장음표시 사용
471쪽
vallo : sic reliqua in omnibus, si soliorum numerum eXcipias, quo cunci is Paecte cedit, Superat ac Vincit. Τertium florum gen , Tla a te ac alli ob colorum varietatem dictum, minus est Secundo, Sed soliis, ut attigimus, numeroSioribus, et e Iuteo in venetum inclinantibus colorem : hujus planta minor eSt praecedentibu S, et minoribus foliiS conStat. Qua tum vero, dictum M a ui 0 biti, tertio fere est par, Sed pallenti col ore. Quintum , I lapakoetalli, vel Coaxochiil vocatum , praedicti S omnibUS minuS eSt et non usque adeo numerosis foliis , tertiumque colore imitatur. Sextum , Zacax0-
chi Poettio , vel Cozatii dictum, luteum eSt, et minUS praecedenti. Majusculum est Septimum , I pecempoalxochtti nuncupatum , Sed exilioribu S luteisque floribus , qualia sunt
quoque ipsius plantae sol ia , quae Sunt omnium minima. Quibusvis locis et qHoVis tempore Sata , Video , hujus pro- Venire genera , Sed laetius in calentibus emicuere jamdiu apud Hispanos, laetosque exteris quoque nationibus flores
Ita vocant Μexicani Verbenacam rectam noStram. quamajunt duarum drachmarum pondere bilem Vacuare per inserna , et tumoribu S praeter naturam admotam mederi. Chioluantio autem est herba similis Chian.
472쪽
De COPII LI, Seu nites uia. Herba est radici fibratae insistens, unde proseri caules purpureos, et in eis Ocymi folia, et in supremis ramulis fructum acinoSum, racematimque, Coriandri modo, coadhaereScentem; neque aliquam ejus herbae adhuc facultatem
Herba est radici fibratae inniXa, unde profert caules: et in eis folia Salicis, flores vero in extremiS ramulis cyaneoS et SpicatoS, quibuS inficiunt lanas , et quaslibet for maS caeruleo exprimunt colore. Folia laevigata inspersaque medentur Scabiei.
De COATLANTI, Seu Caninis Serpentis. Frutex eSt Spinosus, rubeos caules fundens, solia vero Ocymi, Serrataque , terna, ac fructum moris Similem; quo fit, ut Rubum noStratem esse existimem, aut illi Saltem con- generem. NaScitur in temperatis, quale est Solum Mexi -
473쪽
Herbula est radicem fundens rotundam et parvam, Ciceii similem forma et magnitudine , ex qua prodit caulis tenuis, foliis ornatu S anguSti S , et longis, ac valde raris. Radiae lacte manat, quod bibitum eX vino gallico vocato morbo dicitur mederi, nec non scabiei : interdum ejusdem rei gratia quatuor quinqueve radiceS devorantur, aut majori numero infunduntur. Eaedem dicuntur, Si tumoribu S praeter naturam admoveantur , Conise Ire. ESi autem Cocopi herba luxationi opportuna.
CAPUT CLXXXV. De CURUPEN ΨRIGUA.
Herbula est radicis Surculogae, unde eduntur CauleS te laues , ornati per intervalla exilibus foliis. Radix est alba et amara , cujuS SUCCUS in Stillatus oculis medetur. Nascitur editis montium lociS provinciae Mech0acanensis.
De CUI NIGUI CUM ANCHUM , Seu u17nbra Schiri nigri. Herba est radicem fibratam agens, et eX ea CauleS te niteS atque rufeScentes, Ornatos foliis raris, longiusculi S, angustis , ac per intervalla binis. In8ipida herba est ac frigen-
474쪽
tis temperiei. Succus radicis medetur morbidis oculis, si eis instilletur. Nascitur in temperatis Tacambari, frigidisque in locis provinciae Mechoacanensis.
