장음표시 사용
661쪽
les gens de nostre Conseil desdit, priuileges, liberteZ dc Danchises a elle
donne es, ochroyces & confirme es par nos diis predecesse ut sta progeni- i si . teurs, dc mes mement par seu no siret res cher Seigne ut & Pere, que Dieu absolue: ain si que parauculas de nostredit Conscii, dit A rapporte nous aeste: Nous arans agreablesto us & chacuns les diis priuileges, liber te et & franchises, aue e les aut res droicis, coustum es& v ages de nostre di te rille, doni elle a deuenient dc iuste ment toti y α v se : de nostre grace special . plaine pulsiance & authori te Royale , auons lotie, approu- 'uc, rati fic εc confirme, tollans, approuuons , rati sons & conlirmons '
e, de nostre plus ample grace auons Ochro re & octroyons, que des. 'diis priuileges, libertea, franchises, coustum es dc us ages, elle & ses diis 'Supposts, Ossiciers&Seruit eurs tollissent&puissentio uir to ut alii si que 'deii ementiis en io iii Tolent parauant les guerre, , qui ont eu cours en 'Nostre Royaunae, sans ce qu aucune cho se, qui ait este ou puisse aiioir 'e ste Dite durant les dites guerres, ou depuis au contraire, tu y puisse, oua se diis Supposts, Ossiciers & Seruit eurs, en ce Dire ou porter aucula 'preiudice, non obstant restichions , mandem ents ou de iaces a ce contraires. Srdon non sen mandem ent par ces dites Presentes, a nos a me &seaux Conse illers les Gens tenans, & qui liendroni nostre Partem ent, present&a venir, Gens denos Comptes,&Thre sollers generaux sur lei ait&gouuernement de to utes nos Finances, & de la Iustice de nos Ar des i nostre Pre uost de Paris, & a tous les a uires Iustici ersta ossiciers . .
&de certe nostre presente grace & confirmation, san saucii ne cliose ni re iane solismi restre Ait au contraire: ainsois si fait c stoit, te fassent reparer iain continent, velles ces Presentes, aut quelles asin que ce soli cho se fer- . . me dest ablea tousio urs, Nous auons fati metire nostre seel, salis en au- iatres choses nostre droit,l aut ruyen routes. Donne a Tota sau mois deia Ianuier, Pan de grace i si ta de nostre regne leprem ier. α
Si sinatum supra plicam. Parte Ror, a lare lation des gens deson grand iaConseil Le Roy. Visa , lem, publicata Em ista Parisiis in Par lamenia iato, die vigea a sexta Ianuaris, Anno nus esima quadringentesimo se agesimo iaprimo. Cheueteau. De signatum. Cossatio Dicta est, C HEVETE A v. i. Die i. Feb.Comitia habita sunt ad deliberandum de Collatione Bene ficiorum, de conficiendo Rotulo Nominandorum, mi itendisque ad sum muria Pontificem Nunc ijs. Et dies. Marti j eadem de re rursus actum est. Die Mercuri j i . Marti j electus est in Rectorem M. Robertus de Maia scingarbe Picardus. Die g. April. in Comit ijs Ma thurinensibus lectae sunt littora: Regiae , quibus commendabat Episcopum Silvanectensem ut eidem conterre vellet Universitas ossicium Conseruatoris Privilegio rum Apostolicorum tunc vacans per obitum Episcopi Beluacensis; pro quo etiam supplicauit Episcopus Meldensis a Cancellario Franciae coma mendatus; qui paulo ante Legatis V niuersitatis benignissime exceptis, confirmationem Privilegiorum statim expedierat. Igitur pensatis utrius
que Episcopi causis, quia nimis distulerat Episcopus Silua nectensis offerre litteras Regias, Meldensi praedicium ossicium fuit ad iudicatum. In hisce Conut ijs hoc video singulare tres Episcopos supplicasse apud
D. Rectorem unum vero ex illis nempe Carnotensem rexisse &examinasse Baccalarios Licentiandos in Decretis; qua de re se in Actis Nat. Gall. Die s. April. congregata fuit Universitas in S. Mathurino super . art. i. fuit ad audiendam lecturam quarundam litterarum missarum Vni. uersitati ex parte supremi D. nostri Regis, ta praesentatarum D. Rectori
662쪽
. ,, per Reuerendum in Christo Patrem D. Episcopum .Silvanectensem: quaei si . , quidem litterae Regiae requirebant Vniuersitatem pro ipso D. Silvane is ctensi , ut cidem Reuerendo Patri conferret ossicium Conseruatoris M Privilegiorum Apostolicorum. Secundus arti c. fuit ad prouidendum sua ,, per facto Ambassatae destinandae ad Sedem Apostolicam. Tertius ad Pr is uidendum ossicio Conseruatoris quod vacabat per obitum D. Episcopiis Belua censis. Et quartus fuit communis. Et quoad hunc arti c. supplica is uit D Rector pro consi lio, auxilio, fauore & assistentia. Supplicauerunt prara ditis oscio tunc υacanteD D. v scopus Siluaneefensi, o Me Mensi, Suppi i cauiti, etiam D. Episcopus Carnotensis contra Facultatem Decretorum profata is regentia & appellauit in facie Vniver si talis a Reuerendo Patre DCanc et is lario Ecclesiae Pari ad S. Sedem Apostolicam, casu quo praefatus D. Creuce
