Nota eorum quae in hoc libro continentur Oratio de laudibus Astrologiae habita a Bartholomeo Vespucio ... in almo Patauio Gymnasio anno M.d.vi. Textus sphaerae Ioannis de Sacro Busto. Expositio sphaerae ... Fra[n]cisci Capuani ... Annotatio[n]es no[n

발행: 1508년

분량: 337페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

11쪽

tus declaratur uniuertita secundo circaei siphaerae exponuntur: in tertio motus primi mobilis notioratur: in quarto uero δἰ ultimo orbium de motuum planetarum noticia traditur. Et sic patet'tota ma teria astronomica theoricalis in hoc paruo libello contenta est. Quare sequituro idem est subiectu im ω in tota astronomiae theorica: est autem subiectum astronomiae huius corpus mobile ad ubi citica medium inquatum mobile: ut alibi declaraui: pro nunc autem dico quia astrologia subalternae naturali in qua subiectum est corpus mobile: hoc idem in ea limitabitur: at quia corpuς caeleste quod astrologus confiderat mon mouetur nisi motu locali: est additum ad ubi Sc quia de motibus localibus non mouetur nisi circulariter: adiunctum est circa medium: de hoc tale scilicet corpus mobile ad ubi circa medium: est subiectum in tota astrologia tam theoricali q iudiciali: ad hoc autem ut a iudiciali haec distinguatur: additum est inquantum mobile: nam corpus mobile ad ubi de cetera est subiectumi parte iudiciali: non inquantu mobile: sed inquantum effectusi i his inferioribus produet tuum: ut no tum est: seq itur corpus mobile ad ubi circa medium inquantum mobile: sit subiectam i hoc libro spharae: S est similis comparatio huius libri ad totam partem theoricalem: comparationi libri phyicorum toti philosophiae naturali: quemadmodum nan in libro plausi. habetur noticia totalis phila, sophiae naturalis in uniuersali de confusio: ita in hoc opere totius astronomiae theoricae traditur coAgnitio:& ueluti idem est subiectum in libro phy.& tota philosophia naturali corpus .c mobile: ita ideest in hoc opere subiectum: dc in tota astronomiae theorica: ob causam iam prius narrara: quod e cor pus mobile ad ubi circa medium: εἰ ita patet per praedicta huius operis utilitas: intentio fiue subitactum Quod quia δἰ expositione indiget:& multorum notificatione:cum non tantum mihi ipsi natus sim: pro utilitate inchoantium:5t scientiam huiusnodi affectantium: ceu nostrae uires se extendent staui declarare:* si nostra expositio hicut non ambigo diminuta fuerit 3c imperfecta: sequentes gratiam mihi habebunt: cum eis dederim uia ea c6plendi:& opusculum praesens melius S piemus iter tandi..ta Est difficuItas quod subiectu ipsi astrologiae assignare debeamus: Et omissis aliope opinionibus: breuibus dicamus se cum duae partes ipsa astrologia coplectatur: alteram demonstrativa: iuditiariam alteram: ne unicuit unum ut nonnulli faciunt subiectum ponere debeamus unicum ambas cotinens partes sibi attribuemus: sicuti fit i ipsa medicina: na huiusmodi diuisio e generis i suas species: Et licee tota astrologia no sit una unitate numerali: specifica: aut genetica: tame hoc tollit quin possit duci una unitate quada analogica: ac proportionali: sicut quaecul ad unum dicuntur sicut prius 8d poesterius m 5e et cistus:& licet in astrolatia diuersa multum pertractari uideantur: in una e scientia: unit te obiecti q rest unum unitate analogiae:& attributionis: cuiuς astrologiae diffinitio talis erit: astro logia e lex: seu ratio: motus caelestes de figuras: in se& suis enectibus ulit consideras: Qua diffinitione habita: Dastra pones disterentia inter astrologia S astronomia: cu fere Me iportare ex uocabulo grae .co uideane: Ex qua dimniti re ad equatum astrologiae subiectu eliciemus: Quod erit huiusmodi uidelicet: Corpus caeleste mobile motibus c&rariis:& uirtutibus: Quatenus illis diuersiae fiunt in his inferioribus alteratioes: trasmatati s rQuod aute hoc sit sufficies subiectu declaro: na iter caetexas codilices q pro aliquo siubiecto requirunc: una est: φ subiectu: no debet probari in scientia: Sed accipi tana no tum: aut .pbatu ab alio: Ideo ipse astrologus accipit suu subiectu ybatu a philoipho: na naturalis I bat caelu moueri: cu sit corpus: ybat caelu moueri diuersis motibus: Quonia ide secundu ide est sempaptum natus cere ide: ut uis diuersis fiat generationes 8c corruptiones:quae faciunt ad coseruati muniuersi:& ne se in uno loco fiat generatio: in alio semper corruptio: oportuit caelu diuersis motu has moueri: de in ipso esse diuersas uirtutes stelligentiarum influentiu in haec inferiora: re haec ota ut diximus .pbata a philosispho in diuersis locis accipit ipse astrologuς taq nota p tuo subiecto: de quo postea proprietates de passiones demonstrat: na i pte demonstrativa no probat caelu moueri: sed i qto tempore: qta uelocitate: quot motibus: ad Q positionem: moueatur: i parte autem iuditi : no probat in caeIo esse uirtutes diuersas influentes in haec inseriora: d quae sint:& quot: δc quomo: 6e in quo te pore: suu ellectum producet: Quibus recte cosideratis:aperto liquet: illud eme totius astrologiae subitactum adeqtum: istius aut e libri aeu fit introductoria ad parte demonstrativa subiectu ersi: Corpus catale, mobile motibus diuersis: inqcii mobile: Cu in isto nihil ad iuditia i mediate attinens contineatur: Sed tantu i uniuersiali totius fere scietiae demostrativae summa copendiosa declares: Et haec de subiecto: Quis aute sit eius modus deminradi dicis: cu in parte demonstrativa ut in Nutibus a priori suas conclusiones deducat: per demonstrationes mathematicas:in iudiciis a posteriori procedat: Φ utroque genere demonstrationis utic: saepius aure a priori: Et ex hoc luitur quo astrologia sit media inter naturales& mathematicas: media . sp participationem: naturalis nam pricipat suu ab ipso subiectu acciapies:mathematicae quatenus ut in Nutib in geometricis: aut perspectivis: aestimeticiis rationibus utre. Ut tu aute magis naturalis an mathematica diceda sit e: quom difficilis: attines secundo libro phisicae auscultationis: cu irae possem' dicere: magis mathematica: cu forma ma nobilior esse dicas: sub iectsi reducie ad genus causae materialis: modus aut demostrandi ad forma: a nobiliori aute debet fici.

ti denominatio: Sed huius uera determiatio ab alio artifiice multas haec 3 nunc Obabiliter sint dicta.

12쪽

Tractatum de siphaera quattuor capitulis distinguimus.

