장음표시 사용
211쪽
per luta debita tessificari debeant, super proprio alicujus, id sacere tenentur homines possessionati, si coram judicio debitum illud contractum non sit. ART1CULUS CVIII. . De probatione turionis debitorum Persoluta debita si unus probare intendit pure dc simpliciter; ad id accersiri poterint omne;
homines, qui in jure tuo non redarguuntur.
De testimonio occasione φῖ Manum 4lterius si unus testimonio lucrari vellet, occasione salsi, id facete cogitur mettertiita cum hominibus fide disrus.
De testimonio occa Sone vulnerum. Si unus cum testibus agere vellet, pro vulneribus in manuali facio, istud sacere oportet me septimum, secundum formam juris civilis.
De testimonio occasione injuriarunt. . r. Testimonium omne occasione injuriarum, in causa, quae cum clamore ad iudicium delata est, ubi ad vitam vel sanitatem cedit, fieri debet cum septem testibus.
ARTICULUS CXi I. De querelis occasione praedae vel furti.
Accusatus si quis sit pro furto aut spolio, ubi vel in quo manuale factum probare possit. 2. Conqueratur unus contra aliquem, quod rem exspolio vel Pr.eda pollideat, mani fistum ut appareat spolium, si ad id Judex cum violentiarum clamore citatus fuerit, periequi eundem Judex incontinenti tenetur, & actori super facto auc praeda, & similiter praedonem ac injuriae complices judic, re. postliac veto debet actori super illa re dare possessionem, si accusatus se jure excusare non poterit. 3. Si vero quis judicialiter accusetur in sui praesentia, dc a judicio aufugerit, est in querela superatus.
ARTICULUS CXIII. uo pacto unus a proscriptionesis Et rure debeat.
Aproscriptione qui se exuere vel liberare voluerit, Iudex, si requisitus fuerit, eidem pacem in municipio ad comparendum pronunciare debet, ut tuto iudicio comparere possit. postquain v xo juramento se expurgaverit, Judex cum verbis & digitis eundem absolvet, quemadmodum eum proscriptioni inestistrat. Conetur autem eum quis indebite impedire, & illse sese jurejurando a icriptione liberaverit, ulterius proscriptus non est reputandus , verum pax sibi ludicetur, Sipsetide jussores ponat, ut in tribus sequentibus judiciis se praebeat responsarum, si quis eundem impetere vellet. erminis eum nemo inculpaverit, abactrone sententialis vero in his tribus terminis eum nemo inculpaverit, abactrone sententialiter abiblvetur. Exuat autem quis se a proscriptione in absistia actoris ; ille vero promittat ac fidejussores statuat ad comparendum, & non comparet; illam procrastinationem seu poenam ex stipulatione provenientem Judex lucrabitur & non actor, dummodo eundem fruundatio proloibat, sicut deiure
ARTICULUS CXIV. In facto manuab cum quis comprehenditur.
t. Captus in manuali facto cum furto aut spolio, harum rerum nullum nominare poterit vare datorem, nec se ad eundem trahere, de hoc si instanti duellariter alloclitus sit.
Defacto manuas. . it Manuale factum tunc dicitur, quando vir apprehenditur in fuga facti. Item manuale factum dicitur, quando quis furtum vel spolium in sua habuerit possessione, ubi solus clavem ad habitationem vel cistam ponat: tulis san res adeo sit parva, quod fenestra ib, idem projici possit. 3. Manuale etiam fictum est, cum gladius, sica, aut aliud sinule in manibus unius deprehendi tur, cum quibus pacem fregerit, & detentus cum clamore ad iudicium ducatur. Illudque actor met- septimus probare tenebitur.
' De poena ictus qui et arendum promisit, et arendare tamen non potest. Qui in iudicium venerit, α caussam hu)usnodi proponat, pro qua varendam promit e cogetis i
212쪽
tur, eandemquecum praestiterit, alter postmodum superveniens, caussam eandem in judicio propo nat, & is qui varendam promiserat cum varendare seu defendere non poterit, nec istum ab actione propellete valet, actionem si iam liberare oportet cum varendae emenda, hoc est, dextra Bus, cum qua tendam promisit, vel medio verigeldo. a. Promittatur verosvarenda pro armis bellicis . hereditate, rebus expeditoriis, seu paraph na, vel aliis bonas mobilibus; in varendaque defecerit, hoc est, quia sibi per sententiam infringitur, Promissor Judici dabit mulctam, res vero huiusmodi cum emenda dimittere cogitur. 3. Varendam necessario unus praestare debet in caussa homicidii, mutilationis, vulnerum prositis agnatis de propinquis.
ARTICULUS CXVII. Des jussoria pro aliquo aestita.
i. FideiusAr si quis existat pro uno eundem sistendi in judicio, illumque habere non potest, ut illum constituat, emendare eum oportet secundum quod inculpatus fuit, si in querela victus sit. Si vero querela extendat se ad vitam, veriget dum Praestare cogitur, qui ad actorem dc non judicem dignoscitur pertinere, secludex in eo naui ctam obtinebit.
