장음표시 사용
131쪽
Quid enim aliud praetendebant duo illi M. Onilius Leptatis bis Consuli o6. D & Pontifex Max. Silvius Max de Silvius Flaccus de quibus Valerius Max in v ante inimici, occisores facti inter se priuatis inimiciti js certantes, cum Diam sibi non esIent, ut asserebant, sed Reipub Quidve aliud praedicti Au-- gustini sententia in libro Gestoruin, dicentis fructuositatem esse Pasto. , ratem dignitatem s quam si retenta dispergat, qπια Praepositi βα-
γγ mus ad id quod Utilitas publica requirat, inquit alibi. Ex quibus dicebat se-
, qui liquidi: eadem nostra filia, quod Cessio, seu Renuntiatio sub regulisis Iuris diuini cadebat, imo qualis fidelis de strictiori ratione Ecclesiae prae M sidens vitam propriam exponere prodictae nostrae S. Matris Ecclesiae de is bebat unione , consequenter inserendo quod contendentes de Papatu, Dac suas retinentes Praesidentias, Ecclesiamque scindentes, ac diuiden is tes ossicio suo in fidelium periculum atque praeiudicium abutebantur, D nec eis tanquam veris Pontificibus obediendum erat. Duo enim diuinae M legis tangebantur praecepta Euangelica ex quibus tota lex pendebat, ac D pendent dc Prophetae Dei, videlicet dilectio , quod est primum; & secun-H dum post primum & maximum praecipuumque , His fio proximi, quibus D Papalis obedientia sub ordinabatur, de in quantum erat possibile, se ab . D ei idem conformari tenebatur. Nam si praeceptum Papae secundo prae-υ cepto discreparet praedicto, quod ad pacem & unitatem tendebat, eidem M obediendum tanquam animali homini non esset. Idcirco duobus cori tendentibus , unde dilectio inter fideles spectabatur , nunquam esset obediendum. Suppositis itaque habitudinibus duabus, una Ossicij, al- tera personae cum iupradictis, quia subtrahens obedientiam Papae verbra esset obediens Apostolicae Sedi&eius ossicio, nee esset obediens eidem P Sedi, qui ipsi Papae obtemperaret aut obediret, erat san E & recth intelli υ genti conferendum. Ex his, aut alijs nos adducti rationibus & Regiae' nostrae Majestatis debito adstricti, eiusdemque iniunctae nobis, ac sacra tae allecti, dignitate alligati, puta Iurisiurandi nostrae Coronationis vin
,, culo & consummatim omnium rerum naturaliter nobis iuxta B. Grego is ritim in quadam Homilia, insita lege, qua res omnis non tam in regimineis naturali, quim Politico & spirituali ad concordiam & pacem, discoris diam atque Schisma horrens & diffugiendum tendit, & eam prosequitur,
is inducti , abhorrentes insuper imminentem inueterati Schismatis ruinam, ,, ac ipsius cruentam perniciem execrantes , excitati inter caetera I Boni
,, facio tunc Antipapa Rege Romanorum, ac Electoribus Rom. Imperi j, ,, sed dc admoniti a Benedicto Papa supradicto, ad quem ipsius hortatu deis instantia post eius coronationem charissimos nos Iros Patruos, & Germa-- num Bituriae, Burgundiaeta Aurelian. Duces cuin ingenti copia&exeris citu Procerum, Baronum , militum & aliorum strenuorum & illus rium is virorum, Consiliariorum nostrorum & Nunciorum Aurnionem transmi
,, seramus, qui ibi longe exacho, certo & consumpto tempore, supplicibus se precibus, ac supplicationibus humillimis tapE & multum eidem Bene is dicto exhibitis, & quibus humiliores vix erat possibile Deo fieri, usque-
,, quaque resumptis, ut ad viam Cessionis per nos electam, viam utique ,, faciliorem, expedientiorem & apertiorem atque toti Christianitati aca ceptabiliorem condescenderet, ac eam acceptare vellet, nihil gratio- is sum, nihil dulce, nihil acceptum , nihil, inquam, praeter taedia & im. , pensas legationum, graues labores ,. dispendia, molestias, vexationes, is fastidia , angarias , curas , aliarumque incommoditatum varia confectiis retulerant genera. Tandem verδ requisiti cum instantia non quaerentes,, quae nostra erant, sed quae Iesu Christi, & capiti proprio, aut singulariis prudentiae non innitentes; quin magis habito sacri Cardinalium Collegii
istunc Auinioni existentium consilio, deliberatione dc assensu, Praelatos, is miser states, viros deuordis, Principes, insuper Duces, Turones, milites , o is caetera di lorum nostrarum Revri o Delphinistres et tria ae bris V si o-M sita accitos ad Conciliam conuocari se eo regare feceramus I in quo discussiora ne dc disceptatione rationum hinc inde per summos nostri & alienorum
132쪽
Regnorum noctores communiter habita pro substractione Benedicto
Praefato facta, substractioni uero . concorditer de numero b T. congrega torum assentientibus, unaquaque Universitate studentium pro uno sup posito accepta de computata, conclusum demum fuerat: communiter &
saacte, pie fideliter & iu st e pensatis & attentis charitate quam tanquam fili j ad matrem habere compellimur, dc fidelitate quam nos Antecello resque nostri ad eandem S. matrem Ecclesiam semper coluimus de coli. Minus: Nnde prodierat illud SALiCAE legis , quod Regnum hoc ab omni haeresi liberum semper de mundum fuerat,adstruente R. Hieronymo solis
Gastram monstra non habere, vulneris insuper atrocis sanie & tabe cruenta