De CICERIS UDestris qu0dam genere. Offendi in hac nova Hispania plantam quamdam, si-brata radice , caulibus multis et tenuibus, ornatis foliis longis et angustis, binis per interValla, ac totidem floribus ab eisdem exortibus, Legumini similibus purpureisque, Unde generantur Siliquae Cicerum vasculis haud dissimiles, Semi na continenteS paria Ciceribu S forma, Sapore, et natura, obrotundaque.
CAPUT CLXXXVIII. De CHVPIRENT.
Radicibus sirmatur sibris similibus, unde prodeunt call-leS SeSe COnVolventes arboribus, ornatique foliis Mali Medicae , sed undulatis, qui Si resolvantur eX aqua, bibanturque, dolores ex morbo gallico profectOS Sedant. Calida con- Stat Siccaque natura, et sapore aliquantulum Odoro. Nascitur in collibus temperatis provinciae Mechoacanensis.
475쪽
Nascitur in frigidis humidisque Parcuari locis herbula foliis longiusculis et angustis, floribus exiguis, luteis, tenuibus radicibu8, caulibu Sque brevibus et gracilibus, quam Caucalidam Mech0aCanicam vocare libuit, quoniam indistincta similitudine Hispanicam, Anisumve et sapit, et Olet ; quo fit, ut illi esse congenerem putem. JuS decocti ejus con- 'it defluXioni, quae fit a capite ad pectus, et hujus partis ceteris quibusque morbis. Fit ex illius decoctae jure addito saccharo Syru PUS praedictiS impei Se CongruenS morbis.
De C CHos VA , Psitari planta.
Arbor est folia serens undulata, 'tali Medicae paria foliis : stipites rubri sunt, et gratam baculiS aliisque intestinis operibus tornandi S praebent materiam. Nascitur in calidis provinciae Meschoacanensis.
Herbula est radicem feren S Obrotundam fibratamque caepae parvae Similem, et fui Vis pelliculis tectam, ex qua
476쪽
oritur cataliculus teres ac fulvus, et per intervalla solia singula similia porraceis e quibu8dam geniculi S, longa angustaque , veniS Secundum longitudinem procedentibus , et gramineis quadamtenuS Similia; a C Circa Summum UaSCula quaedam oblonga, terna, et flores lutei8 foliolis longisque con Stantes , oblongisque sponditis longiusculis pediculis appen- Sis e medio prodeuntibus. RadjX cocta Venditur in emporitS , editurque, et Sapore CaStanearum decoctarum, Similique , ut Videtur, nutrimento, gratia atque temperie conStat. Nascitur in agro Mexicano.
DE CACALACA CHITE , Seu s0re S0nanti. Herba est fibrata conStanS radice, unde funduntur tenues contortique CauleS: et in eiS folia Saligna, . rara , Sed angustiora , in Summo Vero flores lutei et oblongi compositi in Spica8, unde generantur fructu S Obrotundi, parvi et Sub rubeSCenteS, intra qUOS Semen Sonat, unde nomen; cujus floris tantum , quod adhuc compererim , eSt USUS.
Radice firmatur glandi longiusculae, et tenui Simili, ex qua eduntur caules teretes, et tenues, hisSUtuque, ornati Oli-
477쪽
uae foliis, Sed paululum hispidis et stibalbescentibus, et luteis soribus. Radix est gustu odora , Calidaque ordine Secundo, et nonnihil ad Stringens. Eadem plus satis laXae alvo medetur, drachmae umus pondere devorata. Nascitur in calidis, Sive montOSiS lociS, Sive campeStribuS.
De z AH PATTI, Seu medicina scabiei Totot ecensi. Radicem Surculosam fundit, et eX ea cauleS tenueS, refertos foliolis origani, Sed minoribu S , ac paene purpureis floribus. RadiX eSt amara calensque, et jus decocti ejuS Scabiem curat. NaScitur in calidis planisque locis.
