장음표시 사용
651쪽
desdites Aides, ou au tres O Telers d 'icelle Iustice, par Censeres Eccle-
fastiques, ne aut rement. Et que clarantque uousayeZ fait te contraire. I 6vous aueZ excede les termes de vos diis Priuileges: sin 'en est pas te Roy content. Et vo us d Efend fur tant que porea meprendre en uers lur de Usur pei ne de priuation des Priuileges a votis octore Z par lily 5c ses Prede cesse urs, que plus ne te facie 2 mais en sou Giezic laisseacon noli re les dit, Genera ux & Elleus, alias que ii appartient Tolite is te Roy n 'enien d pas que par certe presente Declaration, soli fait ou donne aucula de toursier ou empe schement au Recte ur & a ladite Universi te oti a leue Conseruat eur. que contre les Maistres ou Escholiers d 'icelle qui en abu sant de leurs Priuileges, commetir sient aucune fraude fur i 'expedition qu iis vo udroientali ir devin s ou aut res biens pour est re quities dei di res Aydes, iis ne pui sient procedera resecation ou au trement, comine les 'Cas te requierroni , en gardant les Statuis de ladite Universite sur ce 'fatis, ain si 'ue leurialis Privile geste portent. A semble en o ut re que te Roy vous fati dire, que son plai sir est que 'les Genera ux Esleur & Feriniers, qui par te Conseruate ur de ladite Uni uersiteoni este excommuniez a l occasion des dites Aydes de des debais 'qui s en soni ennia entre icelle Universi te id letalis ossiciers & les ait. 'cuns d'eux priue et d'icelle Vniuersite δ: decla iter partures , solent ab - 'sous, restitue Z 8c rein corporeZ en Iadite Universi te cha cun en son en. droit de que les diis de I Vniuersite repreignentdc continuent leurs Pre dications ic Lei ons, ain si qu'il, ni solent parauant.
ladite uniuersite, ou au tres, solent e largis de mis hors de prison cn bait Iant pare ux de elia cun d'eux caution d 'ester de fourn ira droir. Et quant aux questions de demandes particulieres que letalis de l'V. iani uersite soni contre aucuns des ossiciers du Ror sur te fati des dites Aydes, Feriniers de a uires, & les Conclusions 6c reparations par eux .. requises a i 'en contre d 'eux. Et ait is to uchant les questions de dem indes, Conclusions Zc reparations que Dit de requieri te Procureur du Roy enla lite Iustiee des Aydes 8e aucuns particuli ers ossiciers d'iceux Aydes, AFermiers de aut res Pen contre d 'auculas particuli ers Supposts de la dite iaViniuersite dependant des choses de istisdites a l 'occasion de velles au-
lcment, qui ia 'agueres soni venus par deuers luy pour ladite mattere δc iaque la reponse inite sur ce auialis du Pariement, uous sera communi. ia
652쪽
. . Idem Rex eodem mense & anno ad occurrendum grauaminibus quae I 6 o. contra Privilegia Exemptionum a subsidijs inserebantur uniuersitati, alijs litteris Curiae Subsidiariae Principem constituit Privilegiorum huius modi Conseruatorem, quemadmodum Praepositus Paris. custos erat αConseruator caeterorum Privilegiorum Regiorum, easque litteras lia. bemus in vetusto Codice Gall. Nationis sub sae inscriptione.
Littera per quam et uti Rex omnia Supposita Vniuersitatis Paris. Use exempta a subsidi s oeu juvaminibus institutis pro Gerra. Etia hoc deputat Comseruatorem Praesidentem Generalium qui habeat eos tueri ta defendere, Nin Vniuersitate iuramentapraesar sicut cae Praepositus Parisiensis Confer
uator aliorum Privilegiorum. CHARLEs p AR LA GRACE DE Di LV ROY DE FRANCE. Sqaudit falsons a tous presens de a venir. Que comme par nos Predecet Ieuu Roys de France ayent este octroy eZ certains Priuileges aux Maistres V Regens, Escholiers de Supposts de nostre tres chero & tres anade fille V PVniuersite de Paris to uchant les Aydes ordonne Epour la guerre en no stre Royaume, lesque is Priuileges ayent depuis par nous esid conseruet. V Et soli a in si que en ta Iustice dei dites Aydes, letalis Maistres, Regens, V Escholier, ia Supposts de nostr edite fille n 'ayent aucun Gardien ou Coii seruat eur des diis Priuileges, Nous vo ulon siceux Priuileges est re inuio lablement entre tenus & gardea selon leur sor me&ten eur aus diis Mai stres, Regens, Escholiers&Supposts de nostre dite fille. Au on spati ad V uis& det beration des Gens de nostr edit Conseil de grace espectat, platane plussance & authori te Royalle, commis, depute & ordonne, com mettons, de euioris & ordonia ons par nos Presentes, Gardien & Con si seruat eur dei diis Priuileges a elix octroy et par nos Predecesse urs & par Nous confirme Z to uchant les dites Aydes ordoniae 2 pour la guerre. leia President de la Chambre de nos Generalix, Conseillers surte nil de lais Iustice des dites Aydes en nostre Ville de Paris, qui a presentest, & ce uxqui ou temps a venir seroni Presidens en ladite Chamore,& en absene eis dudit President, celuy de nos diis Conseillers en ladite Chambre, qui presidera, po ur x ou lieu de luy, tant & si longuem ent que lesdites Aydesis auronico urs en nostredit RoTaume. Lequet President O ses Successereri δε -- ront tenus de ire vire solae serment an Refleur c, a ludite mi ueste , t I ρνὰ Dis Preuo de Paras Conmu.