Epitome astronomiae : qua breui explicatione omnia, tam ad sphaericam quàm theoricam eius partem pertinentia, ex ipsius scientiae fontibus deducta

311쪽

Ηοra ergo inequali foret temporis istacium,quo vite. Iima quarta pars iue iseradus ecliptica oriuntur.

Qitare hoc

visic rium' illas, de quibus diximus, horas antiquitus psitatas uiserinconueniens tamen censetur, planetarum dominia in es distribuere, siquidem repentinam illam mutationem, qua maiori anni parte diurnorum planetarum horae cum horis nocturnis ab proportione interueniente commutantur,ratio

ni consentaneam esse, vix qui uampersuadebitur. Vt: In nostro climate diei longi limi una hora temporalis habet horam unam cum triente aequinoctialem, noctis verὸ breuisiime immediate siquentis hora pna continet tantum duas tertias unius hora aquinoctia-ιis. Planeta igitur occasium solis praecedentis, cui omnium diurnorEplanetarum, regimen duplum est, ad tempus planeta occasium Solis sequentis, ceterorumsnocturnorum. Sic: In eo climate ubi dies est horarum ao. diurna hora quintupla est ad horam noctur

nam.

verum inequalibus partium elliptice ascensioni-ια feri possa existimatur, ut cuilibet diei duodecim

sua hora maneant, certa tamen proportione earum inequalitia moderetur. Veruntamen de hoc Non praetereundum putor Planetarum dominia seu decreta iuκtaliorarum discrimina, tanquam rem valde otiosam,omnes periti Astrologi aspernantur,

nec quisquam eorum est,qui observet.

312쪽

Cum graua reuolutionis plurima hactenus facta fuerit mentio, ea vero ex plurium diertim naturalium collectione constet: ipsem methodi rationempostulare facile animaduertinis, ut de annuis periodis his dicam M.

Duplex. Uronomicin O Politicus.

v Quid est Annus Astronomaeus

Est temporis statium,quo Sol vel ad idem ecliptica punctum,vel ad eandem fletarummarum readia

uitur. Quot uplex est Annus Astronomicus

Duplex. Vertens o Sydereus.

Quid est Annus Uertensὶ

Annus Tropicusseu vertens,est tempori staciam, quo Sol sub Ecliptica ab eodem ad idem punissim re

uertitur.J Temporalis etiam vocatur,quia quaternad annu- M vicissitudines temperat . item Naturalis, quia Na- rura pestigiasequendo, tempori mensurando accommodatur.

Quantus est hie Annus

Annus hic propter inaeqιιalem aquinoctioruimpraecessionem inaequalis e tr alias maior, alias minor. Medius seu aqualis, qui ad aquinoctium medium computatur, continet dies naturales 36I. hor F. R s ερ .rc.

313쪽

Quid est Annus sy/ereus

Est temporis flacium, quo Sosub orbestellifera ad eundem'lum fixam redit.

Qtiantus est iste Annus

Continet aequaliter semper dies 36y. horia o. 3ρ . o' . Hic annus propter aqualitatem uam est re

gula anni rerientis. Qiiod nam est inlitum horum annorum

Certum initium miluua eLI: cum tameri ubiuis possit initium poni,communi consiensu placuit Astronomis anni vertentis initium reponere in initium signorum et odiaci de quo stapra pag. HI. dietu me st) siue in aquinoctium vernum. Sic anni jderei principiam commodissime primo lesta a rietis appli

catur. Quid est Annus Politieus

Est amauum stactum, quod vel ad Solis vel Lstnae, vel etiam viris scursum populari gentium nume

Multiplex est, pro diuersarum nationum diss-

314쪽

cere non via est , enumerabimiis tamens'eci,spra marias. I. Iulianus annus, quo hodie vos νι ur. Isa cedit quam proxime ad annum vertentem, constat enim diebingues. cum diei quadrante, siue b. boris. Cum amem quadransiste quotannis annum Erandus esset, omnem anni computationem plurimum rurbaret uonstitutum eIt,pinegligatur omnino, donec quarto anno integrum diem constituens,psit eidem anno, nullo obstaculo impediente, intercalari. Hinc I ianis annus duplex est. Communis, numeratus diebus Intercalaris, habens dies36b.qui etiam Bissextilis nominatur, quia dies uesiveraccedens diei sexto ante calendas Marri, interponitur, sextumscal.Μart 3bis numerarifacit. a. se primann in , qui perpetuo se aequaliter complectitur dies Iby. Hoc anno utuntur etiam Uronomi, quia solus hic inter ciuiles aqualis est:idcirco ad computationes Astronomisas conuenienti -

I. Iudaism,qui continet ut plurimum ra. inter . dum V .lunationes. Cum incoli enitannus Greco Myum, Atheniensium ,-Romanorum ante Iiulium Casarem.

Quod nam est horum annorum initium

315쪽

dis 4 LIBER aequinoctis verno erat proximum, annum incep

Attici a Solstitio a lina, me a novilunio , ei propinquo. Asiatici ab aquinamio autumnali. Nos in Kalendis Ianuari, initium nostri anniba-bmus , a quibua olim, cum hic annus constitueretur, solstitium h)bernum haud procul abfuit, quod tamen iam aliquot diebus anticipauit. Aegyptiorum annus certam sedem initialem non habet, propterea quὸd omisso quadrante singulis quatuor annis uno die anticipat. Inde si intra361 annos quater sumptos, hoc est, intra I 60 .annos Iulianos, τι initium flevptiaci anni per omnes dies Iuliani pagetur, adeo, I bI. anni deIJptij numeren

tur. Quid diuersitatis effieitanni Iuliani iii stania. ior quantitas

Facit aequinoctiorum sitior us loca, nec nouo ingi lis Solu in cetera gna, pauιatim anticipare. Hi ni factum est, ut equinoctium Vernum, quod1ιmpore viiij castris in diem M. Mart3 inciderat,bο- die fit D.vel rLMarti .

