Punica

331쪽

Non tibi massyle i non tin honoris asofert tibi tuu r num: &proauita potentia quantu asserent romani:pro quibus dii pugnat cu nullus alicui deoru acce plus sit qui arma laeserit romana. Casubitoaeum uictima fugiebat imalia erat signum ut poeta innueret perfidiam syphacis di sedus no duraturum dicit taurum mactandum ad aras fugisse: qm syphax uiolato sederead paenos se uertit&filia asdrubalis duxit uxorem. Deco

ramen:ornamentum suorum maioria:

&per hoc ostendebatur casuramee gloriam seruatae fidei ex capite syphacis: Meum deposituram esse coronam regni Iod sui maiores tenuerant.fuit eni poea captus syphax:&uiuus ad Scipione perductus. Casuro:qd' paulo post caγdere debebat. ominauigna o pdigia futurae calamitatis. Fractum: uicta a Scipione syphacem. Solio: propriore, Ino. Repetit portum: scipio foedere leo cam si phace Nectus ex aphrica die alii portum carthaginis ingressus est.

Notis terris:hispaniae. Sumum limnorem:appellando. .ri Sena. Munera: nomen regis. Ausonio:romano illi romani oderant maxime nomen tagium, io dixit Scipio: ium nomen alibi magnum mimae aute itolerabile esse. Partios: romanos perosos regiam dignitaλtem. Liado ita cartacolum: oratio scipionis ad milites. Orbe extremo: hi/spania quae est ad occidentem. Una bus : manibus patris de patrui.

N on tibi mast argentes extentaque tellus S ptibus et latis proauita potentia campis A mplius attulerint decoris:gromula uirtus C erta inuicta fide:et populi laurenae honora C aetera quid referaminon ullus licetulli A equus celicolum qui dardana laeseritaretvA udiuit laeto mahlus et annuit ore C omplexu ite uirum: firmemus prosperatisito mina:nec uotis superi concordibus illa C ornigemque iovem tarpeumque Oreuo naE t simul extructis cespes surrexerataii.

V ictimaque admotae stabat subiecta bipenii

C um subito abruptis fugiens altaria taurus E xiliit uinclis mugituque excita late Ι mpletiit tecta:ct fremita suspirianum C ongeminat: trepida terrorem sparsit intuli U itaque maiori decoramen fronte siue o D clapsa attactu ntidauit tempora regis T aliaeelicolae casuro tristia regno. S igna dabant seuique aderant grauia oministi H inc fractum bello regem solioquere lunT empus erit clim ducet agens ad templa tollati Q iii tunc orabat socialia foedera supplex H is actis repperit portum: pemque sectati D at uento: et notis reddit se scipio tertis. C oncurrunt avida gentes:uariosque tubasti P γrene misit popuIos en omnibus a C oncordes regem appellant:regemque salutat S cilicet hi in summum norunt uirtutis hotait: S ed post miti resecit munera uulmA usonio non digna uiro patriosqueuicissat E docuit ritus et romam miha regum M onstrauit nescire pauconuersi in una uae restat curam nullo super hostere licto

E t latium sit nul et uulgum betisque lag ae

C onuocat:ac medio incetu sic deindeprobat in tiando ita caelicolu nobis propensa lunas A nnuit:extremo libys ut deiectus abores A ut his occideret campis aut axe relicto H esperio i patrias exul lustraret harenas

Ι am uestra tumulos terra celebrare meorum si stantiatus: ceque dare exposcentibus ELM ente fauete pareatque aures aduertiteurilia

332쪽

eptima cum solis renovabitur orbita coelo. Tuique armis ferroque ualent quique arte regendi vadiiugos pollent eurrusHuis uincere planta S pegetat stidium iaculis impellere uentos A esinuet pulchrecertent de laude coronata

p taemia digna dabo: et tyria spolia inclyta praedas aequi nostri discedet muneris expers S Edonis uulgum lauduque cupidine flammai:

I amque dies praedicta aderat cetuque sonabat I nnumero campus simulatasque ordine iusto h xequias recto lactizymis ducebat obortis 0 mnas iber: omnis latio sub nomine miles P ona serunt tumulisque super sagrantibus addui. I pse tenens nunc lacte sacro:nunc plena lyeo P ocula:odoriferisaspergit soribus aras:

T um manes uocat excitosilaudesque uirorum c um fletu cantauueneratur facti iacentum. I nde refert sese circo. et certamina prima I nchoat. et rapidos cursus proponit equorum

p tui tuat equoreo fremitu rabieque fauentum C arceritias nondum reseratis mobile uulgus A tque fores oculis et limina seruat equorum.

I amque ubi prolato sonuere repagula signo:

ξ t toto prima emicuit uix ungula cornu:I ollitur in coelum furiali turbine clamor. P ronique ac similes certantibus ore sequuntur uisque suos currus: magnaque uesantibus idem V oce loquuntur equis: quatitur certamine circus C ertantum ac nulli mentem non abstulit ardor I nsunt praeeeptis et equos clamore gubernant. p ultius harenosa surgens tellure sub undas

si figitur globus:atque operit caligine densa

e ornipedumque uias:aurigarumque labores.