ARTICULUS CXVIII. Des iussoria occasionei uriarum. r. Fidejusserit si quis alium iudicio praesentare; si is, qui praesentari debuerat, se me stipulatore
praesentabit, denunciaveritque iura ac protestatus sit, sutura liberabit nis ussorem. a. Qui vero hominem captivum fideiubet, vice vetia statueravi vel respondendi, fideiussor istud exequi tenetur, pro tempore statuto, & non captivus. 3. Si quis accusatum pro injuriis in judicio, violenter exinde abduxerir, comprehensus simili poena plectetur, si aufugerit, illico proscribendus est; & hoc, si in facto cum violenti e clamore insecut fuerit.
ARTICULUS CXIX. De ejusoria facta ubi interim incipalis moritur.
r. Fidejubeat unus aliquem, pro iniuria acculatum, tempore determinato, judicio praesentare, de is quem praelantare debeat, interim moriatur, stapulator si defunctum praetentavcrit, liberatur. a. Quod si pro debito accusatus fuit, debitumque illud nondum perluciatum erati interimque moritur principalis, praeseruare eum judicio non oportet, ted si mortem eius inet tertius probabit, liberabitur a fidejussoria: lieredes tamen mortui pro debito respodebunt. 3. Si moritur equus vel aliud pecus, quod statui debuit, sd usibi que apportabit cutim illius, ataiolvitur per id.
ARTICULUS CXX. De volatilibus.
r. Columbae, corvi, Picae, pavones, S aliae aves, quae non sunt unguibus stringentes, si in campum evolant, in commune veniunt, secus est de avibus unguibus stringentibus.
i. Amen apum, si ex alveario unius, aut ex domo vel curia evolaverit ad vicinum suum; HGn majori jure apes retinebit, quam ille insequi debeat. a. Apis etenim non est vermis domesticus, sed serae naturae.
i. Galli si evolant in domum alterius, & damna iaciant, capere illos poterit, α alas abscindere, domumque transmittere illius, cujus erant.
De animalibus feris se nocivis.
I. Qui verrem tenuerit, canem, lupum, uisum, cervum, aut suniam, quicquid damni secerint, resarcire tenetur, qui illa servat. Quod ii post damnum illatum eis renunciare voluerit, animalia hi jusmodi excludendo, aut eis victualia deri ando, indemnis esse non potest, si is, qui damnum accepit, comprobare mettertius poterit, quod ille animalia hujusinodi usque in diem allati damni tenebat. a. Interficiat si quis canem, ursum vel aliud simile animal, sibi nocere volens, manet indemnis, s juramento probare audet, quod caussa necellitatis id fecerit. 3. Qui bestia . quarum natura sera est, tenere voluerit, eas intra sua septa, aut occlusas servare debet pollestiones.
ARTICULUS CXXIV. De fornacibus se caminis.
i. Quilibet providere fornacem & caminum debet, ne scintillae in alterius curiam evolent. M Fornaces, doacae& stabula porcorum, tribus pedibus a sepe constiui debent.
213쪽
I c H A I L DARTICULUS CXXV. De fabris es eorum oscina.
i. Emat sibi faber domum scio suo, aut aliud quicquid volueriti. Nullus faber conseruere potest si terramur, si antehac ibi nulla erat, sine civium consensu.
ARTI CULUS CXXVI. Dὸ 'Liridis es actis urbanorum servitutibus.
i. Nulli stillicidium in curiam alterius immittere licet. r. Unusquisque etiam partem curiae suae sepire debet, alioquin damna per hoc vicino suo illata resarcire tenetur. Ο 3. Si vero ipsi soli damnum eveniat, vicinum solvere non oportet. . Cloacaepraeterea, versus curiam vicini constructae, provideantur & muniantur.
i. Qui arbores aut lapides fimum regundorum, id est, distinguendorum limitum, ponere velit, vicinum, qui ex altera parte standum habet, ad id Vocare debet. i .ii. Qui curiam virgis sepit, versiis fundum suum arbusta debet vertere virrarum. . . ARTICULUS CXXVIV. De humis o ramis arborum. Transerescat si humulus sepem, qui radices habet insta sepem, vel cujus fundo radices fuerit,
quantum de humulo attrahere potest per sepem , humulum tollet; quod vero extra m et, vi Gni est. r. Rami arborum sepem non transcendant in damnum vicini. 3. Cloacae praeterea versiis vicini curiam extructae, usque ad terram mimiantur.
ARTICULUS CXXIX. De vertetri or emendis.
1. Percutiat si quis hominem infamem, hoc est, lusiorem vel pugilem, aut mulierem publicimabsque vulnere, ac latus coram judice, S recognoscat, demerebitur Judici mulctain, de patri e neniendae, hoc est, quindecim solidos. a. Sub banno Regio mulct praestantur tres librae, Sculteto vero octo solidi. HARTICULUS CXXX. De veri ido ubi usi debeat. a. Verigeldum nemo solvete debet, tussi coram Iudice & scabinis, quos testes babebit, si necesse
De viarum esse tum AD AEM. Lot. Via publica habere debet de jure latitudinis octo pedes; semita vero tres pedes.
