장음표시 사용
681쪽
clatrant les lites peines a l en con tre d eux ,en tes contraignant, ou Disant ιι contra in dre a les nous payer par toutes vo Ies & mante res deues & en tet .. t o .cas requis es , dc que nul n 'en pulue pretendre cause d 'ignorance: Nous i. mandon, de commandons dereches a nostr edite Cour de Partem ent de a iatous nos aut res Iustici ers dc achacun d'eux, que les dii es Presentes iis fas. .. sent publiere hac unen sa Iurisdiction, a sola de Trompe dc au trement, au tali eu oti l 'en a accoustume de se ire criees 5c publications. Et pour ce que ol'en polirra auo ira Dire de ces dites Presentes en plus leurs lieux , Nous rivo ulon squeaumdamus dii celles Dii seus Sceel Royal, sinit Gy adio uice ..commea i'original. En tesimo inde ce Nous auons nil metire nostre Sce et c. a ces Presentes. Donne a Rueen Ponti eu .le io. io ur de Septembre Pan ει
de gracei 6 . Et de nostre Regnete quatre. Ain si signe, I. DE LA
Eodem anno resormatum est Collegium Nauarricum. cuius tum M a
gnus erat Magister Guillelmus de Caitro forti D octor Theologus, cuius . . u. administratio videtur fuisse superba dc turbulenta, ut ex Actis constat Gall. Nationis, de huius ipsius anni. Nam cum die Purificationis A. V
distributione eereorum nonnihil turbarum accidisset, eo quod insolentes nonnulli irruerant, cereosque diripuerant, dc altarium ornamenta dis cer pserant, Natio vero apud Praetorem Vrbanum reos lite proseque retur, ille arrepta occasone quod iam pridem animo conceperat exequi cupiens, Nationem nempe ipsam excludere, cogereque ad alium locum se conferre celebrandorum Sacrorum ergo, recurrente festo Annunciationis negauit se copiam facturum Capellae, donec inflicta reis poena Collegio fuisset satisfactum. Verum cum in eam rem pluries congrcgata fuisset Natio, tandem negauit posse sibi legem imponi mutandi loci, quod ita fastis Pro euratorijs consignauit M Io. Burgauit.
Die i9. Martii conuocaui iterato Nationem matrem meam per iura- cimentum super t. art. i. fuit ad prouidendam ulterius de loco in quo se . . ret de caetero officium Nationis. i. fuit communis. Quoad l. art. decla. Araui, qualiter Ego cum notabilibus Deputatis visitauimus reuerentiam
dicti Principalis Magistri Collegis Nauarrae. eidem remon strando inten. citionem Nationis & Conclusionem ultimate captam. Qui respondit quod ciConclusio capta fuerat uniformiter a singulis Magistris Buriarijs ipsius Collegij de non admittendo amplius Nationem Franciae in sua Capella, nisi prius secta esset aliqua reparatio in punitione saepe dictorum Inua
forum de resectione aliquorum ornamentorum per eosdem deitructorium, aut saltem bona adhiberetur prouisio pro tempore futuro. Quam Conclusionem eis nullatenus licebat reuocare, nisi de consensu D Bail. iali ui Senonensis Locum tenentis Regis de D. Io. Balue Electi Ebroiccniis talpsius Collegii Regalis Gubernatoris, quibus dictam conclusionem si pnificauerat, immo cum magna gratia viderct Nos ad aliam transferri cclesiam, quamuis tamen adhuc toleraret quod celebrarentur Vespe rae in Vigilia Annunciationis, prouiso quod Omnes cesssarent insolentiae, . . alioquin in crastinum Misiam celebrari non permitteret Quibus declara iis, placuit maiori parti quod semper continuaretur Ossicium Nationis indicta Capella ipsius Collegij, prouiso quod Natio non fovebat, neque
sustinebat tales malefactores, sed contra eos procedebat de procedere tainteridebat omnibus modis & vijs a iure possi bilibus. Quare non debebas ta a P π Magiger, nec poterat doctae Nationi aditam inhibere ad dictam Capel- iatam, in qua ab antiquo dilia Natio consueuerat suas solemnitates celebrare, decutu contrario memoriae non existi. Immδ cum diatam Cosi tam subie iam si ipsi 'ationi, oper consequem po is ab ipsi reformari, non potest , nec debet nor mism Aare ipsi Nationi, cum imperium non habeat inserior in superiorem, si i ta potiuis e contra. Supplicauerunt venerabiles viri & Magi stri M Petrus Hal. iane io in Capellanus Capellae Regalis Collegi j Nauarrae de M. I. Guyonis . .
nursarius Theologus, ne tallaCollegiatis imputarentur: de quia talia igno-rabant, sed praedictus Magister aut horitate sua sine ulla conuocatione
682쪽
dichorum Collegiatorum dicebat & faciebat. Quinimo a 2. annis citra &a 6 . ante dictas insolentias tractatum fuerat inter dictos Magistros & Bursa V rios ipsius Collegii, nisusque fuerat ut praefata Natio diista Capella pria ' uaretur , excusatione huiusmodi praetenta. Quorum supplicationibu , concessit Natio informa, &c. Vnmersitas Bituricensis. Anno i 61. instituta est tandem Vniuersitas Bituricensis cuius ere ctioni Parisiensis & Aurelianensis pro posse obstiterant annis prioribus. Primus autem ibi publice docere aggressus est M. Io. Be in huius no strae alumnus & paulo ante Nat. Gallic Procurator. Paulus II. Pontifex eam Privilegijs gaudere voluit , quibus gaudent aliae Universitates. Talesque sunt eius litterae.
