장음표시 사용
191쪽
ΟAsERVATIONES MEDICAE. Ivgis intumescere, & in hypochondito dextro gra-Vantem dolorem urgere, qui ex decubitu in latus sinistrum magis magisque exacerbetur, unde s quentia remedia praescripsi. N. exin pilat. de amm mac. Quercet. Bis magist. radu.jati' gutt.gamandri a M. M. amst guvj. F. massa, ex jus . fomentW pilusa xviij.
de r. O consterg.putri cin-am: novem singulis mensibus ter mane cum regimine diata siumantur. N. radi ononia. . mula, corti sambuc. a Ig. ebuli 3istiG. chelidon. hedera terrestri chamadrifabios agrimon.summis. centauri minori
absinth. a f. cremori tanari tisi. baccari juniper. 3is incisa Ocontusa demum ad sacculum exsindonealbo, cui mensiuratres vim albi assundantur, de quibus Biij. duabus circiter horis ante prandium o caenam fumantur. N. radu. alo. H. albon ah, b on. heis. q. emollient. a Mi. fori ch mam. melil. a'. st in. lini 30inae nigri 3iij. aneth. 3ifimcisa coq. in vini as. O aq.fonti aps ad remanent. nitri,
immer is in colatura linteis duplicatis se rursum expressu h pMMndrium dextrum mane o vesteri tepide foveatur. Die vigesimo hujus mensis omnia in pejus ruebant, nam inopinata accellit urinae stippressio, unde totum abdomen, femora & pedes ita intumue. runt, ut ob metum sustocationis AEgra lectum rein linquere, & in sella sedere coacta fuerit, iterum a cersitus sequentia remedia diuretica cpnsului. . cineri fabari juniperi absinthii ah. vini ass. q. fontia niiij. bullianti pari postea colentur aliquoties ad formam lixivii, dem colati adrisacch. vi. giiij. q. cimam. B, m fle, dehoc potu mane Diij. jejuno stomacho bibantur. N. q. Omnissifragm.sambuci ebuli abfsacch. O .gis sal. on rid. juni T.falari absinth. a By. misce, de quo xiiij. vesteri duabus horis ante ιaenam babantur. Ex usu horum re- L 4. inedi
192쪽
168 BERNA ARDI VERE ASCRAE mediorum urina ordinariam viam suam aequisivit, sed quum singulis diebus orthopnoea augme tum sumeret, accedentibus ex suffocatione teipo. thymiis Nobilissima ista Abbatissa huic munda valedixit.
cum epistolis VIRI A .simi is Excesientisimi
Diversorum S. R.I. Principum Archiatri celeberrimi
una cum restonsis. rerum Generosus Dominus ΟΤΤΟ ΗΕ
Ebus in praecedenti observatione descriptis semptomatibus ab aliquo tempore correptus fuisset, Reverendissimus & Nobilissimus Dominus FRANCISCUS RUDOLFUS DE SCHOENAV Ecclesiae Cathedralis Basileensis Canonicus& Custos &e. 2Egroti Frator, nec non tristissima, Mater praesentiam meam desideravit, ut propter periculosum hunc affectum cum V. C. L n. y harae Jacobo Bentetis Medico ordinario conferrem. Quum autem praesens ictaeum flavum contuma-
193쪽
OBSERvATIONES MEDIC R. et iscem , appetitum prostratum, in regione hepatis duritiem manifestam, asthma molestissimum, ficabdomen a flatuum aquarumque copia expansum in illo, sicuti in praenominata Domina Abbatio, attonitus quasi observassem, praedictum Dominum Canonicum ossiciose rogavi, ut vir celeberrimus, Dn. Johannes Iacobus u epferus, illustri Fami
diu cognitus & acceptus, propter ancipitem morbi eventum simul ad consultationem vocaretur, qui ex ingenita sua humanitate & morum gravitate statim consensit, mihique in mandatis dedit, ut de periculoso AEgroti statu praefatum Dn. D. M feram literis certiorem redderem, ad quas Excellentissimus ista Medicus sequenti pereruditavistola praelo lectuque dignissima mihi respondit.