Sehismaticae scissurae eiusdem S. Matris Ecclesiae quae iam proh dolor per 'as annorum curricula durauerat dc inualuerat: Nam si Ecclesia praedicta persecutiones in Abel , in Israeliti eo populo in Christo proprij corporis 'iuspendium dc mortem ut suum mysticum viveret, proferente in marty ribus de ab haereticis sustinuerat. Hoc perfectum d augmentum ipsius S. 'Matris successerat Ecclesiae, at vero persecutio Schismaticorum quan to maior, tantb erat deterior, ducenti enim de quinquaginta cuin Da than, Core 6c Ahiron, aliquo etiam tempore & Apostoli, quorum unus 'ego sum Pauli, dicebat, alius ego sum Apollo, sed non tot erant quot 'nune, ut etsi S. Mater Ecclesia dicere hactenus potuerat: Saep. me expa- '
gnauerunt a iuuentute mea , etenim non potuerunt mihi. N unc etiam enim
otuerunt, mihi erat dicere necesse. Quibus causis, rationibus de Occa one supradictis cum affectu animi de conscientiae sinceritate , de ad fi. 'nem tanti tamque necessari j unioni S. Matris Ecclesiae boni, licet nos 'ac Regnum nostrum supra tactis modis ab obedientia dicti Benedicti Pa pae sub traxi siemus: nonnulli nihilominus. ut sibi praesumeta temeritate 'in magnis ambulantes de seipsos efferentes in mirabilibus sis per se, falsis suffulti ratiunculis , ignorantiae tenebris suffocati de expertes lucis in . ..telligentiae diuinae de humanae rationis, vi videntes non viderent, δc in- ..telligentes non intelligerent, adulatione seducti mendosa, dc sui perti. ianacti exasperati opus bonum quod tanto labore, tanta diligentia, tem pore tanto, tam praeclaris dc inclitis artificibus struxeramus, in momen- iato diruere machinati fuerant; materiam ignominiae in nos, nostram Re-
giam Majestatem. Procerei nostrae Regalis prosapiae, ac Vniuersalitatis . . Praefatae filiae nostrae, Praelatorum de totius Regni, ac Delphinatus no- .. strorum Clerum, relinquere molientes, scripturam quandam diffama - . toriam supra dictam, quam Epistolam dicebant nobis de Curiae nostrae i. praemissae pluribusque aliis obtulerant de tradiderant eam per diuersas i. Regni nostri , imo de Orbis partes 5c climata propalantes ic publicantes: iain qua asserere de alias disseminare non crubescebant, ut pauca de quam iapluribus coaceruatis perstringeret dc persequeretur. Eadem filia nostra, taeorum opprobrijs calumnio uia dicitam sub AZlionem scandalosiam se tene-
brosam, pinosam, leoninum, ferocem, cruentam, mali causam, erroniam, pe- α riculosam, dispendiosam, irrationabilem, adacem, perfidam, praeuaricatricem, cisophissicam, perniciosis iam, violentam, rabidam, viperinam, imustam, mon, ia
uosam, maculosim, inuisam, persecutricem, Ecclesiastici subae uam tus, iaSchismatis o haeresis gentinuam, a Patre menda st procuratam, exortam e ρυ- iacessu reprobo ,substra Luam Iustitiae Legiae diuinae obligatiuam , c, nos ipsius au - ibores infames, ipsi lue Procuratores crudeles, perniciosos, Schisematicos, no- torie criminosos , maliciosos, ignorantes, ambitiosios, ignominiosos, furibundos, is dogmatisantes, auaros, pust Pammes, viperurum progeniem, semen inculi, as iade deuiantes haereticos, parricidar, o peream legem superbius os tu caelum eri- is genies falsis suis interpretationibus decipientes, non rect icntes Canones, con- cipitutiones rei cientes apyrobatas Principum, ex substractioneque ρnedictaviam ianobis se alijs Principibus inobediendi aperiri subiectis r 5c ut fundamentum iaipsius tam solemniter celebratae substractionis confunderent, nullum ci
Concilium id, in quo praedicta conclusa fuerat substractio , aut Conuen- Auenticulum seu Conciliabulum fuisse, summo Pontifice nequaquam id i
133쪽
' approbante, cum ad nos non pertineret, aiebant de suppost to quod Con 26. V cilium dici potui Tet, audientia tamen contrarium opinantibus Purbaba tur. Et ex illis qui per nos ad Concilium conuocati fuerant, & Papae non esse subtrahendum consulebant, Parisius non sine personarum discrimi ne esse non poterant, quia quidam etiam ex Episcopis inter pressivas V quorundam positi, nisi fuisset ipsorum Patruorum es Germani nostrorum ρ - sidentia per eos qui opprimebantur letaliter , ut qui iure, ratione & ve- ritate vincere non poterant, saltem in impia &sacrilega pugnorum pu- tna & insul tuosis clamoribus obtinuerunt. Sed&Legatus a latere a prae-V fato Papa Bened. missius repulsus, ab Antipapa gratanter admissus nun- cius, prout idem Epistolantes dicebant, fuerat. Quorum calumniam de V mendacium cunctis notum, non magis rationibus, cum facti essent quain
V experientiae oculata veritate tantorum & tot, ac tam excellentium t
' stium, qui dicho Concilio aderant, refellere leuissimum esse dicebat silia' nostra. Nos vero Antipapae Nuncium gratanter admissime cum etiam apud Ethnicos sanctum, inuiolatuin & ab omni iniuria imminutum, di V pnum muneribus & gratia semper fu i siet legatorum genus, laus potius' sequebatur quam culpa ad ij ciebatur. Iterum in eadem Epistolari scriptu
