Gabrielis A Fonseca Lusitani ... Medici oeconomia. In qua omnia quae ad perfecti medici munus attinent breuibus explanantur. ..

111쪽

Oeconomia. 'γuersam transcendebant praesagiendi doctrinam. Quod maxime tunc accidit,ubῖ quid diuinum inest in morbis , quia Vivir sapiens tradit, occultat saepe morbo.

rum euentum Deus, unde non raro mortis salutisue cauis sub diuersa specie latent . Quamuis ergo ex fidissimis Hyppocratis oraculis certa mors languenti immineat, non tamen ob id a salutaribus praesidiis, quibus prius innitebamur discedendum, quia ut sidus oraculorum interpres Galenus noster super ipsa di. serte admonuit: Necessaria: Hyppocra tis leges nunquam raros excludunt casus,nec perpetuu aliquod medicinam admittere posse quotidiano discimus via; quod certe non ipsius artis, sed humanae imbecillitatis in tanta corporum Varie tale soboles est.

112쪽

'3 Medici

Conjultationem Medico necessariam, qua-

I omnis ratio, & institutio vitae adiumenta hominum desiderat,sique omnia Regna , ciuitates, nationes, & in arduis grauibusque rebus ad consultationem tanquam ad quidquam sacrum consu-giunt,quid de medicina existimandum, in qua dissicillima adeo pertractantur ,-t non raro morborum cognitio diuina

tioni sere proxima sit, tam que grauic ma, ut in curando erroris finis iape sit ipsius animantis internecio Quamuis ergo qui curationi prεe octrina udicio,

ac experientia excel lat, non tamen sibi ipsi fidens dum laborantis vita in magno versatur di scrimine, consultationes deuitet, seu contemnat, nam via stulti: γ inquit

113쪽

Oeconomia. ν'

inquit sapiens recta in oculis eius, qui

autem sapiens est,audit consilia; Quamuis ergo medicus talis sit, qualem nuper descripsimus, cum tamen homo existae facile errare, labi potest, omni namque copiae,inquit prudens Senex inopia inest, nemo est enim mortalium authore Seneca, quem non aliqua pars ignorantiae attingat, hanc contagionem ex ipsa mortalitate traximus ι quare errorem in homine quamuis sapientissimo calum.

niari, est toti ipsi mortalitati conuitium facerrimerito ergo a phylosophorum facile principe ad Regem vere Magnum fuit conscriptum Regium hoc dogma , consiliari eorum quae inter homines di. uinissimum est ; quod recte animadueris etens prius prudentissimus praeceptor noster consultationem a medico necessario esse amplectendam,dum morbi vis urget hisce persuadet verbis; nec indecore se ille geret medicus, qui cum in angusto illi esse videantur apud aegros res praesen G a tes

114쪽

Ioo Mediei

tes maxime im peritia illi tenebras ossiit dente, alios insuper accersiri iusserit, ut collatis amice rationibus historia aegri recte pervestigetur, & illi mutuam optatam conserant in auxiliorum copiam; oytimo ergo prudentis Senis consilio obtemperent,quicumque legitimae eius doctrinae sectatores esse profitentur;& ne in morbis dubiis, ac undequaque periculo. sis capitalis inscitiae merito damnentur,

adsumant in partem curarum alios, sapientia usuque in urbe clariores, nec v-nius mente esse tunc tantae molis capacem ultro fateantur, memores sapientis

edicti, quod ubi fuerit superbia ibi erit& contumelia, ubi autem est humilitas ibi est sapientia; nunquam ergo in drubiis grauibusque morbis sagax medicus

alterius opem contemnat . Nam dum

aegrotantem sevissima torquent symptomata,viresque ob morbi serociam ian languidiores insigniter atteruntur, sortiusque in dies morbus inualescit, aegr tantis

115쪽

Oeconomia. IOItantis assines non minus timore, quam maestitia confusi,ob imminens vitae periculum intenti semper in medicum tristia ora tenent , ac ipsum velut praesentis damni participem quamuis innoxie cladamnant, ac urgent; quare tunc pluri- man ob consilii inopiam,&o b summam animi perturbationem a variis undique iactati,salubria medico licet erudicto effugere praesidia & consilia, nec unius scientia in tanta trepidatione posse cuncta complecti, quis ignoret Consultoribus ergo tunc opus est;tum q uia, ut diximus , in rebus magnis ac arduis,pauca unus uidet,multaque necessaria omittit, tum quia dissipantur cogitationes inquit sapiens ubi non est consilium, ubi uero sunt plures consiliarii cofirmantur, tu deniq; quia laborantis assines ac eius amici optimi medici munere eousque te fuisse perlanctum consuIendo ab ipsis audiant consultoribus; unde culpam in morbi uehementiam,ac prauitatem nou

