Bessarionis cardinalis Niceni, ... Oratio de sacramento Eucharistiae, & quibus verbis Christi corpus perficiatur. Eiusdem Epistola ad Graecos. Index eorum omnium quae hic pertractantur

발행: 1513년

분량: 97페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

11쪽

DE SACRAMENTO

D seclesiae corpus Sc res est,ta signum,mysticum vero eAutroq; significatu, res tatu est, nec ultra alterius signu. Praeterea quod tantu signa est,duaru reru est signu, veri scilicet, ec mystici corporis. Quod aut res est, di non amplius signubduom sacro' signoru res est,hoc est visibilis speciei panis Θc vini,ec veri in eis cotenti corporis domini. Uera aute corpus oc sanguis,si ad Uteru aspiscias visibile sacramentusses est,si ad mysticu corpus,est signis. Rursus primu quide quod signit tantu modo est; ocillis subest.Secundu quod res est o signu,animo exsceditur.Tertiit quod res sola est,corde percipit. Ad hcc primu quide no modo significa sed etia cotinet secundum. In specie em panis ec vini, veritas corporis oc sanguinis c5tinet,cu in illa substantia panis vinio mutet. Tertiu vero quant significe no tame cotinet. Hsc caverissima si ni,illud etia sequitur,ex iis qui diuini corporis participes fiunt,alios quide sacrametalite spirituao literin participes fieri quales sunt,qui digne cd munione accipiuno alios vero sacrametaliter, oc no spiritualiter,ij sunt qui indigne comunicant, sumuntem verun corpus Christi, n5 tame sacrameti effectu accipiut, nee Christo uniuntur. De ijs inquit Apostolus, v iudiciu sibi manducant,& bibunt.No em iudiciu oc codemnatione manducarent,rebiberenti spiritualiter comunicassent,immo iam Christo unirentur.Sunt alii,qui oc sino fiunt sacrametaliter participes, spiritualiter in communicant,queadmodu si vel infans posthaptismu,vel aetate prouectus nondu ob aliqua ineuitabile necessitatem,recepto Christi corpore, repentina morte deficiat. Nihil em. minussacrameti participes fiunt,* si comus ilione caepissent,fiunt em membra Christi,ec regni coelastis haeredes. Haec igitur coeomnibus manifesta sint,

12쪽

EVCHARISTIAE. I

quis em neget,ex iis qui comunione sumusialios quis Edem nulla gratia,immo vero pro gratia iudiciu ec poesenam,alios vero gratia largissime cosequi,quosdam emsine comunione,dumodo id no cotemptu, vel negligella,sed necessitate fiat,diuina mereri gratia ) Cu inqua haec adeo clara,ec perspicua sint, oc tripaertita hanc dio uinoru sacramento' distributione, vera di necessiaria esse probant,ex his sequi videtur, Christi quoq; corpus duplex esse, veru altera, altem mystica. Et veru quideest,quod in hoc diuino eucharistiae sacramelo cosecrat

atq; coficitur,sub visibili specie panis oc vini. Hoc ideest cu eo corpore,quod fuit ex beata virgine spussancti obumbratione coceptu.De quo ipse dominus in exhi=hitione sacrameli,cu nobis sensibile pane,vinum ostendisset,ait Hoc est corpus meu, 8 hic est sanguis meus..

Deinde addidit, qui pro vobis traditur, ec qui p vobis

effundit in remissione peccatora. Mysticu aut eius corθpus est ecclesia,& cogregatio fideliu . Hanc em negare corpus Christi nemo ausit,praesertim audies Apostoludicente, aecclesiae caput Christu esse. Caput em sine mehris no esset caput, quapropter membra Christi nos sumus,ec caput nostru est Christus. Unde clamat Apri, Vos estis corpus Christi,ec membra ex parte. Et rursus Panis que frangimus,n5ne comunicatio corporis diti est Et iteru, Unus panis ait)N Unu corpus multi sum'' Et reddes eius ratione addit, Omnes em ex Uno pane Participamus .Quae verba dum exponere nititur Chrysostomus noster,ita inquit. Quid dico comunione ipse