PΑvLvs Episcopus seruus seruorum Dei ad perpetuam Rei me in
riam. Et si a summo rerum omnium Conditore, cuius inaestimabili prouidentia cuncta miro ordine disponuntur, de a quo omnium Charis ' matum dona proueniunt ad exequendum Pontificalis ministerij debitum 'licet insufficientes meritis deputati de his quae ad fidei Catholica: Fide ' liamque profectum conferunt, sedulo nos cogitare conueniat; de lite' rarum tamen stud ijs & virorum qui incomparabilis thesauri diuina rum & humanarum rerum cognitionem apprehendere cupiunt in incrementis felicibus eo magis cogitare nos conuenit, quo ex his propulsis ignorantiae nubibus, Domini nostri & eiusdem fidei cultus prae ' tenditur, Iustitia colitur , publica quoque & priuata res utiliter geri- tur, & omnis humanae conditionis prosperitas adaugetur Decet igitur Pastoralem solicitudinem non immerito adhibere, ut huiusmodi stu, dia vigeant & continuo augeantur, per quae , sicut experientia recte , comperimus, uniuersali Ecclesiae, cunctisque Credentibus maior po
test utilitas prouenire. Quum itaque sicut nuper pro parte Charissimi in ' Christo filii nostri Ludovici Regis Francorum illustris & dilecti filij, nobilis viri Caroli Ducis Bituricensis ipsius Regis Germani nobis fuit ex , positum, ipsi eiusdem Republicae utilitati, re praesertim Ducatus ni
, turicensis ac etiam Regis Franciae incolarum, nec non aliarum partium, vicinarum habitationem qui scientiae margaritam adipisci desiderant, , laudabiliter intendentes ut ciuitate Bituricens, quae inter alias Duca - , tus Aquitaniae ciuitates primatum obtinet, tanquain in loco magis insita, gni & accommodo, liberalium artium generale studium in qualibet lita, cita Facultate, ut ibidem fides ipsa dilatetur re erudiantur indocti, seria, uetur aequitas Iudicis, vigeat ratio, illuminentur mentes simplicium & eo, rum ac quorumlibet intellectus, opitulante Altissimo, illustrentur, erigi, & stabiliri desiderant, Nos praemissia omnia, acetiam eximiam fidei deuo , tionisque constantiam quam ipsi Rex de Dux ad Nos & Romanam gentem
, dc Ecclesiam attenta meditatione pensantes, ac etiam cupientes quod Ci- , uitas ipsa scientiarum muneribus decoretur, virosque producat consili j, maturitate conspicuos, virtutum redimitos ornatibus ,&diuersarum Fa-
ultatum scient ijs eruditos, de quorum plenitudine hauriant uniuersi, alij litterarum documentis imbui appetentes, eisdem praemissis omni blas, & praecipue dictae Ciuitatis, quae ad multiplicanda sanae doctrinae germi , na, magis congrua & accommoda fore perhibetur idonei late atterita , interna meditatione pensatis, non solum ad ipsius ciuitatis, sed etiam, Regni, Ducatus, ac Regionum circa jacentium profectum paternis a , fectibus anhelantes, Regis ic Ducis fraedictorum in hac parte supplica, tionibus inclinati, ad laudem diuini nominis & propaginem fidei a rite , dichae, ipsorum quoque Regis & Ducis gloriam pariter & honorem, αυ- , thoritate Apostolica , tenore praesentium statuimus & etiam ordiri a , mus, ut de caetero in eadem Civitate Bituricens generale studium pest
683쪽
praesentes erigimus quod instar aliorum studiorum generalium tam in . Theologia de Iure Canonico atque Civili, Medicina quoque δc Artibus, os, quam alia qualibet licita facultate vigeat, qu6dque Doctores, Magistri legentes ac etiam Schol res studentes ibidem omnibus Privilegijs, li
bertatibus, de immunitatibus tam Magistris in eadem Theologia ac Do. ctoribus legentibus de studentibus in Parisiens, Tholo sensi, Pictaviens dc alijsdicti regni Vniuersitatum studijs concessis, ac etiam concedendis 'v tantur & gaudeant: Cancellarius vero Ecclesae Bituricensis pro tempo. re existens qui, ut accepimus, disponere Scholares dictae ciuitatis ab anti quo consueuit similiter Cancellarius V niuersitatis studi j Bituricensis exi uat, possitque authoritate praesentium illis qui processu temporis adeo 'litterarum studio insudauerunt de in eo profecerunt quod ad hoc idonei 'reputentur, quique in Facultate, in qua studuerunt, gradum obtinere ae docendi licentiam dc ut alios erudire valeant, Magister ij seu Doctoratus 'honorem sibi concedi petierint de per Doctores seu Magistros eiusdem 'Facultatis, in qua examinatio eorum facienda fuerit sibi vel eius vi cege. 'renti qui Doctor aut saltem Licentiatus de ipsius Ecclesia: Canonicus sit; 'aut si Can cellaria eiusde Ecclesiae li tigiosa fuerit vice gerenti per eiusdem Vniuersitatis Bituricensis Magistros de Doctores deputato praesentati, 'conuocatis tamen λlijs Magistris atque Doctoribus in eadem Facultare, post eorum diligentem examinationem , si ad hoc sufficientes δc idonei reperti fuerint, licentiam huiusmodi tribuere. ac etiam Magister ij dc Do 'ctoratus honorem libere impartiri, ita tamen quod idem Cancellarius, .. aut Vice gerens personis idoneis praesentatis de examinatis debitos, ut iapraefertur , gradus eis conuenientcs denegare non possit, vel aliquid pro eorum collatione recipere. Et si contra fecerit, sententiam cX communicationis Incurrat. Examinati vero , ut praemittitur , approbati, post- α quam in eadem Civitate Bituricensi docendi Licentiam atque honorem . . huiusmodi obtinuerint, ex tunc absque examine, siue approbatione alia, .