Η ic studio furit acris equi: furit ille magistri. Η os patriae fauorhos accendit nobile nomen A mi qui stabulusunt quos spes grata fatiget

E inoua ferre iugum cervix:sunt cruda senectus Qgos iuuetaei longo sonipes spectatus in euo. E uolat ante omnis rapidoque peracra cursuc allaicustam n fugit:atque ingentia tranat fi xultans spatiaaet uentos post terga relinquit. C ondamant:plausuquefremunt:uotique per acta M aiorem credunt praecepto limite Partem.

Orbita:eursus solis Liuius ait, Scipio

carthaginena ad Iota soluenda diis manusque gladiatorum quod mortis causa patris satruique parauerat edenda rediit. almulatas exequias: fictam pipana exequitarum cum imaginibus ac si cadaueia suorum illic cona urenda fuisissent.ludi funebres inquit Liuius additi sunt spectaculo gladiatorum pro co/pia Sprouincia It castrensi apparatu. Tumulis:rogis ardentibus. Manes:patris:& patrui euocat. Laudes uiroru: habuit orationem funebrem 1 illorum honorem:quod primus apud romanos instituit UaIerius publicola I sunere.L. Bruti. Circo:in quo erant celebradi Iucli. Mobile uuIgus:inconstans multitudo spectatorum. Fores: exitus carcera ex quibus emat emittuntur ad cursum repagula ut Sex.Pompeius ait suntque patet aciendi gratia ita figuntur ut e c trario oppugnentur repagula dicimus obstacula taeter carcerious sui. Signo: sono tubae:ide postqua emissi fuerut

qui e carceribus. Toto cornu: uix eqextulerant totum Redem e carceribus amotis i epastilis. Ore:ueibis Ac fauore. Proni exprimit habitum eorum qis Debant currentibus & eos ocu Iis .psequebantur. Idem:qui sequuntur ore cu rus magna uoce alloquunt ipsos equos: hortanturque adcursum ut fit. Nulli

non udest ardor de studium reddiditois pene insanos. Praeceptis vclest monent Ipsos currentes, Antiqui stabuli: gen rostratis ipsorum cquorum. Nova:prima ad cursa. Cruda:uiuida:5 adhue habilis adcursum. Lampon callaicus: equus adductus a callaicis populis. Praeceptolimite: cupato primo stadii loco arbitrabantur iam partam esse uictoria 'a tenebat prini u locii i cursius ed hi si hanc artem callebant aliter putabant.

333쪽

Damnare:damnabant illum primu idetum:&effusas esse omnes uires quae sunt moderandae. Cirne:cirnus erat auriga melampodis equi:pachates erat secundus equus:®ebatur ab ibero. Ciniphio peloro:equo nutrito apud

ciniphioedequibus dictum e. Rector: ipse durius. duo erant equi pelorus:&camphasiis durius regebat pelon athlas camphasum. Clausum ferrum:frenuidea non madebat frena ore sanguineo pelorus autem erat patiens freni. Ideo unqua:idest nunq ipe pelorus deuius sinuabat effusum idest Iaxius uagantem

currum:quoniacupareret frenis adhorebat metae quam lustrabat.& sic minus spatium occupans facile superabat .currebant quippe circum metam.ude Horatius: taque seruidis euitata rotis. Stringebat:quasi tangebat metam.

Tramite leuo:sinistro cursu. Int rionadhaerens metae:quod cum fit in leuam est reuolutio. Multa longa. Plurimus iubae:habens longam iubam domissam per collum. Ludentis: discura remis. Uectonum:populo hispaniar. aput quos equae aperto ore in Zephyrii uersae concipiunt. Eductum: nutritu. Harpe: ua mater ipsius pelori. Nobilis durius:aIIuditad durium amnem qui habet rameta auri supra dixit. Hic certat pactolae tibi duriusque lagusque. Antiquo: iam seni&aurigandi perito. go: erranti.errauit enim Diomede, post euersum ilium &condidit i hispaγnia tyden denominatam a nomine psis ut dictum e. Aeneae Diomedes pugnauit cum aenea.& illi equos astulita qui bus hoc genus equorum in hispanias/pagatum Herat apud 'den maxime coditam a Diomede Iese Homerii. Ma/gnisausis:quoniam cogressusfuerat citaenea:& uenerem uulnerauit: ut canit Homerus. In spatia addebit: currebat

per spatia circi. Virgilius. Addunt se in

spatia .nec audit currus habenas. Currum praecedentem. .quem trahebat layponcallaicus.' Vngula prima :pria psungulae id e iam pede percutiebat pede equi praecedetis. Nbibat si nionpares erat ni duo i cursu caphastis S pelorus,

A t quis inaetior cura et prudenua cuti

A ltior effusas inocertamine uocis. D amnareaetrassis longe increpitare querelis Ι ndispensato lassintem corpora nisu.

uo nimius:quo cit ne ruistiamcimus agebat U erbera dimitteret reuoca:moderatus habenas H eu surdas aures:fertur securus equorum. N ec meminit quantum campi decurrerereste P rorimus a primo distans quantum equoreallag

o ccupat ipse loci tantum: sed proximus ibat

A stirpanchates:patruum frons alba nitebat I nsigne:et patrio pes omnis concolor albo. I ngentes animi:membra aut procera decusque

C orporis exiguum: sed tum sibi feceratalas

C oncitus:atque ibat campo indignatus habenas C rescere sublimen:atque augeri membra putaris, C inyphio rei torradiabat fronte moro C ampliasus: ipse asper: nec qui ceruicisamaret A dplausi blandos sonitus:clausumque cruento S pumeus adinoria gauderet mandere fertum. A t docilis freni et melior parere pellaruLN on unquam effusum sinuabat deuius axem. S ed leuo interior stringebat tramite metam.