. 3 in te

116쪽

-n te ipsum reiiciant. Consultorum igitur consilia cum aegrotantis salutem prometa gerendorum semper sint habitura, non solum peritorum , sed etiam veracium , pariterque proborum aliis semper praeserantur, quibus semper consulistationis gubernaculum, lex diuina sit; hi namque vita integerrimi , doctrinaque celeberrimi nihil falso blandientes,odio.

ue celantes puram, ac limpidam semper proserent veritatem, libereq; quae armotis profutura existimabunt semper ex ponent, ac constanter si opus fuerit ipsa tuebuntur, Unamque tandem iacentis salutem prae oculis semper hab bunt. iQuare qui aegroti curationi praeest,ut tales sibi advocentur adiutores pro viribus curet, qui simul & suis,& aegrotantis. rebus absque dubio proderunt humaniter consulentes; quibus fideliter tum moibi historiam , tum quoque hactenus ab ipso peracta sum a ver irate ac dilige n. tiae narrabit, ut cuncti unanimes fida

117쪽

Oeconomia. I 3 enarratione innixi singula agitantes uti. liter aegrotantis vitae prospicere valeant. Admoneo tamen artificem nostrum, ut inconsulendo summa eius fulgeat doctrina, prudentia,ingeniique acumemestetenim, ut vera fatear, hic consultationis campus,in quo ab omnibus dignoscetur noster Athleta,quare magna cum dextearitate propositam doctorum metam at tingere contendat . Consultationi ta4men velut rei grauissimae nunquam astautes affinesve praesentes admittantur ; id namque valde perniciosum medicis &infirmis multoties fuisse usus edocuit, non tantum ob discordiam quae saepe in ter medicos consulentes nasci solet, unde summopere ob astantibus damnantur ipsi de aegrotantium vita contentiose altercantes ; sed etiam quod in grauium virorum consessu multoties turpe, ac pudendum medico Videatur a propria quamuis falsa discedere sententia, unde unusquisque coram astantibus suam

118쪽

pertinaciter tuebitur sententiam quamuis sorsan aegroto perniciosam, ne ab as sidentibus parui fiat, dum alterius veriorem sequitur; quam tamen dum consua. sores soli erunt libenter amplexabitur; si ergo assinium astantiumque praesentia saepe publicis medicorum consiliis offecit, ossicietque, merito tanquam pessimum iudicii consulentis venenum semper deuitabitur; haec ergo tam necessaria medicis lex inuiolata ubique ab omnibus seruetur, cum in ea plerumque aegrotantis salus sata esse uideatur. Post conissultationem autem quae unanimiter in ipsa ad aegrotantis 1alutem suerunt decreta inter ipsos, senior astantibus tantum assinibusque grauiter enarret,ueraq; tam ad curationem quam ad praesagium

attinentia exponat; infirmo autem ea

tantum aperiet, quae ipsius animum ad salutis spem subleuare ualeant. Sed cum haec loca illa plana sint per quq into eX- pandi possunt consultorum uela, uada

119쪽

Oeconomia. Iosiam & seopulos adnotabo, quae summoripere ne in ipsa turpiter impingat cauere debebit noster artifex , quae sequenti audies capite. βuaepeculiariter eonsultoribus visanda , aptique ad hoc consulendi munus d

cernuntur.

CAP. XIII.

6piςptissimum dicunt esse eum

sapientes uiri, cui quod opus est, ipsi ueniat in mentem a sproxime accedere illum , qui alterius bene inuentis obtemperet; qui autem nec ipse consulere, nec alteri parere scit extremi esse ingenii; de quo utare scriptum, cum fatuis consilium non habeas, non enim poterunt diligere,nisi quae eis placent: Quamuis ergo noster artifex inter primos recenseri conari deribet, inter secundos tamen ab ipsa rei uer ritate

120쪽

ro 6 Medici

state talium graduum iusta dispensa. trice interdum collocari benigne ferat , nedum iniuste ad primum honoris gradum adspirat, in dedecoris solium iuste cadat. Qua de causa commendat Hyppocrates, ut consultationes absque con tentione fiant, iurenamque iurando,inquit ipse, affirmare ausim veram ratiocinationem medicam nihil medico allaturam, quod alium in inuidiam trahere possit, id enim imbellem eius doctrinam argueret, sed qui forensem quaestum se. ctantur saeilius haec facere solent; haec

Hyppocrates,quibus nos admonet , ν unquam in consiliis veritatem contentiose oppugnemus,nostram temere tuentes sententiam,aduersusque meliorem pervicaces; absit igitur ab hac salutari arte in consulendo contumacia, quae tamen nostro quo,proh dolor, quosdam pugnaces adeo reddit, ut semper sinistro animo aliorum sententiis contradicant,

consiliique quamuis egregii, quod ipsi