L. Arrestet si quis equum, & ille se ad suum trahat evictorem; ille, qui equum arrestavi is hininsequi cogitur, per tantam distantiam, prout sibi dei traverit; jurare tamen cogitiir ad sacra, quod . ita verum varenuatorem eundem trahat, & item fideiussores statuat pro omnibus impensis.
ARTICUL Us CXXXIII. Pro quibus rebus se ad et arendatorem unus trahere non cogitur.
I. Aurum, argentum non formarum, cum his nullus cogitur se ad evictorem trahere, dummo. do is, apud quem aurum vel argentum Vindicatur Vel alloquatur, Praesia initur esse tantarum facultatum, quod illud emere vel exsolvere Praevaluerit.
Pecunia o merceicit, obtinentur, quam quod evincantur. r. Quilibet pecuniam sium obtinue potest, x ji istas merces, mettertius. lARTICULUS CXXX V.
De vindicatione rei furtivae i. Alloquatur a vir bona aliqua, sive sint panni, sive aliae res huic similes, quaelibi siubtrae praeda ablatae sint, ad id se unica trahere debet manu, & jurare ad sacra, quod res hujusinodi sita fuit 8c nunc adhuc est, sibique furto vel praeda ablata suerat.
214쪽
L si autem equus suerit, quem alloquitur, ad eum se trahat, ut juris est, lebetque cum dextro pede super sinistrum equi pedem calcare, dc manu sinistra apprehendere equi auriculam, offerendo probationem, ac jurabit super caput equi, quod equus ilius fuit, dc adlu aceti, tibique surto ablatus vel prae- iacceptus sit. Posthac ille ad siliun se trahet evictorem, & iste cum insequi cogitur, non autem ultra mare magnum. si vero diciti equum cinisse in foro libero, varendatore que habere non potest Qquum perdit, & cum hoc judici mulctam solvit.
ARTICU IAb inchoatione crasse, nullas solvere judici aliquid tenetur. Pro inchoatione causae, a nullus quicquam solvere debet Iudici &Scabinis. ARTICULUS CXXXVII.
Vbi contra Iudaeum querulara oportet. i. Judaeum Christianus accusare non potest, nisi coram Iudice suo competenti. z. Judaeus si promittat jus seu iuramentum alicui, id in congregatione seu schola eorum secure
ARTICULUS CXXXVIII. De Iudaeis an et arendare quem possunt.
i. Trahat se unus in emptione rei ad Judaeum, eundem pro evictore expetendo, Judaeus illum v tendare non potest, nisi in quantum jus immutet ilium, hoc est, nisi ut Cluistianus iespondere vellet. 1. Agat Christianiri contra Judaeum pro debito cum testibus, eum convincere mettertius debet, cum Judaeo dc Christiano. E 3. Judaei etiam convincunt Christianum, Iudaeo &Christiano.
De juramento Iudaeorum. i. Iudaei juramentum facere debent, secundum aliquos modos infra scriptos: Prout mihi N. cu pam dat, quod sibi iniuriatus sim , huiusmodi accusationis innocens sum, ita me Deus adjuvet, quic uni, terram, gramina, dc omnes res creavit, incamque Judaicam legem statuit, &, ut sic, proficit in jure suo. i. Alii vero in juramentis Judaeorum observant modum, qui sequitur, dc dicunt, quod juramen tum Judaei facere debent ante synagogam , tenendo catenam , qua synagogae ostium attrahitur ad occludendum, de quod nudipes stet, pronunciabiturque sibi iuramentum hisce verbis : Prout tibi cui culpam N. dat, quod tu innocens facti cs, sic te Deus adiuvet, & si iniusto juras, quod te Deus consui dat, qui coelum de terram creavit, acrem dc gramina, ct si injustus es, quod te Deus perdar, qui in archa octo homines tempore diluvii enutrivit, quod si falsiis injuramento sis, ut te Deus perdat, qui civita tes quinque, Sodomam, Gomorram, d c. igne infernali combussit, quodque te Deus confundat, qui cum Moyse ex rubo igneo locutus est. Et si injustus sis, quod te Deus perdat, qui Moysi legem ci assidit, ac digitis propriis in tabulis lapideis eandem conici ipsis. Et si injuste juras, quod te Deus perdar, qui Pharaonem in mari rubro contrivit, Sc Judaeos libere ad terram nitentem melle de lacte transduxit. Et si injuste juramentum profers, quod tu Deus confundat, qui Iudaeos x L. annis in deserto manna pavit, quodque Deus te perdat, ad infernumque transmittat cum corpore dc anima. Juram ium istud Judaeus facere debet super libro Moysi. Judaeus etiam extra synogogam exire non dubet, i' sine mitra Iudaica.