I nsignis multa ceruice:ct plurimus idem L udentis per colla iubadimirabile dictu. N ullus erat pater zephsi noua flamina campis V ectonum eductum genetrix eis erat harpe N obilis hune durius stimulabat in equore altassii C aucasus antiquo fidebat altilante magistro I psumetola uago diomedi conditande

M iserat exceptum troiana ab origine equorum. C redebant:quos aeneae simoentis ad undas

U ictor dides magnis abduxerat ausis.

I amque fere medium evecti certamine tam sim.1 n spatia addebant: nisusque apprehendereprima P anchates animosus equos: superstior ire

E t praecedentem Iam iamque ascendere currum

P one uidebatur: curuatisque ungula prima C alliacum quatiens pulsabat calcibus axem. A t postremus atlas:sed non et segnioribat.

P ostremo durio pacis de more putares. E quata fronte et concordi cirrrere freno.

S ensit ut exhaustas qui proximus ibat iberus.

334쪽

c alia hastarnituit tamet ut ante sal rep raecipitem curruaei fumantes uerbere cogi A ssiduo uiolenter equosaeeu monte procellac um sebita ex alto minusque ad colla repentec omipedum protentus: et in capita ardua pendens c oncitat ardente quod ferret lora secundus. p anchaten:uocesqueaddit Cauerbere mixtas. I e ne astar certante seret quisqua equore palmam P repulconsurge:uola perlabere campum.

A suetis uelox pennis decrescit anhelo p estote consumptus lampon:nec restat hianti Ellem ferat ad metas iam spiritus:haec ubi dicta I ollit se sonipes:ceu tunc e carcere primoc orsperetspatium aet nitentem opponere leuos

A ut equare gradus rnum post terga relinquit. C onfremit et coelum:et pcussas uocibus altis. S pectantum cireus:fertur sublime p auras

A ltius attollens ceruicem uictor ovat item

p anchates:sociosque trahit prior ipse iugales.

A t postremus athlas durius postremusinorbem ξ xercent artesileuos nunc appetit ille. e matus:nunc ille praemi certatque subire B erte et alterni nequiquam fallere temptant: b onec confisus primeuar fore iuuentae. 0 bliquum durius conuersis pronus habenis 0 pposuit currum:atque euersum propulit a me

A thlantis senio inualidi sed iusta querentis.

yoniis aut qui nam hic rabidi certaminis e mos: E inobis et equis laetium comunc laboras. D umque ea proclamat perfracto uoluitur aκαe emuuxac pariter fusi miserabile campo D iscordes sternuntur equi: quatit equore aperi L ora suis uii tor: mediaque pelorus harenas urgere nitentem fugiens athlanta reliquit. N ec longum cuni defessos prendere curIUS. Η unc quoque cunctare:et sexo moderamiaequoruD iscentem rapido praeter uolat incitus ara. I mpellit currum clamor uocesque fauentum

I amque etia dorso atque humeris trepidatisiberi. 0 rasti perposuitsonipes:flatussae uapore T erga praemiaet spumis auriga calescere sentit: I nculuittampo durus:misitque citatos V erbere quadrupedesnec frustiaequare uidetur.

Callaicasuiren ampois equi eat Iaici

Protentus:extεdensses colla equorum. Pendens: incubens super caseita Equorum ut fit uoniam esset secustus incursu. Tene:uerintheri ad panchatena equa:s uenerat exastutia. Aequoresspatio i ipso cursu. Consurge:erigetei curi. An heIo: defatigato. Socios iugalesurahebat a Itos equos qui secum erant ligati at eunde currumao eos AP pellat iugales. In orbem:in gyrum nucuoluebant se in dextram:nunc ad sinis strammi alter alterum impediret. rade durius per transuersum obiecit currum athlanti seni:&sic Ostratus e. Dexter: a parte dextra. propuli deiecit curru

athlantis. Cernuus:praeceps. Nec I gum.s. erat: idest parum aberat a cyrno

cuius equi erantiam defessi. Sonipes: pesoras iam ponebat os super dortum panchatis, Auriga:ibexus.

335쪽

Genitore pelore:uerba durit ad pelorum equum zeph Ti flatu conceptum. Pecudum:animalium &equorum. Diui hi seminis:quoniam ex uento coceptuς erat pelorus. Patri: zephyro. Nimio successu:raudio&ena pavore

qui ex laetitia orictatur excidit flageIλium durio:& sic palmam amisit. Corona:pria floria uictoriae. Subducto uerhere:amisso flageIlo equi non parebant aurigae. Lora inania:non inferetia doλIorem, Arduus effusas:describit pachatem uictoria gestientem. Mollia: flexibilia. Superbi: tumidi&uictoria elati. attollebat gressus prae laetitia:& aItius

solo redictatur cum gaudio crura re ponens. Par donum:bipennis data est

omnibus indisserenter: sed primus iberus habuit equum quem syphax scipioi muneri dederat. Quae multa iacet: quoniam syns praeda erat in castris ro/nranos uictoriis parta. Gentilis:hispani.nam athlas erat hispanus ex uectonibus populis. His actis:nuc decursu hominum. Ensem:quem scipio pater Scipionis ademerat hyempta a seocciso. Gentile metalluna:hispanum. Fulgetes pueri: describit pueros qui sese ad pugnam expediebant. Fulgmtes ora: rymosi alludit ad hesperni stelii. Tyria domo quoniam gades ut dictum est rii condiderunt corduba est in hetica regione Hispaniae.

