장음표시 사용
301쪽
agere ficeat , si addita poena non fit , kmper praestatur id, quod interest.. TITULUS xv IL
Dictum est de filigulorum sti putatione, nunc de pluribus unam& eamdem rem ab uno& eodem stipulantibus, at uni & eidem promittentibus. Illi Rei sive Correi stipulandi, vel credendi dicuntur, hi Mi pr mittendi, vel debendi. Quomodo constituuntur duo pluresue
f. i. B. t. CI Post Omnium interrogationem de eadem a re ; separatim factam , promissor conis . Ia. 4. OrmiORe respondoae, Spondeo, sive, in aque instrum dare Dondeo. Nam fi primus uni, deinde alii interroganti respondeat , spo deat'ues, alia atque alta erit obligatio ; nece reduntur duo rei stipulandi esse, cum reus promittenda separata sua responsione eos dis viserit. Θοmodo eonstituuntur plures rei promistendi PVers duos Quando duci pluresve stipulanti eamdem I. 4. b. t. rem promittunt, five respondeant vel sing li separatim , vel conjunctim omnes: Vel ti si Titio stipulanti hoc modo , φυρ δε- , rem aureos dare Dondes 8 singuli separatim vespondeant ,. Spondeo ἔ vel omnes fimul ,
Possuntne Alures rei fieri in alpis contean ut 3ba. . Non tantum Verbis stipularionis , sed &V in caeteris contractibus , velati emptione , venditione , locatione , conduction , commodato, deposito , Mo pluresve rei fieri posisunt . Item tu testamento sive ultima volanatate ,
302쪽
tate, dummodo appareat hoc actum, ut sint duo rei : ut puta si pluribus haeredibus institutis te stator dixerit , Titius S Naυitis Sempronio decem iam.
Quis es essectus huiusmodi obligationis Quod vel singulis solidum debetur, si plu- l. ex bures sint rei stipulandi , vel singuli in solidum iusmodi.
teneantur, si sint plures rei promittendi . Quo fit, ut unus ex pluribus reis stipulandi exigere solidum possit , perinde ac si m- Ius stipulatus esset , ct quidem ab uno ex reis promittenti, licer ad eum nihil perve nerit; v. g. si pecunia alteri numerata sie ,- - ἔ-3.std uterque de reddenda promiseriti: nam T. per solutionem unius uni factam tuta extin inguetur obligatio etiam in personis correo. ι.ε. C. Reis xum ; cum utique una sit obligatio una d. l. a. in& summa . - G.
Correus simundi, qui solidum accepit , ω
tume alteri communicare; aut correus debem
di qui iorum Diυis , potestae ab altero repetere 3 t Non videtur, cum cuilibet in solitum de hstatun ut nequeat alter videri recepim rem communum est enim eo casu melior eon, ditio primo occupantis. Eadem risione cor reus', qui solidum soluit , ab altero non repetet, cum desit adversus eum actio: quae si qua esset , vel foret actio mandati : de quo non patet , vel negotiorum gestorum , quae competere nequiis eo quod non tam alienum , quam proprium negotium sit gestum, utpote ab eo ,, qui in solidum obligatus erat . Nisi tamet sint socii ut. quia Gmu1' mutuum acceperint in rem communem , tunc enim ut commoda est commune , ita onus no ves eommunis uni tantum sit oneri.
303쪽
rium reorum , ct essectum illius 'Iure veteri ad discememtum , utrum aliis. qui. duo rei qssent , sedulo inspici solebat , quid actum effet : seu quae mens sui Mi contrahentium . Hodie vero non datur locus coniecturis nec spectatur quid actum siti inter contrahentes,sed ita demum, intelliinguntur goostituti. , si nominatim,dictum e premimque sit , ut singuli in solidum teneant ur . Quoe casu in solidum conventus postu lare beneficium, divisionis , ut creditor divi sa aditone , pro parte tantum virili eum con veniat, si modo. reliquis sint solveruloe, λyrarsent . . . 'Ex duobus reis promittendἱ, potest,e unus pumi .is, alter sub conditisne obligari Z
Potest : atque in hoc casu. is , qui pum obligatus est , convenistur nomine eius qui 1e sub conditione obligavit , cum mo-:rum promittendi. Par sit , eademque causa Nec temporis locive diversitas impedime . to, esse Obet , quominum duo, rei debendi, constituantur , quia . potest diversitas. & im paritas obligationiε ireduci, a 1 paxitatemper diei aut conlitionis inventum. . AHui est, si, imparitys Mon possit reducti ad paritatem sui si unus etiam sulpam promittat , altet Non. item , meraus em, non esse duos reos , at Mibus. impar suscepta sit obligatio. iis ι T I. T v L N' S. XVIII
stipulantur , aut liberi homines , aut servi.