legendi δ: docendi tam in praedicto ipsius Ciuitatis quam in singulis alijs Ageneralibus stud ijs in quibus volueriot legere dc docero, statutis de con- suetudinibus quibuscumque contrarijs Apostolica, vel qua uis alia fir- mitate vallatis, nequaquam , obstantibus, plenam dc liberam habeant iafacultatem, de insuper quod Doctores, Magistri de Scholares V niuertitatis iaeiusdem dummodo regulares non sint, Leges publice in Scholis legere dc audire; ac in eis gradus recipere pollini nullusque nisi Doctor, aut Magi - ster, seu Licentiatus in eadem Civitate, in Medicina practicare debeat, . nisi a Professoribus Facultatis obtenta licentia, de per eos pro idoneo fue- xit approbatus. Ipsique Doctores, Magistri de Studentes litterarum stu-
dio , in eadem Vniuersitate pro tempore commorantes fructus, reddi- citus, dc prouentus omnium Beneficiorum Ecclesiasticorum quae pro tem - pore obtinuerint, quotidianis tamen distributionibus duntaxat exceptis, cicum ea integritate, per septenni uita duntaxat percipere valeant cum qua iaillos perciperent si in Ecclesiijs de locis in quibus Beneficia huiusmodi for- san fuerint, personaliter residerent. Nec ad residendum interim in eis- iadem compelli post intinuiti dictoque septennio durante, ratione Bene- cificiorum eorundem se ad Presbyteratus ordinem promoueri facere mi cinime teneantur, dummodo infra annum ad Subdiaconatus ordinem sint ..promoti . Praeterea Doctoribus, Magistris, Scbolaribus ic Studentibus ciantedictis, ut extra muros dictae Ciuitatis Bituricensis aliqua qua uis au- cithoritate ad Iudicium euocari, trahi aut conueniri nequeant, author ita- μῖς praefata tenore praesentium indulgemus. Nulli ergo omnino homi- .. num liceat hanc paginam nostrorum statuti, ordinationis, erectionis, dc o concessionis infringere , vel ei ausu temerario conir ire. Si quis aurem Ahaec attentare praesumpserit, indignationem omnipotentis Dei de Beato- ιι rum Petri 3d Pauli A postolorum eius se nouerit incursurum. Datum Ro-
iram apud sanctum Petrum anno incarnationis Dominicae i 6 . pridie AKalend. Decembris , Pontificatus nostri anno primo, &c TOm. v. u
684쪽
Hic autem annus rerum varietate memorabilis: Nam imprimis Desiderius Erasmus Rotero damus nascitur die 1 Octob. Item Ioannes Auentinus Annalium Boiorum Scriptor. Laurentius valla moritur tersae Latinitatis reparator, omnium Authorum castigator. Vnde teste Trithemio aliquis in eum mortuum ita lusit.
Nunc postqva Manes de Ius Valga premit,
Non audet Pluto merba Latina loqui
, Iuniter hunc cassi natus honore Asset; Censerem linguae sed timet ipsesuae.
In Gallia coniurationem Nobilitas secit, bellumque Ludovico Regi
intulit nomine Aoni publicidi qua de re fuse Historici nostri. Sed quod ad Vniuersitatem attinet, die io. Iulij habitis Ma thurinensibus Comiti j s. placuit adire Regem decenti ornatu atque comitatu , dc per M. Ioan Panetchair Oratorem breuiter&succinctE dicere quae Pacis erant, ipsi que os erre preces, orationes se Processiones pro felici successu se manutenentia Regni sui. Interim coniurati undique concurrunt & ad Montem-Leotheri cum committitur die 16. eiusdem mensis praelium varia fortuna. Altero hostpraelium die Rex Lutetiam reuersus multa dixisse fertur fortiter & sapienter; teste Gaguino. Secundo post praelium die, inquit, in Guitatem venit,
ubi inter coenantam dum casum fortunamqueseam conuiuis memorat, multas r-riter sapienterque locutus est, incertam instabilemque hominum conditionem risu
satis. Eebat enim litteras o supra quam Regibus mos est , erat erudit . Vnde m multos ad i obrymiandum prouocauit. Nihilominus se iterum in ho-- stem ducturum differebat. Sed a prudentibus dissi sus Parisjs se conti- ,, nuit. Habuit si quidem ad eum orationem egregiam Guillelmus Qua is drigarius Parisianus praesul, qua rerum praeteritarum memorem cum LM-M doui cum reddidisset, sequentium rationem habere hortatus est, Decro,, Regem omnia consi Iijs prouidere. Circum sie halere boni aequique amantes virosis qui ct pacis tranquillitatem feruent se besti motus modestia atque iugitia mo is rentur. Praesulis Oratione Rex adductus deligi sibi viros spectatos iuber 'is qui ad eius consilium quoque die una cum caeteris veteribus consiliarijsis accederent. Itaque ex Ciuibin sex λ ex Partamenti Senatu totidem ἰ exque M PARisi EN si SCHOLA pari numero probati homines id negotν receperunt.