A ut etiam aequauit iuga praecedentia dexter.

A ttonitus tum spe tanta genitore FloreT e zephyro eductum nunc nunc ossideretem

D istant qui pecudum ducunt ab origine παὶ uantum diuini praecellit seminis ortus.

V ictor dona dis statuesque altaria pari

E ini successu nimio laetoque pavore.

P roditus elapso foret inter uerba flagello:

F orsan sacrasset zephrro quas uoueratarasi um tuero infelix uelutidclapsa corona V istoris capiti foret in se uersus ab ira A uiatam medio discindit pectore uestem.

A clathrumae simul et questias ad sydera fusi.

N eciam subdbi parebat uerbere currus. :P ro stimulis dorso patiuntur inania lora. Ι ntcrea metis certus iam laudis agebat S c se panchates: et praemia prima petebat. Α rducis effusas lenis per colla per armoLV entilat aura iubas:tum molliactura superbi A ttollens gressus magno clamore triumpha P ardonum solido argento celata bipennis. o innibus: uario distantia caetera honore. P riinus equum uolucrem massyli munera regis

H aud spernenda stilit:tulit hinc uirtute secundisi tyriaque multa iacet duo pocula praeda: A urifero perfusa lago uillosa leonisT erga feti et cristis horrens sidonia cassis. T crtius inde honor est et postremo munerealia 4 uamuis perfracto senio subsederat nerA ttritum donat uictor miseratus et euum: E i sortem casus amulus florente iuuenta.

H Dic datur adiuncto gentilis honore galeiuH is actis ductor leta ad certamina plantae I tiuitat:positisque accendit pectora donis hi anc primus galeam hac acies terrebatilatasH asdrubal hunc ensem cui proxima gloria cursa A ccipiet: cela pater hunc detraxit hyempse

T ertius extremam tauro solabere palmam. C arteracontenti discedent turba duobus

Q uisque feroκ iaculis:quae dat gentile metallum F ulgentes pueri tarti essos et hesperosora o stendere simul vulgi clamore secundo.

H os tyria misere domo patria inclyta sedes.

336쪽

5 eetus:hoc dederat puero eognomen ab amnec ot baxet haud parco certamine laeta fouebat. I nde comam rutilus sed cum fulgore niualic orporis impleuit caueam clamoribus omne. E uirtus:excella nutritum colle crearat S etatis:atque aderant trepidi pietate paretes ir uintimuseisicoris proles bellacis ilerdes t theron potator aquae sub nomine loethes. Quae fluit immemoti perstringens gurgite ripas. Di postsi arrectigantisaei corpora pronip sumesque aestu laudum exultantia corda

A capere ina spatium exitum per auras. 0 cius effusis nemo exturbante sagittis. B luctuet studia et clam pendentque fauentre. V nguibus atque suos: ut cuique est gratia anticliti omine queFecient:grex inclytus equore fertur.

N ustaque transmissa uestigia signat harena

0 mnes primaevi flaventiaque ora decori. 0 mnestre leues atque omnes uincere digni.

E xtulit ineumbens medio iam limite gressum B utrius et primus breuibus sed primus abibat P necedens spatiis:instat non segnius acer H esperos:et prima stringit uestigia plantap rogressae calcissatis est huic esse pristi. Η uic sperare sat est fieri se posse priorem A crius hoc tendunt grailsus:animique uigorec orpora agunt:auget pueris labor ipse decorem E cce leni nisi postremoque agmine cursus

p ostquam sat uisum sibi concepisse uigoris:

c elsus inexhaustas effundit turbine uires. N on expectatosubitusque erumpit ad auras p tauehitur theronaeredas cyllenida planta E ciere oneriscursu talaribus ire 1 amque hos iamque illos puto mirante reliquit. E i modo postremusnunc ordine tertia palma H esperon infestat sua per uestigia pressum.

N etiam quem sequi uir tantum:sed prima coronae. S pes trepidat tantis uenientibus eurrius alis. Grais sortelo sed si tresordine sementi nceptoscursus:nequiquam uana laborans T arthessos flatrem medio therone praemebat. N et liens ultra tollit lese equore theroni Peusaei plenum praeteruolathesperon ire

Haud parco terrammemam mi sit iuuenes qui honori essent Scipioi celebrari ludos cuna laetitia. Laeta:res laetas:id est ipsos ludos & spectacula. Rutilus comam: habes comam aurei coloris 3ἰ corpus candida .unde propter pulchritu/

dinem clamores omnium excitauit sta

ta bis oppiduni hispaniae de quo supra. Sycorisaest fluuius prope ileida a quo denominas hic iuuenis. Bellacismoe dicit poeta respiciens ad bellum ciuile supra dixit.nec quae dardanios post ut, ditileida furores. 'orator aquaeud est accola Iethes fluuii hispat a quo supra immemori gurgite:aqua quae oblius nem inducit. Aestu:ctipiditate laudud

Spatium dicampumae sonum tubae. Exiluere: emicuere aci cursum uelocisus sagittis emissis ab arcu. Exturbante corda:impellcte. Ire leues:agilesad cursum. Stringit ucstigia:suo pede preme hae pedes euryti praecedentis. Prima planta:prima parte pedis. Cyllenida plantam:pedes Mercurii habentis talaria. Sua per ustigia: quoniam asseque

batur eum pedibus. Tantis a IisTata ueIocitate toronis. Qii artus:ipetarte uS.