M larius licentiaret Bacalarios in Decretu non examinatos per ipsum Reueren ara in Christo Patrem D. viscopum Carnotensem. Quoad primum 5c tertium M. M tic. & partem quarti arti c. attendens mater Natio quod Ain bassiatores
xi Universitatis qui nouissime redierant de Curia Regis ex parte D. Cast. D cellaria Franciae praefatum D. Episcopum Meldensem pro dicto ossicio 3 Conseruatoris faciebant multipliciter recommissum Universitati & quoa praedictae litterae Regiae fuerant expeditae ipsit Domino Silvanectens Epi D copo cx mense Augusti, cum Rex citat apud S. Theodoricum prope
Rliemis, contemplatione praefati D. Cancellari j Franciae, qui multum fauorabiliter praefatos nostros Ambassatores tractauerat, de Confirma-υ tionem Privilegiorum Regiorum Vniuersitatis expedierat, ipsum Con- seruatoris ossicium contulit Reuerendo Patri D. Episcopo Meldens prae- dicto. Quo ad i. art. adhuc distulit Natio materiam de Ambassata trans. 3ν mittenda ad Rom. Curiana, usque ad regressum Ambassatorum Regiorum xx ad Sedem Apostolicam transiuillhruna. Quod autem ad supplicatiora emra D. Episcopi Carnotensis, stabat in alias deliberatis. Viterius tamen vo-υ lebat quod per pauco F solemnes Deputatos adinveniretur modus Con-υ cordiae inter Episcopum Reuerendum in Christo Patrem &ipsam De cre-
E, i , eo. Idem Procurator scribit ad diem 13 Marti; . Supplicauit tin Comiti j sν , D. ' Centuriatis in D. Episcopus Carnotensis contra Facultatem Decretorum H hi pro Rcgentia se pro retardatione Laccalariorum qui non fuerant ab eo examinari
Ri τ. a sua licentia. Et quoad primam partem suae supplicationis Natio stabat
. . . ,. in alias deliberatis, reputans ipsim Regentem in Pacutiate Decretor m. Quodo autem ad i. partem, non placebat Nationi retardatio ipsorum Bacca lariorum in Decretis. Plinc patet Episcopum Carnotensem rexisse in
Die ii. Aprilis D Episcopus Meldensis Conseruator electus contulit ossicium Scribae in Curia Conseruationis D. de Mas angarbe Rectori, Mille statim praestitit iuramentum in ijsdem Comiti js frustra reclamante M. Ioanne Chambet in antiquo scriba qui ossicis sui prorogationem ab
ipso summo Pontifice obtinuerat, si quidem obeunte Conseruator of ficiorum dispositio penes erat succes rei n.' Die ultima eiusdem m en sis anni vero i 61. actum est in Comiti js Ma -' tbutinensibus de Appellatione praedicti Chambetin ad Curiam , rogauitque Recto r adesse sibi Vniuersitatem,&conclusum omnem ei opem OpCranique praestandam. quia vero Chambet in non contentus appellatione litteras Excommunicatorias impetrauerat contra ipsum Rectorem. Proceres, senti cauis Decanus Ea Italis Decretorum pro punitione i ius
Chambetin, qui ausus est impetrare excommunicia torras litteras contra Lec forem Vniuersitatis, Decanos, Facultatem se Procuratores Nationum contra Pra D:
sia no=ra Apostotica qu:bus es Nobis indutiam ne Rector, Decani , asti Pro ratores, seu quesumque σίν ρ-nt excommunieari pro causa Vniuersitaris.
Die ly. Iunij in Comitijs Ma thurinensibus auditae sunt querelae a cluersus Monachos San Dion 3siacos, qui sibi ius in rem Pergamenariam rixandinis Indictalibus arrogare contendebant. Item relatum est cinaria si e
663쪽
Urnuer si talis Parisiens s. 6ss
quis dam Bullam a summo Pontifice iuxta Regis postulata equa cauebatur ut viri tam Religioli quam seculares, Scholastici & alij quocumque
Privi legio su Tulli octauam Vini venditi Ad debitolium, ut aiebant ; en δε- tali, persoluerent: sed quia nondum executioni demandata fuerat, ideo nihil ea de re tune conclusum est. Die 23. εontentio fuit de Rectoratu inter MM Eustatium Carbo iani er& And ream Walielium, quorum uterque renunciatus fuerat Rector. Re cto r antiquus Eustatio fluebat, Procuratores excepto Normano , omnes optabant Walselium Rectorem' Eum itaque Procurator Franciae Pi leo Rectorio insigni uiti sic enim M. Ioannes Lesto urn et tunc Procurator Nationis Gallicanae loquitur. Verum, inquit, Dominus pro tunc Ressor noluit radem vi debebat, dure biotum; neque imum Ut decebat, in possesone Retu
ponere, Ego tanquam Decanu atiorum Procuratorum eum birretaui, repossessionem realem se a Malem Oscy Rcton.e posui res iuramenta fotitia serit, o recessi di iis M. Est lius , h, 'ute in utarato. Crediderim tamen turba tum fuisse Wassetium: nam ad tertium tulit lego conuocatam fui sie Vm- uerlitatem apud S. Mathurinum, per D D. Decanos de Procuratores singularum Facultatum & Nationum: quod non fecissent, si Rector iure suo uti libere potui sset Iino credibile est Carbonarium tandem Rectoratum obtinui sis: quippe in Actis et . Octob. vocatur Antiquus Rector.
