장음표시 사용
11쪽
ficata eadem sedissecundum proportionem tantum V. g. visio dieitur de cognitione intellectuali, vel de cognitione corporali. se est anologia proprie dicta. PHOalenDIII sunt diversi modi secundum quos aliqii id de aliquo amrmari potest sunt quinque numero,
Melo Io ανι menti est sumptio argumenti ad- Iersarii ad demotistraudum contrarium ejus quod ab ipso demonstratum suerat. Novulum est syllogismus Vel argumentatio quae sub specio veri salsum concludit. Nov xlum uenuus alvis est acceptio propositionis verae in sensu composito ut erae in sensu diviso V. g. sanus nequit esse infirmus. Sanus est concretum Gmpositum ex aliquo subjecto et sanitate : illa propositio est vera si intelligatur de composito. sed est salsa si intelligatur de subjecto tantum, scit in sensu diviso. mos , sin nonRus eoinponit Uest acceptio propositionis ei se in sensu divis ut Veris in sensu composito: V. g. seei Vident. Caecus est concretum compositum ex subjecto et privatione visus cilla propositio est vera si intelligatur de subjecto tantum, nempe in sensu diviso, non autem si intelligaturio composito, seu in
Diuva inllo FIIoglution est concertatio circa aliquam thesim, ut Veritas magis elucescat instituta inter duos quorum alter thesim tuetur, alter impugnat, syllogistica sorma arguendo. Traditio Orn in est series non interrupta testium qui factum quoddam viva voce reserunt et quorum alii ad originem acti ascendunt, alii autem vivunt in nostra
3 onument sunt opera durabilia arte consecta ad tradendam posteris alicujus acti vel doctinae memo-
13쪽
RATIONALISMUS NON EST ADMITIENDUSuntiona luinna est systema illorum qui contemdunt nullam adesse veritatem quam ratio humana attingere non aleat, ideoqua denegant existentiam Veritatum quae captum rationis superarent. Rationalismus dicitur absolutus si directe veritatum supernaturalium existentiam denegat mitigatus autem nuncupatur, si indirecte tantum haec denegatio habeatur, istas nempe Veritates ad modum veritatum naturalium Oxplicans. Contra rationalistas sic arguitur Sunt veritates quae captum intellectus humani necessario superant. Ergo rationalismus non est admittendus Aniscedens triplici ex argumento demonstratur:
1υ Γ obiecto proprio humani intellectus:-O e tum proprium cujuscumque saeuitatis est id quod primo attingitur ab illa saeuitat et quo mediante alia altiu-git: si e color, respectu visus. Ergo intellectus humani capacitatem nulla veritas sexcedit, dummodo Vedium intellectus proprium sit medium sumeton ad omnia cognoscenda. Atqui objectum propriun intρllectus nostri non est hujusmodi. Ergo necessario sunt quaedam Veritates quae captum inisellectus nostri excedunt. Ad minorem Etenim in praesenti rerum statu objectum proprium intellectus est quidditas rei materialis,
14쪽
quae quidditas, licet sit medium sumetens ad cognitionem rerum naturalium, tamen non valet nos ducere ad Onania praesertim de Deo o agnoscenda unde multa sunt de Deo quo intellectus noster attingere non potest
Audiatur . Thomas: mi intellectus alicujus rei substantiam comprehendit, nullum intelligibilium hujus re saeuitatem humanae rationis excedet. Quod quidem
nobis circa Deum non accidit. Nam ad substantiam apsius capiendam, intellectus humanus non potest natu-roli virtute pertingere, quum intellectus nostri, secundum modum praesentis vitae, cognitio a sensu incipiat. Et ideo ea quae in sensu rion cadunt non possunt humano intellectu capi, nisi quatenus ex sensibus eorum O nitio colligitur Sensibilia autem ad hoe ducem intellectum nostrum non possunt, quum sint effectus causae Virtutem non sequantes. Sunt igitur quaedam intelligibilium div1uorum, quae omnino vi in humanae ratiotiis excedunt. J
lectus est superior et magis ele Vatus, tanto plura potest antelligere quae inferiorem litellectum excedunt; siopa et in rustico qui nullo modo philosophiae subtiles considerationes capere potest. Atqui intellegi is humanus non est nobilissimus, intellectus enim angeli plus excedit Ipsum quam intellectus optimi philosophi intellectum rudissimi idiotae, multoque amplius intellectus divinus excudit angolicum, quam angelicus humanum Ergo plura sunt quae cognoscuntur a Deo et ab ang0lis quae tutellectus humanus per se capere non potest Sieu igitur in aximae mentite esset idiota, qui ea quae a philosopho proponuntur salsa esse assereret, propter hoe, quod ea capere non potest, ita et multo amplius nimis stultitiae esset homo, si ea quae divinitus
x Summa contra gentiles, I, 3.
