Bessarionis cardinalis Niceni, ... Oratio de sacramento Eucharistiae, & quibus verbis Christi corpus perficiatur. Eiusdem Epistola ad Graecos. Index eorum omnium quae hic pertractantur

발행: 1513년

분량: 97페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

21쪽

satis apte exprimitur per verbum est. Quod em in sesstanti fit,iam non futurum,sed quasi factu, oc iam pI

De existens,non imperativo,non optativo, no cuiusuis alterius modi verbo, nec futuro quidem tempore, quae

dubia sunt, nec id quod est, sed quod futura est, quod etiam non fieri posset, significat,sed ipso verbo est,temporis praesentis,& modi indicatiui,quod ipsum iam esse significat, sussicienter exprimitur, immo vero dum taxat hoc modo exprimi potest,& no aliter.Hsc igitur omnia adeo in hac naturali transsubstantialitate necessaria, oim nullis aliis, praeteri dominicis verbis cono tineatur, sicuti ostensum est, profecto existimare cogi νmur,aim fateri,illa ipsa efficientia esse in sacri mystetis quibus nihil deficit,nihil superest, oc no preces humaynas,quibus aliqua desunt,quae magis necessaria foret. Praeter haec Oia,cu hoc imaculatu sacrificiu, in sui me moria fieri iusserit dominus, Hoc em inquit facite ita

mea Gmemoration certe expressior eius memoria fitcu illius verba ex sacratissimo illo ore plata repetimus, cst si alia quaecunm referamus. Quod cofirmat Apostolus Paulus,du dicit,domini morte in hoc sacrificio ad nunciari. Quoein modo ad nunciari expressius potest, qj du corpus,ta sanguis eius .pprijs eius verbis, i qui bustiis aliis,tantu confici sacramentu, verutame coc Prere patre,ac spiritusanctu filio, i hoc diuino operet rassubstantialitatis panis re vini, in corpus M sanguinem Christitas est a fidelibus credi.Omnia em opera in creaturis trinitati comunia sunt, nihili fit orno, nisi cre ante filio,beneplacito patris, spiritussancti volunt ste.Ex ipso em,ec per ipsum,& in ipso omni iuxta apostolum Paulum. Et rursus,Per que & sscula fecit.Et iterum, Portans omnia verbo potestatis suae Et toannes

22쪽

mrangelista,Omnia per ipsum facta sunt.Et idem,sps Prinis est qui vivificat. Et Paulus,Siem spiritus eius qui resuscitauit Iesum Christu a mortuis,habitat in nobis, qui suscitauit Iesum Christum a mortuis ivificabit mortalia corpora nostr per inhabitante in nobis spiritum eius. Et iterum,omnia aute haec operat idem,at. unus spiritus,diuidens unicuit prout vult. Et David, Emitte spiritu tuu, di creabunt. Illud sane simpliciter tenendu,&P generali quada regula obseritandu,Diu ns trinitatis operationes,si quis intrinsecus eam ipsam spei tet,distinctas Oino,ac separatas esse, aliquado etiae nullo modo incire coicare, queadmodu se habet generare ec generariinpirare ec spirari,& alia qusda similia.

Extrinsecus vero quatenus ad creatura specta una

est operatioα idem opus patris oc filia,& spussancti,nihilo est eo quae in nobis fiunt,quod no ex tota trimistate emane una tamen operatione,una potentia, una

voluntato.Quare Unus etia dicit creator, ec unum principiu eoru omniu,quae sunt,quae fiunt, trinitas esse creditur. Quibus aute verbis potius consentire decet pase trem,& spintusancisimq; hin,qui eiusdem est naturae, eiusdemq; Oeo substantiat Manifestu hoc omnibus est contendere nolentibus. Est aute ad haec necessariusta idoneus,5c sufficiens minister. Suffciens autem est, qui potestatem per consecrationem habuit,& sacerdos factus est. Necem a quocunm prolata eiusmodi verba . efficere possunt quod quaeritur, immo vero nihil omo posistunt; nisici sacerdote pserant. Eius rei ratio est,qν ita deo placitu est, ita ordinauit, hanc tulit lege. Transgressori igit legis di volutatis eius,dignu paratu est meritu,ne quid facere possit. Oportet aut sacerdote cu deotata intelione ad e a qus diis madauit accedere. Siquide