ιteu r des a uires Prixi Ieses de nostredit Ee a atrox νωέis de Dire. Si donnotas en mandementati President de ladite Chambre dec si dites Aydes a Paris, qui a presentest, & a ceux qui T seront ou temps 1 se venir, durant te temps que les dites Aydes auront cours & au premicr dosis Conse illers en ladite Chambre, qui en i ab se iace dudit President qui ais present est & au tres a venir presidera potir& au heu de luΤ,en comme t-- tant par ces dites presentes qu'il false les diis Mai stres, Regens, Escholiors. , & Supposts de nostre dite fille ioyrde .ser des diis Priuileges plamem et deo pat sibi ement en contra ignant totis ceux qui auculae chola voiadroni fairo is au contraire, i ta reparer par totales vores dei tes& raisoni abies, car ainsiri nous plaist ii de vovions estre nit. Et a fin que ce soli cho se ferme & es a. Q blea touso urs , nous auons nil metire nostre secet a ces Presentes, satis is en aut res choses nostre droit & l aut rur en to utes. Donne a Bourges auis mois de Nouembre t 'an de grace i 6 o. & de nostre regne l. 3'. Parteri Roy en son Conseil. DANIEL. G Die io. Decenat, auditi primum in Comiti js apud Bernardi nos habitis , Oratores V niuersitatis a Rege reuersi, sed auditi tantum; eaque die ricillari certa sententia fuit. Die autem Veneris Q. & Sabbati i3. in eandem remis celebrata sunt Comitia apud Mathurinenses in quibus conclusum fuit pia is cere supplicationem habere,& Conciones ad Populum permittere, ut is morem gereret Vm uersitas Regi poscenti Sermones restitui. Quoad Ces D sationes vero, non fuit concordia; nec certa conesusio elicita.
653쪽
Die imactum eadem de re ερ deliberatum an demandaretur execuiationi Conuentio quaedam, seu, ut vocabant, anunELamentum, per Regem 1 6o
factum coram i p sis Universitatis Legatis. Placuit visis oblati ubi is su per DD. de Consitio Rex os pendere cessationes nostras que ad crastinum LV kr
ηιχ mesus ae ; non adimplerent quae spoponderunt, placuit cessare ab omni alia ex tunc, provi ex nunc. Quoad vero illa mandata & Conuentionis mo
dum, placuit amplius examinari per Consiliarios Par lament idc Castelle. ti, itemque per De putatos singularum Facultatum. Die 2 i. eiusdem mensis congregata fuit Vniuersitas ad audiendum Responsum factum a DD. Generalibus subsidiorum Praefectis. Et die in acta sunt quae sequuntur, ex eodem codice . Ex Praecepto dc mandato D. Mare se halli de Loheaco ὶ D. Rector conuocauit Universitatem prae clarissimam super i articulis. Primus fuit ad audiendum D D. Contilia rios Regios legatos ad Vniuersitatem de strenuissim una Militem D. M a reschallum. Secundus fuit communis. Quo ad i. arti c. audito asiactu de Uvi lo zelo praelibati Dominii consideratis etiam promissionibus per eo, 'factis placuit resumere dc absoluere excommunicatos & rein corpora re V priuatos. Requirebant tamen dicti Domini ut nostra Concluso sigillo Vniuersitatis magno, Fc sorma authentica poneretur, sed quod hoc fie ret, nullo modo consentit Vniuersitas. Idcirco remansit negotium in. 'completum , nec ad votivum finem pro tunc peruenimus; sed in suspenso 'remansit illa Conclusio, donec ad diem ii mensis Ian. anni praedicti de illa 'die conuocata fuit apud S. Bernardum nobilissima Parisiensis Uniuersias '' per iuramentum super i. articulis. Primus fuit ad audiendum inclytum 'Principem & alios in copia notabili Consiliarios, videlicet D. Procura 'torem Generalem M. Stephanum Militis Legis Thesaurarium, M. Ioan nem Barbin Aduocatum. Secundus communis. Ad istum articulum l. 'disertissinius vir de in iure perit illimus M. Ioannes Dauot Procurator Re 'gius, ex praecepto D. Mareschalli & aliorum Consiliariorum factum pro posuit de plurima dixit non bene sonantia in auribus multorum pruden
tum quae exorbitarent a tramite recto veritatis & derogarent praec mi nentiis Ecclesiae. Ac tum constans Facultatis Artium veritatis parens, ..perpenso quod Domini de superioribus Facultatibus quibus incumbit
vitia dc errores extirpare, non veriti sunt Obmutescere, illa sub silentio non praeterivit Artium Facultas, ut scandali occasio tolleretur, vel etiam cum scandalo. Praeterea finita oratione D. Procuratoris taped:ctus Ma reschallus intulit matri Universitati verba penitus intolerabilia cum mi- . . natoria essent de a ratione deuia, cum tantum corpus tam sanctum dc D- .. mosissimum suis minis terrere arbitraretur. Porro ipsis abeuntibus, re- . .
