장음표시 사용
21쪽
a r I n. Apra Ietatem Et si, ex Gai de constit med eap.r Cum igit tir haec expulsio symptomatica sit, motus inordinatus, i lol Ulmis, . rota est ulterius imitiira cogenda ne per in tempostinam xca ectionem a qua iuuari minime potest, citius interimaturo Coacra enim nihil recte operatur Aph autem locet ut sequamur naturam recte opeiantem, hic igitul Iocum non nabet.
Non desunt qui dicant humorum cruditatem non Irohibere, cum satilis sita nobilioribus partibus ad igno. altiores transferre materiam pestilentem sire enim aliquando Trallianus . , Aetius in pleuritide re
Angina,& Gai in Apoplexi admouent cucurbitulas partibus asseciis,4 metasyncritica appellata. Huic oppositioni iam satisfactum est supra ex mente Hippocratis,&Galeni. Nunquam materiam crudam in valis putrescentem, etiam postilentem, venenatam siue a natura, siue ab arte excreram prodesse posse, per hanc etenim excrectionem natura, vel de me it, vel nihil denuntiat: in quibusdam inissa inmationiblis praeter naturam internis qui non sunt a symptomatica expulsione, sed per defiuxum, ubi amplius materia non fuit, corpus fuerit acuatum, quandoque conferre pol si cucurbitula cum ab assecta parte id quod in ea continetur iam a familiati laus succis seiunctunx, euacuare sit conuomcsex et ad Glauc cap. et . desesin Angina in mora periculo cxist cme, id post septimii in in pleurati de cruda faciendum esse refert Aetius Appoplcxia propter reuulsionem, propter urgentem necessitatem, ut idem animaduertit Aetius, permittit &cogit temere omnia tentare: Mata lyncritica appellata, non nisi caeteris omnibus peractis applicantur. Quod si Galenus in clarissima Romana in principio emplastrum defino palumbino,&lapsi capiti imposuit, ut patet 3. Meth. cap. l. nota fuit
22쪽
suit m materiam in pulmone contentam avelleret, seducavit sitietatem prohiberet. uls
Vic prTrinc auctius Philoseph 4 Medicus Preclarissaeausis suis itionibus impressas de Ob re pestilenti iris
casti hem hanc quaestionem mouet, ipse etiam pluri' Dias rationibus cummunem opinibnem tueri protitetur a Et prilnii ponit lianc diuiti ne in . Quidam sensere ea ni expulsionem tamquam utilem accipiundam,d adiuuan
ianis attrahentibus nimirum auxilijs ad superficiem materiam noxiam, quam natura expellere conatur. Vnde&frictionibus utuntur & cucurbitulis incisis scalpcllo, sine etiam incisione . Alij vero his aduersantur,4 conteiidunt, potius quam ad uiuandam hanc ex pullionem proti uberta in .es diuertendam esse, propterea quod motu, sit symptomaticus,4 factus a natura, que multitudine grauata,&qu alitate irritata, ad cutem simul bonos humores cum in alis transmutit. Quare in ferrunt, quod
qui cucurbitulas prius iligunt apparentibus his papulis , nox vero eis incula fanaguinem detrabunt aegros seruaturos dum credunt illos interficiunt. His lictabstinetis multas positiones subiungit. Quarum haec est: prima. Qui asserunt in apparentibus papulis non esse a figendas cucurbitulas, multa ignorantia caligine ob Is si funo, ut qui coi civerborum des natanat insistentes
medullam rerum nunquam per u Cniunt a JCqucieram sententiam assequuntur. Qua inierit tilam Opetemus,
Heri 'res quor dam extirpemus, qui dum plus alio
sapere videri volunt, alios damnantes, communem opinionem euertentes , suam apertissimam detegunt ignorantiam. Secunda quod Papularum expulito fiat a natura per crisi in inde apparet, quod bis apparentibus, multos liberari Vidern , Tertia etiacuationum alia omnino critica, alia omni
23쪽