Ne quiquam:Drufra laborabat inquit

in cauum tartessius: si tres primi tenui sent suum curnam. Tres:eurytus hesperus&Teron. Pratrem:hespera tero erat medius inter tartessum de hesperi. Plenu irae:iratus, a rone lapares.

337쪽

, Vfius erat sup:ia superat unus eurytus de uicinitas metae icedebat istos curretes grauioribus stimulis. Aegros:timentes uiparita suspesos aio. Lahori&pauor aciemerat uires in id rohurqd uterque hebat ad uictoria:Sultimu conatu ad/uocabat:sed hesperusteronem coma retariauit:& siceu tus ad palma emicuit. Breuia conamia: p ia distabata meta. Vterque:euutus&theron. Euadit:praeterit. Patrio: hispano. Hic grauiora ui emunc de gladior munere:de suo Liuius gladiaton spectaculasait no ex eo genere hosum ex quo lanistiscoparare mos e seruoru deletu ac li her ghnt sanguine ueale. uolutaria oss&gratuita ova pugnatiu fuit.na alii missi a regulis sunt ad specimen insitae

uirtutis ottendedu .alii ipi psessi se puγgnaturos Igram ducis alios aemulatio ccertamen:ut yuocaret yuocative ut noabnueret traxit. Crevere: pugnauere idecernerct decerneξ ferro apud Virg, idest pugnare. Martigenae uulgo: bellicoso hispano. Sueti laboris qui hispallant assueti dimicationibus & bellis. Hos iter gemini:Liuius ait: qda quas

disceptadocotrouersias finie nequerat: aut noluerat. pacti iter se: ut uictore res sequere ferro decreuenitineque obscuri generis hoses: sed clari:illustresque corbis&oria patrueles Res: ct ciuitatis pricipatu abigetes ferro se certaturos Dyel 1 sunt. Iras:Scipio sedare uoluit: illi marte iudice uolebat. csta lata rabie dirimi neu retis igne spectacula exercitui phuere: aocum tuque qtu cupiditas aptimatu inter mortales esset.maior corbis usu armos S astu faci Ie stolida sui Ps ormae supauit. Q id non ausum:q.d.re Ses ut sperare potiantola audet:ude Caesar saepius usurpabat si uiolandsi estius gra regnaui uioladu est: ioibus aliis pietate colas. Gemini erat eni patrueles. Circo inumero :frequetibus spectato/ribus: mo exercitu. Cauea:id e ipis spectatoribus dinatibus tale furore. tauea appella cocauitas ipsus theatri sic et circi&ponici, i s spectatoribus. Pro sceptro:pricipatu unius ciuitatis. Mos durus:mos fuit s hispania finiri certamen armis eo equolebat regnas. Solium regnu: cu discrimi euttae. Oresti:sinepte orsuae ps ut ait Liuius prkeps Ixie fuerat a De maiore post morte eius pricipatu accepto. Pari nisu: mutuis uulnerisebus ceciderut a Liuio dissentit poeta:qdicit orsuam natu minorem cecidisse. Dirus: crudelis.mora entes hi duo se inuicem conuiciis incessebant. Manes: animae seruarunt etiam sinorte discorsediam: ut deae theocle ac polynice canit Papinius. Turba:gladiatorum scilicet: Maurusia prae et punica.

V nus erat superret metae propita Segro V iebat finis stimulis quastuque reliquit H inclabor hinc penetrans pavor i praecordia uita D umsperare licet: euia ad conamina uterque

A duocat:aequavir carius: riterque ruebant

E i forsan gemina meruissent premia palma P eruesti simul ad metas niterga sequutus T heronis fusam late plactea colla H esperos ingenti tenuisset sevus ab ira

T raκissetque comam tardato letus ovansque E urytus euadit iuuene:atque praelia uictor. E micat:et galeae fert donum insigne coruscae . . C aetera promisso donata est munere putis.1 ntonsasque comas uiridi redimita corona

B ina tulit patrio quatiens hastilia ferto. H inc grauiora uirum certamina: minusensis D estrictus: bellique feri simulam cientur

N ec quos culpa tulit: quos crimina noxiauitae S ed uirtus animusque ferox ad laudis amorem

D ecreuere pares ferro:spectacula digna M artigena uulginsuetique laboris imago. H os inter gemini, quidamno regibus ausuml . A ut quod iam regni restat scelus impia circo

I n numero fratres cauea damnante furorem:

P rosceptro armatis inierunt proelia dextris. I s genti mos dirus erat: triumque Faebanto stati solium lucis discrimine fratres.