Ius istud & constitutiones praesentes, Nos Caesar O T T o civibus nostris Ac incolis Magdebur cum consensii Principum dc seniorum provinciae dedimus, Ec devoluntate eorundem civium pro ii plebiscito seu jure municipali una cum omnibus iuribus, quae a CoNsTANTi No &CAROLO Divis Imperatoribus, sancita habent. Tum de omnes eorum bonas consuetudines, dummodo fidei Christianae non contraveniant, eisdem confirmamus. In robur de majus testunonium ac perpetuae rei firmitatem praesens privilegium communivimus cum aureo sigillo, appensoque secreto nostro, uDatum in Anno Domini, ni iungentesimo quadragesimo octavo, Imperii nostri anno tertio, Donunica Pentecostes, in praesentia Principuin impcnic Electorum ) qui sigilla itidem sita appensa ad id applicuerunt; de voluntate etiam, assensu, dcautoritate Sanctissinu Patris Papae
215쪽
. ne damnum exinde aliquod eveniat. Emat sibi faber domum in civitate, illic aedificare potest conflatorium seu officinam proficio sito, aut aliud quicquid volucrit: providere tamen debet, ne damnum exinde aliquod eveniat. Nullus faber construere potest in platea angarium seu cquicinium, hoc est, oracinam, ubi evis est errantur, si antehac ibi nulla erat, sine civium consensu.
ARTICULUS CXXVI. Dorilliciis, aliis urbano Mervitutibus.
i. Nulli stillicidium in curiam alterius immittere licet. a. Unusquisque etiam partem curiae suae sepire debet, alioquin damna per hoc vicino sitis illatareurcire tenetur.3. Si vero ipsi soli damnum eveniat, vicinum selvere non oportet. 4. Cloacae praeterea, versus curiam vicini constructae, provideantur & muniantur.
ARTICULUS CXXVII. De limitibus se granicietus.
vicinum, qui ex altera parte standum habet, ad id vocare debet. . a. Qui cutiam virgis sepit, versus fundum suum at busta debet vertere virgarum. .. ARTICULUS CXXVIV. De humuis es ramis arborum.1. Transerescat si humulus sepem, qui radices habet infra sepem, vel cujus fundo radices Gerit, quantum de humulo attrahere potest per sepem, humulum tollet ; quod vero extra ma et, ni est.2. Rami arborum sepem non transcendant in damnum vicini. 3. Cloacae praeterea versus vicini curiam extructae, usque ad terram muniantur.
ARTICULUS CXXIX. De vertetrior emendis. et 1. Percutiat si quis hominem infamem, hoc est, lusorem vel pugilem, aut mulierem publicam
absque vulnere, accusati coram judice, & recognoscar, demerebitur Judici mulctam, & pata mediam emendae, hoc est, quindecim solidos. a. Sub banno Regio mulctae praestantur tres librae, Scultato vero octo solidi. ita
ARTICULUS CXXX. De vere do ubi uetis debeat. a. Ver et dum nemo solvere debet, nisi coram Iudice dc Scabinis, quos testes habebit, a necesse
De taurum o semitum latituine. . 1. Via publica habere debet de jure latitudinis octo pedes; semita vero tres pedes. ARTICULUS CXXXII. De arresarisne e . i. Arrestet si quis equum, & ille se ad suum trahat evictorem; ille, qui equum arrestari s him4 insequi cogitur,lia verum vare , per tantam distantiam, prout sibi designaverit; jurare tamen cogitur ad sacra, quod . eidatorem eundem trahat, & item fideiussores staruat pro omnibus impensis
Pro quibus rebus se ad visendatorem unus trahere non cogitur. i. Aurum, algentumnon formatum, cum his nullus cogitur se ad evictorem inhere dumi ab is, apud quem aurum vel argentum vindicatur vel alloquatur, Praesumitur esse tantarum iacultatum, quod illud emere vel exselvere Praevaluerit.
Pecunia o merces citius obtinentur, quam quod incantur.3- Quilibet pecuniain suam obtinere potest, & jictas merces, mettertius. lARTICULUS CXXX V.
De vindicatione rei furtivae i. Alloquatur si vir bona aliqua, sive sint panni, sive aliae res huic similes, quae ibi subtractae Velae praeda inlatae sint, ad id se unica trahere debet manu, de iurare ad sacra, quod res huiusmodi sita fuit; c nunc adhuc est, sibique furto ves praeda ablata fuerat. I I
216쪽
a. si autem equus suerit, quem alloquitur, ad eum se trahat, ut juris est,tibetque cum dextro pede sipet sinistruin equi pedem calcare, manii sinistra apprehendere equi auriculam, offerendo probationem, ac jurabit super caput equi, quod equus ilius fuit, & adluic est, sibique furto ablatus vel prae daacceptus sit. Posthac ille ad suum se trahet evictorem, S iste eum insequi cogitur, non autem ultra mare magnum. Si vero dicat equum emisse in foro libero, varendatoremque habere non potest, equum perdit, dc cum hoc judici mulctam solvit.
ARTICULUS CXXXVI Ab inchoatione crasse, nultas solvere judici aliquid tenetur.
I. Pro inchoatione causae, a nullus quicquam solvere debet Judici S: Scabinis. R
Vbi contra Iudaeum querulara oportet. i. Judaeum Cluistianus accusare non potest, nisi corain Judice suo competenti. a. Judaeus si promittat ius seu juramentum alicui, id in congregatione seu schola eorum incare
De Iudaeis an et arendare quem possunt.
i. Trallat se unus in emptione rei ad Judaeum, eundem pro evictore expetendo, Judaeus illum va tendare non potest, nili in quantum jus immutet suum, hoc est, nisi ut Christianus respondere vellet. i. Agat Cluistianus contra Judaeum pro debito cum testibus, cum convincere mettertius debet, euin Judaeo & Christiano. X is. Judata etiam convincunt Christianum, Judaeo & Christiano.