noirinplomatica, alia media, quae omnino don est citica , neque symotomatica penitus, sed portus iuuat qua
nocet, interdum per eam factam aliquantisper laeuatur natura, morbo mitior facto, in reliquum cxcre Incntitio harmori incumbens, faciluas ad condoctionem peruenit. Incris perfecta nihil mouendum, per Aph. Quge iudicantur,&iudicata sunt integre. Neque pelli tus symptomatica adiuuanda ex primo Aphyri.&26. Usecundo, primi de mori, vulg.ubi legitur sudores multi adeo aberant,Vt recrearent, ut etiam contra lintere te quia summa corum cruditas erat, potius contingoret ex nimia humorum copia, quia natura non poteraticos regulare, continere, quam quod sponte eos moueret, quae excretioneS non erant adiuuandae, cum ub histmagis vires cij ciantur. Qu9d etiam probatur paululin fia ubi habct, Papulta parua quae non essent eisbinem
dis morbis,&reliqua Euacuationes autem media inter' penitus criticas,in symptomaticas imperfectae. Vel defia cientes appellantur, vel sine insigni aliqua concomone Praecedente rei non decretorio die facti sint, de pristes rea morbum integro non iudiciari. Vnde sequutitur recidivae a quibus intcrdum ad interitum deductitur aegroti. Interdum vero tantiores aliquantum pre priores excreetiones faeti, deinde interim integre iudicati sthi ista' Quarta iuuari a Medico debent motus illi, qui ncque
omnino critici sunt, neque omnino symptot nais i sed medio quod animodo se habent quia motu tia emunt
fortioris quidcm catenus cum morbo contendentis, a inultitudine autem, vel mala qualitate coaetit, non cYpectata maturatione nitentisque malam materiam ex
Parte saltim eXpellere, ut mox aluiuanto favi i ii, IreIiquum facilius coquore pol it,ut .Aph. .Hip. testaiari tur,
24쪽
hir&cal in commento. Et anthemata omnla per cutem efflorescentia,&bubones,&carbunculi,nunta natura pusnantecti prauo morbo, ac morbificas caussas, qua tum fieri potest, remotius a priecipuis membris, sanguine expurgat conante protrudere ad extremas, vel minus neccilarias particulas, ex Gai de Atrabile cap. q. Quinta, materia turgens media est inter motum symptomaticum, criticum, quae materia statim est evacuasta, non modo in turgentibus morbis, verum etiam in
illis, in quibus natura incipit quide euacuare quavis ante
apparentem concoctionem,parce tamen, non quantuipsa iuuari possit,vacuat, iuuare eam nos debere test monio Hipp.&Gal. in historia Metonis descripta in 3. pria
perfecto,&absque signis concoctionis,ut adiuuaret eu cuationem sanguinis per nares, caput lauit, Teliciter Rccessit. Ad maiorem probationem adducit exemplum de Horophonte, inius, qui in Dealcis horto aegrotabat, qui iuuati fuerunt transmissa parte malorum humorum primo ad lienem, deinde ad pedes Adducit etiam historiam Sileni intex rς.&Verba Gal. in Com.que sunt hec. Octauo papulas cum sudore frigido habuit rubentes, rotundas,paruas, natura eius morbo repugnante, iuniorum superfluitatem malorum ad cutem propellente idque fuit caussae, cur die nono non sit mortuus, sed undecimo Qusdsi die octauo nihil tale accidisset, testabat, ut nono obiret. Ex quibus insert crises symptomaticas defficientes, Simperfectas iuuare, propterea adiuuadas esse. Et,quod non est silentio praetereundu,tanta est contradicendi libido,& sui ipsius iactantia, Vt Hippocratem, quem Gai in Iuditis spresertim,&peritissimum, is irabilem,&diuinis imum appellat, vir iste reprehendere audeat subiungens, si ea expulsio Vel natura, Vel arte,
25쪽
copiosior facta fuisset,longe melius res habuisset. Nulli igitur mirum sit, si alios cxprobet, contumelijs afficiat, accorum iustitiam vitio vertat.