marist Ad uocatus Regius M. Ioannes Barbin qui magis fauorabiliter lo cutus est Offerens omnia redigi in pristinum statum de citi sti me. Quibus iasc auditis, hinc inde Facultates retraxerunt se ut consueuerunt ad par- tem , Ze deliberationibus habitis in prima congregatione, Praeclara Ariatium Facultas mater mea perseuerare voluit in cessationibus tunc curia iaxen tibus tam a sermon ibus quam a lectionibus. Eademque Facultas lau iadata est quod caeteris conii an tior fuisset, ut legitur in Actis. Sequenti luce anni de mensis i scilicet i,.ὶ conuocauit disertissimus D. Rector matrem Vniuersitatem apud S. Bernardum per iuramentum super ia2 arti c. Quibus auditis dc Facultatibus retractis ad partem, uniformiter iade liberauerunt praedictae Facultates rei terare Conclusionem prius capa iatam in eodem loco die Iouis immediate praecedentare graciando quam- iaptorimum D. Rectori de toti coetui Facultatis Artium de maxima con . . si aritia de stabili Ed firmo proposito non reuocandi conclusa solemniter . tam per ipsos quam per D D. de Superioribus Facultatibus. Et ita placuit . uniformiter differre executionem dictorum in praecedenti congregatio- i. me usque ad diem Martis instantem, protestando quod nullo modo tacie. iabamus i ita niti fauendo de obediendo Patri nostro Regi, ec DD. Com- iam is Carijs fauorabiliter quinto poscentibus, Ec nullo modo in vidc virtute di
654쪽
mandati , & quod adiremus dominationem strenuissimi D. Mareschalli.
Ita pactum est: & sic omnes istae materiat sopitae sunt sine ulteriori pro .cessu; ita quod priuati fuerunt ex illa hora re incorporati , excommu nicati absoluti & cessationes cessauerunt. Restat tamen prosequi virili ter coram ipsis Dominis reparationem iniuriarum, illatarum & ita in statu remansit quoad istud mater Universitas. Mense Martio Natio Germanica habitis pluribus Comitijs statutum solemne condidit circa Graduum Academicorum adeptionem, legitur que in antiquo eius Codice his verbis.
VNi v v K sis praesentes litteras inspecturis, Procurator totaque Com.
munitas Magistrorum Artium Nationis Alemanniae Parisius, salu
tem in Domino. Cum Scholasticarum Dignitatum utpote graduum no mina quandam scientiarum virtutumque eminentiam praetendere vi deantur, indecens eg quempiam huiu mori Graduum titutis honorari, nisi pr. funditate scientiae , morumque simul grauitate caeteros antecesZrt. Quod sane
considerantes nostri Praedecessores viri Prudentissimi suos olim disci
pulos rigorosis examinibus quam sepius probantes, mores eorum ac stu dia perquirendo, honorum praemia non nisi bonarum Artium virtutum que optimarum Cultoribus impendere studuerunt. Volentes non tantum
praesentibus, sed futuris etiam seculis prouidere , itidem aequis legibus
ac salubribus institutis ordinantes toti suae posteritati praecepta inuiola biliter seruanda transmiserunt Verum quod modernis temporibus bo. num utile legum honestati plerumque praeponderat dc in ordinatus fauor rationis oculum obnubilat id ob coecat: adeo ut non modo Studiosi scien
iijs virtutibusque decorati, sed etiam quicunque desides&ignaui, Cur fores & Discholi omni penitus Scholastica disciplina carentes summis lit terarum professionibus attollantur. Quo fit ut boni a malis docti ab in sc ijs, studiosi denique ac virtuos stimii lasciuis haud facile discerni pos
sint. Et quod omnium est detestabilius, contingit ut Instituta Seniorum quibus Nos iuramentis adstringimus enormiter quorundam falsis macili
nationibus, quominus obseruari valeant, conculcentur. Quare non va
num , imo per necessarium visum est ijs omnibus tanquam pestiferis & rio ciuis nostri temporis accidentibus more nostrorum Patrum sanis qui busdam & salutiferis Constitutionibus obviare ut crescent morbo pa. riter crescat & medela. Igitur Nos omnes & snguli supradicti in trina nostra Congregatione, bis in sancto Mathurino & semel in S. Iuliano Pa risius super ijs remediandis solemniter celebrata , diligenti consideratio ne& nostrorum Seniorum consilio prae habitis istatuimus, de ordinauimus ea quae sequuntur a nobis & nostris succe Gribus inuiolabiliter perpe
tuis temporibus obseruanda. Imprimis ut omnis inordinatus fauor ad Scholares gradu andos vanes cat, statuimus ut de caetero nostrae Nationis in Baccalariandorum Exanii.