De juramento Iudaeorum. Judaei iuramentum facere debent, lucundum aliquos modos insta scriptos: Prout mihi N. cul pani dat, quod sibi iniuriatus lilii , huiusmodi accusationis innocens stim, ita me Deus adjuvct, qui coelum, terram, gramina, & omnes res creavit, meamqtie Judaicam legem statuit, S , ut sic, proficit in jure suo. a. Alii vero in juramentis Judaeorum observam modum, qui sequitur, δc dicunt, quod iuramei tum Judaei facere debent ante synagogam , tenendo catenani, qua synagogae ostium artrairitur ad occludendum, & quod nudipes stet, pronunciabi turque tibi iuramentum hisce verbis : Prout tibi cui culpam N. dat, quod tu innocens facti es, sic te Deus adiuvet, & si injusto juras, quod te Deus consula dat, qua coelum dc terram creavit, a cin & gramina, & si inlustus es, quod te Deus perdat, qui in archa octo nomines tenapore diluvii enutrivit, quod si falsus in iuramento sis, ut te Deus perdat, qui civita tes quinque, Sodonaam, Gomoiram, &c. igne infernali combussit, quodque te Deus confundat, qui eum Moyse ex rubo igneo locutus est. Et ii iniustus sis, quod te Deus perdat, qui Moysi legeni tradi dit, ac digitis propriis in tabulis lapideis eandem conscripsit. Et si iniuste juras, quod te Deus perdat, qui Pharaonem in mari rubro contrivit, & Iudaeos libere ad terram fluentem melle de lacte transduta Et si injuste juramentum proscis, quod te Deus confundat, qui Judaeos x L. annis in deserto
Pinantia pavit, quodque Deus tererdat, ad insermunque transinittat cum corpore & anima. Juramen tum istud Judaeus facere debetsuper libro Moysi. Judatis etiam extra imogogam exire non debet e sine mitra Judaica. ' .
Ius istud & constitutiones praesentes, Nos Caesar O T T o civibus nostris x incolis Magdebum . .gi ciuii consensu Principum dc senioruin provinciae de lunus, S de voluntate eorundem civi uim pro plebiscito seu jure municipali una cum omnibus juribus, quae a CONSTANTI No&CAROLO, Diviis Imperatoribus, sancita habent. Tum & omnes eorum bonas consuetudines, dummodo fidei Christianae non contra niant, cis lena confirmamus. In robur & majus testimonium ac perpetuae rei firmitatem praestiis privilegium communivimus cum aureo sigillo, appensoque stareto nostro, nDatum in Anno Domini, noningentesimo 'iradragesimo octavo, Imperii nostri anno tertio, Din. nainica Pentecostes, in praesentia Principum impctiic Electorum qui sigilla itidem ita appensa ad id applicuertint; de voluntate etiam, assensu, S autoritate Sanctissimi Patris Papae Benedicti.
217쪽
AXONES, BHEMOS, BRANDENBURGIOS, HOLSATO
sive Danos, Silesios, Borussos, Livones, Polonos, Lituanos, Rusios, dcc adhuc reperimi: de a Saxonibus FRIDERICO I. Imperatori
attribuitur : desumptum ex Statutis Rcgni Poloniae, impressis Cracoviae
CAPITULUM LDe Scutis frudalibus.
OLENs iuris nudatis agnoscere veritatem, considerer diligenter, quod scuti; bellicum exordium sumit a Rege, & intepuino terminatur. Larci tamen Mu tum serium in septimum adduxerunt, ex quo Episcoporum facti fiunt vatilli, quod antea non fuit.
i. Clerici, stemmae, rustici & omnes jure privati Jcille time nari, & de stirpe non exeunt militari a patre aut ab avo , hi omnes ius non obtin x sodale. Si quis dominorum alicui ex illis icta sum conserat, ab illo us obtinet, quo trecipit. Sed dictum fetidum in pueros non haeredar, S carent sequela in ahodontino qui liiccedit. Poriunt aut reiici a testimonio in iure seu lata, Mnesententias inveni satin eodem.
a. Omnes autem horuin, qui lipeo bellico non utuntur, Dorniniis quo sunt infendati, eo tam , testimonio & sententias obtinebit, nec uti poterit eoriun testimonio aut ientcntia contra quem libet. .
3. Si mulier intraverit possessionem de iure , aut de domini voluntate post mortem irim, Ciae ris dum ordinaverat ad vitae provitionem, in eodem residebit ad vitae rerminuin, & lianc se rei linis quemlibet dominum, inquem dictum dominum de volitatur, sed post mortem ipsius non pol stipsam 'sujspueris haeredare. CAp. III.