ra, prout ea)em proponebat Filia nostra, quod pertinacilis, ac extre is mae, ac verius hqreticae dementiae existere compertum videbatur, quod' etiamsi ex dicta substractione unio in S. Matre Ecclesia sequutura esset, substractionem tamen ipsam non esse faciendam, quinimo eam facientes si dipnos esse poena seuera. Ad quorum confutationem cum superius dictis ipsa nostra filia supponebat omnem rem mundi inclinationem dc tenden. V tiam naturalem habere ad unionem dc pacem, ec ad hoc omnem legem tendere, ordinem tamen esse inter leges: Nam omnium prima lex omni V Creaturae data est, ut Deo uniretur dc coniungeretur: at doctrina Boctiu' clarum erat , & hanc legem habebat, homo quilibet omni rei communi-- cabat. Nam etiam per primumaegis prςceptum , per amorem ipsi Deo, ' quam legem communem ipse Boetius appellabat, coniungi & uniri deis bebat. Deinde res adeo inter se unitatem & amorem habere debebantis in ordine ad Deum, & ad eum tanquam ad finem tendentiam , ex qui-- bus conficiebatur Ecclesia. Vnde sequi dicebat eadem filia nostra iniun-- ctam esse & preceptam omni lege & omni erςcepto, & pr sertim duo-- bus primis prςceptis, ipsam Ecclesiae canctae unitatem & pacem , ex qui
si bus tanquam ex duabus radicibus omnia alia prccepta ortum habebant. o LX quo apparet, inferebat; quod nullum iuramentum, nulla promissio, si nulla obligatio, nulla conuentio, & per consequens nulla constitutio, is statutum vel ordinatio, quarum obseruantia erat pacis turbatio, valida , dici debebant, hisque uti vel obtemperare erat abuti, & non obedire is mandatis. Quo tamen modo Constitutiones dc iura scripta carnalem deis bestialem de non spiritualem sectantes intellectum de illud quod in miniis sterium datum erat a Domino , attribuentes allegabant hi qui dubiam is scripturam Epistolarem ediderant, supponebant enim quod unitas Ec-- clesiae supradicta stabat in habitudine ad summum Vicarium ; quod non si esse dicebat eadem Filia nostra , imo in habitudine ad Christum, quivi
si uificat Ecelesiam S. suam per charitatem Spiritus sancti. Staret autem si quod Papa non esset caput Ecclesiae per peccatum. Et eos nimium deo iacere dicebat, quia Prod proprium est Deo, creaturae attribuentes, ipsio Deo non reddebant quae Dei, dc Caesari quae C saris erant, Ipsam etiam is S. Ecclesiam in diuitiis, honoribus & potentia dicebat ipsos concipere, si ipsam introducendo quemadmodum temporalem potestatem, super eoo quod ipsi Epistolantes subiungebant nobis & alijs Principibus ad nostrio cautionem in exemplum fieri, ne a nobis subditis obedientia substra ri heretur, errore seductis quam aliam esse nostri ad subditos nobis habi is tudinem realiam summi Pontificis ad eandem S. Ecclesiam minime du-- bitandum esset: hinc illud Christi ad Apostolos & Discipulos suos, Omis nes autem vos Fratres esu o Patrem notite vocare super terram: unus eu enim
134쪽
se ser Pater, qai in caelis es. Et paul , post. Qui major est vestrum, erit mini- ex vester. Ex quibus innuebat Christus Papalem dignitatem, quamuis I οὐ maior esset, ministerialem esse. Nec diuisio Regnorum quae principali. ter corporalia & temporalia concernebat, tanti discriminis erat quanti quae animas dc spiritualia Ecclesiae supra dictae horrendum Schi sim, ad Pquod sedandum longE praestantius erat Deo quἱm hominibus, sedi Apostolicae quam summo Pontifici Rei de .paci publicae quam Patri obe dire. Nam crudelior erat qui Rempub. laedebat quam qui non obedie- bat Patri, authore Cicerone contra Catilinam. In cuius rei & pacis, seu Munionis publicae Ecclesiasticae fauorem, Consilium ac Processiim supra positum feceramus, prout rationabiliter &authoritatibus S S. Patrum de exemplis facere poteramus, Imperatoris Constantini, qui Nicenum congregauerat super summis fidei nostrae articulis Concilium in quo multi discordaverant , Theodorici qui Symmachum in sede S. Romana 'reposuerat , dc Honorij qui duos expulerat de Papatu contendentes. ''Sicque de pluribus. Et ut saltem memoratorum Epistolantium, qui tu 'cem tenebras, A tenebras lucem dicebant, bonum malum, de malum bo 'num, necquicquam vibrata tot calumniarum suarum jacula solo ictu rei j. 'ceret, dc scuto bonae voluntatis ec rectae Intelligentiae eadem Filia nostra confunderet suas quas tam dispendiose ira medium ijdem Epistolantes 'iactitabant, Constitutiones, ac Decreta Patrum, Principum leges de 'statuta, ac Iustitiae. aut subdole emitti dc allegari per eos tanquam uni 'cus summus Pontifex nullo alio contendente esset, quod verum non 'crat. Proponebat praedicta filia nostra eum supradictis Filio de Patruo 'nostro, nec non generali nostro Procuratore praedictas rationes intentio 'Di ac proposito adaptantibus de dicentibus neminem de ratione contra 'Consilium, aut deliberationem Generalem, per Principem, seu Ciuita 'rem, Municipium vel villam, corpus dc communiam habentes, de con sensu omnium, seu duarum partium, aut mediae partis in qualitate, communisve boni ' de pr stantioris factum , seu factam venire, cum parsa .. suo toto discrepare non debeat, neque a parte, nec occulte traget dias, seu Epistolas diffamatorias contra Principem, vel Iustitiae ministros facere, neque Principi siue Consilio suo iniuriari, siue conuiciari, aut contumelias irrogare : Nam qui talia agebant digni eradi morte.