Phaera igitur ab Euclide sic describi Quia subiectum in sicia est illud circa quod principaliter uersae eius Ois consideratio: subiectum nominatum eo φ in scia subiicis de determina se de eo nam proprietates de passiones cocluduntur:& materia existit circa quod aIta speculans:& sphae ra quae P corpus mobile ad ubi circa medium: inglum mobile importas in maesenti opere est subiectum: ut diximus:c5ueniens est ut de sphaera partibus eius εἰ passionibus in eo determines. Quae Pdem determinatio quadripartita est: fictam in Sphaere mund1 compendiu stelliciter inchoat. in quattuor tractatibus agis. Primo diti finie sphaera Sc eius indiuilibilia .ut centrum Noumis adolescetibus ad astronomi est rep. ea poli spi πια eaque diuidis. Multa quo,

pestenda aditu impetratibus ast breui rectoq; tra fma mundi in cartu moveas ab oriente inmite a uulgari aestigio semotor Ioannis de sacro occidentem:m caelu sit sphaericum:* terra de busto sphaericu o pusculur corra i crentonesia in habeant figuram rotunda st terra fit in

plaetain theorica delyrameta anis den te re

gio disputationesta accuratillim 'utilillim x. mobilis desina in loco suo naturali:& demuNecno Georgia purbachilleorude motus pla, eiusdem qualitas demostrat: quibus negatisnezaae accuratii I. theoricae dicatu opus: utili se/ nonina enectus astron confiunderensummo, coram Iclentia totaliter nobis abnegaretur xle Coni tum inchPar. . Secunda huius operatio est de circulis qui/PROUEMIVM bues sphaera caelestis hoc est caeliam imaginae R ACTA tum de Sphi coponi:ssimiliter& materialis sphaera:hoc estra quatuor capitulis diγ sph λωλε coitructa ex aliqua materia:

δε - , ε , - uti terro uel l Rno illa repraetentans in tracta

ilLInῖuimus sturi pxio m secundo ibi. HORVM autem circulo .licopolitiones pnςrςtqd ut Tertia consideratio erit intractatu tertiol sphaera:qd eius ceti diud de motu primi mobilis &ptimae sphaerae. s.

axis sph rae: qd, sit polas ct caesi mediatione:

i muni:quot lactis pli r : ad longitudinem&breuitat Tuius diuersic quς sit forma mudi. In talis causa est ortus Soccasus signope diuer scdo de circulis ex qbus sphaera material1s copo sitas:& tertio de diuisione terrae habitabisis imi :5 illa supcelestis quae pista imastinae eomo Climata:in quibus huiusinodi diuersitas coim ii. V ' γ , tangit ibi. SIGNORVM aut ortus. Quar

Poni antelligitur. In tcrtio de ortu occasu speculatio erit d haegno 1:dc de diuersitato dicFδc noctav quq fit lia ris aliis:a prima de siphaeris uidelicet planeta bi tantibus i diuersis locis: dc de diuisione elima rum de moribus. Et de quadam passionexu: In quarto de circuli se motibus planeta': ec de causis eclypsium.

Diffinitio sphaerς. Capitulu primum. Phaera ipse ' ab Euelide se Ieseribisetur. Sphς ra e traiitus circunferen

tiae dimidii circu lii quoties fixa dia

metro quousq; ad

etatum dcc. Auctor praemittit prooemium in re quo primo captat beniuolantia ex huius scie tiae nobilitate dc dignitate:cum dicat se uelle tractare de sphaera mundi:de ista machina in riqua nos habitamus: iucundumna est ho, Iminibus hunc mudum incolentibuS:cius paginem ac tanti domicilii ordinem no ignorare.Reddit etiam auditores dociles ex opis breuitate: cum quattuor capitulis se omnia complecti uelle Imittat.Vltimo facit atterutos:cum se difficilia declaratum ostendat. eordine nam caelope: atis elemento natura: situ:figura:motibus:& qtitate:maxima inter antiquos disceptatio fuit: Qigidam totam etheream regionem unum 3c continuu: quisioeum suum redeaticircanducit: dest Sphaera est tale rotundu ec solidum quod damplura ustat in deserabitur ab Arcu semic1rculi circunducto. xas:illi nouem:alii decem quidam Solem in b

13쪽

mediate supra Iuna in secundo Ioco statuerunt: quidam in quarto:elementare autem regione alii ex uno: alii ex pluribus coponi credebat: quope alii certu numeria statuerui: uda i finita dicebiit: alia ta elemctis qiplis corpibus caelestib 'uarias figuras ta ibuebat:diuertitaς aut opinati v arguit difficultate in re: haec uis Oia ac multa alia a nio auctore in primo capitulo breuissime declarans. In scdo uero: nota ac diffinitones circulon sphaera materiale itcgratuitu cui simile caeleste illam 1 maginamur optime piractat. Tertiu uero diuersum ortu de occasum signo'E: diem naturaliu necno artificialiu uarietates: ac terrae habitabilis i climata partitione: res cognita difficillimas nobis absoluit. In ultimo oia fere quae in theoricis platae laye longo sermone piractan Topendiose perstringit. circa situ orbiae planetaye sphaeras integrantiu: ac motum ipso :& caulis ec pliu:quae ola apud antiquos maxime dubia ierat: cu aliq eccetricos S epicyclos ne gauerit: alii cocederes plures aut pauciores posuerit: alii motu riu sphaerarum ab occidete in oriete nocrediderint: quae cita apte satis auctor ipse qtum ad introductori si spectat nobis enodabit. Unu c nota dus, no iniuria opus hoc seu tractatu appellauit: cu in eo no strues ordo sicut fit in aliis libris: semp. cyce

dendo de magis noto ad minus: nam in principio quando declarat quid fit sphaera recta di obliqua: hoc declarat p circulos aeqnoctiale & orizota: u no declaras nisii in scio capitulo de circulis: ut ibi uidebitur Circa paric prima est notandu q, psecta de aliquot scibili hP scia ex tribus. Primo ex dissione εἰ expositione psecta illius scibilis. St. n. subiectu no declares sed ignotu remaneat: qualiter de eo scia ac Mec Gundo scia psecta alicuius cosistit in eiusde diuisione in partes: nisi nam diuidat no distiete sed cosaso mo tui cognosces Tertio cople scia in notificatioe partia scibilis S et 'passionu: ut declarat Aristo prio posteriope. Non. n.sufficit scire subiectu & ptes lire: sed piu sprietates εἰ passi es no ignorare requiritur: ut scientia coplea Hac de ca uolens autor Piecte sphaera notificare ea primo diffinit. Secundo sphaeram diuidit ibi SPHAERA aut duplr diuidi c. Tertio uero partiu motus determinat & yprietates ibi. UNIUERSALIS

