장음표시 사용
161쪽
ΟAsERVATIONES MEDICAE. Peret. Vocatus amuleti sacculum aperui, & illud exarsenico paratum fuisse observavi: cum autem hoc virulentum amuletum pustulas subnigras cise Ca regionem cordis excitasset, illas oleo scorpionum Matthioli inungere jussi, & contra praedicta symptomata ab infausto amuleto excitata potium culam diaphoreticam & electuarium conveniens
Praescripsi. N. theriac. Andromach. h. electuar. diasicoes. Fracastor. 3g. aq. acetos gi, misce: exin cum magno Ievamine sudavit. N. conferv. rosar. rubri 9. acetosic tri, borragin. agg. theriac. Andromach. elect. diastota. Fr castor. ah. confect. hyacinth. incomplet. 3ig. 1 c. liberant.
C. C. philosophic. praepar. 9, 1stri de pucco citri q.s.
F. electuarium: de quo saepius magnitudinem nucismoschatae I er usurpavit, unde etiam pristinae sanitati restitutus fuit. Certe qui amuleta ex arsenico aliisque venenis composita ad virus pestilentiae evitandum in nudo corpore circumserunt, cives illos imitari videntur, qui ut hostem dirum ab urbe repellant, alterius non miniis saevi auxilium invocaverunt, cui dum moeniorum defenso commissa fuit, ille nam occasione urbis penetralia o cupat , & miseros cives proprios extremae calamitatis suae autores trucidat, accuratum Isbrandi Di merbrochii lib. IV de peste histor. XCIX. judicium est. Caeterum de imaginaria ista facultate arsenici contra pestem prolixe & erudite commentatus est Medicus seculi nostri celeberrimus, Antonius Deu gius is tractat. de peste pari. IV. bM. III. cap. III. ubi V ria incommoda & pericula ab arsenici amuleto tempore pestis gestato oborta recenset, atque tandem ostendit,damnosam illam de arsenici amuleto
162쪽
x4o BERN HARDI UEREA SCHAE petiuasionem ex Arabies idiomatis ignorantia originem traxisse,&inde in praxin medica dimanasse: cum enim Medicus Arabs sorte commendavit sacculum dat seni hoc est cinamomi Arabibus enim da seni cinamomum significat) vocabulo illo Arabico apud Medicos barbaros in Latina lingua servato, ut feri pals m solebat,imperitus linguae postea Prodarseni substituit de arsenico, eundemque errorem Porro aliis inepta commendatione instillavit: Ego amuletorum istorum periculosorum Ioco,grassantehac lue,trochiscos & electuarium prophylacticum consului, quibus plurimae Familiae cum eximio prosperae valetudinis conservandae emolumento uia fuerunt. De electuario sumebat quilibet domesticus nucis moschatae magnitudinem mane post somnum, trochisci autem ab exeuntibus in ore detinebantur & tarde deglutiebantur. Formula trochistorum & electuarii prophylactici, quae in majori copia in pharmacopoliis asservata
163쪽
OBSERvATio LXVII. Curatio bubonum pestilentium Chirurgica.
Ethodus medendi externa, qualem in bubonibus inguinum pestilentialibus ex jus su meo Chirurgi instituerunt, tali modo absoIuta fuit. Ante omnia ad tumoris evocati nem & veneni extractionem, commune vesicatorium ex Machma una & dimidia pulveris canth ridum cum fermento & aceto mixta, in parte bubonis inferiore applicare, atque post octo vel decem circiter horas excitata & ablata vesica, solium betae aut brassicae rubrae butyro aut raparum oleo inunctum imponere jussi,ut venenati humores melius effluere possint.Secundo die emolliens & suppuratorium cataplasma toti buboni a Chirurgo assi
bones solo hoc cataplasmate ad completam suppurationem perducti propter cutis densitatem non rumpebantur, illos in parte decliviori Chirurgus scalpello, laniata dicto, aperuit, &pure emisso ad ulcus mundandum sequenti linimento usus suit.
164쪽
. unguenti apostol. 3vj. terebinth. venet. rogati a 3 eheriaci Androm. o forpion. a . vitesi. ovi num., F. tianimentum. postea Chirurgus more consueto ulcus
consolidavit. Monendum heic est, quod praedictum cataplasma in magna copia , cum facile corrumpatur, parari non debeat, unde si tam cith haberi non possit,illius loco sequens emplastrum substituatur. N. empl. melilol. diachyl. cumgummis ali Ol. scorpion. q.s misse. Pauperibus mandavi, caepas m gnas aliquantulum excavatas subcineribus assare, dein axungiam sitillam admiscendo illas contun dere, &ad sermam cataplasmatis buboni imponere, quod remedium cum felici successu usurparunt. Si istis medicamentis bubones ad suppurationem deduci nequeant, Medicis futuris Loimi tris aliam methodum perutilem commendo, quam Paulis Barbate, Practicus quondam Amsteria mensis experientissimus,in tractatu suo de peste sequentibus verbis proponit. Buboni statim velicatorium applico, etiamsi tumor nondum sit magnitudinis insignis: cucurbitulas intermitto, quoniam illae bonos aeqvh ac malos humores alliciunt, sanguinem alterant & dolorem ac febrem excitant: ve
sicae post horas octo vel plures dissectae emplastrum magneticum imponi jubeo, cujus sane tanta virtus in peste existit, ut nullum nobilius mihi innotuerit: Formula talis est. N. antimon. crudi, DL
phur. v. asenis.as. agi, si tilissime pulverisita sepeliamrierin phiola in arena, siubministretur ignis, donec solliqueis flant, ct colorem rubeum Abrubrum induant: vase refrige
rato exime materiam, qua magnes arsenicalis vocatur, o
venenata amplius non est, ut in canibus cuilibet experiri licet.