I serui 'aereditμrii cui aquisum Haereditati. , & consequenter haeredi futuro , quia, haereditas in plerisque perso,
304쪽
L F B. m. ΥΙΥ. XVm. Iotnam finivet domini , saltemi in acquisitione eorum , quae iuris sunt, non etiam quae laei. MV iastinun person e desiderant; quυ modo usum' aco. rerfructum servo: haereditarius. inutiliter stipu- flatur , quia sine Persona esse nequiti
rales , si qui sibi aut eonservo dari sti- hsed cumν
pulentur , id domino acquirunt , qui obli-ocium .pationis oblinendae capax est ; nise tamen l. 3 8. f. 6.. stipviatione contineatur factum , vel uti, uv ae V. s. ire agere liceat per fundum .. Factum enim non transit ad dominum , sed cum fit per- - bωnale & naturale, expleri per servum potest.
Unicuique dommorum aequaliter, pro P τ' I. ult. P.M.tione dominii , quodi pariter in servoe Bahent . Nisi lassia unius domini adierit , aut ιμ.ν--τ alicui stipulatus fit , aut res , quam stipu- h ,. latur, alterius sit domini. de videre est, 'servum habere iusi stipulandi ex persona do- ω mini , non sua , cum Iure Civili personam . ' 'm n. habeath, ct Iuris Civilis particeps non sit ι φ er'
- Liberi qui mi, potestate, sunt , stipulando Versidem. parentibus. acquirunt , quemadmodum' servi iuris ..domino: hac tamen distinctione, quod servi; , ex persona don,inr , omnibus ex causis. ei acquirant ; filii vero non ex persona pDtris', se sua, quam habent liberam& tantum ex causis peculii prosemili , patri acqui- rarit: fi auxem. sint emancipati , sibi aequμ
305쪽
rext. bis in prisc. text. bis in princ.
i. praetoriai. I. ct toto sit. de da mno in f
L s. q. de V. b. 3ox t INSTITO IMPER.. TITULUS XIX.
Quae est Stipulatibnum diυbis pCTipulationum aliae sunt Iudiciales , aliae I Praetoriae, aliae Conventionales, aliae Cominmunes , tam Praetoriae, quam judiciales . Quae sunt Iudiriales Quin a mero Iudicis officio proficiscuntur et quae merge sunt jurisdictionis. Talis est de dolo cautio, quae in judiciis, iubente iudice, praestari solet, nimirum de re in judicium educta restituenda ; item cautio de persequendo servo , qui in suga est , resti
Quae ex merω Haetoris officio extris iudicitim interponuntur, super re necdum in sudicium deducta: ut cautio te damno insecto, id est, nondum facto , quod futurum v remur , Sede legatis praestandis c Illa vicinus sibi cavet a vicino de resarciendo damno , quod occasione aedium ruinosarum timetur altera stipulantur legatarii ab haerede, de cujus dubitant fido , de legatis, recte praestandis . Sed his vero continentur & Edilitiae t nam 3e Mile; de quibusdam rebus, v. g. venditorem de ciuitate pecoris, cavere jubebant.
isa ex conventioner utriusque partis tarici piuntur non iusta Iudicis , aut Praetoris ; uarum totidem genera sun t quot , paenedixerim , rerum contrahendarum , nam aemutui, & depositi, & commodati , & empti , ct locati nomine stipulationes interponuntur et nec ullum seri potest negotium , cujus
306쪽
L I B. II l. T Ι Υ. XIX. 3o euius confirmandi causa stipulatio adhiberi
non soleat. Iuae denique Communes r
Quae re iubente Praetore , extra Udicium θ' isterdum scio Udicis , in iudicis proponuntur e ut cautio Rem pupilli salvam fore , quam praestat tutore De rato , quam praestat, quicumque alieno nomine agit ; & cautici Duplex , qua cogitur venditor repromittere emptori, se duplam pretii restituturiun , si res vqndita evincatur
DE INUTILIBUS. STIPULATIONIBUτ.