C oncurrere animis quantis cofligere par est Q uos regni furor exagitat:multoque cruore E xatiata simul portantes corda sub umbraso ccubuere: pari:nistippeistora adactus I ntima descendit mucro: superaddita sitis V ltima uulneribus uerba:et conuiua uoluens D trusiniustas effugit spiritus auras. N ec manes pacem passi: m corpora iunctus V na cum raperet flamma rogus impius ignis D issiluit cineresque simul iacuisse negarunt. C aetera distincto donata est munere turba: . V tuirtus et deκtra fuit:duxere iuuencae I mpressis dociles terram proscindere aratis, D uxere assuetos lustra exagitare ferarum V enatu iuuenes:quos dat malusia praeda.

N ecnon argenti nec non insignauem . i

338쪽

Libi Γ:lit ea . Tunc iacuIo:nunc de iaculatoribus si ultima spectacuIa merui. .Uincere: supare

iaculis metam&unu positu. Burnus:erat primus iaculator:habebatque claros natales:&erat lagi accola aureas habetis harenas. Ruis:maton stemmate clarus. Pallens, pter colorem auri. insignis: clarus:&peritus. Lacertonaculo lacertisi pulso. Acontheus: tam spetu emittebat hastilia ut cerninposset. Fugisse:euolasse paereppiugarasseida. Indibilisque:nic regulus fuit messian &ileigetur hispanuq diu curomanis pugnauit.nacotra .P.Scipione nutus scipionis prem .vii.&qngenta luessa

C aptiuaeprecia et sonipes: et sta nitenti I nsurgens cono:spolia eκuuiaeque libyssar. I uni iaculo petiere decus spectacula circi.

P ostrema. et meae certarunt uincere finem

uatagus auriferis pallet turbatus harenis. ξ t plagus insignis uentos anteire lacerto:

h icuius nunqfugisse hastilia ui

p tirlapida potuere fuga uenatora naeuia

I ndibilisque diu letus bellare latinis.

I am socius:uolucresque uagas deprendere nube

A siuetus iaculis idem et bellator ilerdes c ui ludus nullam cursu non tollere damam T ema palma habuit geminos insignis aconteusN ec timidos agitare canes latratibus aprum.

Quos postsi clamor plaususque probauit honoressi ermanus ducis atque effulgens telius ostros omina magna uocant leti manesque iacenti imΑ tque hastas simul effundunt celebrare iuvabat S accitos cineres:atque hoc decus addere ludis. I pse etiam mentis testatus gaudia uultu D ustor ut equauit meritis pia pectora donis: B t frater thoraca tulit multiplicis auri: L eius asturica rapidos de gente iugales C ontorquet magnis uictricem uiribus hastam C in urgens ἰ umbrisque dari testatus honorem Η asti uolans mirum dictu medio incita campo S ub tit ante oculos:et terrae infixa cohesit. T um subitae frondes celsoque cacumine rami E llatam spargens quercus dum nasciturumbra A d maiora iubent praesagi tendere uateS. I dmqnstrare deos:atque hoc portendere signis uo super augurio pulsis de littore cunctis Η esperio poeniscultor patrisque domusque. A usoniam repetit fama ducente triumphum. N eclatium curis ardet sagrantius ullis iram iuueni libyam et summos permittere fasces. S ed frigens animis nec bello prospera turba A ncipiti senior temeraria coepta uetabant.

pionis ludos celabratis indibilis de manidonius si ct cu omni popuION manu rei Iictoasdrubale scipioni occurrerunt:&in amicitia societatinue recepti lantide

foedere ab his accepta fides sed post discessum schaidis itera excitarui bellu. Vimque sui ab Oeratoribus .L.Letulo&.L.Manlio in pugna indibilis cecidit cu.xiii.milibus notum. andonius da. P legatos deditione tentat i concilist uel

nit ibi captus cu caeteris principibuSpce, nas dedit. Latinis.i. pugnare cummanis. Deprendere: uulnerare. Burni:

serua notectam si burno data est tingenidis lanis docta. Mutice purpura gelu lica. Atqueyxima honorat pinia: hoc est secunda pmisi.llerdes accepit puemqcursu supabatdamas. Vicina mere:

hurrus meta teliserat.Ilerdcsadegit hastam mete uicina:& ideo secunda pmia ipsum ornarui. Tolleremicere:dic peri. mere. Nulla non :affirmate.i.uinc re omnis damas.tertia uictoria habuit m nes. Germanus ducis.L.Scipio. Iacotu:scipionu. Tulit:habuita scipione. Multipli auri: multiplicatis lamis aureis ex sibus torax conficis. Iugales: equos astures. Vmbris:manibus patris N patrui. Subitae Dodes: hoc tractu e ab historia romuli q hasta ex palatio in

auetinii c6torsit quae crevit i magna arbore cornu. haec hasta scipionis creuit squercu qin scipio liberaturus erat roma Somne italia reuocato anilia Iei aphri, cado supato: ciuiu Iiberatoresquerna corona donaban inuae ciuica dicebatur. Pres agi:futaraa uideres. Portectere:

significas. Repetit ausonia: Scipio PuΙsis ex hispania carthaginesibus L .Leta

Io B .L.Manlio a uicia tradita cU. .naeuibus roma rediit. Ducere triupha:fama scipionis triuphite.ipse n.non triuphauitqm sine magistratu regesserat. Nec latium curas comitiis cotularibus oes ceturiae Ueti fauore.P. Scipione coe

sale dixerat cJ.P. Licinio crasso potiu maxio. oessere scipioipinde actitaγIia debellatu rex puicia aphrica destinarui: 9 fscipio ueI maxime cupiebat sed Fabi. obstitit cst senioribus. Latiu: iparoma caput latii. Fasces:cosesata. tu, ueni: cipioini. Nec bellopspa turba: isenes pP logar e expientiam timetes. Necyspa: n5faues. Ancipiti piculoso bello:& dubio & sic patru prudelia laudatur: si nil temere asendum putabat. Cepra: talem in apnricam pro emo, nem cst uideretur latiis rebuspiculosa.