GEnerosi Domini DE SCHOENAU affectus
nuper superficiarie delineatus fuit, & ceu ex sola urina hariolandus propositus: advocabar quidem, vertim necessario ad Illustrissimos Domunos Comitesissenberguos abeundum suit,& demum heri domum redii. Nunc alia facie icterus a te V.E. spectandus exhibetur, quorsum quoque eXc. D.D. Beneis literae collimant. Quoniam excrementa subflava egeruntur beneficio decocti laxantis, nec illa cinericia apparent, ductum bilarium, ubi duodeno inseritur, non oppilatum opinor: nec collum vesiculae biliariae obturatum existimo, quia
194쪽
de cardialgia seu dolore tensivo, qui asse tegeretur, juxta cartilaginem entiformem, altum est in ambabus literis silentium: potius crediderim,aliquot pori biliarii ramos per universum hepar dispersos obstructos esse, plurimi enim sunt, & tot quot portae rami, ut Cl. D. Glissemus in libro de anasonita alis primum orbi indicavit & creberrime vidit:
aliquot ramis obstructis sanguis bile infici & nihilominus aliqua ejus portio ad intestina transferri potest, maxime si a medicamento irritentur: quia autem urina adeo ex atro flavescens est, & admodum saeculenta existit, faciesque intense flava, ut adstantes icterum nigrum suspicati sint, vereor praeter nudam obstructionem, deteriorem labem,
non solum in hepate, sed & in mesenterio latere, quam innuunt totius epigastrii & ventriculi inflatio, imo totius abdominis tensio, & amplius urinae paucitas, forte neutiquam potui Quantitate respondens. Scirrhosii quid piam extimesco; victus
ratio praegressa id confirmare videtur: ut pridem audivi, generosius Dn. AEger potavit, nec vini sic candi vim cibo pari proportione respondente mitigavit, inprimis postquam animus tantum non moerore post obitum dilectili imae Dominae Uxoris conficiebatur: quantopere enim talis vini abusus glandulas mesenterii & hepar quod ipsum corpuSest ex multis glandulis conglomeratum, ut nunc mecum Malpsthius defrucl. visci contra J. H. Pauli fatetur) exsiccet & induret, frequentia hydropicorum funera his erroribus accersita testantur, prout
non semel sectione comperii. Insuper mihi ardor tenuium intellinorum suspectus est; non puto ibium
195쪽
OB SERVA TIONES MEDICAE. ortum a bile intestinorum cavum sublinente, sed soris incumbente,ac cum sanguine in vasis mesentericis stagnante, & vasi quasi varicosa reddente oriri, nam si intus bilis linxeret, diarrhaea non sine torminibus emceret: non semel comperi in ictero diuturno & pertinaei, vasorum istorum oscula incavum intestinorum hiasse, & post ingentem haemorrhagiam aegros enecasse, cruore vel mero vel
instar picis nigerrimae copiosissime profuso. Chylosin non rite fieri inflationes ventriculi & intestinorum indigitant; his enim sedibus adhuc inclusos credam, necdum cava abdominis occupasse. Indicationes igitur erunt, obstructa in hepate dc mesenterio reseranda,aestuantia attemperanda,indurata &exsiccata emollienda, bile ad legitimum excretionis locum blanfle invitandam, &chylosin juvandam esse. An vero omnibus his indicationibus cum valetudinis emolumento satisfieri pos. st apud Generosiam Dominum, non pauca sun quae me dubium reddunt, cum non pauca sint, quae hydropem imminentem minitentur, ut alia
taceam, dyspnoeam scilicet illam mihi semper suspectam. Non tamen omnem spem abjiciendam arbitror, cum Generosus Dominus nondum sit provectae aetatis, praeceptis medicis obtemperet, morbusque nondum inveteratus st. Aliquo modo
his indicationibus satisfacere annixus fiam nuper transmissis. Potus ille laxativus similis sere illi est, quem E. V. proponit in Riper. com lib.M.cap.IH. nisi quδd temperatior sit, nam addidi radicem scorgonerar, cichorii, herbam fragariae, capiti rum*, agrimoniae, flores cordiales, insuper tam ,rindOS,
196쪽
I E BERN HARDI VEREA SCH Erindos, passulas majores, sal fraxini & tamarisci.