Sedo illus inquit addamus,non nevi carbunculi,
bubones, parotides; quae in pestiletibus febribus omnino apparent, eadem ratione extuberant, qua papula qnatura videlicet expellente Vitiosos humores, quat potest longius ab internis visceribus, Mante ulla cococtionem symptomatica ergo expulsio, quam tamen Omnes iuuare Omni tempore nituntur: Nam nullis repellentibus Ututur, sed potius his,quae exterius attrahut, ita ut,& scarificent, scii scalpello summas partes incidant Vana est igitur horum oppositio. EXperietati amet comprobatum, in pestilentia melius esse plures carbunculos apparere, quam unum latum, sic
bubones longe salubriores plures paucioribus Sed loc adsiciamus, quod non possiimus non nis de quibusdam mirari, qui omni ope contendunt non esse affigendas cucurbitulas,& incidendas, eo quod papularum expulsio sit symptomatica, nec iuvanda, tamen ipsi postea utuntur illinitione ab Aetio, ex Herodoti sententia decerpta, quae ex oleo, aqua, ct modico nitri paratur, cui uis est trahere materias ex profundo ad cutem, non permittere papulas retrocedere: Atq; ita, cu non esse iuuanda si mptomatica expillsioraΘc6tendat, mox ipsam iuuantesigitur stibi ipsis non constant nam vel nullo modo iuuanda, vel si sit iuuanda, falsum est symptomaticumotum non esse adiuuandum neque animaduertunt an- Iiquos autores cam adiuuari voluisse.
Quod si dicant, vires langliere,& propterea non sustinere sanguinis missionem, falsa dicunt, cum sirpe Auto res velint copiosum sanguinem laborantibus febre pestilenti mittendum elle secta vena, sicuti miratur Gai cur
26쪽
D PgYYIevo r. 17 Hipp. Critoni sanguinem non miserit.
Haec sunt, quae vir praestantissimus in medium adducit, ut communem, seu Vulgarem opinionem tueatur de cuiscurbitularum applicatione in Petticulis apparentibus, quas ipse indeceti nomine papulas appellati cum papulae ex tertio, tertiide morb. Vulg. com teX. I. ulcuscula sint incute extuberantiaci quibus omnibus facilis est sponsio,vt infra patebit: Qua in re fuis mirari non posissima, quomodo vir docti inmus, cu aliena male reprehen dat, Malios exprobrando iniurijs afficiat,ut neque etiam Hippocrati parcat, sua placita contra Hippocratis,& Galeni decreta literis prodiderit, ut non iniuria ipsemet re prehendi possit, cum in restanti momenti, ubi agitur de
Dominum vita, suis rationibus,&induetionibus incautos
Medicos tanti viri autoritate circumuentos impellat,ut
Ad primam igitur suam positionem sic respondeor
Qui vulgarem, communem consuetudinem sequvniatur, cum primum pelticule apparere incipiunt , statim applicant cucurbitulas int, dum fit crisis, seu iuditium nihil mouere siue medicamentis, siue aliter irritando iubet Hippocrates, quod ipse obseruauit in Metone igitur cosuetudo mala; Ergo reprobanda, iuditium enima successu probatur: Haec ratio adeo manifesta est,&ὰO suetudinem illam vulgarem adeo euertit, ut dubitationi
In secunda conclusio nihil probat Nam, si multi liberantur, ut ipse ai; plurimi etiam moriuntur, tali ubdent,& obseruant, Quapropter ab effectu nulla fit prollio: Praeterea hic assummit crisim pro iudicio ad bonum, quod omnino est falsum, Nam pelticule fere semper alisque signis concoctionis inaugumento praerumpunt Et propterea sunt signa prauae dispositionis,&naalignitatis,D a qua
27쪽