aut mudi. hetera aut duplr coli derari pol. Primo mo situ ad fieri.Scdo mo qtu ad factu ee: igis ea duplenotificat. Primo diffinitione primo mo q mathematica est magis N imaginatoria. Scio uero seclido modis ne naturali magis & reali ibi. SPHAERA etiam a Theodosio. Pro lucidiori noticia dis onis utrius notandu est primo: q, sicuti hξ in principio elemetope Euclidis. Figura est illitas termino uir terminis clausa re colenta. Siquide ors sititas ut naturales demo strant finita est de terminata. Termini aut qbus o Iς qtitas terminas, ut ibide uult Euclides & phs in pdicamelis sunt triplices pucta. f. lineae ac supficies: sed sapueta qtitaic nulla claudiit nem figura cossequetet: sed lineae iiii 3ἰ supficies: figura ois lineis tiri uel sup . scieb': puctis aut minime primo terminas ct cotinet:& si qde ea lineis claudae: ex quo lineae term mi sui sumi cien figura dices supficialis.Si uero ea de supficiebqcbtineacica supticies termini sunt corpoR: cor, porale figura notauere:M Uie termini O ' figurae terminans no sunt plures his: neq; figurae ipsae plures eruti Praeterea figura septicialis ut terminas linea una tiB:q rotuda eri uila linea recta ne 3 una neq; duae figura claudiit p.v.petitione primi elemetopo: dc talis erit circulus Se figura circulatis. Un circulus est figuia plana. i. surificialis unica linea circulari colenta:& haec linea circulii cotines circu ferentia dicta est. Uei terminas figura plana pluti, rectis lineis: dc tuc uel tribriga duae no claudiit ut dictu est figura: dc colatigit triagulus. unde triagulus est figura plana recti linea trib'rectis lineis talenta: uel qttuor Ac die is qdra gulus: uel qn p & uocata est pelagoia':& ita ulteri ' singulis numeris a trinario p litate lineam figurae planae linguIae yducus3c ab eisti e numeris denotanti Eode quoq; mo figura corpea iit' terminae supficie unica de simplici: q lotura est p sundamentu ide: & hmoi figura dP rotuda. Quae si supficies ea terminas S claudes nulla heat eminetia de depressione: imo p totu sit aequalis & aequali distas a cetro dicta e sph: xa uel corp'sphaericu .Si uero no sit pycte rotuda: imo obloga ut ouu: uel lata ut les: uel eminentia aliqua postides & de stione totuda erit: sphaerica uero minime: q si Iogitudinc heat maiore: oual si uero latitudine: leticularis: si aut de pssiosae N eleuatione: rotuda irregularis de At si supficieb' plib intermities: urqttuor& dicet piramis trilatera: ut' aq; estq; piramis qdrilatera: ut x & fiet cubus: ut octo de erit octocedro: 8cita de aliis qs qa Euclides optiesse eno curo ath exeplificare. Scio e notadus declarati Oe priae dissonis politae. ii.elemet eype pricipiti l hin ydicatio siphaera e trafit 'nd est ideptica 3e essentialis: qa diffinituqd' est sphaera corp'e de mica meto sit bstatiae. Tritic' aut cu sit motus localis i pdicamelo aetiois ul' pachionis locat. o ea q sunt in pdicamelis diuersis: idcptice & essentiai r pilicatioe affirmativa de se inuiceminime micac: sed bii negative ut hf pripo poste. qre falsa e haec pdicatio idepti te: uem erit pdicatio calis ita itelligeda. Sphaera e tra sit'. i.cor 'causatu seu cari imaginatu ex ira situ qd' uepe est sitam mathemati,ca imaginatione.Imaginae nam mathematici linea mota care si si ic:& supficie coap':& ira i pposito si,neam circu retialem medietatis circuli moueri uolutione cistela δἰ s ficie eouexam sphaeraebducere. Tertio est notadu ceu ex dictis liqt circulu unica tin circulari linea δc rotunda terminati de cocludi: q linea dcta e circuli circula retia. i. linea circues de cocludenrcircatu. Linea uero recta P ceth circuli traiies usim ad circuseretiam ei diameterdst circuli: ut p; i prici okuclidis. Est na diameter liea recta pcetve circuli tra, sies: applicas extremitate, ei'circuseretiae: divides circulu i duo aeqlia. Capias itam diameter a b cui medietas circuieretiae circuli a c b i fixa circu uoluas: diame

14쪽

tro no mista:dbnec circuferetia dicta redeat ad Iotu suu.1.dueaepsista reuestition :uis quo circusereti redeat ad c un moueri Icepit.In spacio nat illo imaginas descriptil ee eo*'qddam rotundu: qu sphaera seu sphaericu corpus notas: qt qa i plano melius 8c clarius declarari no ponsed materiali instis patescit psectiore explanatione lectori reliquo . Circa prima sphaerae dissonem aduerte g, alia i hoc culpat eueside tu ipe figuras mathematicas p motu diffinire uidea ficu moreno ab alio q a naturali cosideret: D'rndem':alaa re motu a mathematico cosideratu:aliu a naturali:na naturalis cosiderat motu q est ad ulte riore psectione & ad terminu:de quo Aristo.losis in physicis:sed mathematic 'no cosiderat nisi queda motu trasumptiuu:sctam imaginatione titi:cosideratin. citate abstrahe do a substatia ac caeretis pdicamelis: pter q a situ:un fi uacuu possiet dari 1 rem natura mathematicus i illo suas figuraς demostraret: conderat igis motu no ut facit naturalis,liceis quoda fluxu imaginario ad huc uel ad illu fitu:cu ex Iliacis ait 6 atrinuice cocurrctibus figurape sipes diuerisIducas Et hoc est o apud mathematicos dici solet ex fluxu pu cti linea:ex lineae fluxu ipficie:ex supficiei fluxu cor cati:cii hoc im apud ite Ilectu locu ac ueritate habeati Inni' libro primo hac eandem sphaerae distonem eleganter fie exprimit.Sphaera est spes a in rotudo coformata:omnibus ex partibus aequalis apparens:unde retia circuli finiunc huius aut exitus nes initium pol definiri Deo st in rotudo omnes tractus: & initia & exitus significari possunt.' I Ο Q ri e i, SPHAERActa Theodosio.Sphaera de

N ei aeta 1 heodosio ficdclcribit. γph racfrioli finit realh magis 8c quo ad semelle:diffodu quodda una sudficie cotentur in cuius medio pu ne Theodosii uia dicit.Sphaera e solidu.Letus est a quo oes lineae recte ductae ad cireuferen HS co ea: p hoc nasqs dfi

uero recta trafies p cet 1 sphaerae applicas extremi Ad hoc aut ut disteratas ficialiti posciates suas ad cii cuseretia ex utraq; pte di axis spla , is dria f. lidu.i.corpea: uocas nai so

tm i.logitudine dc latitudine. At qa figura co aliu plures sui spes q no stim sphaera:ut supius incituit. Sphaera nam spes est figurae corporalis:qu' denotauit cu addidit qdda.i e corp'ptieulare dc determinata: no aut oe. Ad hoc igis ut disterat a relius figuris corpeis:q no sui si aera.Scdam adiecit dξia. unica supticie colentu. Aliae nam corpeae figurae:psib rsuPficieb'tdtinet ut supra declaraui. Sed ga figura coaetam unica si ficie aliae sui oblogae ut ouales:aliae uero de siti de latae ut leticulares:q di is rotudae sivi:ut m pra claruit sphaera dici no debet. Aliae uero stit roluditatis plectae non hiates defisione uel eleuatione ut sui sphaericae: ut distiguas sphaera a primis:tertia adiurit driam. i cui 'medio puet' e:a quo ore lineae dactae ad circuferetia sui aeqles In figura na* ouati logiores sui lineae a medio ad pie oblo a de aeutiore ductae:q ad me depffam:de ita i aliis liguris no regular 'hntibus. . depssione 5 eleuatione: qua emptities no aequath distat a cetro δἰ medio ei': ne Φ cosequetet lineae duetae a naedio ad circuserem aequant:&ita