Pulvis similis fere illi, quem tradit cap. III. est enim ex pulvere stomachico Birchv anni, cachectico Quem cetani, speciebus diarrhodon abbatis & tartaro vitriolato compositus, addidi aliquid lumbricorum terrestrium peculiariter praeparatorum, quos in glandularum obstructionibus peculiari virtute praeditos comperio: si forte nimium siccaret, id vitii emendaret jusculum petroselino alteratum, vel potius decoctum vestrum ex radice acetota, fragariae, Itquiritiae rasae, C. C. usto paratum, aut emulsio amygdalarum & seminum qratuor frigidorum majorum. Liquor transmissus est elixirvitriolatum Unglai, quod propter appetitum tantopere prostratum suas, nec E. V. improbabis
admodum, cum vitriolata l. c. commendentur. PLIulae consedis sent ex massa pitularum Mysteri quae marocostinis similes, sed longe temperatiores, addidi extractum rhabarbari cum aqua cichoreae Paratum ad methodum angeli Salae pari quantitate: quia vero aliquid de intestinorum ardore jam intelligo , omnia aloetica proscriberem : tutiores sunt potus magistrales laxativi ex radice graminis, acetois, herba fragariae, epaticae nobilis, agrimoniae, capillorum 8, euscutae, en diviae, floribus cose idialibus, senna, rha barbaro, agarico, tamarindis,
Cremore tartari, addito sale genistae&fraxini. Si Generosus Dominus obambulare valeret,chalybeata prudenter usurpata multum praestant, nec tibi c.displicere video. Ego tali vino utor N. Limaturaclial Iss. haec enim mihi prae croco I placet,cum adustione spiritus penetrantissimus & acidularum
197쪽
mater sere pereat) radic. gramin. raraxac. cichor. agit, herb. endiv.fragar. capillor.* agrimon)ol. ramam. foris gens. bessest. EPrusem. n.cast. 35. anis 3j.s c. diatrion sanies. diai rhod. abbat. 36 caryoph. ceu praecipuum c . corrigens sig.sal. gens. fraxin. absinth. a 3j.sacchar. ad frangendam asperitatem ἔθ. vel gub. indantur vasi admodum capaci, scilicet duarum vel trium mensurarum, alias aspiritu cy. rumperetur: assun- de aquae cichori endiu, anss. vin. ag. veter. nij. stent indigest. in loco tepido horis quadraginta, postea cintentur , de colatura δῆ. vel giij. sumantur mane, Ob- ambulet aeger per horas duas, postea trageam ex praedictis speciebus paratam usurpet, tertio quoque die alvus subducatur decocto lenitivo: interea diaetam accurate observet. Et haec sunt, quae hac vice mihi succurrebant. Vale. Scaphisi raptim die XII. Octobr.
- . Exc. nominis tui studiosissimus
Eximia haec remedia a Viro excellentissimo ex instructis acerrimi ingenii cornucopiis deprompta Generosus Dominus Ager exacte usurpavit, sed cum diligens iulorum per septem septimanas usus in profligando affectu magnam virtutem non
198쪽
i BERN HARIM VER et AscΗ Ε exsereret,illustris familia DOMINORUM DE SCHOENALI praesentiam D. D. M
aferi rursum omnibus modis sollicitavit, qui die quarto Decembris Selingam adveniens , sequentem perdoctam epistolam mihi transmisit.