De duobus , m eudum repetentibus es decolgatione frudi per electionem.
a. Si duo unum Dudum pariter repetant petentes, ut liceret eis suum jus probare per testes, Munus ipsorum lculo bellico non utatur, alter vero in jure teudati iit perfectus, testimonium perfecti οpraecedet, alterius supprimetur. a. Qui natus non est ad scutum bellicum , negare non potest, quin bona conserat scuto bellico non utenti, necrotest aliquem suum dominum reprobare, quin scudum sequatur ap ipsum licet E γalico careat sicut ipse. minus scuto be si perfectus in scuto bellico a cierico vel a muliere, vel etiam ab illo qui scuto caret, eodemin 'do fuerit infe idatus, ipseseudum jam dictum sequi nonpoterit ad doininum alium, ex tuo si elericus in belli per electionem, vel alius seudum recreerit ab Imperatore,& per consequens. Lutuin bellicum taliteri Hecti fetidum potuerit conferre, & inlaudati fetidum sequitui ad al:um Dominum. . Feudum autem castrense, & Ecdes capellas, re omnia seuda, de quibus dominus Vipera tori nullo servitio est asti ictus, potest consurre, i clericus & inultei, tu scuto careant belli suduinpoterit investitus sequi in alium Dominum.
i. Quilibet mi.odatus tenetur domino suo fidem servare dc fac ' & sacramentum pl
218쪽
quod ita sidelis sit domino suo. sicut tenetur vacillus esse , donec hoc non secerit, nullius poterit esse aestis in iure seu tali. tenetur etiam Ἱominum suum, verbis do itastis ubicunque juxta ipsum fueritii norare & assurgere ei, accliam ipsum permittere praecedere tanquam digniorem. CAp. v.
Deo equio Imperij. i. De obsequio imperii quod per sex hebdomadas ante processum sub testimonio duorum seu ldalium fuerit imperatum. Hoc tenetur seu latius adimplere infra terminos Alman Romano vn perio subjugatos. Omnes autem versus orientem a fluvio Sala ab imperio inseudati servire tenentur in terram S lavam, de in Poloniam, dc in Bohemiam. 1. Sex hebdomadis tenetur seudarius servire domino tuo, in propriis expensis, ante quas sex se ptimanas, δc totidem post, habebit pacein imperii dc quieterii , que dicitur posita, ita quod nullus dominorum sitorum ipsum evocare valeat ad judicium Ludate , nec quisquam aliquod judiciunt Cesaris imperare.
Si Rex pergat Romam, qui secum procedere debeant.
i. Electus Rex a Theutonicis, cum Romam proficiscitur consecrari , sex principes procedere te nentur astricti, hi scilicet qui primi sunt in electione ipsius, Moguntinensis , Treuirensis, Coloniensiu chiepiscopi, Palatinus Renensis, dux saxoniae, Marchio Brandelaburgensis, ad hoc quod justa Regis electio per ipsos domino Apostolico declaretur. Tenetur etiam quilibet de bonis impeUi in i datus cum domino suo. ad consecrationem procedere memoratam , vel viam redimat cum decimo talento, quod de Ludo contrahit annuatim. Ista expeditio judici debet per sex hebdomadas de ananumdc tres dies ante processum, dc terminatur Theutonicis Caesare consecrato 1 Vasallus etiam tenetur servire domino suo, in hoc quod sibi sententias inveniat in jure seuda. li, ante meridiem dc extra dies festos, dc tempus feriatum. Quicquid autem compensum fuerit de inceptum in sententia ante meridiem hoc lii et post meridiem terminare, dc in tempore seriato, sedilonin die solenni. ' . CAP. VII.
uomodo nonserviat volgus amino suo.
i. Qui concesserit equum domino suo, aut res alias, vel etiam in servitio ὀomini res perdiaetit, qualescunque, de dominus res non set verit memoratas, vasallus non tenebitur domino de iure aliquod servitium exltibere, quo ad justaldale, donec soluta fuerit universa. a. Si negaverit justitiam dominus vasallo coram suis hominibus, cum ab ipse fuerit conventu vasallus non tenebitur domino in obsequio nudati, donec justitiam consequatur. Dominus potest duobus selum seudum conserre, uni possessionem de alteri expectationem, quae dicitur convenio: Si moriatur absque haerede seudati possessbr. . In expectatione non es successor, si etiam sponte resignet possessionem, & expectivio annulo latur, nisi iterum accipiat resignatum dein possessione decedat. CAn. VIII.
De eo qui Libet fendum in post sone.
Dudum habens in possessione, ciun hominibus domini sui potest testari, quibus constat, quod, verum sit seudum ipsius. Inseudatus de futuro, id est, post imortem possestaris, debet suam inseuda
'tionem etiam cum nominibus domini sui comprobare, qui Pr sentes aderant de viderunt de audierunti ipsum talita instudari, dc hoc quia caret possessione. CAP. IX.