hi e plicatio psecta diffonis sphaerae q fiuit Oeada. In hac me aliet logicates puerit, dubitant. Cu sphhrare corps sphaericu fit subiectu i hoc ope.subiecti aut i scia supponis no xiv qa uepe qd prio poste. Debuitigi diim sphaerae hie pippol θἱ no declarari. Sed hino aduert ut sto i sic apsuppolim no eo rei sita

nois.l.significatu nois:ut oes cocedut i ptio poste. Significata nam nolum aeu ad placitu significen nopnt bari:& itaehic suppositu e ad hic termin'siphaera significet Significat nam cor 'rotudu secter cumnoi, ut plures utune utenda sit.vi.to . Dissones aut sphaerae O reedeclaratae sunt ut patuit. Praetereale si O i sicia siupponacino iii excludit sin possit declarati do notificatimo tfi debet demostrati dc forti to nevbaririla tuc no supponeres& ita adypositu diff5nes sphaerae no sui satae:sed decIararum eo mo: quo subiectu i oi scia notificas: hoc ti s nullo mo in uenit. Et qm sphaera descripta e Piraediu:cos ueter declarat mediu sphaexae:& alia q siit de rone et 'ritu moves. Vn dicit in puct'i medio sphaerae ae istas a qlibet circa retiae pietacet e dem est sphaerae:

Derbi gra.Sphaera a b supra pucto c descripta:a quo oes lineae ductae ad circuisetia sui Mies .c.igit' punet 'cet e sphaerae dices: dc tale e mediu terrae:terra n e i medio caeli ab Oi pte eius aesidiussas. Si aut p dem cet recta linea ducas extrema et 'utram ex pte applicas circuseretiae sphaerae:& sphaera diuides i duo msi a: axis sphaerae uoca ut a c b re silitudine qua het cu axe curri:sicut nam rota curri uoluiscirculariter sup eius axe: ita sphaera imaginae uolui sup axe hac: het autem se axis ad sphaera: ceu ad circulum diameteCsicut nam diameter trastes p mediu circuli: dc extrea eis applicas circus retiae diuidit eu i duo media:ita axis sphaera: ue diameter I plano scripta e. Axis uero i sphaerico.Pucta uero duo

15쪽

.a & b axis dicti termini: poli mudi dicti sunt. i. poli totius entis circulariter mobilis: sup nan axe a c b: dc polix aαb totu caelu circvuolui motu diurno: ui sphaera materialis ostendit .B. circa ly solidum nota: θno dehem' absolute intelligere corpus: na licet corpus dc solida sint id est re: est in inter ii Ia dfia rationis: cu corpus no primo ac principalr significet trina dimefione:sed subiecta stantv himsi trina dimensione: solida aut ipsam trina dimetione primo significat:& io ea solum significat mi est silia diui Thomae: Boeti' i hac illam deueniens libro secado: ut arist. c. . iiii. sic ait:necesse est aut ut Fqd Herit solidu corp': hoc haheat longitudine latitudine de altitudine: Et sicile haec tria in se cdtinet: illud suo note solidii uoce Nota etia circa ly rotunduusolidu: qua bn dicat macrobius lib.primo de)somnio. Per haec aut duo nota solidas aera describis quae nec ex globo si rotuditas desideres nec ex rotuditate fi globus desit efficieicu altem

forma: alte e soliditate corpis deseras: De centro sphaerae sic ait hyginius: Centru est cuius ab initio circi ductio sphaerae terminae: ac terrae positio costituta declara saeui taediatae de axe ista subiungit:Dimentio wiae totius ostendi sphaerar: cum ex utriis partib 'eius ad extrema circvductione recte ut uirgulae pducatur:quae dimenso a compluribus axis est appellata: huius aut cacumma quibus maxime sphaera nitic:poli appellant : nota in st isti termini a xiς δἰ diameter hoc modo disserunt: quia unu se habet sicut superius ad reliquum: sed non conuertitur: quia unusquissi3 axis est diameter: Et non econtra: illlud enim quod in corporibus solidis axis dicitumin figuris planis diameter nominatur: nota ultimostquia auctor non inten

dii pertractare de sphina& aliis sicut faciunt geometrae: sed ipsam uest applicare ipsi orbi: ideo dixit

dicuntur poli mundi.

SPHAERA aut duplr.Ponit in hac paediuisione sphaerae:y quo notadus, sphae. xa dupirpartiri poti Prio modiuisi sub, i, stantiali dc essentiali. Nil ας diuisio su oxis in inferiora: θt generis I si s eentialisl dicta est diuisio: sphaera aut hmoi diuisione in spes ei Τ:hoc est in sphaeras plicula res & caelos diuidi sed seu sint eiusde speii seu deant spe: i phia naturali determina timie hel:S: hipue de caelo & mudo. sufficit in se sint ilitiora a ad sphaera: in q sphaera ab Iutae diuidis, ad hoc ut di, Disio dicat selm substantia 5 eentia. .. cudo sphaera diuidis acentali diuisi& eirio couenieti ex xpria natura: 'n alio

extrisecu. s. π hitation c.Si nach nulla rethuatio I rerrata nullus uides caelu: minie

In pie visam & no visam plire ne,3 directe ur obliq cospiceres:Wcoseque ter nullus egi orizon ut sphaera recta se obliq: 'na itie accidit caelo terra hilari:& ipin re Ae uel obliq uideri: diuisio sphaerae in re eta de obliquas maccns e Srespectiva. Duo ieis facit autor. prio diuidit sphaetasctam substantia & diuisione declarat Se cudo uero ea 4 e ses; acciis ibi. SECUNDUM accus aut. Pro primae piis noticia clariori prio est nota du se coma caelestia S sphaerae duplici ordie numerari piri 6ccosiderari. Prio ordie naturali a digniori& suptori sphaera ichoado: illa nam priore q stipior e&nobilior. supior nam sphaera prio enti θe prso prici. rpior est: dc tali ordie supior q a pria itelligetian recipit

motu mobile primum notata prima erit

sphaeram: δἰ q immediate sub ea seda: dcita p ordine ital sphaera lunae ab ea maxime distas i fima di ultima erit 1 ordine. Seso piit ordine quoad nos numerari:ut ς, prior sit sphaera d nobis uicinior e:& q a nobis distas maxie:ul imu Iocu possideat:& qa siphaera lun pinsima est inter siphati as oes:ordine tali prima notabic: q uero ipsi imediata sedar.S sic deinceps s supina a nobis maxie distas ubi, erit i ordine: Zc isto mo ordinis stator siphaeram nona e

Sph ra aut dupli diuidi Em substacia dcfimaccns. Secundu substantia an sph ras noue. s.sphqra nonaq primus motus : siue primu mobile de dc in sphaerastella' fixa 'quae firmamentu nue a te: dc in septe

minores sim st, plus accedui uel recedula fimia me

to. Vn inter illas sphaera Saturni maria est. Sphς rauero tuns minimal uti sequenti figuratio e cotines