23쪽

DE SACRAMENTO

mandauit nobis,ut in eius comemoratione haec ager mus,ut sciamus corpus eius,5c sanguine cinstrumentaliter ipsi facietes,cu haec operamur morte eius annucio

are. Si quis em vel verba domini,vel alia quaelibet,quihus existimet limoi sacramentu c5fici, pronuciet, non

ad ea quae dicta sunt intendens, sem id agere quod ille iussit arbitret,nihil omnino agit,sed suo frustratus desederio fallitur. Materia praeterea ad haec aptam, ec coueniente esse necesse est. Oportet em pane ex frumeto,vis num ex vite fieri. Nisi ein grana seu menti dicit diis cadensi n terra,mortuu fuerit,nultu fructu asseret. Et rurosus. Ego sum vitis vera. Ouod si aliter sacerdos,etiamcu debita atteteone,vel ipsa verba domini,vel alia quaecu*Onunciet, vanus est: omnis labor, nec em vnΦαhordeo, milioue, aut alio seminu genere panis factus, neq; sicera,aut lac,aut mel in corpus oc sanguine domini transmutaret.Hoc canones apostoloN, hoc posteriores doctores affirmant. Quaobre hoc: Quonia ille opifex reru ita voluit,ita costituit, transgredi aut,& vitare

quiccb eoru quae ille ordinauit, nefas est. Haec ergo ad sacri mysterii cosummatione necessaria prorsus sunt,ec sine quibus nihil oino fieri potest. Sunt aute alia quaesida,quae oc si ad esse rei minime necessiaria sint,multum in coferut ad decore, persectioneo mysterri, ex quibus si quid aliqn iusta necessitate praetermittat, nulla iacta. ra fit.Huiusmodi sunt,mysteriustia altari coficere, sat cerdotalibus vestibus indui,sacerdotem multa Θc ante verba domini,ec post,in laude dei, in narratione opem

siroue,in impetratione vitae aeternae, partim a sacerdoti.

hus,partim a populo dici. Undere alia apud alios dicatur,oc apud quosdam plura,apud alios pauciora. Hinc

vi,st Basili Iacobi,Chrysostomus vero Basilii missias.

24쪽

EVCHARISTIAE. I

hreuiores seceruntN, no necessaria forent oia quae dicehant. Nemo em necestarisi quiccb detrahere psumpsis set.4 si quis nunc,no a cotemptu ecclesiae, quae ita ordinauit,nec tant noua introducedo heresim,sed ineuitabili aliqua necessitate coactus, sola dominica verbam debita intelione protulerit,ipsa d Utaxat quae ille dioxit,ec feci dicens ec faciens,dumodo sacerdos sit,conuenientem materia habeat, piacto vera Christi corpus sanguinem perfecit. CStra vero, si quis caetera Omnia,ec alia pene infinita Pserens,verba domini omiserit, lasit opera ut aiunt)nihili peregit. si forte quispia iis minime cotentus,auctoritate quaerat,& quid doctores csiae senserint,audire desideret,in primis videat Anthrosiu,aetate quide praecedente caeteros,sapientia Vero ac vitae sanctitate,nulli vel orientali vel occidentaliu

dente. Hic in sermone, que de sacrametis scripsit, ita inquit.Quomodo em panis potest esse corpus Christi quibus Uerbis,aut quom verbis haec sacrameta perficio untur Et addit, Ipsis diai nostri Iesu Christi. Et infra. Cu aute hoc sacramentu perficit,no .ppriis verbis sacerdos, sed ipsius Christi utitur, verba ei Christi hoc fas

eramentu coficiunt. Et post pauca. Ante consecratione

panis est,uerbis aut Christi dictis, mox corpus Christi

est. Accipite em inquit comedite ex eo omnes,hoc est Corpus meu.Similiter 1 calice ante verba domini vinuest,aqua mixta,Christi verbis operantibus sanguis efficitur. ursus ide Ambrosius,cu multa signa,& miracula comemorasset, quae solo domini verbo facta fuere, uniuersumq; munda verbo eode ex nihilo esse 13ductu,, multam alia orationibus,ti benedictionibus humanis facta ostendisset,postremo haec addit.Si igit tantu posluit humana benedictio ad transinutandarem natura,