Porro in Comit ijs die 3. Iuli j celebratis actum de Bulla illa Pontificia
de qua supra, de conclusum quod Poenitentiarius Ecclesiae Parisiensis una cum Decanis & Procuratoribus alioque insigni Comitatu Magistrorum adiret Curiam Electorum, eisque patefaceret, quantam ferrentur & in
ferenda essent Clero & Vniuersitati gravamina, si Bullae praedictae locusvsset. Vniuersitati sese adiunxerunt Clerus N Episcopus Paris quorum
nomine M loannes Tresiari protestatus est se appellaturum. Electi, recum Consiliarijs Regis communicata , responderunt, non posse se executionem morari: cum Vniuersitate tamen acturos quam mitissime ochumani sit me. Quibus verbis non contenti Oratores qui missi fuerant, ore D. Poenitentia iij appellarunt. Itaque diei . eiusdem mens, Oratores nominauit Vniuersitas M. M. Ioannem Panetchar & Nicolaum Dentis qui Regem super ea re adirent, eumque de grauaminibus illatis & inserendis admonerent, de rogarent amoueri. Verum parui illi pm
Die 13 Sept. in Comiti js Ma thurin. Lectae fuerunt litterae V niuersita tis Andegavensis consormes menti de voauntati Academiae Paris. quoad Bullam praedictam. Item lecta Exemplaria litterarum ad suminum Pontificem transmittendarum . ad Cardinales , ad Regem, ad Principes de Proceres qui Consilio Regis intererant, ut Universitatis Privilegia tueri dignarentur. Insuper Oratores cum Oratoribus Andegauentibus mitti placuit. Et dies Octob nominati sunt MM. Ioannes Hue, Io. Panet char Nicol. Dentis Ec M. Io. FOurriter.
Die 11 Octob in Comiti js Facultatis Artium apud S Iulianum habitis
actum est de Resormatione ipsius Facultatis, praesertim quoad domos in quibus Artistae diuersabantur. Reformatores quatuor Electi, pro Nataone Franciae ipse Procurator, pro Natione Picardiae M. Andreas Wasse-lin. pro Normania Arnoldus Alous pro Germania M. David Darchas. Die . Nouembris in Comiti jsVniuersitatis apud Mathucinenses lia bitis lectae sunt litterae Oratorum qui ad Regem missi fuerant, quibus illi spem dabant conseruandi priuilegi j. Placuit iis rescribere, praesertim vero mandare ne quas habebant secretas instructiones, aperirent, nisi praesente Rege . Placuit etiam Magistros deligere dc mittere ad Cons-liarios Regis, qui responsum Universitatis super impositione Qtii me vini vendibilis, ut vocabant, ad debitotium, significarent. Die s. eiusdem mensis in Comit ijs Vniuersitatis Oratores Consilii Regil responsum retulerunt, displicere Regi quod V niuersitas commovissc t caeteras Regni uniuersitates: Mandati Rectori, Decanis &Procuratoribus
664쪽
ut certa die se se sistant. Placuit mitti selectos de per eos excusari factum i non ideo ad alias Vniuersitates scriptum qub commouerentur actseditionem, sed ut plurium preces plus valerent quam vilius, simul qu omnes Regi stupplicarent, quarentis iunctis omnium precibus, indulger Qvellet quod petebant. Caeterum si Praepositi illi Regij vexare pergerent Vm uersitatem continuis in terdictis, vel mandatis & Iussionibys, piacuit cessari a lectionibus; in su per vero Excommunicatione, appellatione, aut quouis alio modo defendi Privilegia, idque de Iuris peritorum consilio. Itaque in ijsdem Comiti js nominati viri qui Praepositos adirent. Die 1 in Comitijs apud Bernardi nos habitis actum est de responso dan do Consilio Regis ii quo interdictum fuerat Rectori die 8. huius mensis, ne scriberet aliis V niuersitatibus iussumque ut Edictis Regijs super solii
tione Quarta Vinarrae ad Debitolium, pareret. Displicuit Universitati mo
diis iste procedendi: conclusi tamen & respondit semper se parituram Mandatis Regiis, prout semper paruerat, inlicitu se honestu; & in ijs quae
non sint contra Iuras dixi m ct naturalis dissositionem I dc quae non emergant in detrimentum salutis . aeternae & destructionem totius satus Ecclosae. Quoad inhibitiones vero , non placuit tunc aliud dare responsum, nisi quod ni cestas se custodiret de male capiendo, gallice de mesprendre.
Die 1 . Nouemb. in Comitijs apud Bernardi nos habitis legati qui ad Regem ab Vniuersitate missi puerant, retulerunt satis gratum a Rege responsum, cum scilicet velle Filiam suam suis gaudere Privilegijs sartis tectisque, sibi tamen non placere quod Magistri vinum distrahant. Itaque in ijsdem Comitijs sic conclusum. Vuod inhibeatur omnibus O stingulis
5 positis Universitatis G, Ostiariys eiusdem ne vendant vinum ad debitolium, Aue ad minutam, sub poena prauationis es periuris, donec aliter fuerit per Vniae sitatem ordinatum. Dioticet insuper quod luduntur ludi inhonesti; utilique omnibus Scholaribus Suppositis ipsius Vniuestatis inhibeata sub eadem petna ne de cetero ludant inhone flos ludos, maxime flatum Frincipum o Dominorum Gen. l gentes. Quodque iniungatur Paedagogistis, ne permittant hocsieri in Dis domi b- ,sed ρνιψ examinentur ludi per eos. De bac re sequenti anno. In consecutis Comitiis de rebus leuibus actum video: de Rotulo No minandorum: de Prouisione Suppostorum Vniuersitatis: demitteticis Romam Legatis & Portitoribus Rotulorum. Die 11. Mart ij conuenit Universitas ad deliberandum de remedio con- tra Privilegiorum infractores afferendo praesertim ver in eo ; quod cxtra muros Parisienses Magi stri traherentur, nec ulla haberetur ratio stadiorum. Qua de re sic habetur in Actis. o Anno Domini i 61. die 11. Mart ij fuit Universitas Parisiensis, apud B.,, Ma thurinum super duobus articulis congregata quorum primus duo is continebar. Primo continebat fractionem & omnimodam destructionem ,, Priuilegiorum Principalium almae Vniuersitatis tam Papalium quam Re -- galium ; & quoad hoc per D. Rectorem fuit expositum, quomodo S -
posita modernis temporibus extra muros Tarisienses Helim trahebantur se re pondere cogebantur m Romana curia tam in Causis quam alijs Ecclesiasticiso quod est directe venire contra Privilegia Apostolica ipsus Universi talis, se de quibus gavisi sumus tam longo tempore & gaudemus, quod memoriat ,, in contrarium non habetur. Quae quidem Triuiti afuerunt causia perimanenis tiae Universitatis in suo robore o mantilenentia suorum Suppositorum in udio;
si ipsorum autem destructio in disii pationem ipsius V niuerstatis de Suppo -- c torum eius, quin etiam Regalia nostra Privilegia abolentur; quia Uni - uersias Parisiensis quae debet esse libera, tributaria ad instar vulgarium is facta est. Secundo concernebat prouisonem Suppositorum Vniuersi ta-is iis, quia temporibus modernis si sic permaneant non est aliqua spes de prouisione suorum suppositorum. Et quoad haec ab omnibus Marionis sis se facultatibus fati conclusum quod mitteretur unus de Suppositis ip- . - sus V niuersitatis opere & sermone potentissimus ad Regiam Maiesta istem, qui institutionibus bonis muniretur, cum litteris Cominenda torijs
665쪽
ex parte Vniuersitatis potestati regiae praesentandis in quibus litteris de .