16쪽

a nobis: quia in nono loco sita:quo ordine utic autor qn dicit. Sphaera setam substantia diuidi in sphaeras

ix. s. sphaera nona: nona uidelicet a nobis siqde sphaera lunae prima fit:postea uero qsi subdit 4 primu rno, bile dri intelligit se illa iam dicta nona ordine quo ad nos:prima fit ordine naturali: vocat' nam primu mobile qa primu est corpon recipientiu motu:ex quo moues a prio principio: eras motuit corpom alio ut iura declarabo. aut prima mobile nona ut decia sit sphaera a nobis: hoc e dicere an sphaerae caele snes sint.ix. ue I. v. reqrat in expositioe nra theoricape sup the ea . 8. sphaeraetin qone q qtis an sup sphaera :viii. orbis alter sit pone duxi, saIuadis apparetiini q plures opiniones de moda quo numer 'sphaera M si co tmehesus declaraui. Scio e notandu ς, siab hac nona sphaera i mediate siluas alia sphaera a nobis locum possides octauu: firmametu nucupata Cuius ro est qa stellam citum q in caelo uident duplex e maneries: qda nacis diar fixaen ea de sphaera situ alaemo motae nisi ad modsi sphaerae illi':q fixae dictae sat no qa no mo . af, qa sessis demostrat eas moueri duplici salte motu: ut i theorica de. viii. sphaera declaravi: 6 et qa suem a naturalia moid lint.Si e corp'oc het motu .ii.phnia prio de caelomel et fixae sui dictae: eo Φ no mutas nisi motu caeli i quo sut i fidiae:qa eade rone re planetae diceres fixae: cum p se no moueae sedo caeli: 4 imo ifixae caelo: moues in ad motu ei': sed fixae dictae sui: M6seruat ea de figata:& fixu fit a nuq uatiati I

u no mouee mli uelocitate, o e 1 alia tardius & alic ueloci': ut icta patebit:& i AIman & libro theci.'riCaye declarasmo seruat ea de figura spumo qn ypinquiores 8c aliun distatiores ad inuice sunt:& diuet, ditis aspecti se asipictui:& hmoi stellae planetae graece qd' errates Iatine sonat notatae sal:eo ς, errat no e lde m5 se lintes *: adtulae coparati. Mo aut O sphaera octaua a nobis ceu is a Iesbo stellas fixas oesheta j Ec deserimo iserite firmamentu notata e: hoc est stella deferes stellas firmas & fixas. Tertio notandu est in g, siphaerae defieretes planetas & stellas erraticaς sat septe: eo in totide sui illae stellae fingulae singulis i sphaeris infixae:quam ordine i fieri 'stabo: q qde sphaerae M sunt corpora adinvice se cotinentia mo est possit Ie sint eiusde qritatri: Gtinens nam corpus maius est contem. iiii. phy. Mo M ita est sphaera Saturni P hor alias cotinetutet oes planetam sphaeras maxima est: seqs deinde sphaera Iouis.Tertio sphaera Mattis. sirio Solis qnto haera Veneris: deide Mercurii: ustia uero & minima sphaera lunae q tui cotines:& nulla

alia cotinet:& haec figura in textu demostrat optime . B. no. qn dicit primus motu :o possem 'subiisse sic exponere uidelicet: st nilq cosiderando motii dicem 'illu esse ultimu mota: sed bn dicem 'ec primu :p qui da ipabudatiae qa ab eo oes aliae inferiores sphaerae raptus, sed qn nos no costderam' motu: bii tu e dice.

mus illa ultima sphaera: hab hebe roda primo libro qdriptiti capite scio de stellis fixis de erraticis sic ait:

Quod aut dixit pIanetas erraticos: dixi st habeat retrogradatione: directione: altitudine: dc deprio,, ne: cursum festina tardu. Et stellae fixae de sibus dixit: sunt oes aliae stellae 4 sunt in caelo & sunt dictae fixae:ga sp sunt unis modi una. s. ab alia eIongata:& hoc fili ab e noctio Sc zodiaco S se oes de uno momouent . Macrobi'quo libro primo de somnio sic ait:quas i5 ueteres errare dixerat: quia de cursu sito ferunt Ac contra sphaerae maxime lapsius caeli impetu cotratio motu ad oriente ab occidente uoluuns. De ordine sphaeram no parua apud antiquos disceptatio fuit: ac psertim quo na in loco Solis sphaera locanda sit: plato una cci aegyptiis Sole imediate supra luna locare u Mancti nug uisu aut auditu fuerit QIe ab alia quo planeta eclypsim pati prerq a luna:ergo debet esse imediate supra ipsam:na fi quis alius plura iter poneres inter sole di oculii nrm: eclypsaret sole: qre qncs aut a uenere aut a mercurio eclypsim passus eet: sed hoc nuq nec uisu nec auditu fuit ergo: Er Iicet aliae mes adduci possent haec est sertior caeteris. Ptole. aut una cu caldeis Sole quarta socii obtinere dicut: na fi sol 1 mediate supponeres lunae: tuc no seruaret ordo Universi ne sportio Q. s. sol le Iuna deberet replere fere tantade sipacii: situ unoe reIta planetae ut ilic se Des sportio: meIius est in qrto loco ipsum collocare quae ro cfffirmari pol quam silitudine: na aristo. ptiometheo .ptas i supra aere locadus fit ignis: arguit ex pportioe elemetom: na si s cici se est a supficie aqad cocauu lunae: solo aere iplares: tuc destrueres analogia debita ipsis elemetis: sic a pati dici p6t i siphaeris Planetam: aliae tones pontanc ab albumasare in suo itroductorio quae facile reselli pnt: nos igis qm i hac materia no piit rones adduci demostrative: io utrius 3 rones solvemus lectori, helinquetes ut partem sibi magis grata accipiat. Et primo ad rones pla. rndese dicedo irepositio absolute corpis opaci inter ocuIanostru di sole: no est ca adeqta dc sufficies ad causanda eclyplim: sicut patet φ fi m accipiat amigdala εἰ appropinquet ipsiam oculo P unu digitu: poterit eclypsate sole respectu iIIJoculi:quae eade in alia distantia puta distas p dece pedes: modica parte eclypsiabit: i5 ii posito dico st ultra iterpositione reme appropinqtio: ac certa ic debita distatia iter cors opacu ac luminosum: cu igit uenus de mercuri Uint maxie Soli spiqui: ac a nobis multu elogati: i5 data eom iterpositioe iter nostru oculu 3c sele: im no eeINsant:que Iana eclypsabit: cu magis nM oculo I pinq: ac a sole distas reperias: his adde Φ ex Pspectivom snia sitis opacum corpus magis luminoso appropinquartitatis opaca luminosius redditis ueneri S mercurio cotingeret: Et sic ro Pla .cent. Rationes Ptole.piit etia faciliter solui: cu alisis forte dicere posset: in sphaeriis illis no seruaripportione: eo quia sol le luna ex quo sunt duo luminaria: resne nobiIdiatis maius Oacta replen portionabiliter q caeteri planetaeiac ronem aristo. cocludere: quia elemeta ex quo habet qualitates contrarias: Dccitinua sunt ad inuicem actione de passione: de destrueres uniuersum si illo analogia corrum intua : in