25쪽

' DE SACRAMENTO

quid de hac diuina cosecratione dicemus,ubi ipsa ver P ha saluatoris operant Hoc em sacramentu quod accis pis,verbo Christi conficit. Altis quide locis id e doctor multo plura in hanc sententia manifestissime dicit. Augustinus vero sanctissimus 5cipe doctor,Diuini corpo

ris cosecratio,inquit,ahatholica arcesesia credit no magis a bono,no minus a malo sacerdote cofici. Neq; emmerito cosecratis ted creatoris efficitur verbo.Et alibi, Credendu Christi verbis sacramentu confici, cuius em potentia prius creata sunt ea quae sunt,huius certe vera i ho ad melius mutant.lde in.q.de verbis domini, Ante verba domini inquit quar,hoc est corpus meu,dicunt,

panis dicit quod offertur,verbis aut illis dictis,no amo ipsius panis, sed corpus vorat. Et rursus in expositione sua Ioanne,Vocatcorpus,& caro Christi,qst caro cotinere no potest. Coficiunt aut illud carnis verba, qtis ipsius carnis Christi verba fuerat. Ait em,Hoc est corpus mcu. Quid clarius ijs testimoni js, quid manifesti' esse potest: Nem em hos doctores quisqb mentis copos, ecchristianus esse desiderans respueret,quos sacrae oes synodi,ut comunes aecclesiae doctores acceptarunt,quos ut sanctos,ac deo acceptissimos,magnis praeconiis exotulerunt, quON memoria cu summa laude,no modo ocCidentalis,veru etia orietatis arcetesia celebrat. Manifestu est igit,hos no obscure, nem sub dubio, sed pala, ocmanifeste sensisse, sacratissimis illius diti verbis hoc sacramentu cofici,Hoc est corpus meu, oc hic est sanguis meus. Quid igitς Hi quide hoc modo dicut, orientales' vero aliter sentiui. At hoc modo non ide in eis locutus fuisset spiritus,nec sanctispus,sed vetris sui eructatiora essent sermones eoist. Nunc vero unus,at despus locutus est per os viroru . At queadmodu in caeteris om

26쪽

E VCH ARISTIAE. I

nibus ta etia in hoc sacrameto cocordes sunt occidentalibus orientales. Audi em quid aurea illa Ioannis lin gua, in .lxxxii. super Μatthaeu homelia dicat. N5 sunt inquit,humanae potetiae opera,quae proposita sunt, qui tunc ea fecit in coena,ipse nunc ea q* operat,nos ministroru locu tenemus, qui vero sanctificat, oc ea mutat, ipse est. Rursus ide in. xxvij. sua prima ad Corinthios homelia ita inquit. Quo Paulus a dno accepit: no eraaderat tunc,sed unus erat ex persecutoribus. Ut intelligas ait) nihil plus illam mensam habuisse, Ob habeant hae posteriores. Nam 8c hodie ipse est qui operat, ec tradit,quemadmodu oc tunc. Vides ne igitur,ut nos miti strorum locum tenemus,qui vero ea sanctificat, & matat,ipse est. Vides ut ipse est,qui omnia operatur, oc iraedit,queadmodu ξc tuc.Persuade igitur tibi,ipsum esse, qui ea muta nec orationi tuae,quae dubia est,sed infinitae illius potentiae hoc tribue. Dices fortasse, haud tibi contradicere hunc doctorem, etenim te quom Θc sentiore,od profiteri illum esse,qui haec operatur,sed per orastiones,sed per preces sacerdotis. Atqui multu interest, operati aliquid,&omnia operari. Tu nam spiritu noclum ais descendentem tuis precibus, sanetificare haec munera, tuis etia verba domini aliquid operent. Hic vero doctor sanctissimus,ipsum inquit saluatorem liscperficere,ipsum omnia operari. Nec addit precibus sacerdota id fieri Quod certe addidisse i sciuisset nece

satium fore,subticuit aute,tanq; non necessarium. Quiem omnia facit, nullo indiget operatore. Uerum ex iis lis Chrysostomi, quae supra memorauimus verbis, disscitur quaedam haud contemnenda consideratio. Aitem non accepisse Paulum a Christo hanc traditionem,