clarabuntur gravamina, in conuenientia dc infirmitates, quae dietim Uni 63. uersias percipit sibi contingere, ac etiam in eisdem imploretur suum auxilium ut se nostrum apud Romanum Pontificem velit esse mediato rem , dc is qui eligetur, transiturus est ad regiam Curiam cum ambasiatis de Partamento & urbis Paris ensis communitate. Secundus art. fuit com munis super supplicationibus. Acta fuerunt haec anno , mense & die qui . bus supra praesentibus ad haec viris notabilibus M. Antonio de Busto Re ceptore Nationis Picardiae, M. Roberto Malangarbe Scriba Conserua tionis Io. de Congrier, Richario Boulari & nonnullis alijs, telle meo si gno manuali hὶc posito; ita est. N. Estiuier cum syngrapha. Anno i 63. mense Maio Rex datis ad Curiam Partamentaeam litteris vult Regaliae Iura seruari, eaque ipsi Curiae custodienda committit. Prae. terea vult modum afferri Collationibus Beneficiorum , citationibus Acausarum euocationibus quae fiebant a Curia Rom. atque in ea in rem consuli Magistros Vniuersitatis Parisiensis. Tos Amer & Feaux, Nous auons rece ut es let tres que ccrites nous 1 avea par M Iean Boulen per President, Ieati Henry Consei iter en nostre Cour de Parte ment, Guilla ume de Gannay nostre Advocat ec Iean de S. Romain nostre Procureur generat, les queis auons otiis & fait o uir a plain, fur te contenu es Instructions que leur auea sur ce ballices: Sur quor uou sfai sons s auoirque nostre plaisir & volonte est que nos dro iis, tant de regale de la connois Iance des causes Beneficiales & Ecclesiasti
ques en matteres de nou uellete, que aut res doni nous & nos Predeces leurs de tout temps & anciennete a uotis io ur & v se xaussi I 'author ite& souuerat ne te de nous & de nostre dite Cour de Pari ement, solent par sevousentiere ment entre tenus, obserue a de gar de Z,d: que les Insrach eurs dc ceux quioni fait & feroientdores nauant au contraire, fous ombre ou s.couleur de Bulles Apostoliques ouaut rement, solent par uous contrainis
fait au contraire, & a cesser dore snauant, & en o utre solent punis selon l 'exige nce du cas indissereminent & sans aucun e par gner & que te Pro. ce Z commanc E en nostredite Cour, a la re queste de nostre Procurcur ge- nerat a Pen contre du Cardinal de Constance pourraison des choses def- sus dites, soli par uous juse 5c determine, a telle fin que verre Z est re a se ire parraison. Et potir obvieraux Censures e mane es de Cour de Rome par Bulles ja ob tenues & impetre es ou a impetrer: Auons ordon ne &
command c a nostre Procureur generat & voulons que pour nous dc pDur tous nos au tres Ofiiciers, Subi eis & ad heranis it interiette appellations Ou protestationsau proclia in Concile a venir, ou au trement proceder en cet te mattere selon la forme dc inaniere qui sera par vo usa isee, apperiet 'a te aucum de I' uersire de Paris c, a uires de nos Conseirin, teti que et erreto
Gre a faire, a laqueri Vnitiersita mutins Iesiates Lages c, antro semilabres preiudiciabies a notas, nos di oris, o, au bren pullic de nostre R OFaume, e re com- mtimqueo, quand Uerre que besoin sera i , que La matrere fera didosee , a fin de proceder au reme de tei qu'il appartiendra. Et quant ala vexation , in- quietation dc molestation a venir,oc qui polirroient dore snauant aduenir a cause dela confusion te desord re qui est comme nous aueZ fait remon tror, tant es Collations & Prouisons des Benefices, Citations, Mom. tioris, Censures, Causes & Procea de Cour de Rome; comme aut rement,
uer, ste de Paris que autres , υous aduis ea sur ce les Prouisions convenables α necessat res, de icelles nous enuo Iez pour en ordon ner ain si que ver roris est re a faire. Donne a Muret en Comminge te di . May. Signe
666쪽
Curia acceptis, hisce litteris, vocat diei 6 Iuni j Rectorem, Decanos &1 6 . Procuratores, mentemque Regis aperit, ec iubet deligi viros consultos, qui cum Senatoribus consilium ineant. deliguntur postridie in Comiti js Ma thurinens bus, sed hac lege ne quidquam decidant inconsulta Vni
uersitate. Demum Rex habito eiusmodi consilio, edixit diero Febr. con tra exactiones Curiae Rom. dc pro conseruatione Iuris Regaliae, ut infra parebit.