165쪽
Postea Pygumm. serapin. ammoniata galban. agλ αβγrin. 3i, terrae vitrioli dulci P. 35 gummata dissolvantur in auro vim fortis, O per pannum linteum expressa bullieno
iterum in 'isentur ad priorem consistentiam: deinde storsim
coiliqua ceram ct terebinthinam, O extra ignem agita, donec in s situdinem redigantur: ad porro stupra dictagum mata O magnetem arsenicalem cum terra vitrioli ac Meo βο- cini, sic habebis emplainum ad extrahenda omnis generis τμnena escarissimum. Emplastrum istud hisce viribus praeditum observavi: cuti impositum ne minumam quidem escharam producit, interim malignos humores tam egregie extrahit, ut bubo juglandi similis intra quatuor aut sex dierum spactuprorsus tollatur: verum hoc non semper tam cilli succedit, & haec causa est, quare necessitas ad limmores subito evacuandos saepenumero vesicam prius excitari desideret, imb in corporibus rob stioribus escharam non producit, nisi ope vesicat rii non solum cuticula, sed etiam cutis quaedam portiuncula prius corrosa fuerit; in corporibus autem tenerioribus nullo vesicatorio praemisso escharam per se excitat. Crusta haec veneni extracti vera sedes est, quare mediocriter crassa repertitur, cute superficialiter tantum corrosa, quod consideratione dignum est, nam inde colligitur, cur illa multo citius separetur quam aliae crustae artificio excitatae ; horis enim viginti quatuor aut triginta sex effluxis, solius spatulae auxilio, nulla
praecedentescarificatione, absque ullo aut saltem exiguo cum dolore auferri potest,si solum unguentum basilicum usurpetur: separationem escharae sequens unguentum etiam egregie promovet.
166쪽
rebinth. h. vitest. orari num. ij. theriac. 3iij. ol. scorpion. q.s F. unguentum. Quod si tumor crusta prima ab-- lata non sussicienter sit imminutus, emplastro praedicto magnetico secundam vel tertiam excitabis.' Tandem ulcus consolidandum emplastro de minio, vel albo cocto, aut diapompholygo: sed nimium ad consolidationem non festinandum, ne humor venenatus in corpore adhuc latitans no-Vum morbum vel ipsam mortem inducat.
ratio anthracumpestilentium Chirurgica.
lUam primum anthrax in peste apparuit, Ijussi Chirurgum per medicamenta suppu--irativa dolores lenire, & tali modo carbunculum a Carne vicina separare,unde statim sequens cataplasma ad formam pulticulae Diemrebrabia praeparatum anthraci impositum fuit. IV. farin. Lasth. m. lini ritic.radisisymphyt. mafagis herb.έρω. f. F. Pulv. coq. inaq. font. q. . ad consistent.puli. cui adde m ἁ- να terebinth. opt. unguent. apostol. Egiis baselic. majori Arnis theriac. Androm. h. puis. croci 38. vites. ovinum.I. F. s. a. cataplasma. unico hoc remedio separationem Carbunculorum factam fuisse aliquoties obivrVavi, riam quo mitiora illis remedia adhibebantur, eo Citior & melior curatio contingebat S aΠ- thrace
167쪽
thrace separato ad mundandum ulcus linimem tum,in praecedenti observatione notatum,Chiruringus usurpavit, & postea mora consueto ulcus sana viti Emplastra & alia topica acriora sortiter attrahentia in hae peste majus damnum qutin comm dum attulerunt, hinc in desectu hujus cataplasma tis solum emplastrum basilicum majus vel oxycr ceum commune pro pauperibus a me praesa, ptum fuit. Plures de peste observationes adhuc in medium proferre possem, sed cam serὲ eaedem remediorum formulae mihi repetendae forent, illas in publicum proponere supervacaneum judico: notum est Gradicorum proverbium: occidit mistros crambe repetita magi hos.