natorem nullus eligi possit qui proprios Scholares habeat de lectione sua, aut qui anno immediate praecedente suerit Examinator nisi defectus Magistrorum hoc impediat, sed eligantur iuxta Facultatis Artium sta
tuta quatuor Magistri, qui ad minus tertium annum sui Magistratus at tigerint. Item quod quidam Scholares citius debito suam promotionem an heia lantes, gradum Baccalariatus ante terminum eis pontum adipisci praescimant, Statuimus quod nullus de caetero Baccalariandorum examen per
mittatur ingredi nisi eum constet festo B Remigii anni praecederitis suum Studium Parisius in Artibus continuasse, vel saltem huius temporis duplum in alia Privilegiata Universitate iam habui me, de quo tamen ita Yta Statuta fidem faciant in plena Natione. Constabit autem de tempore cuiuslibet hoc modo. Singulis annis circa festum B. Remigi j dc signariter ante primam diem ordinari j noui Procurator habeat Nationem cori
gregare, vocatisque per Bedellos singulis Scholaribus, Cursum Artium
655쪽
Vniuersitatis Parisiensis. 647
inchoare volentibus, nomina eorum per Procuratorem Registro Na nonis ibidem publice conscribantur , dc ab illo tempore duntaxat eis ' i o tempus computetur : post illam ver5 Congregationem amplius nullus pro cursu iistius anni possit inscribi. Procurator autem pro labore tuo per- acipiat ab unoquoque in titulato octo denarios Parisienses. alii luper statuimus & ordinamus ut singulis annis, antequam Bacca la- nandorum examen aperiatur, Nationi luper hoc congregat x praeie n. atentur omnes Baccalariandi istius anni, Sc legantur eis articuli quos post a
admissionem eorum iurabunt, ne occasione ignorantiae periuriobc expo- ianant, fiatque informatio per Registrum de tempore habito. Procurator a vero sine u los Magistros per eorum iuramenta requiret. Quod si quis . aliquem ibi praesentatum sciat propter aliqua sua demerita, auz temPO- iaris aut alterius requisiti defectum a paccalariatus adeptione repellen- adum. illum Procuratori manifestet. Procurator vero talem nisi ab impo- iastis criminibus, vel desectibus coram tota Natione sufficienter expur- iastetur, ab Examinis ingressu repellat. Et ut hoc melius observetur, Exami-natores per eorum iuramenta sint adstricti ne aliquem in eorum examen a recipiant nisi illo modo per Nationem eis praesentatum . . . Item ne muneris occasione scholares promouendi affectu potius in- ordinato quani rigore debito ab ipsis Examinatoribus tractentur, statui- mu, ut omnes Baccalariandi de caetero Iuramentis spectaribus adstrin- . . pantur, ne suis Examinatoribus quicqua in pro labore examinis, aut alia is quacunque causa tribuant per se siue per alios tribuere faciant, russi dun - taxat summam antiquitus obseruatam videlicet duorum solum solidorum 4 Parisiensium . quam quilibet eorum eis tenebitur exhibere. Examinato- res etiam similiter ad nihil amplius recipiendum suis iuramenti, te obli- .. Item circa Aiscolariandoram examen sitatuimus ordinax:mtu qzod matu- ..ris rauiusque de caetero ipsi Baccalariandi examinentur; videticet in Gram- iamaticiatibus quitiget ab unoquoque Examinatorum. Similiter in Parui, Logi- iacalibus ab unoquoque examinetur. In alijs vero libris Porphyri ec Ari- iastotelis examinentur per ordinem, ita tamen quod quilibet in unoquo- . que librorum unam ad minus habeat quaestionem. Quia vero mul torum ..precibus importunis Examinatores ipsi a recto rationis iudicio declinare, iaec indignos plerumque promouere coguntur, ideo eorum quieto deli- berationis iudicio prouidere cupientes, statuimus quod de caetero ad ip- sos Examinatores statim finito examine Procurator qui pro tempore tu iarit, accedat, ipsoque solo cum praefatas Examinatoribus existente per Or- dinem de singulorum sussicientia diligenter inquirat, colligendo videli- iacet vota quatuor Examinatorum de uniuscuiusque admissione, vel impe- ditione Et si tres vel quatuor aliquem admiserint, scriba reum in Papy iaxo tanquam admissum. Si verb duo , vel plures duobus aliquem impe- ..diendum iudicarint , de eo amplius tanquam impedito nullam faciant.. mentionem. Sic igitur Procurator modo iam dicto Admissorum nomina iasi deliter conscribat, aliorum verδ omittat. Et haec edula signetis Exa- minatorum inferius erit signanda, Imstea claudatur&desuperne aperiri ciniacat, si stillo Procuratoris munia-, deturque Vm EXaminatorum cu- .. stodienda, donec Receptor simul cuia P rocuratore & Lxaminatoribus ad iara Nationem bursarum posit comparere. Et tunc iam nominatis In unum ..cori regatis Baccalamandis etiam ibi comparentibus aperiatur Icedit i.
Ja Praedicta per Bedellum, & nomina admissorum publice legantur, qui
sic lecti per ordinem intrabunt locum taxationis, & taxabuntur eorum ιι b Ursae more solito, pro quibus etiam Receptorem tunc statim contenta. bia Di, iurabuntque Procuratori iuramenta solita de Registro Nationis talia scribentur Super omnia vero districtius inhibemus ut nec Procurator, ιι 1 CC quisquam Examinatorum, aut Bedellorum si eos interesse contin. t. Raz, cuiquam revelet ea quae in Baccalamandorum admissione facta sunt, δε
qui scilicet alium admiserit vel impedierit. Quod si sectis contingeret, ci
656쪽
V illum sic reuelantem ipso facto tanquam proditorem dc periurum a no-1 6 o. ' siro consortio privamus de resecamus. Poterunt tamen Examinatores ut