Die . Octob. Facultas Artium decernit aduersus vagos Scholares, Vulgo Martinetos, qui de Collegio in Collegium discurrebant, renouat que statutum alias factum, Rectore M. Io. Peron. Addit quoque non nul los Articulos a Rectore confectos, de tandem die 13. eiusdem mensis tale
s .i, et D Sa Dc quia pr termittenda non est in Domesticis disciplina , sed ab ei,
eo Mixa ,, potius inchoanda ad obviandum insolent ijs quae per eos committuntur: ik- D qui vulgariter Martineti nuncupantur, Scholares fictili Ese iactantes, prae risitos. is clara Artium Facultas matura prius deliberatione repetitis vicibus prae
M habita, conclusit, statuit de ordinauit quod nulli de caetero in ipsa Artium
is Facultate tempus acquirent, neque eisdem sigillum Rectoris, aut Procu ,, ratoris, aut signeta Paedagogorum dc Regentium pro examinandis adgr H dum Baccalaureatus, aut licentiae expedientur,nis per tempus sufficiens,, ad gradum obtinendum moram traxerint in Collegio, Paedagogio , aut G domo suorum parentum, aut alicuius notabilis viri in aliqua η . Faculta is tum Regentis, aut studentis, gratis seruiendo. Praeterea decreuit quod ,, nulli Scholari dictae Facultatis recedere liceat, imo verius discurrere deis domo ad exteram domum nisi in praesentia Facultatis, aut suae Nationis
is causam sum cientem &specialem sui recesus allegauerit. Inhibuit quo is que Magistris, Paedagoetistis & Regentibus sub poenis periuri j&priua - ,, tionis a Regentia, ne tales in suis domibus vllatenus suscipiant,&Bidei is lis, ne adactum Scholasticum exercendum, aut gradum suscipiendum in is vico Straminis introducant; Voluitque ipsa Facultas hanc Conclusionem si legi & publicari annuatim per Bidellos in vico straminis, Sermonibus pii ,, blicis, Paedagogijs, domibus, aut Collegijs & alijs locis ubi opportu is num fuerit, de in libris Rectoris & Procuratorum ad perpetuam rei me ,, moria in , & in aula dictorum Paedagogiorum , Do morum, Collegiorum ,, & in loco patenti inscribi& affigi. Et placuit per dictos Rectorem &Pro
,, curatores ac etiam Examinatores Bacca laureandorum in sui noua crea
,, tione praedicta iuramento firmari. Datum in Congregatione Facultatis ,, anno Domini i 63. die 13. mensis Octob. Die is Octob actum e si de receptione Ducis Sabaudi quem Rex mandauerat solitis honoribus excipi. Et in hanc rem sequentibus Comiti jς factae sunt duae Conclusiones, unanimiterque omnes consenserunt in Oratorem M. Thomam de Courcellis. Et tandem die Dominica 6. Nouemb. Rector cum copiosissima multitudine Magistrorum ex singulis Facultatibus & Nationibus profectus e st ad atrium , seu ut vocant, Parui sum Basilicae B. Mariae, ibique expectauit dicti Ducis aduentum. Faeruntque sin actis Nationis Gallicanaeὶ DD. Procuratores, Doctores o pariter Regentes in magno numero capiati extra Ecclesiam ex υna parte ; o Ecclesia Parisiensis ex altera parte cum Praelatis plurimu ; c, ibidem fecis vesiam D. Decanara Parisiensis pro matre mixersitate , o soluit D . Receptor pro Regent bus capatu Nut. Galg. ecundum Conclusonem Nationis Is. solidos Paripti sies.
Die Iouis 16. Ian. in Comitijs Mathurinensibus per D. Rectorem conuocatis, actum e st de prosequendo funere Mariae Reginae quondam Κaroli VII. Coniugis, qua de re sic scribit M. Eurardus Ulade Procurator Nationis Gall. Quoad primum, deliberatam extitit o adui tunc quoae Do
minuῬ mrω D. Restor una cum quatuor Procuratoribus quatuor Nationum, cum
caeteris Doctoribus se Magistru totius Vniuersitatis irent obuiam corpori de uncti supradii fae Reginae usque ad Eccle iam FF. Praedicatorum , o ibidem ex effarent i ad psoque corpore apportato rue addi tam locum, ita conducerent
667쪽
Vniuersitatis Parisiensis. 6sp
o a sociarent usque ad Ecclesiam A. Mariae Paris se quod in dicta Ecclesia D.
Rector miser itatu una cum quatuor Procuratoribus praefatis Ur Decanis sinsularum Facultatam interessent in vigiti s o sederent in magnis Cathedris se superioribus. Itaque D. Rector mei dem poneretur, ita quod re faceret acie adfaciem Episcopum Parisiensem, eo sedente in oppositum. Die et O. Febr. Rex exactiones Curiae Rom. solemni edicto repressit,
quod habetur in Reg. Membranaceo Episcopi Parisiensis, de Temporalitatibus.