Dimim est , quae sint stipulationes utiles rpergit nunc tradere , quae sint inutiles ipso iure; idque ve, ratione materiae, seu rei in stipulationem deductae, vel ratione personae, quae stipulatur, promittitve, vel xatione formae': quo reduci possunt plera- que tradita hoc Tituto. 2uando igituν rinione rei inutilis redditur stipulati ἀSI quis rem , quae in rerum natura non est, aut esse non potest, dari stipulatus fuerit, veluti struum, qui mortuus siet, aut hippocentaurum. Nam in stipulationem res, quae existit , deduci debet, ant quae ex Mere potest , cuius A dominium acquirere st, Pulator possit : quia rei impossibilis mill est obligatici , adeo ut nec aestimatio eius
Quid, si res non sit, aut post incipiar GP in
Inutilis eris stipula tar velut si quis rem mcram aut religiolam , ver rem publicam , quae ulibus populi perpetuo exposita sit ,
307쪽
liberum hominem stipuletur . Imo adeo inutilis est , ut nec ex postfacto convalescat, si ex re sacra fiat prophana ex Publica privata , aut ex libero homine servus. Quippe inspicitur tempus , qtao res in stipulatum deducta 1uerit, non futura mutatio 2 quodque ab initio, vitiosum est , non potest tra- Leto. 1. de irere temporis conυalescere. Nec operabitur sub- R. I. iuncta conditio, Ciam res sacra praueana , ti-f item ber bomo servus factus furrit, durait: quia ineuntr. h. t. humanum est, hujusmodi casum separare ia
id , si r)m suam dari quis sipuletur
Verf. υεἰ Similiter in ilis est: stipulatio : quia res. rem suam quae ante alicuius est, amplius ejus neri non b. LSo. β. potest In stipulationibus autem agitur de de R. I. dando, id est , dominio transferendo : qui f. sit itaq; rem dare tenet ut, ita dare debet , ut ejus dea .da. fiat , cui dederit . Quo fit , ut nemo rems 8 .F.de suam sibi dari stipulari possit , tametsi pre- V. s. titam rei nostrae nobis dari utiliter stipule-
g. item προ mur. , itemque rem nostram nobis resti tui . mora. b.t. Ex eadem ratione nemo rem suam futuram ,
in cuum , quo sua erit, utiliter stipulatur . Cur vero utilis est ejusmodi stipulatis factis sub conditione l
h32.ρο . Sub ea conditione , si nostra esse desistis ,
is eod- tit. rem nostram recte stipulamur e quia non est contra ius expectare, quod res , quae nostrRest, nostra esse desinat cum vix nunquam comparetur res eo consilio , ut perpetuo nostra sit. 'Quid, si quis alium daturum facturumve quid promiseris λι si ρtiis Non obligabitur : veluti si spondeat, Th.
Iium. tium daturum decem 3 quia de se quemque, non de alio pmmittere oportet. Imo factum alienum, cum non sit in potestate promisso- A visti videtur quodammodo erarae commiercium
308쪽
L I B. III. T I T. XX. 3os contrahentium positum; atque ita dici ctiam I. 38.81.ta potest, inutilem hic esse stipulationem, non 81. f. de tam propter personam promissoris aut stis V 0. Pulatoris , quam ratione rei in stipulatione
Quid , si promissor essecturum se, ut alter det, aut faciat, spoponderit 'Tunc, utilis erit stipulaetio, quia sam nora A e a alienum , sed proprium factum promittit : ὰρ
R tenetur ex hujusmodi promissione ad in-ώ ''' teresse , prout in reliquis obligationibus ,
quae facti, est juris. Quid, si , quantum in se est , promissor fece
rit , tertius autem dare vel facere nolit t
hil possit imputati, quia famen. simpliciis i E O.