α Io. Is As Az2ΕΙ, quae potius malum, quam bonum preseserunt.Vnde Medici his apparentibus non modo non sperant, sed valde de interitu timent Et,ut dicam,quid sentiam, hcc Xpuusiocritica mihi non videtur, cum neque in lignis siti neq; sequatur suo ita mutatio ad bonum,uel ad malum: sed ut experientia docet, de augum et more procedit morbus, quia per hasce morbifica caussa, que insignis est putredo, non evacuatur sed ab ea tantummodo illiginosi apo res subluti pellem inficiunt Quapropter dicenda umepotius signa malisnitatem indicantia, quam critica Cua
Ad toniam spontina evacuatio, ex . Aph et .vel fit aeratura recte expurgante quod irovium es , vel sympto-lnam, seu casus iatione,& vi morbi et primo modo sequitur critis pinna, Minoihi solutio, quae nunquam fit sine signis concoctionis,&propterea confert, leuiter λι- runt. Qua in re quoties natura evacuationem absoluit nulla insuper opus est medicina, cum autem Vel in edi
criter, vel segnius peragit, quod drest, Medicus seplere ecbet, quia,cum tota materia sit cocta 'tot: etiam simul est evacuanda Secundo minio fit vel natura penitus suPerata vi, ac malignitate morbi,ac trium imbecillitate; ides symptomatica omni pestima crisis; vel fit Natura irritata quidem, sed viribus adhuc fit imis,& minμ
mam,in deficiens, vel imperfecta appellatur Iuditium enim fio integrum necessario tuon quit Gai primo te iij de morb. vulg. comm . q. eo quod haud dum coctus
Prima semper fit cum tollerantia , Λ conserentia, secunda neutrum habet, tertia aliquando fit cum cons rentia, aliquarido non utroque modo semper pericul se ita nunquam in acutis,uelmlignis morbis tuta Et
28쪽
in hac, siue sit cum quibusdam signis concoctilanis, sine
cruditatis, Vel malignitatis contra eius quartam positionem Medicus nihil mouere debet, sed tantummodo concoctiones adiuuare, naturamq; roborare,' antidotis opportunis malignitatem oppugnare, prout fieri potest Nam, que in euacuationibus imperfectis in crudo morbo, Mel R eoeis relinquuntur, cruda sunt, cruda non runt moueda, nisi turgeat. Evacuationes. n. quae in augumentonunt, vel sunt penitus symptomatica a cruda penitus, 'es praua materia, quam natuta non attingit, nisi coacta,
vel aliquo modo superatari semicocta sa cruda penitus, praua semper sequitur mala tollerantia, nocumentum, mors Midem Gare nullo pacto adiuuanda sunt ex Gal. sentet ia, ut plena et asserit in sua tertia positione,&probat in curatione febrium ci accidctibus,ubi sic ait EuacuationeS, cum non coctus sit morbus, nullo mo do criticae sunt, sed potius fiunt a natura coacta, irritata a multa copia, aut a praua humorum qualitate. Vnde per hos cffluxus eo tempore non subleuatur, sed potius turbatur. cxagitatur, ruires redduntur imbecilliores; quare longo etiam magis deis cientur,in magis natura verturbabitur , si acuatio vacuationi addatur, neque tamen leuior fiet, sed magis grauabitur spiritibus resoli tis. Et in lectione de loco putredinis in febre intesmio. renti, Iterum diXit, aliquando natura irritata quasi essreia nitans cogitur vela multa copia, V Ia praua a liquaqualitate expellere, quae tamen expulso semper ni ala est unde Hippocrates plurimum damnauit rigorem in ardeute febre, quando febrem non soluit, quippe quia osten
dit mala crisim ' Apulsione potius in tomatice, qua sponte a natura factam. Haec ille, qui suismet detora
me conuincitur, cum assierat,&probet praerumpentes
crist , quale in augumento semper sunt, esse malax,
29쪽