Contra Exactiones Curiae Romanae. LVo ovicus Dri GRAT i A FRANCORvM REX. Vniuersis praesena res litteras inspecturis sinceram in Christo dilectionem Sc praesenti bu, fidem indubiam adhibere. Notum facimus quod constitutis in Curia Vnostra Parta menti quam plurimorum Principum , Praelatorum , Proce- rum, Baronum de Dominorum temporalium , nec non Dilet filiae nostris Vniuersitatis Magistrorum se Scholarium Sta6 Parisiensis, ae pluraum Capi- talorum, Costigiorum se Conventuum fictae asticorum Procuratoribuae, pro par- 'te eorundem grauiter conquerendo eidem Curiae nostrae fuit expositum,
quod quamuis Ecclesiarum de Reipub. Regni nostri simus Protector, 'Conseruator de Defensor ex debitoque Regalis aut horitatis de admini strationis Reipub. a Deo nobis commisse teneamur intendere , ne ipsae Ecclesiae debitis fraudentur obsequijs sintque fructus earundem Ecclesi rum S Beneficiorum quorumcunque tam secundum dispositionein Con 'ciliorum Generalium de Iurium quam secundum piam intentionem Fundatorum ordinati ad sustentationem ministrantium in diuinis, ipsiusque diuini cultus augumentum, ad alimentationem pauperum, redemptio. ianem Captiuorum , Ecclesiarum, suorumque aediliciorum reparationem, . . terrarum, heredita glorum de possessionum Ecclesiae culturam, Iurium ..ipsorum conseruationem , caeterorumque onerum incumbentium sup-
portationem, adeo etiam quod bona per Praelatos post eorum obitum iadimissi futuris debent sue cetaribus reseruari in utilitatem Ecclesiae con- iauertenda, nisi forte in illis locis Regni, ubi de via dc consuetudine noto - ri E obseruatis, de alias licitum sit Praelatis ipsis de alijs viris Ecclesiasticis iade eisdem bonis facere testamentum de alijs de ipsis disponere quibus Aetiam ab intestato in dictis bonis secundum consuetudinem dc obseruan- tiam supradictas tam sui quam ipsi suis succedunt haeredes, tum etiam in .. multis casibus nos de nonnulli Domini temporales ad causam dominij
dc iurisdictionis temporalis succedimus. Quodque anno Domini Iasae. mense ia art= gloriosae memoriae S. Ludovicus qtiondam Rex Franciae praedecessor noster iapus Edino perpetuo ordinatierit onera o exactiones pecuniarum per Curiam Rom. Ecclesiae Regni nostri tunc impositas seu imposita, ac etiam in futurum imponen- iadas, quibus Regnum ipsum itinc miser bilitis depauperatam extabat, nudate- ianuae desere leuari se eorgi, nisi forte pro rationabili, pia o urgentissma Gro , vel ineuitabili necessiste, se etiam de Pontaneo se expresso consensu Regis es iaT Iesiae Regni prodit haec expresion litteris dicti Edicti plenius continentur. Et iaquamuis plures Francorum Reges praedece res nostri supradicti glo. iariosi de sanct i Regis Ludovici vestigia insequendo pro conseruatione Ec- clesiae Gallicanae ae Reipub. Regni nostri, habito super hoc con silio ptu. iarium Principum prosapiae Regalis, nec non Praelatorum ec aliorum viro- iarum Ecclesiasticorum Ecclesiam dicti Regni repraesentantium suis edictis iade ordinationibus, diuersis temporibus rachis de promulgatis dc in Regi- iastris dictae Curiae nostrae Partamenti ad perpetuam rei memoriam regi. . stratis hoc idem sanxerunt, se praecipue bona Praelatorum o virorum fictae. ει agiorum decedentium tam secularium quam Regularium, quae spolia defuncto- α rum interdum nancupantur, nuEatenus per Papam seu Romanos Pontifices, aut is suo Ostianos reseruari nee usurpari, o multa alia salubria pro conseruatio- α ne, munutentione se protectione Ecclesiarum nostri Regni , ac Mimgrorum ibi- ..dem Deo seruientium, ac Reisub. Regni nostri se nostrorum Iurium Regalium A
668쪽
V ordinauerunt Edicto perpetuo obseeruari inuiolabiliter mandauerunt. Nihilo ' minus tamen Pius Papa modernus bona Praelatorum& virorum Ecclesia' sticorum decedentium tam secularium quam Regularium, quae non nul li' spolia defunctoram appellant, necnon dimidiam partem fructuum omnium
V Beneficiorum incompatibilium quae dicti viri Ecclesiastici , & illorum qiai
P Commendam obtinent, ac etiam certam portionem, seu questam bono. V rum personarum secularium tam nobilium quam ignobilium eius Came
V rae Apostolicae per eius certas Constitutiones, seu litteras a paucis diebus, P vi dicitur, apud Romam editas applicanda esse statuit & decreuit. Quae' praemissa si in Regno nostro tolerarentur,Ecclesijs dicti nostri Regni mula V ta gravamina & incommoda asperrent, eo quod ipsae ad Monasteria eius V dem Regni nostri de eorum aedificia quae etiam a paucis diebus propter V guerras quae, proh dolor diu in Regno nostro viguerunt, pro malori par V te lapsae lunt in ruinam, multis in locis dicti Regni irreparabili ter corrue. rant, possessiones& heredi tagia in culta remanerent, immobilia & pretio.' sa Reliquiarum Oasa, Ecclesiastica ornamenta Calices, libri & similia vili pretio distraherentur, Ecclesiae debitorum importabilium mole onera
rentur, Ministri& Deo seruientes adiuino seruitio retraherentur, ta lanadem multi mendicari compellerentur atque in maximam penuriam redigerentur, R num nostrum quod inter alia Amra υι- ρι entistera communi. ter furuit, nimium υacuaretur, in mavum praeiudicium fidei Christianae de Viamentumque uniuersalu Ecclesiae , ac Reipub. Christianus mi Rex ι nostri: his