Ex Pr mi sus omnibus non tam humanis quam diu ins de plusquam Plat- ialosophicis, de alijs pluribus di elegantibus abstractis sibi rationibus dicti ianostri, ac Praedictorum Patrui dc filii nos Irorum Procuratores conclu- iadebant, quatinus dicta Epistola per eandem nostram Curiam haeretica, ..peruersa, falsa de mala. de similes Parisius, supra Ponto in Auinionensem, is Tolosae, Montispessulani, Carcassonae de pluribus alijs locis cremaren- tur. Quam si non haberent conclusionem , dicta saltim Epistola tanquam . perversa, mala, de infidelis Parisius, id copia ipsius, seu aliae similes ali- iatii publice lacerarentur , fierentque Cridae, ac proclamationes ad sonum ia bae, de publice sub magnis di maximis poenis, quatinus quicunque co . . Piam insius Epistolae haberet, penes eandem Curiam nostram afferret, civel ia feret lacerandam; dc ubique in Regno nostro huiusmodi condem. Matio ad perpetuam rei memoriam de ' locis incutiendam regratiaretur, is ac inscriberetur, aliasque sibi fierent tales quales ipsae nostrae Curiae dei ore δc ratione adiudicando viderentur Conclusiones , protes antes de iaProsequendo contra Compositores dictae Epistolae de alios Iniuriatores iatrixta informationes super Dijs factas, prout sibi rationabiliter de secun . . . Hum casus exigentiam videretur. Tandem auditis ad plenum partibus . . diunctis in omnibus quae circa praemissa dicere, perorare ac proponere δε Publice de per dierum interualla voluerunt,& aὸ ponendum penes ean- ciciem Curiam nostram in scriptis , sicque sua proposita concernentia dc tavertinentia haberent, dc in Consilio δc Arresto appunctatum, requiί- coque postmodum a Procuratore supradicti Consanguinei nostri Bur- nundiae Ducis, qui supradicta tanquam per eum proposita de conclusa vi
135쪽
. supponebat, eaque intentioni adaptando, quatinus in partem cum praeat os. V fatis Procuratore nostro, Filia, ec Patruo admitteretur: dc ipso in par. V tem praedictam admisso. Visis igitur per eandem nostram Par lamenti Curiam solemniter tam' ex pluribus Regni nostri Praelatis quana alijs de nostro magno Consilio. V & varijs ac pluribus diebus congregatam diligenter dc mature, lectis, in-' spectis de reuolutis supradictis, Epistola seu Epistolari scriptura, literis nostris Regiis, alijs quibuscunque actis de munimentis agitatis, insuper' de discussis diuersis ac multifarijs rationibus praeimissis, an expediret aut oporteret prius dictae Epistolaris scripturae Compolitores se dicentes in
.. eadem Curia nostra aduocari ec audire, quam adiudicandum super prae misias procedere. Consideratis etiam curios E omnibus circa praemissa , considerandis, de attendentes ea quae eandem Curiam nostram in haesi parte naouere poterant dc debebant, per Arrestum dictae Curiae dictum fuit de determinatum, quod fia Scriptura per modum Di Draua, quae ad
- nos i ' Grudem Curiam nostram per Gargonem Flandrin se uersitato Tolosa-- nae dicentem Nuncium, astata erat, est distinanda, dc nostri illorumque deno
stra Regali prosapia dc illorum de Consilio nostro, nec non Cleri Regni
A nostri de praefatae filiae Vniuersitatis Parac iniuriosa ac di famatoria, de visi talis Parisius in eadem Curia nostra de una de similibus Tolosae , de alia su-- pra Pontem Auinionensem publice de frustatim lacerabuntur, fietque is praeceptum sub Crida dc publicatione ad sonum tubae per primum Curiae si nostrae Ostiarium in omnibus Bailliu ijs, seu Praeposituris, Senes chalijs- 8c Iudicaturis Regijs Regni nostri, quod quique cuiuscunque conditio-- nis sit vel fuerit, copiam vel transcriptum dictae scripturae habuerit, eam , intra trium mensum spatium a die dictae publicationis sub poena centumis argenti marcarum nobis applicandarum de dictae nostrae Regiae Majesta-- tis indignationem incurrendi, penes eandem Curiam nostram asserat, si seu mittat vel asserri faciat. Et per idem Arrestum eadem nostra Curia , si pradictis Procuratori nostro Generali, Filiae nostrae Universitati Pariis siensi de Patruo de Consanguineo nostris de prosequendo contra eiusdem scripturae per modum Epistolae factae Confectores de Compositores de alios quoscunque, de eisdem Compositoribus de alijs in contrarium suas defensiones reseruauit dc reservat. In cuius rei testimonium Praesentio bus litteris nostrum iussimus apponi sigillum. Datum Parisius in Parta-- mento nostro, die i7. mensis Iulij, anno Dom. I o6. de Regni nostri 16. o Per Arrestum Curiae, signatum BAYE Neque his contenta Vniuersitas institit substractioni, quoad pecuniarum subuentionem, Decimarum exactionem dc Gratiarum Expectati uarum concessionem. Quod ut intellexit Cardinalis qui a Benedicto venerat, ad Benedictum redi j t. Rex vero, ne toties importunis querelis vexaretur, statuit quod superreat, exequendum eidem Curiae demand
re. Mandatum attulit Carolus Savolsius probe sigillatum, Se hoc pacto Vniuerstatis gratiam recuperauit: Volebat autem Rex primum agi de substractione partiali de qua supra, ad agitandum verρ, substra P omnimodam & generalem, Ecclesiae Gall. Comitia voluit haberi ergo tantum de Partiali in Curia, de qua auditus. est M. Ioanni Doctor Theologus. Et de ea re sic habetur in Actis. o Du Lundys. Septemb. t o 6. Ceditio ura este propola par te Roy, si te Duc de Berry, i 'Vniuersite de Pariς, par vn Maistre en Theologie ap-- pelle M. Iean Petit, depuis par te Procureur du Roy dc par son Advocat, si contre te Pape Benedi et present afin de so ubstraction des finances queis ledit Benedici exige de leue en ce Royaume, presens les de ux Chambres, o plusie urs Prelais dece Royaume, comme i 'Archeuesque de Tours , t 'E-- uesque de Paris, &c. PVniuersite de Paris de plusi eurs a uires publique -