3 Io. Apris T A Mpropterea non adiuuandas Aphorismus ilib. a. per cum adductus ad rem nihil facit, cum de faciendis euacuationibus in principio morbi natura nihil mouentelo quatur,&non de intempestiuis in progressu Quod si in praerumpente crisi quandoq; aliquod se qui videatur iuua metum, eo fit, quia pars materiae expulsa cocta sit,uel saltem semi cocta,& quodammodo a natura superata fieri enim nullo modo potest, ut ipsa sub leuetur nisi per expulsione morbificae caussa aliquo modo superatae. Alion quin, si a symptomatica evacuatione materiae cruda sequeretur iuvamentu, ora Hipp. Gai dogmata,& Medicinae principia destruerentur: nam per successus malos, monos di Itinguitur naturalis a symptomatica evacuatione quod testatur Gai in libro de Optima secta cap. 28 iniquiens Hipp. nullum habuit signum distinctiuum inter excretionem naturalem, symptomaticam, sed solum aegro iudicandum reliquit; dicens si talia urgentur, qualia purgari opportet, Onfert, laeuiter ferunt; volens per hoc denotare, cum no possit haberi perlaetum iuditium nisi ex his, quae subsequuntur , maximam eis difficultatem distinguere cri-cticam a symptomatica &propterea huiuscemodi cri-ses praerumpentes nunquam sunt tutar: nam subinde,vel Ilaus augetur, Vel recidiva fiunt. Ex quibus iterum,ger inperieulo Mersati ix, S: quior que etiam moritur. Nam etsi materiae pars, quae a natura quodammodo est
superata, expellatur, ex cuius expulsione aliqua sequatur alleuiatio, tanta tameta potest esse copia, vel malitia remanentis , t aegrum perimere possit. Non propterea illa euacuatio, quia imperfecta, adiuuanda est, cum ista imperfectio ex natura deffectu non sequaturi expulit enim, quod tunc temporis aptum erat ad expulsionem, expelli potuit sed ex relictae materiae vitio, quae cum cruda
30쪽
cruda sit ad euacuationem non est apta sic cilenit Pario, cuius historiam prodidit Hipp. 3. 3. de morb. Vulg. tex. a. qui tapea febre liber fuit, tamen centesimo vigesimo die ob ij t. de quo Gai in comm sic scripsit.
Atqui videtur imbecilla fuisse natura, quaeiuditium saepe moliretur, nillil tamen proficeret, quoniam prauitatenuinorum aegrotabat, quae superari non poterat. At quomodo febris intermittebat nempe expurgata humoruparte, quae putrescebat: Tot cris es imperfecta erantiae ad diuuandae P nequaquam, quia humores, qui relinquebantur, erant praui, trudi, proptetea coetione, nocuacuatione, indigebant. Ad hanc nostram opinionem confirmandam pro his, qui magis auctoritatibus, quam
rationibus haerent, ex multis haec pauca ad ij clam
In tertio de cris cap. s. inquit Gai si in die decimo- quarto spes sit restatum,&aut ob morbi magnitudine, vel motus velocitatem, vel propter aliquod aliud extrinsecum irrita metum crisis die undecima anticipet, neque
ipsim perlaetam, neqlle omnino bonam qui mus sperare, sed hoc tempore omnino timendum est, praesertim si neque in totum periculo morbus Vacat. In tertio terti de morb. Vulg. comm. 73. egroto 32. in muit Gai licet natura studeret illico redundantiam ad coxendicem deponere, nihil contulit, octogesimo obijt, quia nulla erat coctio . Erantiae quaeso appli andae cucurbitulae,Vt naturae inotum adiuuarentΘ minime genitu,
quia ante concoctum morbum nullum quemlibet abscessum proficere testatur Gai primo tertij com . . haec sola auctoritas suffccre potest ad impugnandam,&reprobandam opinionem huius viri, ciliorum, qui preter rationem in carbunculis,d bubonibus in morbo crudo applicant cucurbitulas . . Aegrota 3.in quinto die sicut &Meton, et tam signis