etiam modis Regnum ipsum pecunijs & opibus plurimum depauperatum redderetur subditi nostri tam Ecclesiastici quam seculares exheredarentur, Iura nostra temporalia & Coronae nostrae, nec non iura plurimorum Dominorum temporalium, subditorum nostrorum laederentur&minue-- rentur , ac innumera vixque enarrabilia scandala orirentur. Quae secun
is dum Deum & conscientiam tolerari non poterant, aut debebant. Ob is quod praefati Exponentes praedictae Curiae nostrae supplicauerunt ad Dei si laudem, fidei&diuini cultus conseruationem & honorem, Reique publi is cae Regni nostri manu tentionem & conseruationem super praemissis , deo remedio opportuno prouideri, Decreta SS Patrum, Conciliorum Gone is ratium de praecedentium summorum Pontificum , ac etiam praedictas Or is dinationes δc dicta Restia insequendo. Qua supplicatione sic facta prosi parte Procuratoris nostri Generalis indicta Curia nostra ad hoc praesen si iis habita deliberatione super praemissis cum Advocatis nostris fuit pro-- positum, quod materia dictae supplicationis plurimum concernebat iura,
o priuilegia , praerogativas aut horitatem & superiori ratem coronae nostra: - & Iurisdictionis temporalis Regni nostri, ac iura subditorum nostrorum, o quae non solum laederentur, imo potius enervarentur, nisi super praemisco sis de Iuris &Iustitiae remedio prouideretur. Petens & requirens idemo Procurator super praemissis per praedictam Curiam nostram de remediose similiter prouideri opportuno, iura Coronae nostrae &alia iura nostra tem -- poralia & I urisdictionis temporalis Regni nostri, necnon subditorum i p-o sius Regni illaesa conseruando. Auditis igitur per eandem Curiam no- is stram dictis supplicationibus & re questis, ac per eam visis, dictis Edi in is , de ordinationibus praefati S. Ludovici Franc. Regis&aliorum praedeces o sorum nostrorum super hoc factis; habita matura deliberatione super prae- ,, missis cum plurimis Gentibus de nostro consilio , consideratis insuperis circa hoc attendendis& considerandis, di quae eandem Curiam nostramis in hac parte mouere poterant & debebant, praefata Curia nostra, supra
,, dictas ordinationes dc Edicta insequendo quod subsidia& onera praemisia ,, se ac alia similia quae Collectores, Sub collectores & alij Officiari j. Leu,, Commissari j Romanorum Pontificum, praetextu, seu sub colore Cori Ri-
,, tutionum supra dictarum & aliarum similium supra dicta onera conce mori se tium in futurum leuare & exigere niterentur, minime levabuntur, Col- ,, ligentur, aut exigentur. Et insuper quod omnibus de singulis Officiar ij sis nostris, prout ad eos pertinuerit, iniungetur ec mandabitur, prout etiam
669쪽
Vniuersitatis Parisiens s. 661
iniungimus de mandamus, ne de prae milis oneribus 8c subsidijs praedietis Collectores, Sub collectores, aut eorum Comia assos quidquam exigi, colligi, aut leuari , nec dictos viros Ecclesiasticos ic alios quoscunque sub duos nostros propter hoc citari, inquietam , aut molestari permit - rant, ordinauit de ordinat. Quocirca omnibus supradictis Ba illi uis, Se ne schallis de alijs Iustitia rijs Regni nostri caeterisque Oificiarijs de Subdi tis nostris & eorum cuilibet, prout ad eum pertinuerit, committimus de Umandamus ipsis districtius iniungendo quatenus Ordinationem dictae Cu mae nostrae teneant, custodiant de conseruent , dc ab omnibus subditis no stris inuiolabiliter faciant in omnibus de per omnia obseruari. Eaque in Ulocis eorum Districtuum dc Iudicaturarum insignibus proclamari de palam 'publicari, nequis eorum ignorantiam praetendere valeat, faciant de pro curent: omnes de quascunque personas rebelles, inobedientes, ac con ira venientes, seu attentantes cuiuscunque status, seu conditionis exi
stant, ad hoc per captionem suae temporalitatis te personarum suarum , si 'opus fuerit, cogendo, seu compellendo, ac taliter puniendo quod caete 'ris cedat in exemplum. Volumus autem Transcripto, seu Vidimus prae 'sentium Litterarum sub sigillo Regio confecto talem dc tantam fidem ab . 'hiberi sicut praesenti Originali In cuius rei testimonium praesentibus 'litteris nostrum iussimus apponi sigillum. Datum Parisius in Par lamento 'nostro in. die Feb. anno Domini i 63. dc Regni nostri 3.
Sic signatum super plicam, per Cameram pluribus Praelatis, Nobilibus V dc ali I, Gentibus nostri consilij praesentibus, CHENETE A v. Et in dorso 'sc erat scriptum. Lecta publicata de registrata Parisius in Partamento 'die io. Feb. anno Domini i 63. Sic signatum C HENETE A v, Vide ad annum sequentem alia eiusdem Regis in eandem rem Edicta. Die ii. Mart ij in Comiti js Ma thurinensibus actum est de modo impediendi quominus erigeretur Universitas Bituricensis , conclusumque tandem scribendum ad summum Pontificem de ad Regem mittendosque Oratores qui rationibus clarissimis demonstrarent quantopere numerus V niuersitatum iam Ecclesiae nocui siet, nociturusque esset deinceps, si augeretur. Verum eodem anno Pius Pontifex Aremorici Ducis hortatu ac precibus adductus Nannetis uniuersitatem Studiorum erexit, data
Bulla Senis pridie non. April. Plus Episcopus seruus seruorum Dei, ad perpetuam rei memoriam.