V liberius de absque timore sua vota dare possint, excogitare modum ali-' quem secretum, puta per scedulas, aut alia huiusmodi ut personae impe V dientes magis celentur: quod tamen relinquimus beneplacitis eorum. V Circa vero Baccalarios iam alibi creatos & in nostra Natione reci V piendos, antiqua statuta super ijs edita confirmamus de ratificamus, vi V delicet quod nullus qui se dicit esse Baccalarium , in nostra Natione nisi V gratiose nemine contradicente recipiatur. Et quod de Baccalaria tu iam' alibi habito faciat fidem in plena Natione super hoc specialiter congre-V gata per litteras patentes Studij in quo graduatus est, aut per duos Ma ' gistros Parisius qui alibi eum certissime sciant fore gradu atum. Et quod V Studium in quo graduatus est, sit Studiμm solemne , ubi ad minus ni sex Regra V tes in Artibus, de quod ante festum Purificationis Nationi se habeat prie.' sentare, si in anno sequenti immediath promoueri debeat , Quod etiam V omnia soluat sicut Baccalarius iam de nouo creandus. Intelligimus au. V tem per id quod ante festum Purificationis dicitur, vigiliam festiuitati,' eiusdem , in qua Procurator singulis annis pro recipiendis Bacca larijs V Nationem debet conuocare; postea vero nullus recipi possit ad promotionem anni immediate futuri. Pro Magistrandis ver. statuimus quod singulis annis in quadam Congregatione quam Procurator celebrare debet ante apertionem tentaminis Magistrandorum, comparere debeant omnes qui praefatum tentamen intrare volent in plena
Natione, ut Natio de eorum Baccalaria tu, de disputatione Quadragesimae, de studij continuatione de morum disciplina alijsque eorum statum
, concernentibus possit informari. In quibus si reperiuntur notabiliter de fectuosi, per Procuratorem ab ingressu tentaminis arceantur. Haec igitur sunt Statuta salubria quae pro nostrae Nationis praefatae commodo visa sunt expedire. Quare Ca volumus inuiolabiliter perpetuis temporibus a nobis nostrisque successoribus obseruari , ipsaque in nostro si libro cum alijs Statutis conscribi, ac temporibus quibus alia Statuta te is gi solent, publice nominari, ne ignorantia eorundem cuiquam occasio
sit delinquendi. Si quis verb quod absit, harum nostrarum edictioniamsi repertus fuerit praeuaricator , cum tanquam peri rum δc infamem a no is stro consortio ex nunc, pro ut ex tunc privamus de resecamus per praesenis res. In quorum omnium robur, ic ampliorem firmitatem sigillum nostrum, , magnum praesentibus duximus apponendum. Acta fuerunt haec Parisius in tribus Conge gationibus nostrae Nationis, in locis supra notatis solemniter celebratis anno Domini 1 6o. diebus vero mensis Marti j. Anno i 6 i. at Iulii ob ijt Carolus VII. apud Magdunum Biturigum, i 6 i. cui successi in Regnum Ludovicus Delphinus, tum a Patre alienus de
apud Philippum Burgundiae Ducem agens, Patri valde dissimilis, ingenio quidem perspicaci dc acuto, sed callido de suspicioso, vixque etiam
intimis perspecto. In auguratus est autem Remis a Ioanne Iuuenale Vrsino Archiepiscopo die is . Augusti, ibique aiunt votum, quod iam idem de tollenda Pragmatica-Sanctione rinceperat, innovasse. Ad quem cum undique gratulatoriae legationes a rincipibus de Rebuspublicis mitterentur, Pius quoque Pontifex te is obellino Ioannem Atrebatensem Episcopum legatum misit, qui ei suo nomine benediceret, Religionem Christianam commendaret, suaderetque Pragmaticam e Regno toller , de admittendum aduersus Turcas auxilium se accingere. Quo Episcopo audito lectisque Ponti scijs litteris, ait idem Gobellinus Regem rursu intactis sacrosanctis Euangelijs palam promisisse Pragmaticam sese prope diem abrogaturum. Quod ut resciuit Pontifex, rescripsit litteras praecipui amoris testes, datas Romae 16. Octob praesentis anni, quas, quia rursus longarum disceptationum dissidiorumque causae fuerunt obsiste te praesertim Vniuersitate Sc Senatu Paris quominus Pragmatica abro garetur, non pigebit his attexere. Pius
657쪽
Vniuersitatis Parisiensis. 649
Plus Episcopus seruus seruorum Dei. Charissimo in Christo filio Lu I 6 o.
do uico Regi Franciae, salutem & Apostolicam Benedictionem. Ac - se cepimus ex litteris venerabilis Fratris nolim Ioannis Episcopi Atrebaten - ν o hoc sis quanta cum charitate complexus sis, de quam pium erga nos A Ro. manam Ecclesiam geras affectum, & quam ad tollendum e Regno tuo Conil itu tionem illam quae Pragmatica dicta est, volenti & erecto sis ani S AN emo. Laudamus Deum & suae Maiestati benedicimus qui talem tibi meta
tem dedit: Nam quid aliud dicere possumus, nisi quod Dei beneficio ex 'maximis periculis liberatus es, de in haec tempora reseruatus ut emes qui suscepto Regno paterno sublatis erroribus libertatem S. Romanae Eccle sae instaurares atque restitueres de Maiorum tuorum ς quata gloria Chri- stiano nomini quietem fundares. Benedictus Dominus qui tuae personae custos fuit, & spiritum tuum erexit ut cogitares quae pia & omni laude
digna sunt. Sic Magnus Constantinus, se duo Theodosj , se Carolus PMagnus & plures ex tuis progenitoribus immortale nomen & inextingui - bilcm consecuti sunt gloriam , quia Romanam Ecclesiam matrem suam debito sunt honore prosecuti, quorum te vestigijs inhaerentem & dili- gimus totis praecordijs & laudamus, de omnis te posteritas laudabit & celeb abit. Illud autem inter caetera commendamus. dc quod absque 'Conuentu & Consultatione multorum Pragmaticam au serre constituisti, quemadmodum idem Episcopus nobis significauit. Sapis certe & Re gem te magnum ostendis, qui non regaris, sed rogas. Optimus enim 'Princeps est qui per se recta cognoscit de operatur qualem te esse consi. 'dimus. Nec scriptura quae ait, τόι multa confitia, ibi saltu , multorum muL 'litarinem requirit ,sed conssiliorum maturitatem se dis monem , qu.e res in pau- 'cum quam in multis reperiuntur. Neque enim, aut honestas aut ju stitia 'multitudini facile suadetur , quae variis fluctibus agitata ad prona ste 'quenter inclinat , confusioni subdita est consulentium multitudo. neque 'bene se res habet, ubi suffragia numerantur non ponderantur. Sape enim fit ut maior pars meliorem vincat. Facis quae te decent, qui scrins Pragmaticam esse absque Deo, eam de Regno tuo eliminare decretusti, 'nec vis in disceptationem ducere an fieri debea hi, quae tu ipse facienda