De COACIHOZPATLI, Seu medicina Gloris I t0t ecensi. Caules mittit tres Spithamas proli Xos, et in eis Persici folia, sed majora, luteosque flores. Folia videntur insigni Sapore carere, et tamen Indi reserunt illitam sedare dot res. Nascitur in calidis et campestribus locis.
Radix est orbicularis, parva, et fu Sca quadam ob ducta lanugine, unde prodeunt cauliculi breves: et in eis I KR 3
478쪽
solia parva, Filici similia, et Ipicati flores e viridi purpurascenteS. Radi X Subamara e8t non Sine quadam dulcedine, calidaque, Sicca et ad Stringens. Doloribus lateris ventriculique medetur duarum drachmarum pondere devorata. Nascitur in calidis juXta SaXa . .
De cHILPATLI Tot 0t ecensi, seu acri medicina. Herba eSt mittens cauleS quinque CubitoS proli Xos e radice surculosa, ornatoS soliis binis per intervalla, amygdalianis simi Iibus, sed paulo latioribu S et floribus modicis atque candentibus. Acri S est radi X calidaque et Sicca ordine fere quarto, unde nomen. Eadem deVOrata drachmae unius pondere bilina pituitamque Vacuat per SUPerna atque inferna. Nascitur in calidiS collibus.
De cVII LAC AMOTLI I htot ecensi. Nomen invenit a gravi odore et forma radicis similis moti , a qua proseruntur volubiles caules tenuesque, folia orbicularia , rara, et floreS parVi , et candentes. RadiX est lubrica, et cujuSdam Calori S particeps. Tu Sa eadem infusa-
que Urinam eVocat, et opitulatur renum morbis. Nascitur in calidis, et campe8tribu S loci S.
479쪽
Radicibus firmatur Surculosis, unde prodeunt caules sesqui dodrantem longi: et in eis soli a Serrata asperaque , in Signia interventis Secundum longitudinem di Scurrentibus, et similia forma amygdalinis. Amara eSt, et nonnihil acris. Jus decocti ejus medetur dolori Ventris provenienti e flatu aut frigore. Nascitur in calidis convallibus, et jugis.
De cI TE I t0t scensi secunda. Radicibus insistit tenuibus et longis , e quibus prodeunt caules tenueS, VolubileS, tereteSque: et in eis solia Alsines. Radix frigida et Sicca natura ConStat, atque ideo eadem ex aqua resoluta applicataque tumoreS praeter naturam repellit. Nascitur in calidis collibus.
De CHIL PAPLI tot ecensi altera. Arbor est calidarum regionum et collium alumna, Mali Medicae ornata soliis, sed longe amplioribu S, Subalbidisque. Radix eSt nonnihil amara Calidaque, et Sicca praedicta temperie i cujus CorteX resolutus CX aqua et devoratus do
480쪽
loribus ortis a gallica lue medetur, ae illitus febrium intermittentium rigoribuS.
De ZAHUAPATLI Igualasensi. Arbuscula est folia Cocoonihltiti ferens ac candentes sores. Acria sunt ilia, Calidaque et SiCCa ordine tertio. Succus illitus scabiem curat. NaScitur in CalidiS montibus. Co coomihuiti mihi visa est, loco tantum, et lacrialibus distans, aut ejus Species; sed quia minori calore praedita erat licuit hic quoque ejuS memini SSe.
De COACI HUIZPATLI Iguaispensi. Radices fundit surculosas, et inde ramoS tenueS et teretes, ac in eis folia rara , Serrata , et Eupatorio Dioscoridis similia, cujus fortasSiS est Species: floreS Vero, ut ferunt, cyaneos. Frigida, insipidaque ConStat, ac Sicca nat Ura, et nonnihil adstringenti. Dolori a junt illi tam mederi, unde nomen. Nascitur in calidi S collibus. Depingendam vero nonduXi, quoniam valde SimiliS Eupatori0 mihi visa est, adeoque illiuS SpecieS.