15쪽
angelorum ministerio revelantur, salsa esse suspicareturs eo quod ratione investigari non possunt.' δ' P aes et a quem In rcthun ognoueenatu urioriale exuer inne; Magis videtur possibile omnia cognosci de rebus sensibilibus quam omnia quae ad IJeum pertinent. Atqui rerum sensibilium multas proprietates ignoramus, ut saeil ox experientia constat. Ibigo multo amplius omnia intelligibili do Deo ratio
teles, Metaph. II t. Ι intolluetus nos torsio seia ta prima titium, quae sunt manifestissima in natura, sicut oculus vespertilionis ad solum. V
REALISMUS TEMPERATUS VERAM TUETUR DOCTRI. NAM CIRCA NATURAM UNIVERSALIUM AHTΠs UASTI 0 LIS: 1υ niversa o est umιm aptum inesse luribus et praedicαν de multis, vel, unum in multis Unitas T. ' ' μ' Pὶδ tR 80 ut genuinae universalis condi- Universale est duplo onetaphysictim scit et logicum..... Qt DisFμ eum seu directum, seu materiale, Seu primae nitentionis est ipsa natura seu qui Muα prout ιrectem intelleetu pereipitur, ab trao pr cfN ludividuαntibus vel a oonditionibus αtercalibu8. In Petro v. g. habetur quidditasse natura qua Petrus est homo et sunt principia induviduantia quibus Petrus est hie h0mo Petriis Principia
16쪽
individuantia cognitione sensitiva percipiuntur; sed cum simplex AppIehensio sit actus mentis quo quid mi es liquα cim , quando simplici apprehensione cognoscitur Petrus, percipitur de eo quid sit, scit quiduita vius, natura separatu a principiis individirantibus 1la autem tura hoc modo percepta, dicitur univor
sale metaphysicum. Unlvorun o Ioglonin aeu reflexum, seu formale seu secundae utentionis est ima natur considerata
ab inteliectu υ habens ordinem αd plura, ut proelii ea bilis de pluribus. Cum simplici apDrehensione percipitur Ietrus, id quod terminat actum intelloctus est
conceptus naturae humanae eodem modo eum apprehenditur Paulus, vel Carolus; sed mens nostra reflexi norediens ad conceptus cognitione directa efformatos, iam animadvertit identitatem illorum trium conceptuum dienormat conceptum unum pluribus communem Ista autem conceptus repraesentans naturam unam pluribus communem praedicabilem de pluribus, dicitur universale logicum.
Universale logicum supponit universale metaphysicum et aliquid addit supra ipsum nempe intentionem seu Drmαm universalitatis. Intentio sola forma universalitatis est ipsa actualia relatet qu intellectus reflectentia upra uum conceptum refert aliquam essent a m abstractam α plura μαευι α eu ad plures pkies. Illa relutio est rationis, quum sit opus mentis comparantis et iudicantis, et est rationis ratiocinatae, quia habet fundamentum In rebus exterioribus illud Rutem fundamentum est earum similitudo in natura seu in forma quadam accidentati . Universale metaphysicum considerari potest vel quoad rem conceptam, vel quoad modum concipiendi.
17쪽
MniveranIo et rona rona eoneoptam est ipsa natura quae perelpitur. En voren o non inoatam eoneis onal est ipsa abstracti secundum quam illa natura concipitur.
29 Universalo existit cum do ipso loquimur; sed
universale est ne quid realo vel idealo tantum L Omnes philosophorum piatentiae ad tres reduci possunt α Universalo nullo modo existit extra intellectum in rebus Nominalismus, Conceptualismus. b Unive sale existi formaliter et actu extra intellectum : Realisualis plutonicus, Ontologisticus, in pericus. -c Unive sale existi tui in rebus tum in intollectu, in rebus fumi amentaliter et in potetitia, in intellectu formalitero actu Realismus temperatus. Pitui ab Aristotele enuntiatus, postea a Sto Thomatraditus. ReuK8mus temperαtus docet universat lo i-
cum un1 versale stit ut universale, actu non existere extra intellectum ad potentia tantum seu fundamentaliter universale metaphysicum quoad rem conceptam seu naturam quae concipitur realiter exister extra intellectum, non autem universale quoad modum conci-plendi S cIl abstractione ni secundum quam illa natura concipitur esu in inte' lectu tantum.
DEMONSTRΛTUR TIIESIst 1' Universale non potest non exister extra intellectuma aliter enim scientia noAtra aut esset de singularibtis aut esset subjectiva, quod utrumque repugnat Atqui universale non potest existere et extra intellectutia, Omne enim quod existit singulare est Ergo remanet quod sit aut in intellectu, in potentia vero inrelius. Atqui haec est doctrina realismi temperati Ergo
realismus temperatus veram tuetur doctrinam circa naturam universalium.
18쪽
- 11 2D Bealismus temperatus doctrinani proponit secundum duplicem amrmationem, nempe α Universalelogicum existit actu in intellectu, in potentia tantum hi rebus by Universale metapli ysicum quoad reua conceptam realiter existit in robus, quoad modum concipiendi in intellectu tantum. Atqui vora est illa duplex assi
matio. Ergo Realismus tem ratus eram tuetur etc. Probatur minor per partes :Primn nrua Universale logicum existit aetu in intellectu tantum in potentia vero et fundamentα- liter in rebu8.1' Illud ens formalitor et aetu invonitur in intellectu tantum quod est ens rationis. Atqui universalelogicum est en rationis. Ergo non existit actu nisi in intellectu. - Universalo enim logicum constituitur in quantum universali metaphysico mens nostra refleetendo supra conceptum suum addit intentionem uni- Iersalitatis, nempe actualem relationem ad plura. Atqui illa actualis relatio ad plura quae est constitutiva sor- maliter universalis logici est ens rationis, cum sit opus mentis comparantis et judieantis. Ergo universale logi cum est en rationis ideoque existit tantum in intellectu.2' Sunt a parte rei naturae singulares quibus conveniunt eadem praedicata essentialia v. g. Petrus, Carolus, etc... dicuntur homines illa aut In naturae cum considerantur ab intellectu, abstracti a notis individuantibus, apti evadunt ad recipiendam intentionem universalitatis seu praedicabilitatem de pluribus. Atqui hoc est praebere fundamentum intellectui ad universalelogicunt concipiendum. Ergo universale logicum fundamentaliter qu in potentia existit in rebus. Ne una Θνην Vniver8ule metaphysicum quoad rem conceptam realiter eae luit in rebus, non αutem