nouisti. Hoc est Regem esse de bonum Regem , & quem boni ament, iamali timeant: Nam qui per alios reguntur, nec per se intelligunt quae 'sunt agenda , contemptui sunt. Probamus igitur 6c commendamus ad
modum quae de tua deliberatione circa Pragmaticam Episcopus Atreba- tensis scribit, hortamurque ut quae proposuisti in animo, cito effectu facias , neque cum pollis hodie bene facere, cras faciam , dicas. Hilarem datorem diligit Deus, quae tu sta & hone sta sunt, nolunt moras. Fac tuam .. sapientiam sicut nos cognoscimus, ita dc mundus omnis quam imum cognoscat, neque aliquis dicere possit diu noluit, quia diu deliberauat. Quod si Praelati tui & Vniuersis in aliquid ex nobυ derant , te me fatore ad ianos recurrant. Nam si quis unquam Pontifex fuit Gallicae Nationi a Fe- eius , ut multi fuerunt, nos certe inter primos reperiemur, qui nomen . . de Gentem huiusmodi honoremus de diligamus, nec unquam postulatis ..honestis aduersabimur, scimusque dignum esse ut Fratribus nostris Epis. ..copis in multis deferamus, eosque honoremus pariterque viris do iis, ..de qui docti esse cupiunt, in V niuersitatibus Litterarum studia sectanti iabus, subueniendum eme non ignoramus. Ab his enim Catholica fides de- ..
fericlitur dc dolirinae lumen propagatur. Age igitur fili, perfice quod in is
animo geris. E confido nos tibi & Regno tuo animo conce muros, quaera- iatio de honestas suadebit. Caeterum quia Regina Cypri ad nos ex Regno iasuo deiecia dc ex terris profecta est, dc ad tuam credimus Serenitatem pro- .. sciscetur, conii lium dc auxilium petens, nam Regnum eius Sol dani Hi gy- iaptij Gente occupatum est. Et quia sicut accepimus, Mahometes Tur. corum Dominus Greopin 3d Trape suntem dc multas alias in Asia Ciuita- iates , ac Prouincias de nouo sibi subiecit .& in Europam victor ac tumens . . Tom. V. N Nnn
658쪽
eo proposito reuertitur; ut Christianitatem proterat ἴc conculcet, Se I 6 O. V renitatem tuam rogamus & stentes petimus, ut respicias in quo statu est V Catholica fides, quomodo ex uno latere Turci, ex alia Saraceni urgent. V Pone ante oculos lamentabiles Christianorum voces, qui per Asiam de' Graeciam in medio Nationis per uer e constituti miserabilibus modis a f. V fliguntur. Cogita in quo loco est sacrum Domino sepulchrum quod in ' spicere absque Mahometorum voluntate non possumus, dcc. Datum λο-
'mae die 16 Octob. an i 6 i. Ponti f. nost. an. - .
Rex vero in hunc modum illi Rescripsit, ut inter eiusdem Pisi opera
Beatissimo Patri nostro Pio Papae II. obedientiam filialem, S plenos V deuotionis assectus. Deum solum scientes eisse cuius prouidentia benθ' consulitur rebus humanis, meliusque regna de urbes religione cingi at ' que defendi quam armis de membris: Te vicarium Dei viventis ea vene ' ratione prosequimur ut sacra praesertim in Ecclesiasticis rebus tua ino. V nita veluti vocem Pastoris audire, illisque parere prompta mente veli.' mus. Quapropter Beatiis me Pater, etsi Constitutio quaedam in Regno' nostro, quam Pragmaticam vocant, magno Praelatorum Conuentu, ina' gna temporis deliberatione conclusa fuerit, de iam callum obducta quie ' tum prope fixerit statum, Tu tamen tuis ad nos litteris illam a Regno no . V stro auferri, explodi, abrogarique flagitas. Nobis quoque dilectus ac s.' delis Consiliarius noster Ioannes Episcopus Atrebat ensis, quem cum Po-' testate Legati de latere ad hoc nostrum Regnum misisti, commemora. V uerit ea ad quae per ipsum tibi nostro nomine pollicenda, vovenda de pro mittenda, nos antequam Regnum suscepissemus Religionis instinctus qui V dam deduxerat: Nos nostra promissa exequi accedente moderatrice Re- rum Ecclesiasticarum tua authoritate studemus ac volumus. Et id qui ciem tant5 volumus animo propensiori, quantis nobis Regnum Franciae fio. rens de bello vacuum tuetur Deus dc pro tugit. Omnibus itaque victimis potiorem obedientiam intelligentes assensi sumus his quae tuo nomine nobis aperta sunt, ipsam scilicet Pragmaticam Sanctionem tibi tuar que sedi esse insensam, ut pote qu. t in seditione de Schismatis tempore, at que per sdditionem lectionisque a tua sede figuram nata sit, de quae dum , tibi a quo sacrae leges oriuntur de manant, quantumlibet eripit authori. si talem, omne ius & omnem legem dii luit. Illud enim exoritur quodo idem Consiliarius noster nomine tuae Sanc itatis astruxit . ut dum pero Pragmaticam ipsam summae in Ecclesia tuae sedis aut horitas minuitur dum Praelatis in Regno nostro quoddam Scientiae Templum per illam perstruitur, dum congruens unitas ad alia Regna conformitatque tollio videtur, abroganda sit ipsa Pragmatica pellendaque a Regno nostro. - Quippe quae aduersus tuam sedem omnium Ecclesiarum matrem ab in is ferioribus Praelatis lata sit, tanquam ut scriptura loquitur : Quomodo sio eleuetur virga contra leuantem se , aut baculus qui utique lignum est; si quae quidem Beati is me Pateri licet plerique docti somines conputare ni
se terentur atque diluere, multaque nos dehortarentur abrogare Sanctio- nem ipsam ; re tamen Principem totius Ecclesiae, te antistitem sacrorum;
si te dominici Gregis Pastorem profitemur δc scimus, teque iubentem se- , qui mur. Tibi de Beatissimi Petri Cathedrae consentimus de iungimur. Ita se que sicut mandasti, Pragmaticam ipsam a nostro Regno , nostroque o Viennensi Delphinatu, de omni ditione nostra per praesentes pellimus, si de ij cimus, penitusque stirpitusque abrogamus.