17쪽

sphaeris alit sanetve hane ratione nullam esse:cum sint corpora smplicia no admittentia qualitates contrarias:quibus actio ac reacto causes: de ideo ista ro nulla vi. Dubitas uin sphaera secundu substantia diuidae in.ix sphaeras:& uides,non:ga no est nisi una:si nacp essent plurestus essent cotiguae 5e adinvicese tuerent:uel distates no distates:M in illo spatio distantiae uel esset aliud corpus replens: O est inconueniens:quod aeterne esset aliquod corpus ibi praeter naturam re extra locum suum natur Iem: uel no esset corpus replens & ita uacuum quod.iiii. y negatur. Si uero essent contiguaenunc superficies unius esset immediata superficiei alterius quod reprobatur. H. y.Quod confirmas ducatur na linea recta a cetro mundi secans superficiem infimi conaream:& concauam supremi. Notum est secabit in duobus eius

punctis:at O superficies dictae fiunt immediat δἰ duo puncta in eadem linea i mediabunc: quod falsium est δέ contra philosophum eodem in loco. Secundopbatur:Φ sint infinitae:fi nam essem finitae ita.datet cir maxima si aera omnia continens:& maximu corpoμ:daretur minimu:quia ubicunt datur maximudatur & minimum consequens est falsum: liquidem omne corpus & continuum sectiones recipit infiniatas. Iti phy.8c primo de eaelo. In oppositum st non sit sphaera unica de continua: se tunc omnes stellae uiuderentur moueri unica mutatione & aequati: continuum nam est cuius motus est unus.ν. methaph. quod falsium est de contra sensus εἰ apparentias:uidemus nil stellas diuersis Sc inaequalibus motibus tractatas: sed non mouens nisi motu orbis secudo de caelo:quare orbes mouens motibus pluribus & consequenter sunt plures.Quod autem orbes & sphaerae caelestes no sint aifinitae: atur.iii .lib.de naturali philosophia: S primo caelimbi per longum xcessum de efficaces rationes infinitu tam in numeris Q in magnitudine negaturi quia tale nuna moueres: dc secundo de anima textu.xvii. Omnium natura constantiam terminata est ratio magnitudinis & augmenti Quia hanc quaestionem supra theoricam inquae sphaerae sufficiet eruisum est mihi pertractatae nolo hac in parte digressionem facere.Sed haec dixi momo siccis uestigiis p . ransire.ueF argumenta ante oppositu quae militare uidentur restat soluere. Ad primu dico sphaeras it Ias esse contiguas:& consequenter ipficiem supmi concauam ca convexa infimi se tangere: nem hoc negat philosophus.duo nam indivisibilia in eodem subiecto taediari est spossibile: ut duo piisa in eadem linearduas lineas in eadem superficiet x in eodem corpore duas susscies.In diuersis tu subiectis hoc non

negatur:quale et iupposito:licetna duae superficies in diuersis orbibus continguantur: ut superficies concaua m in orbe superiori:couexa uero in infimo. Ad confirmationem dico se linea illa non est una; immo plures. a nani3 pars in orbe supremor reliqaa uero in inseriori:& qm orbes hi non continum. tur:nem etiam lineae: Im si quis uellet per imaginationem hanc lineam continuamcocederem similiter per imaginationem εἰ puncta in ea continuari:quis nan uerat hoc posse imaginati:in re tamen esse non potest si, linea sit una me P puncta sint continua in ea. Ad secundum dicendum Φ entia naturalia pia considerati secundust naturalia sunt:& habent formam requirentem sititatem cum reliquis accidenti bus limitatam :& tali modo in infinitum pisti non possun quimmo maximum datur & minimum: u primo.vi. θ viii. phy.& pluribus esiix locis:& sic concedo dari maximam sphaeram de maximu corporum: minimam sphaeram.clunae 3e minimum naturale in quam specie. Alio modo considerari possunt secudus, continua sunt 3e quata:& quia continuitas M qualitas insequuns materiam:quae no requirit terminata utitatem imo ratio eius sature in qualibet parte: per diuisionem deperdit hinc est st taIi mo entia naturalia considerata:infinitas possunt recipere sectiones:& in infinitum Rugeri:quia materia quatitatem limitans non requirit:sed extendis secundum formae exigentia:& hoc modo intelligunt continuum posse diuidi mihfinitum. SECUND UM arens autem. Ponit se da o , . t - diuisione sphaerae quae ei accntalis. Pro quo Oecundum accidens aut da ui

quodpIuribus insitis&uariis uiis a diuersis quinoctiali. si apphensum e:reliq uero medietas sub terra nere possit.Et dacit recta: qm exsis eide occultas. Medietates aut uisa uide neuter pol οὐ mastis altero illis eleuat . Vel q1ii latine dictus est:eost tota stiperior medietas catur ab codem ad angulos rectos sphaerales.

ad circulsi illum usim conspicis:est nant te minus 5c finis uisionis.Orizon aut hic diuersimode in siphaera siluari poti di eam diuidere respectu pol mcidi reeicis.& obli re diuersitate habitationu in terra:quae Ue diuerfitas sta no causis nem sue nil rone lphaeraetimo eade sphaera rens:a diuersis recte & obIid uides: diuisio sphaerae in recta de obliqua: no secundu substantia sed sitam accns dri Ad hoc avis, as habeat sphaera recta duoe regrun coditioes:quas altera reliqua illeminia e s uters pol e sit in ori te.i. st uisus et ' d utrunt termine polum: nem alio

18쪽

terrann qua si sis existens uideret se tota medietate ab C. orizo 'te aec extite:hmoi haberet sphaera recta:quia uisio eius ad utrum, polo terminarec:nem altem reliquo magis uideret: N eonsequenter neuter supra orizonte ect eleuatus:quci in casu quia sphaera rvm huic siluas: rectam dicere habere sphaeram. Secunda coditio est Φ orizon secet aequinoctialem:& ab eodem seces ad angulos rectos sphaerales.Pro quo sicledu* aequinoctialis circulus est is aera caelesti in materiali demonstratus:ab utroes aequidistans γI :ut patebit in secundo tractatu huius:ut in pscripta figura circulus B d. Angulus aut est contactus duarum linearum no unitaΝlia pii ctum unum cocurrentium.Siquide mi duae lineae in pucto fiata ctus unire :angulu minime causa retrat lineae a b & b c in pucto bse tangentes uniune angulu minime eausantes. At si sup Iinerit icta a c linea cadat d b no uniatur cum ea: in pucto b contactuς anguli causabunc: & liquide ham altera directe ppendiculariter de nullo mct inclinata cadat sup altera: anguli causati erat recti de aequales: exepli ea linea d b nullo mo est iclinata: o pactus d magis appropinquat a si c anguli b ambo erut recti Si uero no eadat directe immo incesinate anguli causati erunt obliqui:quom maior dicis obrusus:acutus uero minor: a exesi in hac figura:quia linea h g eadit sup linea e spuncto h inclinato magis ad sil c:anguli in g su ob, Iiqui:quom h g e maior recto obtutus: d h g minor recto ac indictus Ad ppositam quia aequinoctialisbdin sphaera aequaliter . . distat ab utroq; polo a dic: puctus b no magis appropinquat a te: quare aequino Halisb d directe N perpendiculariter cadit sup ori, fzontem aec:&consequenter anguli ine causati sunt recti: halia fles tamen:ga causati sunt a lineis circularibus in sphaera existenti- γhus: Sta hanc cim existentes sub aequinoctiali dicunt*r h1bξ Is t