cum tamen ipse se accepisse asserat. Et recte quidem

27쪽

DE SACRAMENTO I

Chrysostomiis .Erat em tum Paulus persecutor, & hostis nominis Christi,&multo post ascessione salitatoris in coelos, sacra fide ab eo qui sibi in viri fuerat obuius, . didicerat. Quibus igit tradentibus accepit Nepe apostolis,eces quide no verbo tantu docentibus, sed monstrantibus opere. Paulus vero tradidit nobis, quae acceperat.Cu aute ea sola tradiderit, quae in epistola ad Corinthios scribit,certa illa sola accepit, oc illa sola apros facere vidit. Nam si plura facere vidisset, ea quom tra'. didisset. Nihil aute in ea epistola dicit ampli nisi Christu accepisse pane in manus suas, benedixisse, dedisse discipulis,aim dixisse,Accipite & comedite,hoc est corpus meu.lde igitur omni ex parte apostoli,quibus tra dentibus Paulus id accepit,faciebant.Hoc tantu a rapit ab illis Paulus,hoc tradidit nobis .Postea vero, siue Clemens,siue Iacobus,siue alius qui Q, alias oratio ines,& hymnos,& cantica,no ad necessitate,sed ad ora natu addiderui. Quscu ita sint,satis costat beati Chrysostomi testimoniu adeo clam,atin apertu est ut nulla. ςxcusatio,nultu subterfugiu calumniantibus relinquatur. Audiamus nunc eunde doctore,seipm exponente, di ita rem hanc declarant ut nullus stuis audax,& coitentiosus contradicere ausit.Hic in ea homelia,qua de -rditione traditoris, ta sacramentON traditione costri

psit,ita inquit. A dest nunc quo* Christus,qui illa mensam fecit,ille ipse nunc etia ornat. dio est em homo,qui haec munera facilucorpus oc sanguine Christi, sed qui crucifixus est pro nobis Christus. Figura quide adima

plens astat sacerdos,verba illa pnunciam, potestas vero, ec gratia tota Christi est. Hoc est corpus meum, ait. Hoc vestu res Ppositas transmutat.Nam queadna duvox illa,qua dictu est,Crescite,di multiplicaminin re

28쪽

EVCHARISTIAE. I

plete terra Gemel qui de dicta est,semper aute sit, operae πnaturae nostrae vim praebens ad generandu. Ita liscq ν vox semel dicta in singulis aris,ex eo tepore usin i praesente diem,& vsm ad Christi aduenis,hoc sacramentuintegre perficit. Veru ad haec dicere soletis,Queadmodu vestu,quo creata sunt omnia,no ipsum sotu sufficere ad productionc eoN quae fiunt.sed maris 5 foeminet

iunctione requiri,ut animaliu genus propaget, culintum* terraN,N agricolam opera necessaria est viqiis nascunt e terra producant,& coalescant, Eode modo

solu saluatoris vectu haud sufficere,sed di preces sacerdotis,ta benedictione,ec alia pleram necessaria esse ad hoc mysteriu perficiendu.Haecem Marcus, Ephesinus antistes,ex dictis Nicolai Cabasilae sumpta biicere solebat,ec si longe impar ingenio,acutius sane multo ille disputauit,quanΦ nec ipse quide dignum aliquid disseruit.Eniuero admirandos simul im deflendos illos ceseo,qui sponte sua ad clarissimas res, oc ipsam veritate

oculos claudunt,& ita ut tam clara, at aperta sanctissimi doctoris verba peruertere conent,ec ita cotra pro' Pri salute exponere,ut omnibus contemptui sint, almderisui. Quid em ait sanctus doctor Figura adimples

astat sacerdos, verba illa proriunctans,potentia vero,ec gratia tota Christi est.Hoc est corpus meu,ait. Hoc verhum res a positas transmutat. Quid hoc certius desideras cilla inquit verba a sacerdote pronuciata. Quae aut illa sint,subiungin, Hoc est corpus meu. illa inqua, res,ppositas transmutat.Fit ergo transmutatio per illa verha,no a sacerdote,sed a Christo uius tota gratia,& potestas est Sacerdos enim figura, Christus vero veritate haec transmutat,sacerdote verba eius, queadmodii ille statuem nunciante.Et russita hoc verbu sacramcnta