promisit se curaturum, aut effecturum, non exculatur, sed dare aut facere tenetur, cum uerbum Curare, significet , eum effectu quid praestare , fi ve ad effectum deducere , non etiam conari . Hinc qui promisit curare l. fin. 1. decem dari , . iu se dare tenetur , aut loeuri fin. F. pletem reum offerre, qui Pecudiam num st- reb. cred
Quid , si quis alii , quam ei cujus iuri subjectus est , sipuletur
Placuit, nihil agi eo casu , & per eonsequens neque civilem neque naruralem oriri inde obligationem; cum stipulationeSintrom ε - . ductae sint , ut quisque sibi acquirat , quod F , sua interest, & non alteri: estque etiam hoc . extra commercium contrahentium positum. U Drocedit autem regula, sive quis quid ro- 'OSρ tum alteri stipuletur, sive partem talarum, ' 'eum sit eadem ratio totiuS & partis. Unde rotar a
sibi & Titio decem dari stipulatus, non nisi ir q*ed quinque actionem habet, quae stipulat mi ,
tam concernunt , cum reliqua quinque per- istria ''
309쪽
sonam concernant extranei, cui, ut dictum , quaeri non potest. Quod ita se habet in stia pu latione conjunctiva.
id, si oratione disjunctiυa quis sibi aut aM teri dari sipuletur is quis Valet stipulatio , ejusque essinus est , ut
istit. obligatio quidem tota stipulatori acquiratur, solitio varo in extrineum conferatur, adeo ut er solvi etiam invito possit& urohibente stipulatore. Dicitur autem hoc loc uxtraneus, in quem solutio consertur, adi estis, quia scilicet solutionis causa in stipu-Versplane. latione adjiciatur. Stipulatori porro contra , 3 I. g. I. adiectum, cui forte solutum est, ad id reps f. b. t. tendum mandati datur actio . Mandasse enim saltem taei te hoc videtur , ut , quod ex solutione; accepisset, redderet .
Licetne igitur sipulari personae juri tuo subi m
. Omnino licet: ita enim pater filio in po- ἴ- e Vero testate constituto, & dominus servo utiliter stipulatur: ac vice Iersia: quia non tam al-3 teri quam sibi sit stipulaetio , quandoquidem patris & filii eadem quodammodo siti. 3ς. i. s6. persona , & vox patris tamquam vox filii I. a. ff. de intelligatur , & contra , utique in iis re-V. O. bus , quae patri filiove acquiri possitnt. Ditico in potestate ; quia filio emancipato , qui pro extraneo est , inutiliter stipulatur pater, cum cesset fictio ejusdem personae, uve identitatis personalis. Quid, s vero quis ' idetur ab eo , cujus - . . . ri subi=Eius Ut λβ. item A Is inutiliter stipulatur, ut puta servus anuillis. domino, filius a patre et aut vIce versa, do minus a servo, patera filio: quia cum ite personae pro eadem persona habeantur , viderentur sibi ipsi & a se stipulari. Quo se, ut inter tales non oriatun civilis obligatio et
310쪽
naturalis tamen recte oritur , quia natura tion habentur pro eadem persona.
inod filius , cum habeat personam libe- ,- ω, ram, obligetur extraneis etiam civiliter ser- ' λ' vus nec domino , nec extraneis', cum pro II. qnullo habeatur: sed naturaliter obligatur ,
cum natura aeque sit homo, ς illiu fis is Quid , si ad ea , qtiae interrogatus quis fuerit, . act.
non dabite respondeat ZInutilis est stipulatio, idque ratione for oraeterea mae , quae a lege data est stipulationa , δ. h. i.
constat consensu: consistitque in eo, ut responsio eongruat interrogationi, & ut inter praesentes fiat. Variis autem casibus dicitur . , quis ad ea , quae interrogatus fuerit , Congrue in pocidem : veluti si ego stipulis Pamphilum , tu rem aliam intelligas , vel res diversas promittas r aut si pure stipuler, tu sub conditione promittas r ver vice vem fa, fi ego in diem, tu praesenti die e aut si stipuler, Iur xv Kalendas quintas s 3t tu respondeas, Dabo Idibus Quibus casibus ideω inutilis est stipulatio , quia non concurrit utriusque consensus in diem placitum ; nisi stipulatori Elico placuerit diversitas responsiosis , tunc enim alia stipulatio contracta esse videtur.
Sed quid , si quis decem aureos a te dari J-- mistur z tu quinque promittas , vel contra
infir , quamvis inutilis videatur stipu- g. pr. Iatio,. integrum debitum vacillat , ut l. - rere . quitur Caius , propter diversitatem reseonsionis ; quia tamen responsio interrosationi congruit saltem pro parte, in eamque utriusique coneurrit soniensus , cum maior sum