장음표시 사용
71쪽
η DE A mxIustras Lus IT. nullus inquiens mentieireti modus est. Ex quo cuin pleraque desumpserit, non mirum si lau
Expendatur ut unum hoc argumentum verbi causa referam Publij Corneli j Cnei fili j Scipionis propraetoris pugna cum Lusi tanis, qui devastata ulteriore Hispania onu- sti praeda domum redibant, narrata in initio quinti libri quartae de cadis. eius ipsius verba
r Praetor haec ges at Scipio. Idem proprae tor Lusitanos devastata ulteriori prouincia. cum ingenti praeda domum redeunteis in ipse itinere adgressus , ab hora tertia diei ad
octauam incerto euentu pugnauit, numero militum impar, superior aliis. Nam & acie frequenti armatis ad longum, S impeditum. turba pecorum agitaen , & recenti milite assi uersus sestas longo itinere concurrerat . Tem. tia namque vigilia exierant hostes. HuiCnocturno itineri tres diuro ae horae accesserant , nec ulla data quiete labori viae praelium ex ceperat. Itaque principio pugnae vigoris ali quid in corporibus, animisq. fuit . Et turbae uerant primo Romanos,deinde aequata pamlisper pugna est An hoc discrimine ludos Ioui. si in suditiet, cecidissetq. hosteis, propraetre
vovit .. Tandem gradum acritis intule Ro- niani, cessitq. Lusitanus et deinde prorsias te
ga dedit. Et cum institissent fugientibus vis
72쪽
ctores, ad xii. millia hostium sunt caesa, capti quingenti quadraginta, omnes ferme equi
tes , re signa militaria capta centum triginta quattuor. De exerci Romano septuaginta, di tres a missi.
Cui enim Liui dissertissime suspectum non
sit, in. praelio continentium horarum quinet Ne incerto euentii, in quo primo turbatos fuisse ais Romanos, deinde paulisper aequa' tam pugnam, propraetoremq. in eo discrimine ludos vovisse Iovi, quod sane solent ij, qui de viictoria desperant, duodecim Lusitanorum cecidisse millia, captos quingentos qua, draginta, omneS femue equites; de Romano vero exercitu tantum amistas treis & septuaginta ZAggressus inquis est propraetor armatorum frequenti acies longum de impeditum
turba pecorum agmen, recenti milite fessos Iongo itinere, accipimus, ut merito credantur Romani Lusitanorum multa millia ceci
disser: Sed in duodecimi millium clade solostreis & septuaginta amisisse Romanos, ne scio an persuadeas. post quinque horarum spatium incerto euentu paulisper aequatam fuisse pugnam Ab hora tertia diei usque ad octauam incerto euentu pugnauit Romanus, deinde aequata paulisper pugna est . ra, Si tam illaesi in.praelio viant Romani,si tam Quid enim Romanos turbauit obtulis
73쪽
cur horis continetibus quinque incertus fuid euentus3 an non,quia caedebant, & caedeban turὶ Quid stibi vult, aequata fuisse pugnam; nisi eatenus inferiores fuisse Romanos dc persuadebis in tanto discrimine, cum Lusitanorum duodecim millia caesa fuerint,solos tresuti septuaginta de Romano exercitu fuisse a
Sed bene quod itinere logo sessos, & de tertia vigilia egressos, praedaq. longo agmine impeditos, confessus es , parum alioqui fidei
habiturus. Non enim gerebatur res cum su- gacibus Armeniis, &.ventosi Tigranis exercitu, sed cum Lusitanis assuetis pugnare con tra Romanos , quorufarti opera usus fuerat
Hannibal, non modo in Hispania, sed in ipsa etia Italia, quiq. Lucij Aemilii Pauli proprae'
oris exercitum apud Lyconem oppidu pro sigarunt, caesis uno proelio sex Romanorum mζlibus, ceteris intra vallum compulsis , ac castra defendentibus, ac tandem ad modum sugientium magnis .itineribus in paca vitii agruna reductis. md idem testatur Liuius de cadis quartae lib. 7. Vbi etiam aduer tarit lectores,quam religiose Romanorum sugam scriptori facundillimus obumbret , admodum fugientium magnis itineribus inta' agrum pacatum perductos memorans. l. t Orosius certe ita Aemilium cuni unius so
74쪽
. I LI B E K- ἐγ Gentu caesum interiisse: dicit libro cap αο de quis alibi diffusius , &cap a I. Sergium Galbam praetorem a Lu agis: magno prcelio victum , vn merso Exercitu a misso, cum pinacis vixerapsum euasisse narrat. Ex qua ignob minia eum se post ea tristi Gilba Lusitanos q*i citra , Tagum habitabant; sponte sua se dedentes ad cblloquiiura voeauit, simulans de eorum se commodi s acturum. Sedetriumpositis militibus, Inermes , atque inocautos per scelus maximum omneis prosigauit piQuar res;inquit Orosius,postea uniuόrsae Hispaniae propter Romanorum perfidiam a
causa maximi tumultus fuit tam ni trii Trium Lusitaniae ei uitatuni c6nuocato populi, , vescribit Valeriuς Maximus libro Mono titulo de perfidla, nouem millis in quibus flos iuuentutis consistebar. partim trucida, ure; pa tim vendidit . . ' Tinccusauit acriter M. Cato Sergium Galbam pro interfectis contra interpositam fi de Lusitanis,ut testatur in Bruto M. Tullius,&obiter in Diuinatione,quod explicat latiuscule Asconius Pediantis,&Liuij epitomi lib. 9. & idem Valerius Maxaib. 8. cap I.λiT - Nona simu autem statis annum agebad Cato, cum Galbam accusauit, teste Livio.