Eligiosus quadragenario major, calido sicco temperamento praeditus, ab ali- a quo tempore melancholiam hypochon eriacam passus fuit, quam apud Symmystast suos, quantum potuit, omni arte dissimulavit, sed magno cum suo damno & vitae periculo: nam inopinatus melancholiae hypochondriacae paroxysmus, propter ingentem humorum ab atra bile insectorum copiam, tanto cum impetu illum tempoae verno invasit, ut Symmystae gravi terrore perculsi
168쪽
meam praesentiam anxie desiderarent. Sub vesperam adveniens in miserrimo statu Higrotum inveni : etenim horrendum in modum vociferatus est,
instar desperabundi ejulavit, &se a Diabolo obsessum esse exclamavit, unde quoties flatus per gulam emitteret, ad Satanae vocem sibilumque percipiendum adstantes convocavit. Ut humores tum intra tum extra vasa corrupti praepararentur, sequenti decocto, potus ordinarii loco , usus est:
sura unius solve sacchar. rost. tabul. M. stirit. nitri Bibmisce. Ob transactas aliquot noctes insomnesnbctu laudant mei grana duo usurpavit, & exin per tres circiter horas quievit. Mane vini emetici dosin exhibui, quae sequens fuit. croci metallor. gr. viij. vini agi veteri φ. bulliant parum ct colentur. Cum ex usu hujus vini ανώ τε ε κάνω supra ct infra incredibilem humorum illuviem arior dejecisset, se debiliorem factum esse vesperi ipsemet agnoVit, unde illi aliquot cochlearia aquae cardiacae plena
concessi, refocillatumque erexi monens, talia v mitoria esse Medicorum exorcismos consuetos,
quibus per guttur superius & inferius e corpore humano Diabolus expellatur, illorum etiam mer Umum Mengum Branciscanum, in libello suo flagellam tDaemonum dicto, mentionem facere, nisi me labilis memoria fallat: quum nomine hujus celebris exorcistae audito, Symmystae lecto adstantes,ora inrisum solvissent, & illum subrisisse mecum an, madverterunt: eadem nocte rursus laudant optati mei grana duo usurpavit, ac per aliquot horas dormivit. Tertio die vena in brachio sinistro aperta, l& sanis
169쪽
& sanguis ad libram unam eductus fuit. Cum ad
vesperam symptomata mitiora animadvorterem,
Symmystis aegri valedixi, & domum rediens per famulum pilulas sequentes contra melancholiam hypochondriacam perutiles transmisi, quarum quindecim singulis tribus diebus cum regimine
diaetae concedebantur. IV. extr. catholic. 9θ.meraur.dust.*.extr.helleb.mgr. 3ss. diagrid.9J. oLmajor. macu Egi.ri, misce diui ct forni. piluι ex s. num. xv. deaur. O con sterg. putri cinam. ex diligenti harum pilularum usu error phantassise omnino evanuit, & AEger ad sanam mentem redivit. Ratione diaetae justi cichoream copiose justulis carneis incoquere, Damyoannes Rhodius cent. I. observat. medic. XLIR. testatur,
quod Professor quidam Patavinus, diu plurimis medicamentis, quolibet anno sine essicacia, tantum non confectus, mutato demum consilio, justulis cichoraceis in prima mensa haustis, melancholiam hypochondriacam profligaverit. Blando verbo rum alloquio sine severa objurgatione melancholici hujus aegri curationem institui, nam saepius uti recte monet Cornelius Celsis lib. III. cap. XIII. melancholicis assentiendum quam repugnandum, paulatimque & non evidenter ab his, quae stulth dicuntur, ad meliora mens illorum abducenda est, quod duobus raris & claris exemplis comprobat Tulpius lib. I. obsier t. medic. XIIX. O XIX. Insignis Pictor ab atra bile aliquandiu infestatus, sibi falso imaginabatur, cuncta sui corporis ossa adebmollia ac flexibilia esse, ut instar sequacis cerae facillime in se complicarentur, si vel minimum in illis inniteretur: qua opinione menti penitius im-
170쪽
pressa continuit se per integram hyemem in lecto, veritus inde aliquid sinistri si surgeret, & certo certius eventuram, quam hactenus metuerat, deformem ossium suorum, vel potius totius corporis, conglobationem. Quo metu intellecto nolui ipsi adversari, neque palam credulam surreptum iri quam conceperat imaginationem, afferens propterea mollitiem hanc non latere Medicos, quin potius jam diu ab illis animadversam: imo sicuti cera emollitur ac induratur, sic etiam plurimum in ossibus posse artem medicam, modb aegri morigeros se praebeant: ipsius ossibus intra triduum restitutum iri pristinum stabilimentum, & ante diem sextum potentiam quocunque ambulandi, dumis modb dictis obediens fuerit. Quae promissa, dici vix potest,quantam excitaverint spem recuperanis dae sanitatis, & quam morigerum reddiderint aegrum in admittendis remediis atrae bili destina tis: qua convenienter ex corpore depulsa nos facile fidem nostram exsolvimus, jubentes ipsum excubili surgere, in quo integram hyemem secubuerat; ea cum lege ut duntaxat pedibus insisteret, neque vel latum unguem procederet, secus si faceret, penes se culpam futuram ; sexto autem die me veniam ipsi daturum Quocumque deambulandi, modo rite arti obtemperet. Quae certe monitaeo suere rigidiora, quo minus expediit ipsi dolum hunc resciscere, qui quo magis lateret, in medicat mentis catarcticis recte continuavimus: secun cloe appropinquante triduo veritatem promissi coram ostendimus, concessa non tantum venia per conia