Eadem ipsa die quae erat 18. Iulij Vniuersitas , facta ad D. Catharinaedo Valle Scholarium solemni supplicatione in regressu Regem adit tunc in
sacra Capella consistentern , eiusque nomine verba fecit M. Ioan . Panez-chair, astum pio hoc themate Aeneis fus Deus Patrum no ortim qui talem voluntatem dedit in cor Rest ut clari Dei domum suam, & Regis animum ad pacem ut potuit, inclinare conatus est, ad memoriam reducens quomodo vul- genitus Dei sitius ut pacem reformaret inter Deum se hominem, seipsum exin niuilforma erui accipiens, si Vt quanto maior erat si se humiliaret, tarito maiorem consequeretur gloriam. Respondit vero Rex se semper po tum Disse media pacti quaerere, iniurias Mi istatin condonare, O si quas intulisset, iras paviis reparare. Die ultima eiusdem mensis Rector,comitantibus proceribus, adit Fr-ciae Cancellarium,& ad eum nomine publico M. Guill . Eurardi verba fecit ad pacem seniliter inducens, assumpto themate Constitues eos Principes. Ab eo vero benignissime excepti sunt, eccum ingenua liberalique gratiarum actione. Paulo post Rex Rotomagum profectus notum fecit Vniuersitati se Augensem Comitem constituisse Parisiorum Gubernatorem, eique volitictanquam sibi pareri. Lectae sunt litterae Regiae die i7. Augusti, iniunctum que M. Guill de Castro sorti Nauarricae Domus Archididaschalo eum nomine Universitatis salutare. Interim conuolant Coniurati, suburbia
685쪽
occupant, omnia vastant de diripiunt, omnia terrore replent. Hinc Carolus Frateri egis quadruplices litteras mittit,ad Ciues,ad Par lamentum ad i 61. Clerum & ad uniuersitate, invitatque ad pacem. Init ur in urbe consilium,&die ri. Aug destinat Vm uersitas legatos ad Principes cum legatis caeterorum Vrbis ordinum uel si os porro, lacobum Iunium, Ioannem Luillier, lo. de Montigma co de Engueranum de Parenti Doctorem Medicum. Prosecti
ad Nemus Vincennaria, ubi Dux Biturigit castra posuerat, quae esset mens Principum intelligunt, referuntque die 1 . ex parte diciorum Prancipum per organam D. Comitis de Dunou fuisse propositum, quod propter deordinationem tuis Regni in Ecclesia, in I titio, in Nobilibus cfi Popularibus veneranto congregati erant circum istam Civitatem, ex pellantes Regem, ut ab eodem Rese obtinere possent reformationem fieri, O tres status ad id agendum congrega- sari, in mi hoc fieri petentes se reqvirentes ac adiunctionem ex parte dic Ovitalis o Communitatum eiusdem sibi praeseri crassi entiam , alioquin erunt
factura vi armorum quod Deus eas consuleret.
Habito hoc responso dubia Vniuersias quid consilij caperet, tandem statuit alijs urbis Corporibus se se conformare. Et die 11. in Collegio
Nauarrico solemnem Millam pro pace & concordia celebrat. Demum eadem die instantibus Coniuratis respondet. Regem abesse, orem rediturum, apud eum vero fa Iaram Vniuersitatem pro pace quidquidposset. I ia terim vero Comes Augensis Milites inomnibus urbis stationibus collocat, im-- m. in Collegi j, , quamobrem congregata Vniuersitas die 27. decernit . eundam fore ad D. Comitem Augi de sibi remonstrandam fore qualiter su- premus D. noster Rex eum nobis dedit Prptectorem dc refugium in tri- .. bulationibus nostris persuas litteras, ideoque eidem supplicandum qua tatenus dictis Collegiis prouideret. Item etiam ad D. Praepositum Paris. Conseruatorem nostrum de ad eos de villa&eosdem requirendum prout . . supra. Quos etiam in exitu dictae Congregationis dictus D. Rector con- gregatos ess e intellexit omnes in Camera consilij in Palatio , ideo eos Aadiuit cum solemnibus Deputatis. Atque ut Cameram praedictam intra-
vitta dictos D. Comitem dc alios inuenit, eisdem supplicauit laudabiliter cita virtuose proponens verbum Propheticum assumens proa hemate: o cipter Fratres meos o proximos meos loquebar pacem de te, valde cleganter il talud deducens, de praedictis Dominis remonstrans incon ementiam crincom- patibilitatem armatorum se Scholarium , prouisionem requirendo. Tandem iapolliciti sunt se curaturos ne Coergia , aut Scholares incommodum terentur.
Imjs angust ijs vrbe posita, Rex accurrit, deque Pace cum Coniuratis agit,& tandem conuenit. Ergo die penultima Octobris proclamatur in Urbe horai. pomeridiana. Sequentibus autem diebus deliberatur de laolutandis Principibus. Die 6. Nouemb. aditur Dux Borbonius, ad quem Fx. Ioannes Bartholomaei Minorita elegantem habet orationem. Die'. Dux Calabriae ad quem similiter M. Laurentius de Colonia Doctor Theologus assumpto Themate David sidens in thedra sapientismus inter tro
His peractis Rex de recuperanda Normania cogitat, Rotomagum redit, unde dat ad Vniuersitates litteras, quas ipsa i3. Decemb. legit, de iapaulo posis . Ian. alias quibus consilium suum mentemque aperiebar, ta ita aliter Ducatus Normaniae essetannexus Coronae, ide5que non poterat iacum alienare sine periurio clim in sua creatione iurasset Obseruare hono . .. xem & integritatem Coronae, nec non ita tuta de ordinationes factas super citiis a suis Praedecessoribus, etsi pronus erat conserri D. Κarolo Franciae .. Fratri suo pro aliquo tempore, fuerat ad euitandum maius in conue . . Mi Cris. Quapropter hortabatur quod non deberemus mirari si dictum iso MCatum in trasset manu armata, innuens quod hoc fecerat ex con silici ci maiorum de suo sanguine. Quibus auditis imprimis, deliberauit Univer sitas regractando affectuosissim E supremo D. nostro Regi de communi- rica ricine suarum litterarum, α placuit quod conficerentur litterae in qui- talaias Contineretur qualiter congratulabamur suos elici successui, nec non ci