sum illud corpus sumus. Quid em est panis, nisi corae

Christiano corpora multa,sed corpus Unu. Queadmo duein panis ex multis constans granis, ita copositus;

in ut nus* gr na videant, sunt quide grana, sed

13쪽

DE SACRAMENTO I

s pter coniunctione nullo discrimine discernunt. Ita nos quoq; oc inuice, di Christo cottangimur. Darnascenusqtioq; ubi de sacrosanetis mysteriis tractat, Honorem' ait Christi corpus omni animi orporisq; puritat duplex elem cst. Augustinus eii occidentalis aecclesiae lumen, Qtieadmodu inquit ex multis granis unus conflcitur panis, di ex racemis multis unus calix exprimit,

sic ex multis fidelibu* unum corpus mysticu intcgrat . Enimuero sicut ex multis membris N partibus, unum quodin corpus constat, ita aecclesiae unitas ex diuersis personis conficitur, videlicet ex praescitis, praedestina

ess,vocatis,iustificatis,&glorificatis. Quos em praestiuit deus, hos oc praedestinauit, ec quos praedestinauit, hos di vocavit, oc quos vocavit, hos ec iustificauit, ecquos iustificauit,hos o glorificavit,inquit Apostolus. Efficiens vero huius mystici corporis, est ipsum verum Christi corpus,& eius comunicatio,si digne fiat.quod significant verba illodi qui dicunt, Orantus ut hoc corpus tuu praestet participantibus sobrietate animae, re rvissionem peccatom,comunione tecu.Quidem aliud est comunio,* unitas cu Christo, annexio mebrodi ad caput,couenietia parti u ad totu Unde & comunio ps

Prierocat hoc sacramentu. Et synaxis apud Dionysia dicis,hoc est collectio.Colligit ei quae apud se distant, c multa unu facit,&dissimilia aequat, oc in unu sparsia reducit. Quamobrem idem Damascenus,eo quo si Pra memorauimus loco, Comunio inquit dicis, di est ideo,quia peream comunicamus cu Christo, & carnis diuinitatis* eius participes sumus, ec inuicem coniungimur,at v vnimur. Cu ei ex uno pane participamus,

omnes unu Christi corpus, ec unus sanguis, oc inebra. 'iter alterius,eiusdemq; cu Christo corporis ericimur. .

14쪽

Et ni us ibide.Per Christi corpus,& sanguine purgaα Gli unimur corpori dni,di spui eius,5c corpus Christi efficimur. Unde re Messias seu mediatoridi lapis angustaris dicit diis, quasi colunges extrema,& vnies diuisa Mediator unius no est, sed duoruet inquit Paulus di l pis angularis,duohi parietu vinculu,ec coniunctio est. Post haec illud tertio loco addendu est, q, veru dni corpus,ec veritas est,& figura. Siquidem ostensum est, queadmodu panis ec vini visibilis species,figura,seu signu est veri,& in eis contenti dnici corporis,&etia mystici corporis, ita ipsum corpus veru, figuram mystici, ec arcetesiastici corporis esse. Ad haec versi domini corapus,quod in altari consecratur, futuroru figuram dici, Damascenus eo quo supra memorauimus loco) testat. Significativa inquit futuroru dicuntur, non quia verusint corpus,sanguism Chrisia verus,sed quia nuc quide per illa diuinitatis participes efficimur,tuc vero per in tellectum sola visione Ditemur diuinitatis. Quod aperotius S Gregorius dicit. Quod niic quide participamus corpus oc sanguine sub speciebus panis oc vini,tuc aut

clara visione,& sicut vere est,uidebimus illud.Catienodu aute,ne quis P pterea Q eucharistiae mysteriu figura esse dicit,dicere,aut oino suspicari audeat, no esse veradni corpus.Absit tanta blasphemia a fideliu metibus. Hoc modo re preciosa mors eius no essetvera morS,Ppartim ablutionis delictoiuer nostroru,partim iustificationis nostrae figura sit. V as nam electionis est,qui dicit Christus mortuus est pro peccatis nostris,& reiurrexit propter iustificatione nostra. Et Petrus.Christus passius est pro nobis,nobis relinques exeptu.Mors igit hristi mortis nostrae scim peccatu,& resiirrectio eius vite nolstrae per iustificauone,iuxta primarioν apso1ς sentetiae