De feta uturo, o si pernat infe tu
1. Pateri eredat in filium tanquam possessionem, dc ideo non est neceste filio, quod sibi bona
i. Qui caret filio, haeredat in dominum posscisonem seudi, nisi sorte dominus alteri contuler tiaudum de futuro, de sic seudatus ipsum obtineat insta spadium unius anni. 3. Si de stituro conserat dominus nudum uni, ubicunque vacaverit, si arum fuerit aut multum, depostea conserat alteri seudum nominatim in certo loco etialia de futuro, primus inseudatus non po i icit posti emo per jus auferre seudum nominatum. . Si moriatur possessor, quia seudum doinino non vacavit, his forte conventio tasta fuerit, quia strepitu sugitivom lecto lin uentis positatoris, licet in udato defuturo suam probare in udaiationem de futuro suunt jus tam inseudationis coram donimo eontra illum, qui ubi ius vendicat insido praedicto. 1. Licet dominus iurique fite me dictum seudum contuline, per confessionem domini homo obtinet seudum absque testibus contra donunum, dc non contra parem .vicinum. c. Si quis doliunus nudum conserat bomini, per hocab homine non elongatur possessio, si postea domi us negaverit se Ludum contulisse ita tamen obtinet jus posscubrium.
219쪽
. si duo unum studum repetant, cujus carent possessone , uterque tenetur tempus suae t seu lationis ostendere, & qui prior fiterit tempore, potior erit iure, & tempore probato studum ob
aliam siciens exceptionem , sic inseudatus obtinebit seudum primo vacans, utrum sit vacans vescollatum. '. Oportet vasallum testibus obtinere seudum domino collatum, dc non assii mim vost locationem,quia caret pollellione de udo, quod primo vacaverit se intromittat de futuro in udati licet plus fuerit aut minus, donec sibi situm seudum impleatur. io. Si spernat inseri latus, de futuro seudum quod primo domino vacaverit, & sibi non attrahat insta annum & diem, liber erit dominus ab illo, nisi forte sacramento probaverit, hanc vacationein penitus ignorasse.
vidi Ruc sese ab non possint testimonium rhibere, antequam ipsinstud uerisimbibliod visi
t. Si duo solo seudo investiti aliquid de ipso contulerint alteri, neuter absque alio poterit vati, . ipsum laudum in pnejudicium socii domino resignare, dum ipsam te- :lum in seudo condemnare, necisneant indivism. 1. Licet autem domino vasallis suis per sententiam praecipere, ut insta sex hebdomadas, taliterit seudo discutiant, ut ipse scire valeat, a quo servitium repetere debet, quod sibi defrudo tenetur ;quod si non secerint, in poenam incident erga dominum, & abjudicabitur eis seudum, sed dominus causamjure studesi contra hi uti nodi prosequatur. CAp. XI. .
De sensione frui sequi possit admorare. '
t. Qui est homo domini, potest advocare, & sententias invenire in jure dati ieci se uina . . domino non habeat. 1. Reprobare autem sententiam seudator potest, nis ponat sdejustares ab ipso dsmino dator, quod causam jure debito prosequantur , aut sententiam , sicut jus exigit, mittat procedere cre- Probatam. 3. Qin trinas sententias reprobavit, dc data suerit contra eum sententia , quod ipses non talitet reprobaverit, quod sua sibi reprobatio prodesse possit in jure, amodo nullam poterit reprobare , nisi prius iatis iaciat super indebite reprobatis. Quidam dicunt quod non licet nitenquarn inseudare de Iuturo absque petiti epossessoris :quod non est ita. Quia sic nudatus proDare tenetur infindationem dc non petitionem. s. Si in talento vel duobus fuerit quis a domino in udatus , nisi primo vacaverit, ipse jus non . obtinet laudate incollato, sed illepotior erit in jure, qui fuerit inseudatus, & sibi seudum specialiter 'inseudatum. c. Quando dominus ostendere sedit vasallo seudum , quod sibi contulit, vasallus continuo fit possita n bonis, qui domini fuerant ante collationem. 7. Quando dominus prorogat ostensionem seudi jam collati, vasallus sibi vindicet tale dum, ubicunque domino vacaverit absque ostensione. s. Si in villa dominus vasallo seudum ostenderit, cum vacaverit, non licet vatillo seudum alias attrahere absque ostensione, quod si attractum tenuerit per annum & diem absque domini re fac - tradictione, amodo non poterit dominus ipsi iam diruun seudum immutare.'. Feudum quod non habet vasallus in possissione , nec sibi a domino est ostensum, hoc non potestsequi ad alium dominum ec suo fit ah nisedare.
ao. Violenter studo spoliatus, si causam jure debito prosequatur , ipse hoc seudum lueredat in ostium , licet careat post luone & ipsum sequitur alium dominum, si suam querelam valeat testibus comprotare ' .