339쪽

Haud equide metuisse queatopo Fabii

scidonis desiderio aduersatur: & scipit assiiuratione ne audientes putaret Fabia inuidia ductu talia dissuadere. Inde expurgata suspitione liuoras ad scipioni uerba cauertit suadendo ab utilitutandam potius italiis te ancipiti sortunae conlittere.No possum inqtiam timere nescipio conlut credat me loquuturu propter inuidia:& obtrectatione laudu ipsius. nasolemus inuidere aliis id quoa nobis deest: at mihi supersunt honores. de uerisinaile emeno liuore duci: sed usu rei pu .cui semP pro ui rili pie prospexi. Eui.i.plenus anno &dvinitatu. uerat eni dictator:&.V.

contui. Superest: suphabudat gloria usque ad fauilium. Obtrectare:repugnare iactetrahere. Prospera:praeclara acta mea. SceIerare:maculare: ippe honi ciuis&senatoris est nihil diuimu/Iare quod phiae conducat. Sile dona cedo ea quae ex usu phiae sint: di sic pietas Diui eo patria laudae. Bella noua: narratio est. Hostis eni:ironice loquicquasi dicat si tuus auis ardet gloria hel,

lica congredere cu anibale tibi aequali:& est in hac pie confutatio. Eliseo: rthaginensi. Mete:to te anibaleni e medio. Coosuit:opposuit te fortuna annibali:no est opus traiicere in aphticappiores sui hostes cotra quos potes alide re. Ausis: viribus&audacia tuae. Paγrem:annibalecu quo poteriscogredi Ndecorum seruare tuu: cum sit iperator tanti nois:&inserit semper futati es: respondes tacitisobiectionibus. Di λ

latenter accusat. Septe arces tromam

quae suis mittis.vii.collescoplectit . Dira lues:ipse animal pestis tabifica. Assii., Iiet: multabit. Ia notis: qm prius fuerat

adporta collina. Vacuilioue:ipsum, pitoliu. Quatie: sen us hoc qd tu op rasanniballiposset magnoptio emeretui. .italia relinqs sic. Vir. noc ithacus uelit:5 magno mercens atridae. Emerito:anibali ia emerito & Mi seni in italia. Astratomos inqiptum poenox Dpetu suocabimus ne te Iibya ut paulo notulatu ex obsidione capuae apud' tibulum ait.*rsi qcloes dii ome auertatic dicere reformidat aris:sed quae accide, rut accidere postat:&uictor anibal ire ad urbe reat tu dmu tecosule ex aphri sicut. Qu. Fulvium e capua arcesse. mus. Trinis Iustris. xv.anis. Molire: para meditare. Angustae res: calamitas

itali hibet tu fectione. Pstilletuus:ex illo scipionis fis monet non emi taliam relinquendam: quippe scipio ilM agnosque hodiebant cauta formissi necasuti E rgo ubi delato consul sublimis honore

A d patres consulta refert deturque potestas O rat delendae carthaginis altius orsus: H oc grandeua modo fabius pater ora resoluit H aud equidem metuisse queam secutus eleui. E idecoris:cui tam superest et gloria etaetas N e credat nos inuidiaecertamine consul L audibus obtrectare suis: satis in*ta nomen: G estat fama meum: nec egent tam p spera latitF acta nova:ueruet patriae dum uita manebit:

D eesse nephas animuque nephas scelerare sileaio: B ella noua in libyae moliris ducere terras. H ostis enim deest ausonia:nec uincere nobis E st satis annibalem etitur quae oria maior. L ittore eliseo stimuli si laudis agunt nos. H anc segetem mete: composuit propioribus ad aD ignum te fortuna parem uult itala tellus D uctoris se uiuult tandem haurire cruorem. 4 uo marte aut quo signa trahis rest uere pessit A rdentem italiam:tu fessos obuius hostes D eseris:ac septem denudas proditor arces. A n cum tu syrtin ac steriles uastabis harenas N on dira illa lues notis iam moenibus urbis A miliethiaevumque iovem sine pube sine armis I nuadet uanti est ut cedas:mmaque res qua

E merito: ac tanti perculsi fulmine bellii

S iccine te ut nuper capua est accitus alta F ulvius equoreis libyae reuocabimus ossi U ince domi:et trinis moerentem funeratustiis A usoniam purga bello:tum tende remotos 1 ngaramantas iter: nasamoniacosque esumptios M olire angustae prohibent nunc talia cepta R es italae:pater ille tuus qui nomina uestiae.

A ddidit haud segnis genti:cum consul iberi

T enderet ad ripas reuocato milite primus

D escendeti avide supatis spibus ultro O pposuit sese anni holhtu consul abire

A uictore paras.hoste: atque auster nobis

S ciliceth astu penum: idcindesidebit

I mpauidusmee te inlibya tuaque armasequeta: C apta danabis consulta improuidam .