15쪽

DE SACRAMENTO

H exemptu 5c figura fuit. Nec tamen ideo mors εc resura rectio eius,no fuit vera mors ec resurrectio. Est igit eus charistiae sacramentu,&.veritas,di figura, ex quo nihil absurdi sequi videtur. Etem ipsum quo* sacrameti nomen nihil significat aliud, j figura alicuius,& signum.

alterius. Siquide sacramentu tectu mystirijs, secretussi' esse decet,& aliud extrinsecus prae se ferre,aliud habeo te quod intelligat intrinsecus. Nemine aute coturbare

debet nome istud figurar,nec id quod ait Damascenus Panis Sc vinu non est,nisi figura corporis oc sanguinis Christi.Absit,sed ipm corpus domini deificatum, ipso domino dicente, Hoc est corpus meu, di no figura corporis mei. Et hic est sanguis meus,& no figura sanguinis mei. Primo em panis ec vini nomine,no ipsam visi hilem specie panis 8c vini,sed substantialiter transmu rata in corpus 5c sanguine intelligit. Deinde figuram hoc loco intelligit umbra illa,quae nihil aliud praeter se gura est,simpliciter aliud significans, nullam omnino aliud faciendi vim, &potestate habens. Queadmodulacramenta veteris legis,noui testameti sacrameloru figura fuerunt,ut circucisio baptismatis,sanguis hirconere vitulom dominici sanguinis i ara crucis effusi,di serpens pendes in eremo,corporis domini in cruce pedentis. Veru illa quide figurae tantu erant, oc alio 1 lignitieatiua,n5 effectiva, oc sacroist quide significativa, non ipsa sacra. Nostra vero,no modo significatiua,ec figuorae salutis sunt,ueruetia salutifera,hoc est esse 'tua salutis,ipsam sacra,ec sacrae sacra0rem figurae.Hoc em interest inter veteris,& nouae legis sacrameta,v illa qui de dumtaxat significabant salute, haec etia praebet,Et lla quide no sacra, sed sacram tantumodo rerum significativa haec aute di significativa sacram rem,atq; effe

16쪽

. EUCHARISTIAE. I

et a sunt.Hi nesanctus Hilarius ait.Corpus Christi si Iin altari participamus,figura quide est, quaten' panista vinu exterioribus apparet sensibus, veritas aute et quatenus corpus di sanguis in veritate corde creditur.

Et Augustinus, Christi corpus inquit, ec veritas, ec lis Rurae est,ueritas quide inΦ tu virtute spiritus ex Habstantia panis ec vini corpus efficitur, figura vero est illud, Quod exterioribus sensibus subiacet. Nos itam figura hoc loco ita accipim',quae scilicet quo ad sensibiles species panis di vim ,aliud dumtaxat significet quo ad verum corpus Christi,ta aliud significet, octame veritas sit. Queadmodu Damascenus quom sicuti paulo ante

memorauimus veteres secutus doctores, veru corpus,ita sanguinem Christi figurativa futuroN nominauit.

Ubi eg figurativa dixit,ec figura sine discrimine dic

re potuisset. Sed de iis satis ut arbitror disseruim', nucquod reliquu est, aggrediamur. Erit aut e nostra omnis oratio tripartita. Primu em conabimur ostendere diuis nissimu corpus Christi. sanguine, nullis at is verbis, . aut sacerdotu precibus confici,* iis quae sum memoorauimus,domini verbis,Hoc est corpus mei di hic est sanguis meus. Post haec san Rogaecclesiae doehoiv, ae patra nostr unam ec eande es Se sententia declarabismus .Postremo quae huic opinioni aduersari videntur, duce domino, cuius res agitur,dissolvemus. igitur impossibile sit,ses cst dominicis verbis, eucharistiae 1ae eramentu contici,euidetissime,sc luce clarius apparet. Enimuero nemo est que lateat, quealmoda panis, Ocvini in corpus Θc sanguine Christi,in instanti facta irrisubstantialitas,humana oem facul tale extedit, ingrio opus est,ec certe diuinuuta etia huius sacramenti effic