is dement Royal, comine appert en e species au Registre des plaidoyeries
136쪽
ropos par les parties du 6 de ce mois. Non es conclusum. Mais oni est ε Ρ1eue parte Gressier les propos seu lenient. L'on Ze Sept i os . furent au Conseil assemblet Messire P. Boschel, dce. Ρεc Messi eurs de Parte ment a consei iter barrest d'entre se Procureor du 'Roy da Duc de Berry dc de I Vniuersite de Paris d'une pari, dc les of ficiersdu Pape, de la Chambre Apostolique &les Cardinaux sur te pro pose par les parties du 6. de ce mois. Et to ut ConsiderE, it sera dit en 'obtemperant aux leti res Royaux obtenues par ladite Univcrsite , que 'BENED1cτ Pape dessus dilocles ossiciers cesserontau Royaume & Dau phine d'exiger te, premi e res annees des fruits de emolumens de Prelaiatures& au tres Benefices quei conques vacans, ou qui oni vaque ou va- 'queront, tant pour les premi e res anne es que aussi des fruits de emolu- .. mens que duiemps de so ubstraction aut re in is falle audit Benedict rc de Vla vacation des Prelatures, Dignire E dc aut res Benesces qui soni e scheu 2 ou eschient en aucunem iere. Et aussi cesseront les Exactions des Pro .. curations qui soni deues pour les visitations dc des arrerages quei con- ques deues pour raison des clio ses dessus dites ou d'aut res Exactions Ec ..pourroni prendre les Prelais, Archidiacres Sc au tres Ordinat res icelles is Procurations quand iis visiteroni. Et cesseront aussi les Cardinaux & .. Chambet an de perceuoir prendre dc exiger ce qu' iis prenotent Ec exi- tigeolent de uant ce present Arrest pour caute des premi eres anne es & des . . arrerages quei conques deuet pour l 'occasion deuant dite en quelque ma- niere que ce soli. Et se aucunecho sede ce qui estoteleu ε pour occasion tides choses deflasdites est deuers les Collecteurs ous Ous - Collecte urs ou .. aut res quei conques, sera arreste so us la main du Roy dc leur sera deis ..fendit audit Benedi et ne a quelque aut re ii 'en batilent ou deli urent au- ..cune cho se. Et avssi sera defendu a ceux qui doluent audit Benedict ou iaa la Chambre Apostolique ou aux Cardinaux demus diis qu'iis ne pavent iaou baillent aucune cho se Et ordonne la Cour que ceux qui pour l 'oc- cason demus dite soni excommuniez, seront relas cher iusques a ce que ia
Sequitur in hanc rem Regis Edictum, quo Curiae Decretum confirmatur. legiturque in MS. Victorino de in 1. vol. Libertatum Ecclesiae Gall. fol. 17 i. irituatio Prouisionis Beneficiorum S Annatarum. 'ΚARocvs Dei gratia Francorum Rex, Vniuersis praesentes litte-iaras inspecturis salutem. Notum facimus quod cum nuper pro par- iate quam plurimorum numero grandi Regni nostri Praelatorum Parisius iatunc existentium, necnon Fitiae nostrae LI His miser'atis Milis Paris no- iabis querulose fuisset expositum, quod Ecclesiae nostrorum Praedicti Re- iagni & Delphinatus Viennensis prae magnitudine grauium exactionum & ia onerum eisdem Ecclesiis tam per Benedictum Papam XIII. quam suos .
Antece res contra communis dispositionem Iuris impositarum oppres iata, atque grauatae in tantum hactenus fuerant de erant, quod eosdem in is magnam pauperiem lc ruinam corruebant, & in desolaticinem unde qua- cique vergebant, nisi per nos de remedio subleuarentur. Financiae etiam cisupra eisdem Ecclesiijs exactae de eodem Regno nostro in magnum de ir- .. reparabile Reipub. Regni eiusdem nostri praeiudicium exportabantur. A nobis quibus Ecclesiam praesertura supradustorum Regni ac Delphina- ιtus nostrorum ab omni oppressione praeseruare incumbebat, de unde ta specialiter adstricti & obligati Deo Creatori nostro rationem eramus cireddituri, humiliter supplicando, quatenus Ecclesijs memoratis super is
137쪽
ti. - praemiiss exactionibus de grauaminibus, eas cessare faciendo, prouid brei o6. V dignaremur, ut Ministri de aliae Ecclesiasticae personae Diuinis i ii iistentes V & famulantes Ecclesias sibi commissas regere, earum etdificia in bonore V decenti statu tenere, aliosque actus suam professionem dc fundatorum' suorum dispositionem concernentes exercere valerent. Et ob hoc non ἀρο nulli de plures de nostro magno Consilio ad videndum de deliberandum V super his oc alijs Ecclesiam praedictam tangentibus, quid rationabiliter V fieri posset deberetque, dudum commissi ac deputati aliqua nobis super' dictis exactionibus referenda vidissent de ad uis assent seu deliberassent.' Quia tamen Praelatis&Filiae nostrae praefatis videbatur dictam delibera V tionem largius declarandam fore, isdem Praelati de Filia nostra aliquas
declarationes de additiones cum dc: iberatione dc ad uis amento supra V dictorum nostrorum Consiliariorum fecissent, easque nostrae Partamen-V ei Curiae cum nominibus dictorum nostrorum Consiliariorum, qui dictae' deliberationi praesentes affuerant, in quaJam scedula sub nostro contra' sigillo misissiemus, & per litteras nostras Patentes eidem Curiae nostrae , mandassemus, εc eidem potestatem dc aut horitatem im partiendo expressi s E iniunximemus, quatinus ad eandem Curiam aduocatis de accersitis de
