antiquis qualibuscunque, quim recenter praestitis obsequijs. detrahir, & aufert honorem , authoritatem & reputationem ministerio Drum meorum. Possitus sum in capite confoederationis, quae statum antiquum Reipub. convellit & susque deque evertit. Electus est teristius Dux, cui commissus est novitet authoratus miles, ut cum eo δε-
Ceret, quidquid placuerit; hocque expresse scriptum, id vero nihil aliud ominari potest, quim oppressionem civium, siquidem residenotia Duci huic, ejusque militibus, non circa Treboiniati , aut KrZesmiencum, verum Bolemoviae, & circa Lovicium designata. Pro cle- nodijs ad aerarium Regni missus Cursor, non in ordine ad dandum subsidium emerito Exercitui, aut ad defensionem Reipub. contra gentilem potentiam, versim ad fovendos civiles motus. Nam &Has nenko, qui iii Zaporoviam, aut saltem versus Kijoviam, expediens dus erat, in visceribus Regni, circa Zamoylcmna est collocatus, ut per eum infaustae contra libertatem nostram promoverentur intens riones: Pro me totoque Exercitu missi Commissarij, ram ex Senatorio, quam Equestri Urdine, ut passum moverem sub Lublinum, quo dum appropinquo, ab obvijs informor Palatinatibus, neminem jaibi superesse, sublatoque tribunali & formi antiquorum Comitiora, assignatam esse pro die . Ian: hujus confoederationis continuationes ubi ex nunc sine mandatis , citationibus, regeltro, & inquisitione judicaturi sunt, quem pro placito voluerint, & quem malitiosa suggesserit invidia: non enim hoc insimulatorum regestrum inclusum est, aut subscriptum, minima privata injuria illi se potest insinuare. Quod ergo nobiscum est tam brevi tempore factum: limato tuo veolis trutinare judicio, & cum alijs, qua Spiritualis qua saecularis status, bene de Repub. sentientibus quaerere remedia; per quae haeCPertinax malevolentia ab intento contra libertatem, & innocuos Cives amoveatur epectu, haecque clenodia ad Comitiorum decisionem detineantur, ad quae nunc sine Thesaurario & Senatoribus,rim claves