장음표시 사용
171쪽
conserunt ad cibvrum confectionem 3 alii enim communicantur a diaphragmate ,
alii a corde a alii ab aliis partibus. Chyli, sanguinis, caeterarumque similium substantiarum motus in animante non esieut natura, sive secundum naturam ; impelluntur enim a corde I expria muntur ab aliis corporibus : ac nullum
habet sanguis principium sese in circuisium agitandi: Motus igitur praecipuus, ac magis sensibilis in animante, a quo plerique alii motus dependent,est per accidens: eo sensu sumptis vocibns istis, quo
vos eas accipere consuevistis. Brachia , & crura non essent dicenda moveri in homine secundum naturam o 3 quoniam nullum brachiis inest animalis motus primum principium. Visiones , auditiones, & caeterae sensa tiones non essent secundum naturam; nam neque oculi, neque aures principium ha bent primo, & per se,& non secundum accidens sese movendi iis motibus , qui necessarii sunt ad visiones, vel ad auditio. neSi verum oculi moventur ab extrinseco Iumine I aures autem a quibusdam moti bus, quos in aere contingit fieri. Homo item non posset dici natura vivere ; nam non vivit omnino per se a &absque ullius extrinsecae rei auxilio. Con.
172쪽
servatur enim ab aεre extrinseco , cujus perpetuo indiget 3 & ipse movet aerem I& movetur idem, di alteratur ab aεre in omni statu, ac tempore sive morbi , sive sanitatiS. Nisi igitur dicamus omnia, quaecunque sunt , natura constare , & naturam habere 3 ac naturam esse idipsum , quod res est; & rerum, sive naturarum concursu vario varia fieri 3 quae etiam naturam habeant, & secundum naturam esse dici mereantnrr omnia ferme erunt per accidensa eo sensu , quo vos voces istas usurpatis. Verum enim vero , Galene , non pa rum ab instituto sermone sumus elongati neque res est ulterius protrahenda. Tu
igitur , qui huic digressioni occasione dedisti, vide , quaenam ex bis , quae dicta sunt, colligenda videantur; ut illud deismum determinetur ,
Imitatus naturam pro vio orivinis animal servantem , venas aliquando secare debeat; ct quanam sint v 'na ista secanda.
173쪽
omnia natura echfistunt,& secundum
uaecunque pluxu autem sanguinis θ naribus, hae accidunt m morrhoidibus , ab utero, vel ex alia par
I ώἡ, xς homo non raro servatur i sed fluxu san- μυὸ o ilia , guinis ex iisdem locis homo idem saepe
sitie inutilia. necatur. Aliquis vindicatur a morbis profluvio utinarum: non nemo etiam prΟ- fluvio extinguitur urinarum . Sudore plerique sanantur ; alii sudore moriuntur .
Deiectionibus alvi alii levantur e dejectionibus alvi alii e medio tolluntur. Natura disrupto, & rita expurgato abseessis aliquo homo sanatur: disruptione etiam abscessiis alicuJus,& irrumpentibus aquis sanie , aliisque substantiis inter cavitates pectoris, vel inter membranas infimi ven tris animal quandoque de repente su catur,&occiditur 3 quandoque hydrope, vel aliis morbis corripitur: a quibus po- , stea vel vindicatur, vel etiam moritur. Neque haec ,,isia quaecunque, utilia eum sunt, & salutaria,natura fieris cum. veroinutilia, vel etiam perniciosa,prkter naturam esse dicenda sunt L Neque alia ab eudaemone, alia a cacodaemone fiunt: sed omnia sive utilia, sive inutilia, & per niciosa concursu fiunt vario rerum; hoc est naturarum: & quae: fiunt ex iis. quae na tura consistunt,natura quoque ipsa con stunt; suntque secundum naturam. ' a :
174쪽
Medicus proinde non debet esse sima
pliciter natutas imitator; sed debet est e simitator natura , dum utilia , & salutaria molitur . Animadvertendum, inquam, igitur est, quae coneurrant, dum fluxu sanguinis, sudore, urinarum profluvio , aut alia eva scitatione homo servatur ν quaeve concuratant, cum perditur. Atque onmi indu stria niti debet Medicus 3 ut ea eoncurrant , ex quibus salutaria consequuntur r& eorum conentium impedire debet, ex quibus consequuntur mortifera. Attamensve peritus,sive imperitus fuerit,ut etiam quivis alius artifex , senipet imitabitur naturam ι nunc hominis viventis & bene se habentis; aut amissam sanitatem ieeuperantis'; nunc hominis languentis . aut morientis & ratione aliqua mald se habentis . Quoniam nihil omnino fieri potest praeter naturam ab iis , quae natura consistunt. .