si nostro magno Consilio de Requestis Hospiti j nostri tot de talibus provisi eidem Curiae nostrae bonum videtur, ipsa nostra Curia Ecclesiae praedi-- clorum Regni ac Delphinatus nostrorum super contentis in dicta scedu-- la prouideret , secun aum quod nobis esse faciendum consuleret, provi, , haec de alia latius Ec luculentius ex ipsarum nostrarum serie ac tenore his terarum liquebant. Constitutis propter hoc in eadem nostra Curia Pro-- curatoribus nostro Generali, necnon charissimi nostri patrui Ducis Bitu-- ricen sis, Et ipsa sitia nostra metiuersitate Paris pro parte eiusdem filiae nostraeis sub his Apostolicis verbis, Subtrahatis vos ab omni fratre ambatante inordio natὸ, proposi tum fuit quod sancta Mater nostra Ecclesia Entium ad insta eo naturalium dc policiarum , macro cosmi videlicet Sc microco sint, qui suntis maior dc minor mundus, in pondere, numero ec mensura a summo oin-- nium Creatore, Philosophis attestantibus conditorum, dirigi debebato atque regi. In ordine quorum elementis . primam distribuerat mate--riam idem Creator omnium in suam grandem naturae portionem eorum
δε cuilibet totali conferendo, quantum alteri, Et ijsdem ex se inuicem . si vicissitudinem sui alimenti, ac sustenta menti referendo, adeo ut quod si unum ipsorum sub AEquinoctiali, vel polis per alterius conuersionemo deperdidisset, de alio recipere dc sibi restaurare ipsius Naturae mu- ,, nere dc instinctu , dc increatae sapientiae prouidentia dignoscitur , scis Regalis, sic Aristocrachiae, sic Ec Thymocrachiae Politiarum, nullius qua
rum Rectorem, nutrimentum seu ipsius maiorem partem omnium subiaisiectorum, aut in seriorum absorbere ullus usque sufferret, quemadmo- ,, dum in Micro cosmo, si ad expressum alterum membrorum alimoniam, , caeteris egentibus sumeret, unde corpus ipsum in languorem dc exina- nitionem vergere contingeret medio quodam substractivo, seu restricti si uo huiusmodi superabundanti membro esset occurrendum. se Sed Benedictus supradictus neque modum, neque pondus, neque metiis suram in Ecclesia & Ecclesiae subiectis obseruare consueuerat: quin mari gis ipsos iugis ac seruitutibus importabilibus a nonnullis defunctorum se Luccessoribus spolia auferendo, ab alijs Praelaturarum id Beneficiorumis Ecclesiasticorum vacantias extorquendo, a quibusdam exigendo arreis ragia tanquam debita praeteritorum dc incognitorum temporum: a Beri neficiatis sitorum quae de nouo obtinebant Beneficiorum primam expe-
is tendo de praecipiendo Annatam. Ab his qui tempore substractionis obe- ,, dientiae dudum sibi per nos de Clerum, Regni ac Delphinatus nostrois rum praedictorum factae ad Praelaturas, seu Dignitates, aut alia Ecesesia-- stica Beneficia promoti fuerant, fructus quos dictae substractionis tem M pore male fuisse perceptos dicebat, recipere enitendo dc procurationesis capiendo Praelatis, Archidiaconis de alijs Ordinarijs pro visitatione
138쪽
debitas. alijsque exactionibus, ac extorsionibus indebitis adegerat, af fecerat, ta contorserat, adigebat & contorquebat contra iura non tam I GO Christicolarum quam Ethnicorum quorumcumque, apud quos ec ab om- ni tempore, Clerum ab omni munere & seruitute fuisse liberum, comper. tum erat. Eos enim non ancillae filios, sed liberae, qua libertate Christus eo, liberauit teste Apostolo, ipsosque sub his adhortante verbis, S M. 'Onobi iterum iugo semitatis contineri. Nam ut eadem filia nostra dice .
bat, in politia seculari quis non Principem tam a nobili quam ignobili 'annatas primas omnium hereditagiorum, in aliquem quoquo titulo trans. 'latorum excipere dc extorquere satagentent, non tyrannum aut suae po liciae eversorem censeret, ec talem rectorem sustinere valeret quanto
minus erat idem Benedictus, qui minister dein on Dominus Ecclesiae ab Euangelica veritate asserebatur , primarum Annatarum fructus sibi ty rannice approprians beneficiorum, tolerandusa illud parui pendens Sa muelis in Regum libro populum alloquentis de dicentis: Loquimini de 'me corum Domino cor Christo eius utram bouem alicuius tulerim aut asinam,
si quempiam calumniatus sum ,si oppressi aliqxem , si de mana cui quism munia
accepi. se dixerunt: Non es calumniatur, neque oppresἶδε nos, neque tulissi demisianu abcarus quidquam. Exemplo tamen cuius instreii & terminis rationabi libus contentari, non exactioni de concussioni pecuniarum tyrannice in clinare debebat, Euangelio exhortan te neminem concutere, neque ca
lumniam facere, & contentum esse debere stipendijs suis i psius Apostoli:
exemplo in Apostolorum Actibus dicentis , Argentum C, a rum nussiuae 'cupiui, si cui ipsi scitu, quoniam ad ea quae mihi opus erant, se his quι mecam 'funt, mini arunt manus istis: Ego, inquit Apostolus, sicio qaoniam post dis 'celsam meam intrusunt ad vos Lapi rapaces in vos non 'arcentes gregi. Quam
rapacitatem spiritu Prophetico clare praenunciasse proponebat ipsa filia 'nostra Prophetam Etechielem suis sub his verbis, Fatri sent greges mei
in rapinam ct oues meae in desorationem, eo quod non erat Pastor. Neque enim
quaesierunt Pastores fregem meum,sed pascebant Pasiares semetipsos es greges meos non pascebant Propterea , inquit Propheta, cessare eos faciam se Doris 'non pascent gregem meam se liberabo gregem meam de ore eorum, o non erit eis ultra in escam. Ex qua clarum erat Prophetia Benedicto supradicio qui tanta confusione & inordinatione cupiditatis debacchabatur subs
tractionem nedum financiarum supradictam sibi fieri debere, sed plena riam quamuis ipsam aliter de dudum sibi factam,&iure dc facto durare ac iatenere censeret dc in eadem se perinanere profitebatur.