29쪽

DE. SACRAMENTO

T integre perficit.Considera homo,quid integra haec prafectio significet,attende quid velit hoc vectu es P possitas transmutat. oli pervicaciter cotra propria salutei contendere,& huius sententiae magis praecipuis,ac manifestis partibus reiectis,peruertere reliquas. 'ec enim

Ephesinus ille, nec Cabasilas integra ista sententia adsducunt,sed quibusda eius partibus recitatis misitiuo Dagmenta eius quaeda,velut indocti iuxta Platone, co, ci,qui nesciunt, voluntve per artus diuidere, nonnulla Proserentes,caetera vero,quae magis ad rem facerentini: sentio praetereuntes, ec hoc modo obtenebrantes veristate.In primis ital,sicut supra dictu est, ex huiusmodi verbis sancti doctoris,nd hic, quem vos dicitis, sensus colligit. Deinde o bone vir) none illic auctoriat opis

sex omniu rerii, marem oc foeminam ea lege creauit,Veno nisi per colunctione eoru,animalia .ppagarent rursuso in atris, semen nasci 5c ex terra ordinatii ut semisnetur,seminatu nascatur,natum multiplicet: At idcirsco necesse est ita fieri .Oportet em esse arantem, portet esse serente,oportet esse genoante, omnesm diuinae obtemperantes voluntati,hoc est ita agetes,ut ille statuit.. Statuit em eo modo, quo diximus. Quemadmoda illa vox,qua dictu est,Crescit'N multiplica mini pere naturae nostrae vim praebet ad generandu. Operes inquit naturae nostrae vim praebe hanc scilicet ei legem imponensint illa quod fusi est aga ipsa vero omne vim praehens .in hoc vero diuino e quo agimus sacrameto,da. taxat apostolos sacerdotes emcies, & materia panis,ec vini,qua ipsi quot uterent,ostendens, tradidit eis sor. mam,qua sacramentu conficeret. Haec aute sunt verba eius,Hoc est corpus mcli,oc hic estsanguis meus.Qus

semel a saluatore dicta, ait sacratissimus doctor, se

30쪽

E VCH ARISTIAE. I

operari,non cooperari,nec cuiusqj praesidio egere. Μay Zgnam em,immo maxi ma omniu vim haberet humana

verba,si quid auctoritatis,aut potetiae diuinis adderet, immo vero illa excelleret dignitate, quod etia cogitare impiu est,ati nefarisi. Cooperatur inquit Ephesinus dominicis verbis, sacerdotis preces. Quo is honς vir coopergnt An tanqj per se inissicietibus,an tanΦ sufficientibus Si tant sussicietibus, superflua certe,ec vana est tua ois oratio.Si tanqj no sufficietibus, heu quae improbitas est,qus blasphemia dicere,ut quod diuinis deest verbis,hominis suppleat preces Praeterea cu Uera ha haec dicistimul cu oratione totu perficer virul imperfectu putas,necesse est igit, ut aliud tertium adueniens id agat. Quid vero hoc sit, tu quaeso nobis aperi. ecp em spiritusancta id esse dices. Siquide li est qae quaeritur,an quodlibet eoru per se an ambo simul spiritusanctu ad id agendum inclinet o si ambo contenodis id posse, intelligas necesse est, q, si ambo simul hoe possitnt, quatenus mihi dominica verba continent, ea sunt quae conficiunt sacramentussiue sequat,sive no sequat oratio. Itam nihil eis ad hoc addit oratio sacerdostis, nec illis aliquod necessarisi est aliunde praesidium. in si quatenus supplicat sacerdos,ut descendens spiris

tussanctus illa sacrificet munera, eatenus dutaxat cosecrantur,nihil ergo operant verba dominica,nec verum

dicit Chrysostomus,cu ea asserit sema operario transse mutar N integre pficere, nec cooperat ei hoc modo sacerdotis supplicatio ut tu ais sed totu operat.Quid igitur corrumpis verba sacri doctoris non recte ea exposenens, oc de sacramento eucharistiae falsam habes opi nione. Atqui inquis) etia baptisma sola sacerdotis ora tione perficit. Etia in hoc erras, ec veritas in te n0n est.

SEARCH

MENU NAVIGATION