IRaeterita die Lunae heic appuli,Generosum D minum plane astiticum inveni, nec dum aperisto & plane reserato ductu cholidocho,nam icterus
cum urina impense crocea perdurat, quamvis am
tus, imi ventris in primis, aqua suffusi albescere incipiant: mane faeces aliquantulum flavedine tinguntur, post prandium & coenam liquidas exoneis rot, Videntur chylo dilui, nam albicantes potius
quam cinereae apparent, aded ut tot malis nova
calamitas scilicet fluxus coeliacus accedata venter supra modum prominet, lumbi, semora, crura redemate tument, & ad regionem diaphragmatis& renum usque vestigia digitorum imprestarum servant. Totu corpus ponderosum &ad incessum
admodum grave est. Respiratio anhelosa est, de saepe admodum Iaboriosa maximh ab hora sexta Vespertina ad duodecimam noctis: nisi decubitus interdiu pumilior concederetur, aquam cavum Poctoris etiam subiisse dicerem: appetit medi critor, non admodum sitit,& consuetae copiae haud AEgro multum detrahit: at urinae eXcretae quant,
199쪽
tas vix tertiam assumptorum potulentoru aequat:
post mediam noctem dormit, & quamvis dormi-turiat, respiratio tamen dissicilior non indormisc re sinit. Ex his E. v. facile intelliget, quo in statu valetudo nobilissimi Domini versetur. Aqua lixiviosa in cavo abdominis stagnans protinus evacuanda esset, ne viscera in illo contenta a muria . ista elixentur quasi & misere depraventur. Par centesis id prompte praestat, ut & scroti incisio aut crurum vel surarum scarificatio, quam quoqueri. 'Mius & nemo maturandam stadent, cum fere alia hydragoga & hydrotica frustranea sint: at quis illam in tali κακοι λαγχνεια auderet y icterus enim pertinacissimus & diuturnus nullique medicamento cedens, hepatis inprimis pessimam dispositionem indigitat,& vita praegressa sciliceh Ia giores compotationes mesenterii glandulas haud
obscure induratas innuunt: ab apertione vel gangraena vel convulsiones extimescendae,&cita propterea mors timenda foret, quam ut morbus assi rat melius est, quam ut generosum tale remedium profanetur, aut nos occisorum ignominiam se eamus. Cum D. D. Beniguo consultum putavi, hydragogis & hydroticis, quantum licet, aquam e turbandam esse, viresque strenue refocillandas. Fortiora natura jam fere succumbens non amplius Persere, mitiora elegimus, quae partitis vicibus propinabuntur. Flatuum non magnam redum dantiam animadverto, nam quotidie alvus aperta est ad minimum ter sua sponte,atque uno alterovogatu elisi moles ventris permanet; eadem gravior econerosior est, quam ut flatibus adscribenda sit ;
200쪽
abdominis enim tumor in tympaniticis, ut Auto res monent, ipseque observavi, levior portatu est. Ob fluxum coeliacum & icterum quae venas I cteas&ductum bilarium reserant, non negligenda, ne vires collabantur, & partes nutrimento suo defraudentur,quod fieri pridem occoepit & humerorum macies testatur. Speravi me E. v. heicos sensurum,&ipsius praetentiam, cum ipsi per negocia adesse hac vice non liceat, aliquandiu praestolatus estem, nisi aliorsum jam avocatus fuissem. Si E. U. alia succurrant, quae ad Generosi Domini Egroti salutem spectent,rem praestantillimam nobilissimae familiae praestabit, sit illa suppeditaverit. His E. U. optime valeat faveatque. Se iva die III. Decembr. A. CLOIDC Lxix.
E. V.Cultori addictissimo IOHANNi IACOBO WEPFER
ad hanc Epistolam. S. P. Excellentissime, Clarissimὸ
M Agno sane cordolio, simulq; justa animi indi- gnatione correptus sui, quod nobilissimi D mini