L I P R I TERTII.

Quid hae quarta parte huius libri tertii proponitur

316쪽

EXPLICATIS prini irjs ct principalibus

pha minis primi motus: iam nunc indicandum eIt, quam diuersimode phanomena ista, pro diuersis rotunda terra partibus, flue pro diuerso positu sthara recta, obliqua ct parallela parientur. His appendicis loco commodissime locvi geographt-cus de Climatibae, de Aut caesis, Periaecis, ct Antipodibis annectitur.

Qia sunt isti varii sphaerae positus, quibus phaenomena primi motus va riantur

Sunt potissimum tredecim. Veruntamen cum oppositorumst eadem ratio, facile patet, Brealis uehara habitudinem patefacere propietates positus hara meridionalis, solo oppositorum discrimine peruato: ideo ad p. positus haec varietas restringi potest. tr. Est positus sthere recta, stu eoram locorum, quorum et enith in aquatorem incidit.

quorum denith intra aquatorem ct alterum tropicum consistit.

molarem vicinum inuenitur.

scit.

317쪽

I. 1omodo se habent phaenomen a primi motus insuli aera recta, siue in locis positis sub AEquatore

In locis stharae mctae, quorum etinith in ipsum aquatorem incidit, seu quorum hori-Vonti plerque polus incumbit, hoc est, qua in medio Zona torsida fl-

bent.

Signorum eclipticae astensiones ea sunt, quemad. modum silia de ascensionibus rectu diximus.

Omnes fila oriuntur is occidunt, nec ulla in occidua, nec semper occultata manet, ideo etiam nulla est, qMortus 9 occasus poeticos vitarepsit. Armivi ct antacticus circulus ibi nullus est.

Quotiescuns diurno motupuncta aequinoctialiis Q ad meridianum deuoluuntur, ecliptica ad rectos aηεgulet Micontem, ais in punctis tropicissecat. o. Illic

318쪽

Illic est perpetuim equinoctium.

Sol quotannis bis per et emth eorum locorum tran. sens, eis sit meri statu, quando nimiram fuerit in parallelorum medio stu maximo,

Sol donec totum Zodiacum percurrit, quantum descendit a Gnith in austrum, tantundem etiam digreditur seu descendit ab eodem in boream.

Illic sunt quatuor solstitia. Duo ima, soli ad latera mundi defendente θ in tropicis punctu constituto: Et duo alta, s Sol in ipsum aquatorem inciderit. Hic quotannis sunt gemina astates, Sole ad Equinomia accedente. Sic gemins quali 0emes ista terra habet, Sole sic. prope tropicos persante, ibi enim radios magis obliquos dein ittit. Quasi layemes ) sol si nostro renitti proximussit, longius abest, quam fla et enithrecia sphaera

longio e recedat, propior enim nobis fieri non potest, quam ad graὸus 23 . vel 26. illic autem remotior non est,qtuain gradibus aI. cum dimidio.

Quare si eadem esset aeris illorum temperiei, qua nostra: necesse foret, veniet eorum fersorem ηρ-

319쪽

rει fra aestatu vincere. Verum propter aeris maiorem puritatem, aquinoctium , perpetuum, caloris intolerabilis eius aliquantum temperatur, vi loca illanan omnino inhabitabilia sint.

Quing, disserentias umbraruin habent, Meria dianalemscilicet, Septentrionalem unde ἀμ φ σ ι sunt) Ieientalem, occidentalem, quas Sol in paristibus mundi on itis proqci facit, ct Perpendicularem, modὸ hec etiam umbra est dicenda.

Quomodo phaenomena primi motus se habent in obliqua sphaera,ea quidem, cuius gentili est intra 2Equatorem 5e Tropicum 'caneri

qua, quorum eteni thest intra aequatorem ct Tropicum Cancri, seu quorum altitudo poli arctici minor est, quam so lis maxima declinatio, hoc eIt, quae in Zona Tororida extra medium nrsus boream repositasunt , hac eueniunt.

Signorum ascensiones rectificantur seu examu antur regulis ascensionum non rectarum sed obliqu/rum. . Stella

320쪽

Stella aliqua boreales siemper supra horizontem manentes, habent aternos dies, ct ex opposito nonnulla nunquam conssiciuntur ,siue aterna nocte absconduntur. Vnde ista nulli ortui ct occasui poetico obnoxia fiunt. Arcticus autem ct antarcticis, qui fiunt limites semper apparentium aut siemper tuentium partium mundi, sunt intra potires circulis,un de ipsi magnitudinem eorum non adaquant.

Duobus ecliptica punctis, quorum declinatio ba-rea aequalis est latitudini loci, in meridiano superiori constitutis: ipse ecliptica erecta est ad horizostem, attamen ab eo nec in tropicis nec in aequinoctialibus puncti ecatur: Poli ecliptica tam in bori onte in Aseniuntur.

Dies artificialis non aquatur nocti sua, duobus tantum ijs diebus exteptis, quibus in omni obliqua 1lbaera est aequinoctimn pniuersale. Diei autem maximi longitudo in illo terra tractu porosi boras s. cum dimidia attingere.

Sol quotannis bis fit verticalis. suando enim ad illos eclipticae gradus, quorum declinatio latitudini loci aequalis est, accesserit: conuertitur in parallela per cenith ducto. . Sol