Ab Orosio non discedamus. Is ex Claudio narrat, treceios Lusitanos cu mille Romanie pugnam
75쪽
Da Arietano T. Lusari pugnam commisisse: in qua septuagintaLu tant, Romani autem necentia viginti cecidem ritat. Cumq. vi res sima si iam , atque secus 'vi abiissent, unus'. ex illis longe a ceteris, ita, gregatus maneret circumsesis quibus, pedes ipse est deprehensis: ille tamenymus eorum equo lancea perfosso, ipsam equitia 6 dij ictu caput desecuit .ctio ita omneis metu percussit, ut prospedantibus cunctis ipse con temptius atque ociosus alim
Suppeterent inobis similia sortitudinis etixempla, si ipodestius sua tuIissent Romani
Nos lutein cumrerum nostrarum script o Lalios non habeamus ex ijs, siue aequis,sive Jniquis cogimur accipere , quantum illis. pro re de nobis fuit libitum. Nonnum quam tanmen veritas excidit imprudentibus. ta . CRA Gallis, & a Lusitanis Romanos per Rarima grauiter vexatos ait Iulius obsequens capit. decimo quinto de prodigiis cap. 4 Lusitanis exercitum Romanum caesum. Fic,
Tu S lib. a. cap. 17. Tota, certaminum moles
cum Lusitanis fuit,& Numantinis. neque im 'merito, quippe solis gentium duces contifigerunt . Ex quibus verbis perspicuuinfit,duces magnu a victoriam afferre momentum tquos cum semper haberent Romani,non. mi rum, si turbam hominum sine duce incompositam vincerent. .ia
76쪽
LfaIR PRIMvs. 'At quoties. duces contingebant militaris rei non ignari, non tantum se iactabant Romani. Esto indicium vel Lusitanus Viriatus, si fortuna cessisset, Hispaniae Romulus, ut idescribit Florus, vel Sertorius. Facetus est Ι Rinus lib.vit.In tanta seculorum serie nullus illis dux magnus praeter Viriatum fuit, qui annos decem varia victoria Romanos fatigauit. Adeo seris quam hominibus propriora sint ingenia . Quaesis te Iustine, cur feris qua hominibus propriora dicis nostrorum ingenia λ Qtua annos decem Romanos varia victoria fatigaueruntῖQtiidὸRomanorum,cum Lutitanos variis fatigabant victoriis, ingenia dijs credo quam hominibus existimares. Estne, an minime, quod superius dixi, Latinos scriptores semper ut potuerunt nostra detrectasse λ Sed de sortitudine is haec suificiant.
Mores Strabo, quales suo tempor acce perat, diligenter annota irit; neque tunc quidem malos,neque modo nobis erubescendos . Quorum multi cum religione mutati sunt, multi etiam perseuerant . Ex iis exponam aliquos . . V
Quod insidiatores eos dixit, nemo in pe-aorem parte accipiat. Militare enim vocabulum est, ut admonuit Iuliiis pollux capite I o.