Ierediense massylia quo transmiseratur patrisadesset annibali GaIpibus descendentiae Ninim currit. Nomina gloriam: quippe dicti sunt illi fratres duofuImina belli. Ad ripas iberi: c nauigaret in hispaniam. Aucllere:remouere a nobis annibale hoc astu transmittena si ὸph

340쪽

8 ed facturbatum conuertere signa: teques lassis uela sequi:nempe idem erit annibal idem. c uius tu uallum uidisti e moenibus urbis ii re fabius seniorque manus patia ore fremebat. T um contra consulce sis ductoribus olim M agnanimus latho gemino cui tota subisset S idonium possessa iugum tarthesia tellus. N on fatio non quis eadem est sentetia cordi. Quoqua ad opem uerso fateor primoribus annish xcepi nubem belli: lusque menti.

0 bieci telo caput:atque in me omnia uerti. I um grandeua manus puero male credita bella A tque idem hic vates temeraria cepta cancbat. 9 is grates laudeque fero sub nomine quorum C ens troiana sumus. puer ille et futilis aetas I mbellesque anni nec dum maturus ad arma

S cipio restituit terras illesius tiaras T roiugenis pepulit poenos:solisque sequutus'

ξ xtremas ad athlanta uias:eκegit ab orbe bl es fio nomen libΡ :nec rettulit auri.s igna: iussi fumantes circa equora uidit R omano phoebum soluentem littore currus.

R dsciuit reges idem nunc ultimus actis 2 estat carthago nostris labor hoc satoreui

I uppitereterni moneuannibalem ecce senectus I ntremittia ut egros simulat metita timores.

Ν t finem longis tandem peperis ruinis

S it noster titulus .certe iam dextera nobis E Yperta:et robur florentibus auκimus annis. N euero fabricate moras.sed currere ricinΗ ane sinite ad ueterum delenda opprobria cladum e uam mihi seruauere dei:sat glotia cauto

N onuinci pulchra elabio peperitque sedendo

N ec gisgone satus: nec amilcare terga dedissent S i segnesclauso traheremus praelia uallo. S idonius ne puer uti pubescente iuuenta L aurentis potuit populos et troia adire M oenia:gauente que sacro cum gurgite tΦtim.

Sed acturbatu : esto inat anibaliqsequac no ne idem erit quem tu uidisti

insultante moenibus meis. Turbatut egre ferente te priam Vexare suff. Coueriepsigna: reaire Iaphricam. Pariae: simiIia. seniores Fabio assentiebantur.

Cesis ductoribus: cocio scipionis: qs

niorum tarditate accusat tu ipse sua celeritate hispanias uicerit. Vbi ceciderat

duo fulmina belli scipiones: apud Liuium ait. Vnde haec repete de me cura exorta cu pater patruusque meus interfocti ca amissae nispaniae cu quattuor ex ercitus poenon: quattuor duces omnia metu armisque tenerent cu quesitus ad id bellum iperator nemo se ostenderetpter me nemo profiteri ausus eet .m mini quattuor S.xx.annos nato detulisset imperium populuS .tu nemo aetatem

meam uim hostium difficuItatem bellippis patruique recentem clade commemorauit. Letho gemino: naorte duo scipionum. Sidonium iuga: imperiupunicuna .i.cuois hispania pareret carcthaginensibus. Ad opem: auxiliu feredum .iaemo. a illuc proficisci audebat. Pii moribus iuuenilibus natus erat scipio. iiii .annos. Nubem: turbine & ipetum belli. Gradeua manus: tum in

qr seniores&potissimu Fabius dicebatnaea incepta ee temeraria re sic Fabium eludit: quem ironice uatem appellat: 8 ex stomacho. Puer ille: ego scipioque dicebatis ecpuerum. Futilis aetas: Iurilisur tridebatur uobis: & iepta ad tanta belli molem:restituit romanis hispani, as. Illelas:nil mali passus inlata rerumole. Troiugenis: romanis. Pepulit: fugauit ex hispania Oiscarthagineses. Exegit: gauit N expulit: .psectus us, que ad athlante:&solis occasu. signa auri: nec prius rediit roma cu pda inge liquiderit oem subactam hispaniam. gomano litore: ronranis i a sabdi .i. donec uidit hispania i ditione romanora usque ad occanum ubi sol occidit.

Asciuit: socios:s amicos fecit malini γsam:& styphacem solum inquit mihi superest ut Cirthagine expugnem: quod iuppiter pollicetur. Senectus: labius Salii senes. Intremit: timet annibalem: aut simulat timorem . ne accedat mihi titulus euersae carthaginis. Egros:abeffectu quoniam timor facit homines gros. Logis ruinis: calamitatibus quas per tot annos passi sumus. Ne fabricate:nolite inquit inipedis meum iter ad carthagine ut ulciscar clades acceptas.

Caulo: Fabio citctatori:q cu sibi paueritmagna gloria cinado. sinat me nuci edere quo fata uocant. Novinci:abant Ie.s. Peperit oratre romana labante restituit Saccusas Fabii cudiatione ait. nec ego uicis em annonem Magonem & aserubalem si fuissem cunctator. Necamilcare satus:asdrubal quem uicit prope pyreneos montesa Diei fuit asdrubal uictus ab eo in hispania gisgonis silius . Sidonius puer: non ne inquit annibalqsipaetitialia uenit iliacosilio armisque tertibile tanto belli turbine uexauit. Troiana:r ana.