, , Et quam qualemve ante Pragmaticae ipsius editionem, circa Ecclos a is rum, Beneficiorum , aliarumque rerum spiritualium dispositionem conis suram , moderationem in Regno nostro, omnique ditione nostra; tu iis Praedecessores Martinus V. dc Eugenius IV. Romani Pontifices habebantis ec exercebant, talem eandemque nostro adiutori Beatis L. Petro, Tibi que
659쪽
Vniuersitatis Parisiensis. 611
ipsus successbri reddimus, praestamus, de restituimus cum summo impe. perio, cum judicio libero, cum potestate non coarctata. Tu enim cum scias quid aut horitate diuinitus tibi tradita pollis, quas pro Regni nostri dc Ecclesiarum in eo tranquillitate postula ramus, non negliges res neces sarias, poterisque semper quod optimum fuit, iudicare. V te e igitur dein
ceps in Regno nostro potestate tua, ut voles, atque illam exerce: nam ut 'hominum membra nulla contentione capite uno atque una mente ducun . Utur, sic tuis sacris decretis Ecclesiae Praelati in Regno nostro & Delphi natu consonantiam de obedientiam plenam refundent. Quod si forte ob nitentur aliqui, aut reclamabunt, nos in verbo Regio pollicemur tuae Beatitudini atque promittimus exequi facere tua mandata , omnium ap pellationum , aut appellationis obstaculo prorsus excluso , eosque qui 'tibi contumaces fuerint, pro tuo iussu, comprἱmemus 3 refrenabimus.
Da tum Turonis sub Magno sietillo nostro die: 7. mensis Nouemb.an i 6 i. Ρα Regni nostri anno i. Sic signata per Regem in suo Consilio Veroni '
Solloit. Haec Rex: Non continaὸ tamen, inquit Meyerus obeditum ess per Gamas, Schola Parisiaca toximam tortara Ecclesiae a pectante Sνnodum Neque etiam Par lamentum Parisiens adduci potuit ut Regis diploma in hanc rem ap- probaret: ut suo loco videbimus. Quod vero ad res gestas in V niuerstate attinet , mense Ianuario an ni praecedentis, more Gallicano, ad mensem Iulium nihil video gestam dignum memoria. Ad diem vero is . Iuli j notat M. Guillelmus de Thoalotan Cori sopit ensis Procurator Nationis Gall. Vniuersitatem congregatam fui sie per Rectorem ad deliberandum an Regi obuiam eundum extra . urbem esset , nec conclusum quidquam ante 23. Aug. tum vero placuit in urbe Regem excipi more Maiorum. Consideratis inquit Procurator ille
equorum repitibus cse conculcationibus, consoranitateque quam cum Ecclesi a Paris fotit. suit habere mater I niuersuas, o Patrum nostrorum Usura seqnendo,
fate conclusum quod in paruiso Ecclesi. e A. Mariae cum Ecclesia ipsa more solito muneremus, ct ibi sicut prisci fecerunt, breuem salutationem faceret undi. de M Uris nostris. D iei'. adluit Vniuersitas Illustris sinos Principes, Borbonium, Lugdum ensem & Fratres, eiusque Oratores varias ac multiplices habuerum t orationes, MM Ioannes Hue, Pan et char, Ioannes Escombar, de Ba tholomaei. Die ueo adluit D. Ducem Burgundiae. Orator fuit M Ioanneia Liuilier. Vltima vero eiusdem mens s Rex Ludovicus XI. urbem ing reisus est: & in Atrio Basilicae Paris. ab Vniuersitate salutatus Rex veco respondit sibi non vacare per otium audire ipsam propter tumultum & strepitum, sed libenter alias auditurum. Die i, Sept. Vniuersitas ad ijt Regem usaque est Oratore M. Thomade Courcellis Decano Parisiensi qui pro themate sumpsit haec verba. Ae-n dis fus Dominus Deus Iserata qui dedit, cohe. Petiuit vero potissim im confirmationem priuilegiorum : obtulit supplicationes solemnes sequentidie celebrandas. Responso data est nomine Regis per Cancellarium modo oratorio de verbis Latinis, Regem annuere supplicationi Vniuersitatis, concedere confirmationem priuilegiorum, de supplicationem solemnem non respuere imo sibi gratillimam fore. Deinde cum gratias egisset immortales V niuersitas, supplicassetque uti si qui contra tenorem priuilegiorum suorum vellent aliquid impetrare, sicut Normani pro sua Charria , alit alii, nihil ipsa inaudita concederetur, Rex ipse respondit se fore
per eruo Patronum Vniuersitatis: issique tum multis et euis totam exiiij fui Ps.sio iam retex it, rogando, ut fui se Ducis Aurgundiae auuncuti, cuius auxilio V. tri in Regnum occesserat, periculaque mortis euaserat, in supplicationibus precibus memin: et , populoque mani staret in sacris Concionibus , ipsum sin-xu ira Dei bene scio se mortem euasi se O Regnum recuperiasse, interrenonibus quoque Ditiae Virginis se A. Caroli Magni. Ita scribit praedictui Tholos an .