Cicero et e Q. Fabium Maximum laudat trubro de ossiciis primo. Callidum Hannibalem eae gelue Poetiorum, ex nostris ducibus,
77쪽
so Da ANTIQUIT. L vs IT. Maximum accepimus, facile caelare , tacere, dίssimulare, insidiari, praeripere ii sium consilia. Quod ad Lusitanos attinet, Dion Herminij montis incolas Caesari in L. dias paralle ait. Pugio lateri adhaeret. Pugionum usus Hispaniae antiqui illinis, qui me puero in magno honore viris adhuc erat, paulatim defluxit ad sit cas, quibus etiam impuberes ante ni mis properum ensium usum saepe in suam is perniciem,& parentum orbitate armantur ἀ Vnusquisque plura fert iacula. Callai corti, S Bracarorum etiam nunc plerique ex plebe id seruant, cum ad agros egrediuntur, binata serentes iacula,& quidem amentata. Quidam utuntur & hastilibus. Transtaga noruni mos hic est, etiam pedibus euntium , lanceas sane longas extra urbe gestare. Equiatibus habiliores sunt.. Aquae potores. Id ad nostra aetatem etiam magna ex parte durat, praesertim inter nobi aes . Certe pueri citra pubertatem abstem ij generatim sunt. Regibus, ac Principibus nostris sollemnis est vini abstinentia . Ceterum, Spartano ritu degere Lusitanos, &Graeco more Hecatombas facere, gymnica
.certamina exercere, quae q. sequuntur , Om ilia zo pertinent, ut Graecam Lusitanorum originem ostendant. Cetera possunt,qui Vα-liut ex ipso Strabone petere.
78쪽
: LIBER PRIM vs. si Levi armatura uti Lusitanos, primo belli ciuilis commentario Caesar asserit. Grauiorem, vi quae Panopita vocatur, a Romanis Callis, atque Germani. accepere. Cetratos
pugnare pedites, & Caeser, Liuius, & Silius ,& plerique alij attestantur. θProsequamur & illam Calla ae partem , quam anne vim Lusitaniae supra memorauimus, videlicex Bracaros ab urbe gentis captia te nominatos. Vetuitolii nomine Croni j dicebantur Pomponio, Plinioque . quamquam in Plinio emendata iam te, io est, de pro Groniis substituti Graui j,ex, illo lib. r. Quique super grauios lucentes uoluit arenas, Infernae populis a cs rem oblisia Letbes. Et libro xertio. Et quqsvmic Grauios uiolato nomine Graium, Oen misere domus. Plinius quadritariam partitur, in Helenos, Crauios Le uno S, Seurbos Adhuc minutius Ptolemaeus, in Turdulos, Nemetatos, Coele tinos, Bibalos, Limicos, Grulos, quos aliji rauises, Luangos, Qv rquerno S,Lubae nos, Narbasos. Sed haec potius ciuita tuni is nees: Aquis Flauiis in columi , de qua suo oco. ybi legitur: .
79쪽
Hoc est, Ciuitates decem, Aqui Flauienses, Aobrigenses, Bibali, Coelerint, Equae silici,Interam ei, Limici, Aebi soci, Quarquerni,Tamacani. Pomponius vero uno nomine Cronios, seu potius Grausos complexus est. Addit Ii stinus Amphilochos, Graecae originis. Strabo Hellenas,& Amphilocqs: & Graecorum sobolis omnia,dixit Plinius. Nam,praeter Teucru, Telamonis filium, quem scribit Iustinus ad Callaeciam venisse, digenti nomen deditis, etiam Diomedes, eo delatus, Tyden urbe incondidit, quam propterea Aetolam Silius cognominauit, lib. Aetolaq. Tyde. Durio vicinos amni, Spartano ritu degere, Strabo de Lusitanis agens, memoriae pro didu.
80쪽
.r LIB ERPRIMVs. 33 didit. Hecatombas, certamina gymnica, ludos, armis, equis, cestibus, &cursu solitos celebrare; itemq. coniugia Graecanico ritur
ut absque dubio Graecam hi populi prae se serant originem. Liberi patris, atque Olysiis vetustiora saecula supra memorauimus. Adeo verum est, Graecae originis multa in Hispania stuperesse vestigia ut etiam linguae complura, & vocabula , & Hellenismi, & plerae l. diphtongi, ip- sq. etiam additi nominibus articuli, eorumque usus apud nos & sit , & custodiatur. Aliquando,curiositatis studio, atque animi causa , otio abusus, siluam collegi vocabul rum sere quingentorum, cum sua dialecto , nobis ex Graeco relictorum . quae persequi, huius loci nequaqua. n est.
DE M O RT I B V S. Montes nonnullos habet Lusitaniat sed,
quorum mentio facienda sit, Cicum, Barbaritim , Iunctum, Herminium , Lunae montem, Tapiaetim,Cordibana,Alcobana,Marum, Maranum, & Iureisum. Mons Cicus ab Castro Marino oppido, Aia aeq. fluminiS exitu incipienς, tamquam Marianorum montium appendix, Algarbii Regnum secat,& nonnul-
lis emittis fluminibus, in mare propinquum se condentibus, oppidum Algi azur cum