686쪽
recommendatio Oratoris nostri qui erga Regiam Majestatem pro tunei s . V erat, i c. ' . Die i 3. mensis Marti; cum conuocata fuisset apud Mathurinenses a M. Ioanne Milonis Rectore praeclara Facultas Artium, lectae sunt litterae
Universitatis Aurelianensis, quibus rogabatur Universitas Parisiensis pro posse intercedere quominus Bituris uniuersitas, constitueretur, prout Rex Biturigibus concesserat. His audit is placuit Facultati. Artium in tercedere approbationi Litterarum Reniarum apud Senatam Parisien sem, imo rogare, ne quod alias factum tuerat Senatusconsultum aduer sus Bi turges, reuocaretur quin imo Senatus Universitati sese adiungeret, atque ad Regem ea de re scriberet. Die i'. eiusdem mensis in Comit ijs Vniuersitatis lectae sunt quaedam Theses &Propositiones Nominalium quas sustinuerat M. Ioannes Fabriin Vico Stramineo:& unanimi omnium Facultatum consensu remissae sunt ad Facultatum Artium ut eas examinaret antequam de ijs sta tueret sacer Theologorum ordo. Sic enim M. Ioannes de Valle Procurator Nationis Galli scribit in veteri Codice. Quoads. arti c. conclusum est quod ad Faear
tatem Artium propositiones posit .c primo remitterentur a visitandum per notibiles Deputatos Regentes eiusdem Facultatis antequam altiori Facultari 2 eo
Asiae ct alijs remitterentur, o, quidquam de ijs cognoscerent. Vlterius ad hunc annum notare conuenit M. Andream Pel E qui circaan. i 3 o. & deinde rexit in Artibus, ec Nationis Gall. Procurator fuit electus . . Maij i so. postea Curiae senatorem factum non dedignatum assumere Tribus Turonensis in praedrina Natione Decanatum. Sic enim scribit M. Ioan . Clerici Procurator ad diem 2 . Iuli jan. I 63. Aa. pr dii Io, die Mercuris a . prae icti mensis Iulij conuocaui Prouinciam Turonensem apud S. Matth. ad conferendam Claxem Decani eiusdem Prouinciae tertia dia praedicti mensis defunEm, isti qui dictae Prouinciae Senior inueniretur esse sibi de
beretur. Tandem ex deliberatione Suppositoram ei dem Prouinciae inue uis est O electis Decianus veneri cse circundiario vir, ac D. M. Andre., Peti Ctiriae D. nostra Regis Con tiarius, cui praedusam Clauem Decanatus tradari esse peri Pius traditionem eundem in posse Sonem dicti Dςcanatus posui induxi, recepto prim ab eo juramento in talibus fieri debito. Anno i 66. cum Rex Vniuersitati mandasset, ut libros quosdam Arti, Magicae a M. Arnoldo des Maresis Astronomo compositos examinaret,
an consoni forent fidei & Doctrinae Christianae, ideoque selecti filassene ex omni Facultate & Natione quidam Magistri die 16. Octob. tandemio Noue in b. renunciarunt Vniuersitati apud Mathurinenses congregatae in ijs libris contineri multas superstitiones, multas contu rationes, ac daemonum inuocationes manifestas & horribiles, multas insuper laterites haereses & idololatrias certissimas. Quamobrem eos damnauit Uni uersitas, suamque Censuratra Regi significauit per M. Thomam de Courcellis De sanum Theologicae Facultatis qui quia tamen hoc munere defungi non potuit su bsii tui t M. Ioannem Luyllier. Tunc erat Procurator Nationis Gallicanae M. Guill . Ficheti qui in veteri Codice Procura torum Nationis Gallic. tum rem praedictam, tum etiam celebrationem Missae& recitationem Vigiliarum pro anima ae functi M. Roberti de Sor- bona quondam Nationis Gallie .suppositi sta tutam fuisse eodem actu clo se cet his verbis. Decimo die Nouemo. anni prius annotati si 66.ὶ Urit - , , uersitatis Paris. Congregatio apud S. Mathurini Ecclesam super 3. arti c. se habita est. i. Audita est accurata diligentia Deputatorum in examine ii H brorum quondam M. Arnoldi des Marests a Rege Universitati transmis o sorum, & quae acta erant D. Decanus Parisiensis recitauit omnium De ,, putatorum nomine. Deinde quaedam iniuriae Notario cuidam per Clierio res Regios illatae, recitatae per Rectorem fuerunt, quem vitruserant irari Carceres, propterea quod litteras Mandatorias Conseruationis exenoe -
,, batur. 3. Loco pro supplicationibus affuit quidam postulans Gradiis ,, litteras testimoniales. Natio autem Franciae super bis deliberatura iiii οὐ
687쪽
sedem suam venit.Vbi per Procuratorem repetitis pr notatis articulis ad lectus est specialis articulus ad ipsam Nationem attinens, videlicet quod iram viri probatismi se memoriae celum M. Roberti de Sorbona sacrarum titu irarum quondam Professori ac Conmffamatirasmi de S, Mona Fundatoris obiici,
quotannas lucra o A. Martint Turonensis celebretur per mine tisico in υι- Ρgitia S. Afarrini, O cium mortuorum, qu.ν vigiliae appePantur, decuniari soleant Ρpraesente Rectore se Procuratoribus Nationy, quo placeat Marioni deinceps fieri refusiones, seu digributiones duorum denariorum Parasi e tu pro quolibet Regente Pqui Canatus interfuerit; attento quoae aliae Nationes hoc itidem faciunt. Opse terea aliud, quodiueFandatomorigi= Sorbonae tam nominiatur alumnus Franciae Nationis extitit,dum υiuere suntque in ipso Sorbonae Coggesto Γι praehonoristi