ces capita:utilliqui habitant sub b de dixit.Si aliquis manere possit:quia dubiu est tam apud ilosophoe H ast logos an uib aequatore habitetur.Quod ego discutiainin fine secundi relictatus annucte deo: sed quia no est locus speculationis huius materiae:locutus est coditionaliter εἰ dubita e .B. ut is aes habere aliqua apparentia sic possemus psuadere:oe ex quo iste effectus uideliret haberes aera recta seu obliqua: etd nec simpli ad ficis nee simpli ad editu attines:sed est O'mixta:cu ex alio di sis oculo caelu uidenter alia & alia causec si aera:io auctor accepit duos circulos quis tinus selenet exple caeli extoto: alter ecpte oculi nostri: de secundu diuersum situ isto a circulo 'adinvicem:diuinitas accidit in sphaeris no.qre addit sphaerales: re hoc ga anguli isti causans a circuseretiis circulo :&16Λ5 psit mellari simpli temeseia appellans recti sphaerales:quia si essent simplh recti: tuc posset dari unus diastes qui haberet tres an kuIus rectosio est impossibile ex trigesima seda primi elamentos euelidis: R i5 est dria inter angatu rectu ex lineis rectas. stitutu:8c angulumctu sphaerale. Duae quo Mortionales reditiones ad hoc ut sis habeat sphaera obliqua requirone Qua- prima est:st polon alter eleuec lana orizonte: reliquus uero de primas.i alter supra orizontem uideata reliquus uero tantid depresses occulaee. Exempli gratia in sphaera ab c d:cuius poli b δc d .siquis exfis in terra e uideret med talem a b c orizote erante a e c.reliqua uetoe d a occultates. Certa

est sti polus h uidetes multu eleu Ius c d pesus reliquus depffiix reset:quia igi poli no directe in orizonte fimanctimo b eleuato adid deprimitur ed: sphaera dicis obliqua. Sina conditio est se ori laetificialis.i.merito'habitationis causat':q qa est uolutate & n5 Metura caeli d artificialistorizon igis a eEsecat aequatore in & abeo dem secae in plicto eiangulos impares re obliquos causansi.anu inso e no sunt recti:siquide aequinoctialis is non eadit directe sti pra orizons a c:angillo se a maiore dc obtuto:& fe Cacuto Ec miliore extite:5 hae de seda sphaera obliq df: quas malint non illi qui habitat sub aequinoctiali:set qui abG remoues alte e dec cis polo :qua duplice remotionε denotauit m diuidqui mbitataeitra equinoctiale uel ultraratru aut sphaera conuensen in fore obliquam dividas multatur in tractatu secudo cap. de ori tri

19쪽

cat: ab eode ad angulos impares ta Obliquos.

1VAE FOR UA SIT MUNDI.

M. no.quare dixit artificialis:& ut dicunt oes ponis ad disterentia naturalis: quia ut de ab Aristo.Gedo eae I1 in aeqnoctiali dree dextru sinisttu: de quaeda possitio naturalis: q dato se nullus esset adhuc eet 1 pria ipsi noctiasi:& state caelo in tali situ: haberet orizota naturale: in adhuc est dubiu ga si alias est sub ceani ctiali ille uidet caeli medietate:& medietas est tibi occulta: &illa habet circula ori tale causatii ab ocu lo:& erit artificialis quia erit causat 'ab oculo eius& G ex natura sui. Pol dici st ista ratio cocludit de

quia in ipso est una pars quae habet orizonta Illi uero dnrhre hqra obliqex natura sui:& haec dicis esse in medio toti λ qcuq; hi tant citra rinoctiale , λm dim,dicutites ciuit arena Arm Ocno ketaltra. illis.ti. supra orizoγ 'striti delas ponunt paraditum delitiarum: γ

ibi ex natura sui est talis orizon Rhaee estia alter pol OF spei duat zreliotio quare supra non dixit m habitantes sub quaSuero se deprimitur:Vel x aequinoctio hab ent oti ta naturale3 quia qm illos orizo artificialis inὸ non omnes illum haberent: cum no iΠ quali te secat eqnoctiale dc intes

bEt eius parte sit huiusmodi orizon: sed tiu A a -- - in una eius parte.

rregione. Elemetaris quil

ui si cet anagnae&sensibis qtitatiς resipeu fit de alterat Iona continue Damcti:ptimae apparetiar falsificares. io duo puta exiis 1 qttuor. davide hista piacipiis determiat ibi. Q die Est. n. terra ta inu

xu:qa ita optia hs deis determiatio i phia nati cui u uacillim a temetipsis alterat corrupunt α. si lib.gnatidis prio S . iiii.met.ab Arist.&e1 ' regenerane. Sut aut elemeta corpora simplicia: politorib h&ab Aut prio cano. pria fiendo que istes diuersale mi aia nimie diuidi postur.

ni:coirupi i de aliis m btib 'mam res uariatia talia existut ' ut cetrum adipoderositate sui mabus errailde dc qii alii taeo unu altatici gnti extremos motu undis aequaliter fugiens S gna 4 ede gnatio improprie nutritio dici rotudae sphae ae medium pollidet.

i illa dfee collocar sol si di deca lucis i isto orbe iseriori:& et stellae caeter e q luce reddunt q a sole acciὰ piut: un 13 q, stellae sui esusde ronis & naturae cu orbe cui 'sunt stellae:duob' exceptis.prio st stellae sunt ps delior sui orbis:ga ad hoc qd causere lux op;qd recipiat i desis: sui.n.hIlaetaq nod' iligno:qc eiusdemnis cu ligno:6 diii eth eta e ps delior ei λ:lux igit solis trasmissa ad hilassi cor pa desa sicut fieret i. speculo