660쪽
Die igituri .eiusdem mensis processi t Vniuersitas ad S. Ratharinae de Valle Scholarium , quae via suo ege longe lateque spectaretur, iterarripuit per Vicum Caelestinorum. Et cadem die Rex admonuit Uniuersia rem per M. Ioannem de Barro Magistrum Libellorum supplicum , sepo stridie ex urbe migraturum, prius veris quam excederet, velle sua ipsi priuilegia confirmare, imo & amplificare: quamobrem antiqua quaere ret, colligeretque de ea cum ijs quos huic rei commiserat, communica ret. Itaque eadem ipsa die lustratum est Tabularium Academicum in Regia Nauarra. Die 11. dc 26. Nouembris in Comiti js apud Praedicatores habitis electus est in Legatum Vniuersitatis ad Regem M. Gaufridus Normani pro confirmatione Privilegiorum. Et die s. Decemb. in Comit ijs Mathurinensibus lectae sunt. litterae quas Minutas vocant, Instructionum ad Regem 2 Principes transmittendarum. Die 16. in Rectorem electus est M. Ioan . nes de Busco, qui in Rectoratu successit M. Ioanni de Roca. Die 29. eius. dem mensis in Comit ijs Mathurinensibus lectae fuerunt litterae orato rum Vniuersitatis de Legatorum ad Regem missorum, delectique sunt viari nonnulli spectabiles qui dispositioni de collationi Beneficiorum in cum berent. Item deliberatum de modo scribendi ad Regem dc ad summum
Die i Ianuari j lectae sunt in Comitijs Ma thurinensibus litterae Lega.
torum Vniuersitatis de Pragmatica-Sanctione. Die ly. lectae litterae sum mi Pontificis destinatae per M. Henricum Megret in hanc rem. Die 2 .
lectae aliae litterae D. Legati Pontifici j. Item auditi Legati qui a Rege re
dierant. Lecta quoque Confirmatio Privilegiorum quam retulerant; quae die 16. a Curia Partamenti approbata, promulgata de fastis consignata, praesentibus Rectore, Decanis de Procuratoribus Nationum. Tales au tem sunt litterae Regiae. T Otiis PAR LA GRACE DE Di Ev Rou DE FRANCE Ssa uoirsat ons a totis presensic a venir. Nous auoir receu l 'humble supplica a tion de nostr et res chere dc a me e Fi lle premi ere- nee PVniuersite dei'E stude de Paris, contenant que pour te grand amo ur de affeci ion que nos N predecesse urs de progenite urs Roys de France,tres-Chrestiens de detres. glorieus memo ire, ont eu cha cuia en son tempsa nostredite Pille, potirra consideration de faue ur de la satiate Doetrine, enitere Foy dc vraye clar- te , dc lumiere de science , doni elle a, des si grande ancienne ζε, singu- lierement este flori stante de re command ce: ensemble des au tres graniis triticis ec biens innumerabies qu is ont connus δc apperceus si grande- ment de ab ondam ment illi r ec venird elle de de ses Supposts, non seu te ment au Royaume, de ala Couronne dc Seigne urie de France, mais austi asoute la Chrestiente. Pour ces causes, nos diis predecesse ars de proge-
' nite urs, Ont deto ut te mos nourryde conseruε ladite Universite, ento ut,
, , de speciale grace, benefice de faue ur, de si lily ont donia E de ochro E, deis successu ement confirmode amplifie plus eurs beaux priuileges, libertea ,, de franchises, doni elle dc ses diis Supposts, Osficiers de seruite urs ontis io tur de v se os temps paueZ, iusques a present: en nous hvmblement sup-- pliant, que les diis priuileges, libertea de franchises, auec les a uiresis droicis, coustumes,de v sages de nostre dite Fille, it nous pleust benigneis ment conseruer, de sur ce leur impartir nostre grace. Potarquoy Nouso a yant egard de consideratio nauxchoses dessus dites, des rans deto ut no-- stte cccur, volt en nostre temps nostro dite Fille continuer , croistre reo multiplier abondam ment en vertia , merites, biens desius diis , dc estreis soli uerat ne ment exaucce, de eleuee au temps a venir, comme a este paris cy- leuant, en totas honne urs, graces ξc libertea. Voulans auis ensu iureari nostre potauoir les toti abies termes& vertueus es oeulares de nos diis preo decesse urs de progenite urs, d inclinans potarces causes a la supplicationis ec re queste de nostredite Fille: apres 'lu'elle a Dit ostension pardeuant