caeteris Nationib-r fuit etiam, ita altas iamdudum fastam, vi antiquiores sese vidisse .rmabant, qui distribatione eri in Vigilys sui Obitui fatebantur. AD Psuit & M. Ioannes Parchem inter supplicans Nationi adium tionem in 'quadam causa incepta in Castelleio contra quosdam, ut aiebat, pertur- 'bantes eum in administratione Ossici; Procuratoris Collegi j Plex iacen. 'sis. Propos iis omnibus quae huc usque scripsimus, ita Nationi placuit con sultationem habere. Egit gratias permaximas DD. De putatis qui ope. 'rose praenominatos libros vi sitarunt. Ex quibus quidem libris nullus o n. 'nino inuentus fuit carens labe superstitionis: quemadmodum Decanus 'Paris. ore quasi omnium Deputatorum retulerat. Placuit praeterea for 'mula cuiusdam Epistolae transmittendae Regi quam ante nominatus Deia' canus legerat in conspectu Universitatis. Dedit Natio deputauitque Prae 'fatum D. De canum futurum Legatum ad Regem super materia dictorum 'librorum , adiecto quod speciales etiam articulos circa suppositorum Ρprouisionem exequeretur apud Regem. Quod si forte propter senium 'nolit dictae legationis onus suscipere, voluit Natio eloquentissimum vi 'rum M. Ioannem Luillier Theologalem Doctorem fore Legatum. Dein 'de quoad materiam r. articuli, voluit Natio dictos Clientes per Conser 'Datorem excommunicandos, nisi iniuriam illatam de Notario & Vniver stati satisfactione condigna aboleant. Et quoniam antiquit, erat Procu. '
rator quidam communis totius metuesitatis etiam praeter Promotorem. pla it
Nationi quod D. Reflor congreset Universitatem ad eligendum eiusmodi Procu- 'ratorem oetiam Promotorem,si sit opus. Propterea quod D. Promotor hodiernus 'senio fractus incio nequit suo satisfacere. Concessit praeterea litteram Gra 'dus supplicanti, Concessit perinde supplicationem M. Ioannis Parche- 'minier, dedit enim ei adiunctionem ut postulabat. Quo vero ad mare mam obitus quondam M. Roberti de Sorbona, voluit unanimiter Natio quod etiam in vigilijs praefati obitus fiant distributiones omnibus Regen tibus de Natione more solito comparentibus, videlicet in Cappa Regen- . tiae. Et ita fieri multi ex antiquioribus Magistris se vidisse a firmabant. .. Ideo in perpetuum fiant distributiones & in Vigilijs & in crastino in is Missa quae pro eo celebratur. Idcirco omnibus qui in vigiliis assuerant iapridie, feci per Bidelium distribui pecunias. Et ita fore obseruandum iaconclusi.
Item hoc anno De putati sunt nonnulli graues & docti viri qui Col
legia lustrarent, atque ad Nationes lustrationis suae rationem referrent,
idque ob Doctrinam Guillelmi O Rami, & consimiles, quae proh doloris scribit Roerius Procurator Nat. Gallic. in sicut mala vi amae radix in rigro senili Universitatis Parisiensis inceperat pustulare. Notandum vero quod scribit idem Fichetus ad diem 1 . Nouemb. de Areformandorum Collegiorum iure, quod ad singulas Nationes pertine- iabat. M. Simon de Chutaeνo nomine Procuratorio M. IO. Lat homi & quo iarundam Magistrorum & Scholarium in littera procurationis per eum iaexhibitae contentorum, requirens ut Natio quae habet ius & semper ha- ..buit super Collegiis eiusdem Nationis, velit prouidere de bono & ido- neo Magi stro. Collegio de Marchia, & etiam tueri & defendere, sicut de Aalias fuerat in Natione conclusum in ossicio Capellaniae dicti Collegi j ia
688쪽
praenominatum M. Io. Lat homi contra quoscumque eundem in ossicio 1 66. V illo perturbantes. Et praefatus M. Simon nomine Procuratorio in quo γ' libet alio modo, quo melius potest, nominauit tanquam idoneum ad oc
ficium Magistri praenominati Collegii 'sener . virum M. Io. de Roserij, D in Artibus Magistrum & in Theologi ac calarium formatam. Quem v M. Ioan . de Roserijs unanimiter & via Spiritus- Sancti omnes Magistri praefatae Nationis ibi solemniter per Bidelium congregati in Magistrum' se Principalem & Gubernatorem dicti Collegia Marchiae elegerunt. Et is etiam praefatum M. Io. Latho mi in sua Capellania tueri voluerunt & de ,, fendere, de in praefato Capellaniae ossicio omnibus modis quietum & sine
se turbatione remanere voluerunt. Et quia Natio habet Privilegiam , seu con
,, saeiadinem o visitandi est reformandi se ini tuendi se destituendi Bur in os
se Procuratores o Magistros quorumcunque Cozegiorum Ab ambitu LEM N a se tionis Olarisdictione contentorum, &etiam ius loco illorum alios instituen
is di, voluit Natio non obstantibus quibuscumque, qui vel Magistri, velis Procuratoris, vel Capellani loco se ingerunt, quod dictus de Roserij, ,, tanquam verus de indubitatus Magister dicto Collegio praeficiatur & peris Procuratorem, vel alium nomine Nationis in possessionem pacificam di is cti Collegii instituatur, collocetur id mittatur, & dictum Latho mi simi se liter in ossicio Capellani defendatur nomine & Nationis authoritate ,, Et haec omnia quoniam uno omnium consensu deliberata sunt, ita con- ,, clus , G. Ficheti. Huicce conclusioni intercessit M. Michael Minici ardi Primarius eius
dem Collegij, sed cum in Comitijs diei 3. Decemb. iussus fuisset edere