20쪽

ibi restans de reflectic ad nos:& hoc est scdm in quo MIlae disserui ab orbe suo: i luce uideI; & claritate: cu reliq pres orbis: Mi raritate adita Deile radiis solarib 'pbeat:ae illos trahi re pmittatui I Iuce careat: Ex . quo possum 'solvere Oblama uti est plana Iumie luna existete: i ea maculae qda nigrae appeat:Diceres φ i. Iunari corpe duplices sui partes: quaeda rarae: qda deste: q oes a sole aeqlr illuminac: 3 qis pres rarae no ita sicut deis: radios ad se a le trasmitas nobis reflectere piit:io nobis obscurae apparet q sui rarae: Iucidae iuero q desiores existud: Vm at stellae ex se luce aIta habeat ultra illa q a sole recipi ut e dubiu:& qda uolut , aliqle luee habeat:q det luci solari Oa uirtute q no hebat i Ie: P dnt astrologi st lux Satur.i frigidat: Lunae hue stat:& in abo a sole eade luce accipiu uolutigis ut ista q a sole accipiut regules p alia et ex serint: meli 'in us qd un 'em fit dator lucis i caelo:& fit sol caetera at luce careat: ac ipa 3 ab illo recipiat: tunc xoni eon sic indebis': qidiuersitas effect 'nb accidit i illis nili ex diuersitate materiae suscipietis illa luce: Dra ide calor caera liqfacit & luta Idurat: se sufficit inc ad n φ Salatii frigidet: dc tua humectet eode tum se solari: diuersitas materiae illoR plan recipietiu hmi luce: 8e sic no ops multiplicare nec poete se stellae de se Iame aliqd heam: huic testimoio erit: e lunaris eclipsis lua pcipis nulla: hin luce:& si alius dieat apparet in colorata: dico st hoc no e laoueniens: na ubra no est oino tenebra imo stam pspectivos abra drlume diminutu: dc sic Illa eclypsita alio lucis solaris recipituos colarata nobis appet: si at ori sol ' I se priuares:nullo mo sucida aut colorata apperet: At qm itellam qda scitillat qda uero no: bonu esset uidere Iias 5 uarii uarias cas assignat:q oes i unu col Iectae forte sulli cietes erat:uda nimiae distatiae: c uisus nPi derhilitati ascribsit a ron arisi post e. tager urica oes fixae re nimia distatiastitit Iares appeant: septe uero implanetae repputate no scitillat:alii motu caeli ueloce agulos irradiati ius cotinue pmutate: cam ea uolui: 'q duae tones liriuetae totale; forte roe; Cativbabile facere poterut. Sedo est notadu st elia re qttuor: tri bplici ro bas. Pria nat to supra est ex motu. Tot n diare se elia quot sui motrueis copetui: si ademoe cor ' simplex h3 motu simplice:& illis mor'simplex apetit alicui corpi simplici: Io d caelo & mudo. . Mot 'at recti q copetui pricipalr elitis sui qttuor. Ois itaq; mot 'rect 'ul est a medio q dξ ascessus: ut ad meλdiu dict 'deste sus:& singuli eoru us limpit ut T respectu .mor'a medio simplr 3petit leui simplF ut igni:q d . simpli leuis:ila cuicu. elim cope e sp est leuis:& suposa elia ascedit. Mot' vero i copati a medio copetit aeri Q dρ i copatoe leuis:li nam aq α terrae copec lauis: si uero igni grauis. At mot' ad mediu simplr couenit terrae. Est naq; grauis cuicui copes:& i os loco destedit no Vedita. S; i respcu ad mediu coueit ad: q grauis e igni de aeri copam no at terrae. io grauis de i respcu: ila igis mor recti no sui pses neci elia plura erui. Et h ro e Arist. prio de caelo θ iliii. Scaa ro Arist. scdo de gnatioe &. iiii. me . Tot sui elia quot satc5binati s priape qlitatu: q. s. sui pricipia ois alteralitas. Iste nam qlitates s estis prio reptus: si adem agut de patius adiui 3.η coblati s qlitatu priam sui qttuor. Sut nacppriae qlitates caliditas: frigiditas: humiditas:& siccitas: qm caliditas eu liccitate cobinata igni approprias caliditas ueroαhumiditas aeri: frutiditas & huiditas aq:0 frigiditas cu siccitate terrae: cu ergo ham alia coblatio fieri no possit: na caliditas cufrigiditate 3 humiditas ca siccitate qa cotrariae: adi uicen minie se patius iiii haec qituos dicta sunt ella. Tettio sei maiiam fec terra 3c aqua . Aer uero pcipis ua cu spactu i quo degim 'n5 fit uacuu plena erit corpe aliquo subtili uix sensu peeptibili:qd aer e notatumraeterea fias Futiat susto B spaciu pcipiet aere: G aliis mitis expimetis posset coprobari. Φ at det ignispha fab Aueriiiii.caeli G. xxxii. Na ex quo uidem' oes ignes sursu moueri θe eleuari Gupra aere; quom ei' modi no sit i finit':ου ut cis eges in loco aliquo u sit sibi nati& ibi coseruati si me seu nath serti Per hoc na 3 cocludis igne esse supra aere3. Sicut sias nil quidis 3 mare: 3 oia flumia uideret undiq ad Iocu unu tendetia: cu motheon no siti finit' cocluderet dari locu cogregatois aqye si de mare:& ita op; concedere supra aerem in cocauo orbis lunae dati locu ubi Ois unis cogregae. Tertio e nota du se ex lata Auic. eria feci primi cano. doctria de eltis. Elia sui coma sim, plicia q iptes diuersape formam minime diuidipnt. ex quo e comixtioe diuersae gnat e spes fiui. aes de disso dc fi couenieti 'heat expol se uerificari i locosprio. hic in si tui lito attiet dicimis nais i hac descriptioe corp'loco gnis: p qS distiguRe ella a pria materia q eentiai r no e corp'ta si sit sch: δc ua per corpq uenit cu aliis q no sui elia: ut sui mixta: ad drias myt adiecit simplicia: alia nacp ab eliis coma ola

sui mixta: de inmis Ioquor eorbila'. Utat declararet hac pticula simplicia addidit :q in ptes diuersam forman minie diuidi pii tuo nam sat simplicia eta no mi diuidiure lat i diuerta spe: ceu mixta q in elia te1blusis ultio ca adlusit:ex quon comixtioe diuersae pnatoμ spes fiatauit fine elim. Est na p eom finis

ut ex eis mixta enatae quo a corpi caelestib dimetur. NSn.ex corpi caelestissi' diuersae spes gnans: cua sint imi scibilia. haec ade dissio stlis diffolii ethi. vi. cael tex. xxxi Eliu3 e corp'ad gis alia corin re tuus: in eis erans potetia ut actu idiuisibile in altera si quare dixerit corpus patet.Scclo ut disteriaco e caelesti: posuit prima dria. s. ad 'dalia corpa te soluue. Tertio qre ola mixta seu plaeta ut Vfecta ex eis misere: ieis, aut elia: utru in actu uti potetia ta am antiquos q modernos dubitabile existit: & qa hic noe locus huius speculaticis dixit: i eis exns actu urpoterea. Ad hoc aut ut diiserat a mixtis: aditant i diuisibile i altera spe. Mixta na* diuidus i clementa q sui altera spe: elemeta aut i corpus aliud minie resoluit. Quarto e no, tandu oia Aemeta excepta terra ee mobilia mota Iocali scem se tota.Ignis nach ex lata Arist. i.lib. methe orbiculatiter mouec motu diurno .rapte nam ab orbibus im citcsidati, λ& poplectentibus: ω ondut comem dc aliae spes igneae ex uapore calido dc siicco in eo genitae εἰ i eo colentae: q cii circulariter tali motu

SEARCH

MENU NAVIGATION