Haec colliguntue , aut dedueuntas ex iis, quae dicta sunt . Sed adhue non video quando Medicus naturam imitatus bene operantem , venas sedare debeat; & qua nam venae secandae sint.
u. Vide Galene, si quid adiuvo eurasve levasso . Dissicillimum plane ho mini ut plurimum est, quamvis artium peritissimo , singularem aliquam , deter.
175쪽
minatamque imitari naturam. Quamobrem nescit homo facere pomum; nescit facere folium sive ficus , sive platani; nescit facere febrem tertianam 3 nescit fac re quartanam; nescit eam introducere in
animante dispositionem , qua id , quod
noxium est, ad harmorrhoidas, vel ad nare s , vel ad uterum contendat 3 nescit fa- a. V viIl.de cere homo capillum capitis sui . Atque leb.LIIa ideo ΑιμωτοκνσεωI ὰ na ura is instituta casus nonnulli extant, quos Medicina neutiquam Imitari , neque Iι forte deficiant, perpluebotomiam supplere potest. In febribus eiria morbi crabin , silicet post materiae pe-
pasemum , hoc est ad siecernendum p paratis. nem hamorrhagia spontaneasquidem in tem porefacta, pblebotomia cuicunque,erius tempus optimum nescitur, longd praestat. Porrὸ tamentorum, oe hamorrh oidum fluxas natura instinctu eveniens laud utilior est, quam sevoinis misso in iis locis ab arae provocata. Erasis. Vix melius dici potest. Singula autem breuiter percurramus , quores magis manifesta appareat. i ,. Formiisa , M Mulier apta toro, ut plurimum , quo- struationem cunque anni tempore semper aliquid pa-poratur prῬ- titur ad speciei propagationem, vel scelus
Chis ἀγώ- . iuitric rionem ordinatum: ac nisi tacitet, ae sitias, iU vol utςm gerat, ut plurimum continuo testis utero. aliquid in ejus utero praeparatur; quod
in scelus usu in ahim, si ipsa plena esset. 1llud
176쪽
Illud autem, etsi saepissime non sit in multa copia, replet tamen primum partentia. nonnullarum viarum , acceditque ad illos poros, per quos transiret ad foetus res giones , si foemina utero gereret: ad pla- . centam scilicet uterinam a & ad secundi- . nas, quibus puer involvitur. Sed cum uterus sit inanis, & vacuus, frustra etiam hoc fit . Quocirca lapsu dierum, non Q. tum quia hoc in majori copia erit coadu - natum in illis mea tubus 3 verum etiam quia mora vitium aliquod concipit; tandem mulierem molestat, & conniventes poros aperit ; e quibus effluit. Sanguis autem ut plurimum consequitur e proximis vasis sanguiferis ; quibus cum communicant meatus isti, per quos aliquid defertur ad scetum . Ac sanguine, quidem abluitur uterus , & melius per' purgatur ab eo, quod jam molestum erat quodve retentum magis minusve totum mulieris corpus turbare poterat: eadem , aut simili sane ratione, qua malum quodcunque, in quacunque corporis parte genitum , ut& spina digito infixa totum animal turbare consuevit . Contingit autem saepenumero sanguinem istum, quo uterus melius abluitur, non esse totum ejusdem generis cum eo ἀqui in foeminae corpore reliquus est. Nam
i eum id, quod in foetus usum transire deis. ἰ buisset,
177쪽
333 huisiet, mora vitium 1am concepit, &ςum xempus instat inenstruationis ι sanguis minus liveta fluit per νasa uteri:quae proinde turgcnt aliquantulum , di ipsis paxxium ad circulum mimis aptaru adunatio quaedam. Postea vero cum adaperta fuerint conniventia I Ororum oscula, hic potissimxm sanguis circulationi nunus aptus una cum ea substantia, quae hoc morbi genus Concitave At, educitur 1 & foeming bene ςst Haec tem omniR natura fiunt. Et ex his manifestum est, quid si statis temporibus uterus minime fluat, alia sanguinis evacuatio ex sect3 vena prodesse possit lQuκcunque vena secetur, id quiden quo menstruatio movetur , S utero primum , dein universo corpori molestum esse po-xest, nequaquam educitur. Neque si hi-xudines applicentur venis servicis uteri , modo nihil in his restagnet, commodum ullum sequitur. Et fabulosum omino est
sectione .enarum pedis uterum expurgari et nullum enim peculiare commercium est inter venas pedum , & pa, quae in ute-