suae rationes intercessionis, hoc tantum dixit se postulare uti iam a Coia legi j seruarentur informa, & ea Natio seruari quoque voluit. Porro hoc anno graui pestilentia vexata est Ciuitas Parisiensis, neci caruit eo malo Academia quae poene Magistris de Scholasticis viduata est
cuius rei etiam meminit Gaguinus lib. io . Gravis, inquit , per eos dies anni salutis I ss. pestilentia Parabsos vexavit: in Guitate enim se vicino territorio quadraginta mi Eia absumpta fuisse referuntur; quo morbo Arnoldus Ludovici ronomus se Medicinae artu complures Prose ores interiere., Anni r 67. initio redierunt a Rege qui tum Rotomagi morabatur 1 67- Oratores Viriuersitatis, cum ipsius Liti cris pauco verborum complexu conscriptis, reliqua habentes in mandatis quae Universitati exponerent, praesertim vero Rex querebatur fuisse aliquos V niuersitatis alumnos turbulentos, qui Coniuratorum&hostium suorum partibus favissent de sa- uerent potius quam suis. Res haec acta est Procuratore Nationis Gallicanae M Petro Cheuallier, qui in veteri Codice se scribit. Die Lunae Aprilis 17. eiusdem anni si s .) fuit alma mater Parisiensis,, Vniuersitas per honorandum D. Rectorem apud S. Mathurinum solemis niter congregata super 3. art. Quantum ad i. lucide explanavit praefatus,, D. Rector quae ex parte Domini nostri Regis Francorum illustrissimi de ,, supra scriptis suis Oriciarijs, seu Commissarijs coram solemnibus Depώ- tutu, praesentibuου . Procuratoribus in aula S. Mathurini, in qua solet sedere,, pro tribunali Iudex Curiae Conservatricis di ZM Vniuersi talis explicata atque ,, patefacta fuere. Tria enim serie relatarunt. Primitus quod supremus D. ,, noster Rex paterno succensus amore erga filiam suam immortalem Vni-M uersitatem Parisiensem, apud summum Pontificem Paulum obnixe cla- in borari fecerat per suos Legatos clarissimos , per quos obedientiam ei-
is dem Patri summo delegarat ad optimam prouisonem pro dicta sua filia
is habendam, nec plenariam obedientiam praestare voluerat, verum solamis filialem, usque rem ipsam finem duxi siet ad optatum . quam quidem pro-H uisionem, ut scribebat praelibatus Pontifex summus, se largiturum pol - , , licitus erat, atque statuerat vi Archiepiscopus Mediolanensis in dilatE,, Gallorum ad Regna excelsa se transferret, ubi cum illustrissimis necnociis prudentibus viris publicam pro re Gallicana curam fidissim P gerentibus
i concordata foederaque compangeret, tam circa plenariam habendam obedientiam.
689쪽
obedientiam, quam circa Clericorum Regni, praesertim Vniuersitatis almae Paris. Prouisionem concedendam, etiam iuxta articulos per dictae r 67. Vniuersitatis Doctores & Magistros consectos, vel conficiendos Bigulo
fecundam Graduum ordinem copiose prouidendo.
Secundo rogitarunt ex parte supremi D nostri Regis ne inde Studen tes huius Universitatis inclytae veterem inciderent in errorem, quo non- nunquam visi sunt super Principum discrimine nimium effrenate decer tare , alij verbo, reliqui scripto, caeteri autem Lectione atque Sermone publico potius fauentes parti aduersae quam Regiae. Qi ob res aduer sariorum furor tyrannicus interdum feruidi is exarsit. Hortabatur igi. tur si quidquam disserentiae inter Principes, quod Dominus non permit. Diat, oriretur, ne aliqui Suppositorum Vniver sitatu quouis modo murmurare praesumerent, aut adIjcere cos quendo, aut comminando, aut legendo, aut prae
dicando, aut etiam parentibus rescribendo , sed de studio suo duntaxisi fotirin sint, βαb grauisma poenὰ delinquentibus in hac re inigenda. Verum si qui nu '
per essent qui formidarent ne forte affectu, pietate, aut alio motivo va lerent cordis ac linguae prope fore compotes, ex nunc recederent ut tu- 'tilis futura pericula vitarent. At si quotquot sunt in eadem Vniuersitate V versantes, sub ea tranquillitate verborum vivere firmiter decreuerint, eos ab omni exitio praedictus D. noster Rex praeseruare spopondit, unde cunque etiam ortum duxerint: imo si forte tempore etiam turbido atque bellicoso re patriare aliqui urgerentur, promittit Rex illos usque ad pa. 'rentes etiam hostiles facere conduci sub omni possibili tutamine Tertio expresserunt quod inter V niuersitatis statuta unum immisce V . tur, quod impraesentiarum non practicatur, ut videlicet in noua Recto ris creatione sit semper unus Regius Osticiarius qui ex parte D. nostri 'Regis nouuio Rectorem cum alijs assistentibus habeat ad Iuramenta re cipere: Non enim decet, ut ferebant, quod quouis modo disponatur de Filia, Patre nesciente. Ea propter optat & vult D. noster Rex illud amodo in 'posterum esse practicandum, consentiens tamen ut it tim Ossciam νι eligat uersitas , qui etiam sit de eius gremio, si voluerit talem eligere. Vult itaque
D. noster Rex, vi ibidem explanarunt, praefatam Filiam suam ad plenum omnibus & singulis suis libertatibus ac franchisijs perfrui, &c.
Quantum ad 1. art. praedictus D. Rector uberanti facunditate narra.
uit qualiter i pse solemnibus Deputatis comitatus diebus a paucis D. Comitem Dunensem intimum Vniuersitatis Benefactorem adierat, ad eius memoriam lucidissimam renouandam super prouisione Vniuersitatis medio sui impetranda. Quibus auditis coepit ornatissime inclytus Comes ille matrem Vniuersitatem usque super astra extollere, offerens se omnibus vijs dictae Vniuersitati sore seruiturum , nec non viribus totis prouisio.