Eadem nostra filia ex eo praesertim quod restitutionem obedientiae iaper nos eidem Benedicto factam , nullam esse , quia sub conditione .. Non impleta dc sub causa cuius nullus subsequebatur effectus, faciam , prout per scedulas quasdam in ipsa restitutione contentas , appa - . . xere dicebat Ecclesae etiam Regni ac Delphinatus nostrorum supra- dictorum autoritate dictam restitutionem minime factam; dc per conse- quens ipsam substractionem durare, seu ipsam aut saltem dictarum pe- cuniarum & financiarum eidem Benedicto fieri debere, cum idem Birue - dictus ad destruendum Ecclesiam potestatem non habens Apostolo teste contra sanctae Synodi definientis nullum Episcopum expetere debere a xiam de argentum a Patribus, vel Clericis, vel Monachis qui sub eo sunt, . nec non Gregori J, Bernardi lc aliorum S S. Doctorum, imb Euangeli j. authoritatem, dictas Financias in Ecclesiae praedictae subuersionem de exi. riuin extorqueret. Eandem autem substractionem per eandem nostrara Curiam de Praelatorum , dc dictae filiae nostrae consilio facienda inlesie ..dicebat ipsa Filia nos Ira exemplo Regis Ioas qui consilio Ioiadae Sacer- dotis, pecunijs ad templi reparationem destinatis, quibus Sacerdotes ia' fiat temporis abutebantur, manum apposuerat, ec earum partem, ad ne. cessitatem Diuinis famulantium , partem ad mercedem lathomorum Partem ad Architectorum salarium partieba ur. Vnde dictum in ipsius is Iaudem prodierat,quodRex Ioas rectum fecerad coram Domino omnibus i. Tom. V. R
139쪽
diebus, quibus eum docuerat Ioiada Sacerdosi per quem eadem piliai o 6. nostra summos Doctores intelligi dicebat, & quod eiusdem Ecclesiae op- pressioni prouidere nobis, aut eidem Curiae nostrae incumberet, & au . V thoritate & naturali ratione, de proprij iurisiurandi debito & Anteces-
sorum nostrorum exemplo apparere.
Eadem nostra filia ostendebat automate Ambrosij in libro de Patriar V chis necessitatem defensionis Ecclesiarum Regi pertinere a strentis. V Recto praeterea rationis dictamine quo Gentes etiam quae legem non V habent eidem Benedicto dictarum filianciarum exactionem esse subtra. V hendam definirent, ad quod proprij vinculum Iuramenti nostrae Coro V nationis, in qua unicuique de Praelatis & Ecclesijs sibi commissis Cano V nicum priuilegium de Iustitiam seruare &defensionem pro possie contra V oppreuores adhibere promiseramus , nos adigebat ac specialiter ad-V stringebat. In exemplum erant Rex Ioas praedictus, Praeae cessioresque V noliri temporibus Bonifacij, Clementis , Gregorij dc aliorum quorum. V dam summorum Pontificum. Per huiusmodi enim iniustas exactiones piae V fundatorum Beneficiorum fraudabantur intentiones, de a sua salute α' gloria defunctorum animae morabantur captiuae Quod si earum hostes de' veritatis suppressiores hanc persecutionem dc inobedientiam esse prae' tenderent, cum Deo magis quam hominibus esset obediendum, haec ho-' minum vaniloqui 1 Papa Pelagio asserente, nos nequaquam retardare de-' bebant. Errant, inquit, halu modi rumoriae fabulatores, non perseqaιtur , qui V malum iam fatum ρunit, aut prohibet ne fisat , sed diligit. Ex quibus consor-Viniter ad sui thematis verba, eadem Filia nostra requirendo conci ude-V bat, quatinus substractio fieret eidem Benedicto obedientiae , aut saltem V dictarum financiarum de pecuniarum exactionis , quae quidem pecuniae' in manibus Collectorum , aut Sub collectorum existentes, in nostra ar-V restarentur manu, & his quibus eidem Benedicto occasione praedictorum debere ini ponebatur, ne soluerent, inhiberetur. Procuratores Generalis noster, ac dicti nostri Patrui sub excusatione protestantes se non affectionis inordinatae libidine aliquid dicere velle, de si quid notae, aue' reprehensionis dignum duceretur, debitae correctioni submittentes; acvlterius proponentes quod Ecclesiae fuerant se erant per Principes temporalesia fundatae ac dotatae, quarum dos seu Patrimonium Praelatorum autoritate capiis nequibat neque debebat. Licet enim Constantinus Ecclesiae Rom. secundum pr eminentiam,ia quam sibi dari Constantinopolitana Alexandrinaque dc aliae notari ullaeti Ecclesiae contendebant, tribuisset, ratioque suaderet 8c vellet, ut Prae-- lati qui fidem publicarent, diuinis insisterent Ecclesiastica frequentarenesi officia, de Sacramenta minis rarent, necessaria referrent sui status dil vitae, non tamen ipsi exactiones imponerent, nulla praesertim urgente neces.si sitate. Nam o Archiepiscopos, quo nomine Romanae Vrbis Episcopumis scripta ratio nuncupabat, super suis suffraganeis, seu eorum subiectis
is exactiones imponere iura vetanant.