entia verba,instar ipsius faciamenti, eximis cuiuidami

17쪽

x dirtutis esse debere,Christi vero diuinis verbis nihil ess

se potentius,nihil efficacius post manisestsi est. Qua obrem fateri necesse est,dominicis illis verbis, & nullis altis,dauinsi hoc sacramento confici posse. Nec em diis uinissima per diuina potentia cosici negauerit quispia, nec verbis Christi nihil omnino efficacius esse, cu non

modo homo,veru etia deus sit, atorcpGmni qui so Io nutu cuncta produxi qui verbo aegros curauit, mortuos sui citaui caetera o miracula fecit,quae in euange I 3s recitant. Praeterea humanae preces ninc quod orant

facillime consequunt in id meritae sint,re a benemeristis effundunt. Atqui panis divini, in corpus ec sangui nem transmutatio,non petentiu meritis,sed eius potentia,qui ex nihilo cuncta produxi per sacerdote, tantper instrumentu quodda efficitur. Unde non minus ab indignis sacerdotibus,at puersis, b a bonis, sanctiis consecrariIr. Ex quo manifestu est, non orantis sancti . ratem, sed ipsum dominu, propriis suis verbis a sacersdote prolatis,panem ec vinu in propriu corpus trasmutare. Nam si humanae preces hoc possent,potius virosse honosv preces,& s non sacerdotu, prauoru sacerdo tum hoc d iuinu opus est cerent. Atqui indecens esset,ato ab humana salute alienum, existimare tantu sacramentu a re dubia dependere, quippe dubium, arm ambiguum est,an preces,ac supplicationes nostrae deo ac/ceptae sint futurae, ex quo fieret, ut &salus a nobis vir tute huius myste 'exphctata,dubia foret. Quod ne accidat,immo salus nostra, quam digne participantibus hoc sacramentu praebet, certa, atq; indubia sit, necesse est dominicis verbis dumtaxat, &nullis alijs, tantu c5fici secramentu. Ad haec, precibus quidcm nostris non

Perficimus,sed tantumodo rogamus,ut perficiat Rc

18쪽

EVCHARISTIAE. I

mentum. Verba vero,quae hoe diuinu corpus operant, Linicientia sacramenti Elle debent,non ut conficiat de precantia. Ergo no nostris verbis,quae non conficiunt, sed ut conficiat orant tantu opus,tribuendu,sed verbis dominicis vere conficientibus,m modo quo dominus ipse per eade verba, ut legit in euangelio, consecrauit.

Praeterea verba domini proferunt a sacerdote,tanqj potestatem habente ea persciendi,quae ipsa verba signiueant, Precibus vero suis potestate petit idem sacerdos, tanΦ nondum habens. At em melius, certiust res ab , potestate habente, a nondum habent ed ut eam haheat rogate perficitur, facilitam id agit qui iam potest, Φ qui posse se sperat. No igitur supplicibus sacerdotu,

sed enuntiatiuis domini verbis,essici credendii est haec sacra mysteria. Item dum rogat sacerdos, aut petit obtinere potestatem conficiendi mysterit,aut non. Si petit, non igitur inerat sacerdotis precibus ea potentia, quis enim peteret quod iam tenet: Quod si no petit, frustra rogat. Quapropter non ipsas sacerdotsi preces, sed dos mini verba eucharistiam confici manifestu est. Adde,

. verboru,quae haec mysteria conficiunt, nulla diuersatas,nulla mutatio esse debet. Vna em cuius να immutabilis forma est,qua mutata,totum etiamutatur. Un de Matthsus,di Marcus,& Lucas,ec cum iis apostolus Paulus, cum huius consecrationis mentione faciunt, quae a saluatore nocte qua tradebatur, perfecta est, easdem verba omnes,eodem modo pronunciant,stuis rein superioribus. ocinsequentibus diuersi,diuerso mos do sunt locuti. Hic pariter omnes dixerunt, Hoc est corpus meum,& hic sanguis meus. Preces vero,& suppliocationes sacerdotum, quibus nonnulli existimant hoc

mysteri u cofici lias apud aliosita loge quide diuerses

19쪽

DE SACRAMENTO

N esse videmus. Al em optando iij imperando id agsit.