nem suam procuraturum, tum apud Regem , tum apud caeteros qui rei tantae operam dare valebunt. Et magno percussus amore consilium de
dit inquiens certum esse Mediolanensem Archiepiscopum ad Regiam ..Majestatem satis cito venturum fore, ut cum ipso D. Rege paciscatur, iaque in indubie blandiciae italicae permulcebunt dc vincent, ut in partem iasibi utiliorem mentem Regiam pertrahat. Idcirco si Prior Regem allo- . . que tur, timendum e st ne aduentui eius in partem ficctat Vniuersitati im- .. prosperam. Quapropter consuluit ut nonnulli Ambassatores ad Regem iamitterentur ex parte Vniuersitatis Legatum illum praeuenientes, maΣi- me eo tempore quo i pse D. Comes cum D. nostro Rege esset, &ibi par- re ex una pro Vniuersitate ipsemet clamaret, dc Amballiatores parte ex iaaltera, adeo ut cogeretur animus Regius in partes V niuersitatis descen-
Quantum ad i. igitur Natio ad partem solemniter congregata summo. iapere Regiae Majestati repractata est de bono zelo paterno ei impenso, de cide liberauit quantum ad illa duo quae DD. Commissar ij deinde require- bant, quod ipsa unanimiter, ac sponte ita voluit, vult & volet facere, imo iam ulto maiora, sicut optat Regia Majestas. Nempe verba, murmura super cia Om. V. R Rrr
690쪽
V Principum factis, penitὰs omnibus Osingulis suis Suppositis,sub gra ilωprnis,
I 6 . '' nec non publica priuatione, ac turpi resedtione inhibendo, pridis tam etiam D-V tutum deinceps posticando, dummodo citer a priuilegi .i ab usu sepractica lapsa
P pariter in prasticam reuocentur.
V Quantum ad 3. re gradiata est summopere illi egregio Comiti de amo V re, de Beneficio , de labore per eum di hae Universitati impertito ,&suo' consilio prouidissime acquiescendum omnino fore deliberauit. Addidit
V tamen quod Ambassiatores in pauco essent numero , Vnus Theologus vi V delicet & unus Artista de Natione Gallicana duntaxat. Eodem anno cum Rex ad terrorem incutiendum hostibus, Cives P a risienses armari iussissiet, de ab ijs qui armorum negotio praefecti erant, in
iunctum fuisset Universitati arma similiter capere, & in Collegisis sui,
armorum ossicinam pati , quia ab hostibus timor erat, Vniuersitas die Sabbati i8. Iulis congregata fortiter ei rei obstitit , qua de sic scribit M.' Hugo de Virduno Procurator Nationis Gall. Anno praescripto , die ve-' ro Sabbati i8. Iulii fuit veneranda parens Vniuersitas apud S. Mathuri ' num solemniter congregata super h. arti c. Primus fuit ad audiendum acta' & dicta in Camera Computorum per D D. De putatos a dicta Vniuersita- V te cum D D. Consiliarqs Regijs de Commi Tarijs super armorum nego- gotio & ad ulterius super hoc prouidendum. Secundus arti c. fuit com V munis supplicationum & iniuriarum. Quantum ad hunc supplicauit D. ' Procurator venerandae Nationis Picardiae pro litteris recommendatorijs' ad D. Episcopum Belua censem , cuius supplicatio Natione admisita est, dum tamen ipsae litterae in V niuersitate legantur. Quantum vero ad i. arti c. quanquam ostenso plan E per Reuerenduin V D. N M. nostrum M. Ioannem Pan et char petitionem DD. Commi Tariorum professioni atque statui Scholastico contrariam esse , ijdem Domini exposuissent se nos nolle ad deferendum arma inuasi ua, sed solumia defensilua pro necessitate, si forsitan occurrat, coercere ; nec adhuc Leintelligere huic iugo subi j ciendos indi Terenter omnes, sed solum eos qui mansionem fixam, cum, larem Parisius possidentes, sussicientem pro hoc habent facultatem, A nobis quoque ipsis de ex nostris Commissa si rios quosdam fore deligendos qui hos inscriberent, de eorum nomina dictis Dominis deportarent, Nullo tamen pacto sicut nec alias, placuit si dictae venerandae matri Nationi Gallicanae dicto iugo se subiectam iri. u inpotius deliberauit, sicut o prius Deputatos notabiles de si utis Eacultatibus se Nationibus ad praefatos Dominos esse transmittendum, arma spiritualia pro tuitione sesalute supremi Domini nostri Regis atque inclytae 'bis huius oblaturos distar que nunqua contra pro sonem es conscien iam nouram a nobis, vi vel petitioni eorum assensum, vel operam cuiuscumque de gremio noso eoa Iouiis super hoc negotio datum iri. Sed si visum fuerit eis petitionem suam, nec , statui nostro nec conscientiae derogare, a sant ipsi nobiscum secundum , discretionem suam. Nos tanquam fili j obedientes supremo Patri nostrois in nomine Domini cum patientia possidebimus animas nostras , onus ha ius nego iij omne humeris suis imponentes. M. Guill Fichetus socius Sorbonicus tunc Rector ex eo Regi inuisus fuit, quod V niuersitatem ab armandis Scholasticis dehortari ausiis fuimet: cuius rei meminit Gaguinus praedicti Ficheri discipulus lib. io. Hist. Conatus est Rex ιί, diebus
Schola Par ensi deles fos habere Armatos, quibas ad belli necestates uteretur. Fraeerat autem Scholae Re lor Gui P. Fluetus magni animi vir, do bina dicendi arte potens, qui in caligine iacentibus Humanitatis studiys lumen me aetate attulit, excitauitque complures Latine discere o eleganter loqui. Hic igitur acceptis a Rege de armandis Scholasticis litteris, Contione generali habita disertam habuit orationem, qua veritus es non repugnantem Ludoaico sententiam dicere e qua maxime probatus atque clarus factus est.
Die 11 eiusdem mensis & anni congregata fuit a Rectore Vniuersitas apud Mathurinenses ad audiendas querelas quasdam summi Pontificis cleConseruatore Privilegiorum Apostolicorum : item dc Responsa DD.