- Quod si Ecclesia Rom. caeterarum caput de principalis existens, ut si sunt Ieculi varietates & vicissitudines temporum , dc mentium &animo-- rum malitia, in aut a suo quod maius ec auctius Regno nostro possidebatis patrimonio, forte aliqua disturbabatur , quamuis ipso libere uteretur, is ceteras monere debebat Ecclesias, excitare adhortari lc requirere deis subsidio Charitativo, quod eidem Rom. Ecclesiae annui posset ac debe-- ret cum tamen consilio , moderamine, iusta causa, absque praeiudicio, is culpa non prςcedente, durante necessitate, ac de consensu de benigni-- late Principum, Patronorum de aliorum Pr latorum , dc non cum grais is uamine assiduo dcindistincto ceterarum Ecclesiarum quas utique & pr -- sertim horum nostrorum Regni & Delphinatus supradictus Benedictus si passim & Pharis orum more qui decimas indifferenter de plantulis , her-- ois, baccis& omnis generisv ictibus extorquebant, cum graui compulis sione subsidijs dc exactionibus insolitis de contra libertates Ecclesiae
140쪽
exagitabat & premebat. Quibus cum secularis Iustitia Ecclesiasti eae sub
sidio de iuvamini semper fuisset , alterum enim alterius semper egebat I Uc. auxilio, necessitas occursandum impellebat, suadebat quitas, exigebat ratio, ac totius clamor populi incutiebat, interesteque praeterea no strum huic ruinae impendens nos stimulabat, ne venerabilium huius no stri Regni Ecclesiarum tanto charitatis ardore extructarum, dc quarum fundatores & authores dicebamur, tam misera, tam flebilis & tam ne
stlecta destructio surreperci, Exemplisque instrueremur egregijs Theo dosj, Honorii, Constantini, Caroli Magni, aliorumque Antecessorurn nostrorum qui corruptelis contra Ecclesiam ipsam quandoque attenta tis solerter obuiauerahi dc succurrerant liberaliter. Subsidium autem quod Ecclesiae eidem conferre poteramus dc debebamus, erat eidem Be ne dicho in eiusmodi abusionibus non obedire, obedientiamque subtra here. In quo nullatenus iuxta B. Thomae de Aquino de aliorum Ecclesiae UDoctorum authoritate peccabamus. Ex quibus de alijs pluribus astructi, Prationibus concludebant, ac requirebant quatenus eadem nostra Curia 'iuxta nostras Mandatarias litteras inhibendo dicti Benedicti Ossiciarij, ne quas ratione praemitarum exigerent in dictis Regno, ac Delphinatu Uno stris, pecunias, ac exactas dc penes eosdem osticiarios existentes arre. Ustari usque ad Praelatorum Congregationem faciendo prouideret. Pro Parte ipsius Benedicti de suae Camerae ossiciariorum ab aduerso extitit requirendo propositum quod cum materia pr agitata grandis de 'alta, Iura sedis Roma , cuius erat ipse Benedictus caput, suamque Ca meram de antiqua Deueria sua ac Cardinales concerneret de tangeret. μijdemque Benedictus de Cardinales nullo in eadem nostra Curia P oeu. ratore fulcirentur, quo causa praesens deduci, foueri posset, aut defen sari de Praelati Regni nostri ad proximum festum omnium S S. congregan didicerentur, In cuius temporis interstitio nullum vertebatur pericu 'lum, Eadem nostra Curia supersedere vellet prout tenebatur, Praefata 'Filia nostra in contrarium proponente ac dicente quod Radix pro parte
ipsus Benedicti propositorum inualida censeri debebat, eo quod eadem ii Filia nostra processum subire ordinarium non intendebat, sed sibi ab uipsa nostra Curia prouisionem fieri, quam absque mora referre debebat. uNam quantuscunque esset Papa seu Praelatus, non erat suus , sed de omaius eius pietas sue digni tas, dc alius cui u slibet, magis Ecclesiae quam per . usonae. De Iure igitur Benedicti , seu Ecclesiae Rom. faciendum erat quod .. ad profectum pertinere videbatur Ecclesiae dc non in ipsius praeiudicium iateste Apostolo Ecclesia supposita sub his appellante verbis, Templum ti Dri sis et os, ct Spiritus sensti habitat in vobis, se si quis lyad violauerit, dis iarerdet tilam Dominus. Subdit, Non glorietur quis in hominibus, omnia enim iave ractant , ue Cephaae, flsae Paulus, Mue Apos . Pecuniae autem seu Finania iaciae, quas idem Benedictus exigebat, non ad Ecclesiae profectum, sed ad is ipsius, te animarum tendebant interitum, cuius interitus de praesenti, iahorridi Schismatis erant medium dc fomes . Quare nobis de eadem no . iastra Curia quibus Iustitiam ministrare erat necesse huiusnodi pestiferae iapestilentiae non tam rei j ciendae quam penit lis de absque mora tollenda . . erant: Cum de unumquemque iure Gentium gladium de manu Inter . iactoris confestim eruere dc vim vi repellendo interficere liceret. Ex his iaprout supra requirendo dictis nostro ec Patrui nostri Procuratoribus iarbam reque stam fieri requirentibus, attento quod per notorias exactiois ianes saepE dictas Respublica ex defectu Praedicationum de subiectorum Vi.
stationum ec correctionum dc alias ut supra multipliciter contra Sacro- iarum Carionum sanctiones grauabatur, quodque querelas suas non proces iasum inituri; sed remedio, aut prouisoni innitentes intentabant, nec erat .. qui contrarium opponeret, ad hoc de ut supra concludentibus ossicia. iamjs ipsius Benedicti in contrarium contendentibus, & ut negotium ab L cique Pr cipiratione protelaretur , quando pro absentibus supplicari fas iaerat, pro Vt supra inuantibus, dc ne quicquam innovaretur . requirendo ia