Inter felicitates quas mortalis homo in hac labili vita ex dono Dei. Daricisci potest, ea non in ultimis computari meretur quod per assiduum . studium adipisci valeat scientiae margaritam, quae bene beateque viven- . di viam praebet , ac peri tum ab imperito sua precio si tat e longe faciat ex . . cellere, id ad mundi arcana cognoscenda dilucide inducit, suffragatur. indoctis, de in infimo loco natos inducit in sublime. Et propterea Sedes. Ap ostolica rerum spiritualium δc etiam temporalium prouida ministra. trix , cuiusuis laudabilis exercitij perpetua de constans adiutrix, ut eo n. cilicis homines ad tam excelsum humanae conditionis fastigium acquirendum, de acquisitum in alios refundendum semper cum augmento quae si . siti facilius inducantur. Cum aliarum rerum distributio masiam minuat, .sci Cntiae vero communicatio quantum in plures disianditur tantδ semper augeatur 5ccrescat, illos hortatur, eis loca prae parat dc opportunae commoditatis auxilia impartitur, Catholicorum Principum votis fauorabi. . liter annuendo. Cum itaque, sicut accepimus, dilectus filius nobilis vir Franciscus Britonum dux sui Ducatus Britanniae in quo nouem Ecclesiae Cathedrales Ciuitares insignes , de totidem Diccceses ab inuicem distin char, notabilia Monasteria de Benescia Ecclesiastica, saecularia de regu . . lar ia, copiosusque tam Ecclesiasticorum quam secularium, Nobilium de .igia obilium populi numerus consistunt, ac eiusdem populi statum pros- ι
petrari cupiens, ac cognoscens, quod si in aliqua Ciuitate earundem, stu- cdium vigeret litterarum generale , quam plures eiusdem populi quorum ιTom. V. OOoo iij
670쪽
P aliqui studiorum litterarum per eos inceptorum desertores essiciunturit 63. V Alii vero qui ipsi studio operam dare cogitant, ab eo retrahuntur, per fectam acquirerent scientiae margaritam, non mediocriter ipsi statui pro-V futuram: Cupit pro Reipublicae ac incolarum eiusdem Ducatus aliorum V que ad ipsam margaritam anhelantium utilitatem in una ex civitatibus' ipsis uberrima , videlicet Nanne tensi ad quam flumen Ligeris spatio du V centorum milliarium δc vltra nauigabilis a partibus Franciae: & deinde ad V portum maris ipsi Ciuitati Nanne tensi multum accommodum tendit, de V per quod omnia vitae humanae necessaria& ad eandem ciuitatem nauali' de carbasorum usu vehi possunt, de in qua aeris viget temperies, victu a V lium ubertas, caeterarumque rerum ad usum vitae humanae huiusmodi per
V tinentium copia reperitur, plurimum desideret fieri & ordinari perean ' dein sedem Studium generale in qualibet licita Facultate.' Nos igitur praemissit id etiam eximiam ipsius Ducis Bd praedece morum' Britanniae Principum fidei deuotionem , sinceritatem , quam ad nos&V Romanam Ecclesiam, cui semper plenarie ac constanter obe diuisse sine
V varietate comprobantur , attente considerantes, feruenti desiderio duci V mur quod Ducatus praedictus scientiarum ornetur muneribus, ita ut vi V ros producat consili j maturitate conspicuos, virtutum redimitos ornati
V bus, & diuersiarum Facultatum dogmatibus conditos, sitque ibi fons tr V rigans de cuius plenitudine hauriant uniuersi Christi Fideles undique ii V lic assi uentes, id litterarum documentis insistentes: Horum igitur coli. V sideratione induisti ad laudem Diuini nominis &orthodoxae fidei propa.' gationem , ipsius Reipublicae dc partium earumdem commodum atque V profectum:' Authoritate Apostolica concedimus, statunnus se ordinamus , quod in V ditia Ciuitate Nannetensi, de coetero sit se perpetuis futuris temporibus vigoat iudium generale o Vniuersitas existat sudidi generalis, tam in Theologia, quiam
V Iare Canonico, Ciuili, ct Medicina , quam quauu alia licita Facultate. in
V quibus sicut in Parisiensi, Sononiensi, Auentonensi, Seneo, o Andegaue , generistibuι didis, Ecclesiastici quicumque se qualiacumque beneficia Eccles a
' stica ob inentes, se Laici, Magistri se Doctores doceant, se dere volentes Un decumque fuerint studeant se proficere, ac bene meriti Baccalanatus, Licensi. Doctoratus o Magisterj o quo cumque alios gradua recipere iuris sic bene meratis , impendi valeant atque possint. Volentes & ordinantes quod Venerabilis Frater Guillermus moder
nus& pro tempore exi flens Episcopus Nanne tensis sit studi j & Universi
' talis huiusmodi Cancellarius, qui aut per eum seu sede Nannetens va-- cante per Capitulum quoad hoc deputatus Vicarius in qualibet dictarum , Facultatum commendabilis vitae Scholaribus quos ad hoc Rector studi j. - Regentes Magistri, siue Doctores Facultatis in qua graduati singuli po
is stulabunt, seu maior pars eorumdem idoneos reputauerint, Baccalaria
si tus & Licentiae gradus conserat, ac singuli ipsius studi) Magistri, siue Do
ctores in Facultatibus in quibus ibidem rexerunt alijs cum rigore exami
is nis Licentiatis quibuscumque Magister ij , siue Doctoratus insignia deis consito &assensu aliorum Doctorum, siue Magistrorum praefatae Faciat si talis inibi impendere sue dare valeant, & ex tunc illi qui insignia huius is modi receperint. Licentiam habeant tam in praedicto quam ubique ter si rarum quocumque alio studio absque alio examine, aut approbatione si legendi , docendi dc caetera faciendi, quae Magistri, dc Doctores, in rei is tero dictorum studiorum facere possunt, ac quod ipse Cancellarius, feciis Vicarius, de qui pro tempore Rector ipsius stud ij fuerit, & Doctores iri
si ibi residentes vocatis secum incompetenti numero, prout eis videbitiar,
is de qualibet Facultate aliquibus Licentiatis. δc Scholaribus prouidis,di. hiis stud ij Nannet ensis . ac duobus ad minus de Ducis Britanniae pro tempore,, existentis Consiliarijs, pro foetici directione dicti studi j salubria statuta deis ordinationes condere possint. Super quibus omnibus & singulis authori ista te Apostolica de ex certa nostra scientia facultatem, ecetiam potestat m