Siquidem Clemens,ec Iacobus, Rogamus inquiut tmittas spiritusanctu tuum super hocsacrificiu, qui eviciat hunc panem corpus Christi tui,& quod in hoc cauce est,sanguine Christi tui facobus vero,Rogamus ino qui ut spiritusnanctus aduenies sancta, hona,at otiola eius praesenna sanctificet, oc faciat hunc quidem panem corpus sancti Christi tiri, di calice hunc preciopsum sanguine Christi tui. At magnus doctor Basilius, Rogamus inquit, ut veniat spiritussanctus tuus supernos,ec super haec .pposita munera. benedicat ea janoctificet,& faciat hunc quide panem, ipsum preciosum corpus,ta vinum preciosum sanguine domini, di det,ec saluatoris nostri Iesu Christi, qui effusus est pro mundi

vita.Diuinus aute Chrysostomus,Emitte ait, spiritum tuum, & fac hunc pane preciosum corpus Christi tui, quod vero in hoc calice est, preciosum sanguine Chri/sii tui,transmutans ea spiritu tuo sancto. Cu igit tanta sit in ijs differentia,atq; varietas, verba aute sacrameuessicientia, immutabilia esse debeant,profecto non illa quae alia apud alios sunt, sed haec domini verba, quae apud omnes eadem sunt, ec ab omnibus eodem modo Proseruntur, tanti mysterii forma esse, &i, tribuenda esse perficiendi potentia, manifestu est.per ea em fit, ut sit quod est.Illud quom cosiderandum est,ea esse alicus ius rei essicientia,per quae res illa ad esse producitur,ab

alijsΦ disting iit. Huius aute diuini mysterii nulla alia verba domini efficientia esse videntur. Ergo ipsa dataxat,oc non sacerdotales preces, tantu opus conficere

dicenda sunt. Huius rationis prima quidem pars per se ipsa nota est,quare ea obmissa, minore ipbabimus.Ipm certe cos rationis opus p cosecratione emit sacri;

20쪽

i EUCHARISTIAE. I

mysterni in extrema prolatione verboruet conficienti quaecun* illa sint,ec in instanti fit. Siquide panis Θc υim substantia,in sua permanet natura,donec omia illa, quaecul sunt,quae sacramentu perficiu verba dicunt. Quibus dictis,mox oosecratio fit,transsiibstantialitas perficit,cosummat sacramentu. Quod re de baptisma, te beatus Augustinus ait. Aufer inquit verba, re quia aquamisi aqua Accedat verbu elemento, dic essicitur sacramentu. Vnde tanta potetia aquae,ut cu tetigerit corpus,purget co misi ex eo qui verbo hoc facit. Cum igie manifestu sit, per verba hoc sacramentu confici, decet quae ad hanc ex substantia in substantia transmutatioohem,similitudine aliqua habeant,eim conformia sint. Unde quoniam hac transmutatione tria haecesse necesse est,terminu a quo, oc terminu ad que ipsa transmutatio fit,ec modu ipsius trasmutationis,quae ola illa significant. Talia vero esse verba domini facile .pbat. l n ijsem cotinet terminus a quo,per verbu hoc, na nisi in ea esset terminus a quo,non esset transmutatio,at in ea de

substantia in substantia transmutatio fit. Hunc igit terminu significat illud hoc. Simili modo termin' ad queetiae verbis inest,nam sine eo termino no esset transmutatio jed potius corruptis,si no inens, di no ens mutaretur.Hunc vero terminu dupliciter cosiderare possit

mus.Aliqn quide ipm corpus di sanguine intelligetes, in quae substantialitas fit,ec hoc significarim dicit, rpus di sanguis. Aliqn vero id c5siderantes, ut haec tras substantialitas determinata,oc particularis sit, re una. Queadmodu in ijs etia, q n arte fiui, sunt, una cuiusmforma,ec species est ta etia vivus operationis unus es; sectus est,ppter quod addit,meu. Tertiu Uem,ato poostremo per qd' modus transsubstantialitatis exprimit,

SEARCH

MENU NAVIGATION