medicus imitari debet naturam bene quidem operantem , inquis Galene. Igi- tWr si potest,eos poros apςrire dςbςt Medicus , quos natura cum bene meratur, recludere conlaevir in utem, Num si a
178쪽
qua sit in brachio 3 prodest adapertio, vel sectio facta in altero brachio, vel in pede Saepissime quidem neque prodest, si
malum sit in eodem pede . Nam locus aptus adapertioni abscessus exempli gratia, vel ut quaevis causa morbi,& id, quod noxium est, & parti alicui inhaeret,expurgetur , nequaquam latissime patet, Ga tene. Neque quaevis sectio vasorum , vel polorum adapertio necessitati satisfacit: adeo ut non raro cum malum sit in digiti articulo , sectio facta in eodem digiti articulo, propter chi turgi imperitiam, spes frustretur aegrotantis : quoniam etsi noria, magna corporis pars sit digitus; nequo magna digiti pars sit articulus erusdem; sectio tamen nequaquam in quacunque sarticuli paris est aeque convenien S. GaI. Ego autem credideram menses moveri mulieribus ex sanguinis in toto corpore superabundantia ; quoniam domi degunt, & segnem ducunt vitam : ut si rite non procedant, venae sectio defectum suppleat. Erasi1 Falso credidisti . Sive abundet , sive non abundet sanguis in sceminae corpore, nisi aliquid menstruatim fi 1t in
Diero, nulla unquam fiet menstruatio. Aliquando cum magna sit in uniuerso
corpore sanguinis inopia; foeminae tamen pro
gvinis in toro corpore abundantia.
179쪽
I propter ea, quae in uteris fiunt, profluvio pereunt sanguinis ab utero: & non semel, cum non desit sanguis , hac menstrua evacuatione eaedem destituuntur. Nec si sanguis abundet, ratio ulla est 3 cur ab utero potius, quam ab aliis partibus sin gulis mensibus fluere debeat; nisi haec , quod singulis mensibus aliquid fit in utero . Cumque biduo, vel triduo post menstruum fluxum foeminae maxime si laris glori victu tunc utantur tantundena humoris in vasis habeant,ac ante menstruationem habebant 3 non ipsis , ex hoc,post biduum, vel triduum iterum fluit uterusia analo- Menses moventur mulieri iis , quae in ,δμ xj ε,quod iitero fiunt, ad conceptionem ordinata ,
7 2- sive quorum usus esset stetui, si illa conciis
certis temto peret Potest autem homo concipere . νδιαι mole- quocunque anni tempore Et illis maxime tot caeteras sistuntur, & retinentur menses, quae minus
μ πψη cogitant de prole suscipienda ν & minus cogitant de iis, quorum cogitatio movet
partes conceptioni dicatas. A ve S quae marem non admittunt ; aut
non pariunt Ova, aut pauciora sane pariunt. Suntque, quae coneipiunt quidem Ova s sed illa parere nequeunt; quoniam maris congressu uterus earum neque fovetur , neque excitatur tum ad ritὰ coniscipiendum a tum ad pariendum ova. Moriunturque saepe ex hac causa inclusae favi
180쪽
isi aviculae, quoniam dulci maris destitutae
eonsortio in foecunda , quae conceperunt ova, parere nequeunt. Sic feles,& canes, x vaccae, & equae , aliaeque animantes ,
eum illud movetur in ipsars uteris, quodἰ conceptioni inservire debet, nisi maremyadmittant ; male habent; & quandoque
in furorem aguntur . Neque toto reliquo anni tempore 3 licet pluries nunc majorim , nunc. minorem habeant sanguinisἰ copiam a quam cum veneris a viro sunt
percitae, & cum ipsarum uteri moventur simile aliquid patiuntur, In his autem omnibus unum, idemque' est principium a una, atque eadem est ; vel saltem similis in omnibus explicandi
ratio. Sed cum disserant corpora animantum; disserant & hominum corpora 3 differant mores,& ingenia; d Isserant consuetudines 3 & variae , atque variae saepe concurrant aliarum causarum complicationes : aliis citius , aliis tardius move tur uterus aestque fluxus aliis mulieribus,
magis,aliis minus copiosus I aliis magis saliis minus sanguinolentus; & in aliqui. hus est omnino albicans; ct mucofitatis, aut album inis ovorum impuriusculi speciem refert; & in aliis aliter fit. Mulieres quoque reperiuntur, quibus primis conceptionis mensibus fluat uteo rus . Quod contingere videtur et quoniam