Villam integram a dominus confesat vatillo, sive vineam aut decimam aut judicium, vel ra-
le quid vel qiucquid sibi vacat in uno loco vasallus, illud dum, sequitur in alium dominum, & haerdat in filium, si etiam a domino non sierit ostensum. ix. In molendinis & monetis & theloness, & in vineis, & in decimis, & in talibus rebus , s qui fuerit nudatus, ipse Ludum sequitur, & haeredat, licet dominus habeat docum nudi in lito domino ad locandum. Dominus autem tenebitur vasallis, quod descit in nudo adimplere, quam diu loca
Ludor im sibi retinet ad locandum. 3. si in redditibus hujusmodi dominus conserat plus quam sibi proveniat annuatim, primi seu lati recipient suum plenum , & ultimi quod sibi deficit a domino postulant sibi alias si
4. Nisi habeat vasallus a dominum dimidino mansum ad minus in seudo, vel quinque solid s
220쪽
assigratos, nullus poterit esse testis in judicio Gidali. testimonium excommunicati & proscripti seu etiam illegalis potest cliiilibet reprobare in judicio seudati infra territorium in quo ipsi taliter se rint condemnati. Advocare etiam non 'omini. oc si de aliquo conquerantur, ipus non tenebitur re spondere , si probare poterit ipsos hujusmodi sententias incinitae. Tamen oportebit ipsos omni querulantibus respondere. s. Si negaverit dominus vasallo bona, quae ipse in possessione rennetit per annum & sex hebd madas, postquam ipsa recipit absque recta domini contradioeone: si vasallus justam possessionem probare poterit per sentem testes, ipse possessionem seudi confirmabit proprio sacramento, & retia nebit bona absque testibus, nisi possesso per justam querelam sibi possit infringi. Licet triginta homines, & unum super testimonio interrogare, ubi cum 7. testibus aliquid est probandum. Nemo tamen potest in vicinia seudum absque testibus obtinere, licet ipsum habeat in possessione. Si permi tat dominus vasallum in possessione quiete manere per annum de diem, sicut de jure debet, dum ab eo expedit inseudari, aut ipsem extrahere cum tali possessione, non poterit ipse cum bonis Dedictis a domino elongari, si seipsum negligat infra tempus praetaxatum, si etiam ad alium dominum cum nudo divertat, nisi ille dominus hoc obtineat jure subscripto. c. Nemo potest seudum obtinere in bonis , de quibus oportet ipsem solvere censiun, aut a malem pensionem. Si quis sibi fidum asscribat in talibus , & dominus offerat ad probandum per restes se censiun annualem de jure in dictis bonis, de quibus oeortet ipsum solvere, vesano non potestpossesso, quin oportet ipsum seudum suum a domino per testes evincere. Hoc potius conceditur vastato, quam domino liceat in seudo ejus censum annualem testibus usurpare. CAp. XIII.
De injusti possess ne or possessore.
, aut hominem potest vasallus per sacramentum contra dominum, & si sequatur bona in alium dominum, non ipsa habeat in pos-
i. ortum aut jugerum terrae, obtinere inter caetera bona sita sessione.
a. Solum seudum potest esse multorum dominorum , ita quod unus alio habeat, tamen unius erit possesso , qui utilitatem ipsius recipit, & eensionem aut censiun in ipso si sit vitaut mulier verus est possessor , & illi oportebit respondere , si quis in bonis praedictis deli
3. Justa possessio non vocatur, quam quis obtinet violenter, si violentia per justam querelam illisso suerit declarata, Ac poterit probari, si dicat vasallus ab alio se studum tenere, quam a vero domino , a quo ipsum recepit, & dominus illud possit suum ostendere suorum test onio vasallorum, vasallus perditomne jus, quod habet in illo,& ipsum seudum ad dominum revertitur, a quo tenebatur,& ideo non debet vasallus coram summo domino illum, a quo seudum teneat nominare , quamdiu se defendere poterit in iure fetidali. Non enim tenetur pro inferioris domini bonis , quae possidet, summo domino respondere, licet ipsius alias sit vasallus. Summus autem dominus f p terit probare , quod inferior sibi laudum resignavit, aut etiam per justam sententiam ipsum d sit possidere, possessor tenebitur pro ipso in omnibus summo domino respondere , & seudum sequi ad ipsum.
Si vasallus mPverit bona, quae tenera domino.
i. Negans vasallus bona, quae tenet a domino, dccoram ejus hominibus contradicens, omne jus perdidit, quod habuit in illis.1. Si autem alteri contulerit, & summus ea sibi vendicet, possessor monebit dominum suum per sententiam , quod bona sua liberet a summo domino, & ipsum per jus amoveat a sua infestatione, de hoc tenebitur dominus infra sex hebdomadas expedire. 3. Si hoc dominus contra jus facere contempserit, Possessor sequitur seudum ad tarimum dominum , nec aliquid propter hoc amittet, si domin suus quod perdiderit, iterum recupereta
. Si negaverit dominus coram summo seu supremo seudum vasalli, de non nominat, quin sibi vendicat,& de jure nominare debuerit, possessor laudum sequiuatur ad summum infra terminum se dalibus assignatum. s. Dominus per loquacitatem&taciturnitatem potest se n gligere in jure suo & non vasallum
6. Si vasallus pro seudo se exhibeat, ut tenetur , qui sequitur seudum ad dominum sepremum. &inseudationein aut ostensionem postulat, ab ipso tenebitur laudum domino nominare, & etiam illum,a quo primitus hoc possidebat, antequam investiatur aut seudum ostendatur. 7. Si noluerit hoc dominus sibi ostendere , ipse ostentionem testibus obtinebit contra dominum per si:oriun iudicium vasallorum, quod taliter nudum saeuius est ad ipsum, quod de jure debeat ostendi sibi quod poscit. Quod si contra dominum probaverit, non indigebit probatione contra