장음표시 사용
161쪽
Fabianus quotidie videret; eo hilarius iubemtiusque fortunatissimus senex, pertulerit lab scentis aetatis fastidia, seque ad calcandum mortis iter.accinxerit. Ad quam Vitae ejus tastrophen, & morbos pariter, quibus Deus ad meditationem mortis praeparare homines
solet extremus jam noster fermo decurrit. Vixerat Diionanus totos L. annos, Valetudine
commoda satis atque integra. Primum, quod aegritudine cum periculo ahquo conjuncta affectus fuit, in Italia contigit, partim Floret tiae, partim Patavit: ubi Hieronymi Capiva cli,celeberrimi ac pr stantissimi medici opera pristiniet est sanitati restitutus.Prςterea in Galli ca eum expeditione lues invasit pestilens. Cum
enim alienis malis vix aliter commoveretur,
ac suis; praesertim eorum , quibus familiarius usus esset: impetrare ab animo non potuit, quo minus suos in morbo cubantes inviseret, nobiles, ignobiles, viliores etiam servulos &aurigas. Ut Uinime mirandum sit, si1 ex contagione ipse quoque virulentos halitus intra Viscera attraxerit. Quae res fecit, it asperrima
hyeme, .cum ultro citroque commeandum
esset, curru pone Vcitissum Vehi cogeretur. Reli
162쪽
Reliquum autem vitae tempus produxit vita frugali & temperantia insigni. Rebat enim, non temere Diogenem stomachari in eos solere, qui, cum luxuriose vitam degerent, nihilominus pro valetudine bona, sacra Diis facerent. Quippe singulos quodammodo in se habere facultatem , abstinentia & sebrietate conservandi corporis valetudinem. Sed nullius tanta est ingenii vis, nulli illud corporis
robur, ut evitare omnia Valeat mala, quae naturae imbecillitas ac fragilitas secum trahit. Postquam igitur Fabiano quoque
Terga dedit , tremuloque gradu menit aegra senectuae: iam infesti, tetri,atque caliginosi vapores petebant officinam cordis ; utque crebra assiiger tur palpitatione. nobilissimum viscus efficiebant: jam in articulos pedum, manuumque defluebat tenue serum; ex quo tristis podagraesensus concitabatur: jam in renibus collectum sabulum lapidescebat; unde atroces calculi do lores cooriebantur. Atque isti ubi radices s mel egerant, ex imo erui fundamento minime potuerunt. Postremo autem quadrimestri Q I . sem- .
163쪽
Ια4 COMMENTAR. DE GEsT1s ferociores etiam reddebantur: Neque tamen existimandum, Dhonanum de morte demum
cogitasse, postquam molesta esse coepisset Tarda senectψ,
Debilitam mires animi, mutansque vigorema
aut ubi morbi praecipites atque impetuosi i ruere coepissent, - melut agmine facto. Quin Vero tota ejus vita, quod Philosephiae proprium esse ebat Plato, nihil aliud, quam mortis meditatio fuit. Quae propterea mortis contemtum animo ejus induxerat. Mature itaque in lubrica adhuc vitae statione constitutus, ad Prophetae monitum, de domo sua disposuit, ac priusquam morbus ingraVesceret, testamentum condidit. Eo haeredes ex asse nominavit fratris liberos: uti non modo dictabat amor; sed natura etiam, rectaque ratio si gitabat. Quamquam autem parili omnes affectu complecteretur: pridie tamen quam vita cxcederet,Christophoro,e fratris filiis natu minimo, quod clade Pragensi anni C I o I o C xx. majorem pene, quam ferendo foret, jacturam fecisset, liberalius aliquanto, ac caeteriS, consulendum sibi codicillis putavit. Cumque promspice-
164쪽
FAB. BURG. a D HONA. Irs spiceret hunc in dam sanguine .proximis: alteram tamen, quo praesta ipto religionis tenemur omne' minime neglexit. Ex reliquis enim bonorum, quibus carere haeredes litos posse animadverterat, ita derivabat beneficentiam suam, ut inde partem haurirent famuli& assectae, ne minimo quidem ex domesticis atque familiaribus indonato abeunte: partem caperent invalidi senes, hominesque miser biles in No comiis, Xenodochiis, aut domi suae paupertatem inutili pudore tegentes: pamtem denique cari auferrent consanguinei, propinqui,amici. In qua dispensatione ei, ex memte B. Ambrosii,quasi norma quaedam &veluti amussis erat, fides silicera, & providentia pe
spicax: dabatque operam sedulo, ut, quod B. Gregor pari Gregorius requirebat, charitas cum prudentia,
prudentia cum charitate junge*tur. Quippe nisi in legando hac filisset cautione usus, potuisset, opinor, idem ei objici,quod Diogenes cuidam sine judicio quidvis cuivis largienti:
male sit tibi, qui Gratias, quae vir ines I.nt, fecissmeretrices. Vere enim prostituimus beneficia, non conferimus, nisi accipiant ii, qui vel egeant, vel opibus honeste uti sciant. Atque ut
165쪽
hic prudentia, ita in morbo fortitudo ejus s luxit: etiam cum pertinaces illi ex calculo dolores ac cruciatus indies invalescerent; imo 'vim omnem spirituum ac corporis magis & magis roselverent ac labefactarent. Hic opinor, mollicellus aliquis, ac suo quondam ju- : dicio beatulus, nunc deserturus quicquid carum habuerat, vix lachrymas tenuisseti Diionani vero patientia eunctos - Hossuperat casis.
Nempe in illis acerbissimis doloribus innitebatur divini numinis providentia, & paterna ejus misericordia. Animo quoque obversabatur dictum illud aureum, o Stoa profectum: Dolor omnis levis est, si ferre possum; brevis est, si ferre non possum. Nec tum demum haec discere coae, est: sed de coelesti migratione,Deoque, aeterno Spiritui, spiritum suum reddendo, a multis retro annis cogitationem crebro suseipere solitus erat. Atque hoc animo etiam olim in Galliis balitatum ad pollinil
ram, & cadaveri involvendo linteum, pretio sibi compararat. Ergo ut recuperandae Vale
tudinis spes supererat exigua, vel potius nulla:
166쪽
FΑ 3. BuRG. 1 DHONA. I vocavit ad se Danielem Spiessium, consulem. Morungensem: cujus opera in re domesti tum ipse usus fuerat diu, tum etiam fratres, ac horum liberi. andicavit ei, ut recondita essent
in cistae balsamum, quod dixi, ac sindom: si1-mul, quid iis fieri velit, edocuit. Nam post
obitum inungi jussit exanime corpus ac linteo velari: at ne a pollinctoribus secaretur, i terdixit. Atque naec ille promere animo ita firmo, sermone adeo constante, ut prope dixerim mortem potius in timorem conjectiserus Videretur, quam ut eam ipse exhorresceret. Etiam addebat, gaudere se plurimum, quod brevi ino' factura esset dolorum omnium finem. Ad cogitationem, vel memtionem mortis, nec tantillum 'moveri visus est. Nimirumhilari etiam vultu fatalem illum ictum excipere selent, qui ad eum se compo-fitere jamdiu. Quanto autem masis Videret, haut ita longam spem vitae silperesse, tanto a
dentius ab rerum mundanarum cura cogit tiones omnes ad Deum convertebat. . Imo nihil jam vel adeo volupe erat, vel tanti ponderis , ut ultra adlubesceret, imb fastidio potns
rerum caducarum ducebatur. Ut qui tantum-
167쪽
Ω8 COMMENTAR. DE GESTIs modo meditaretur coelestes illas lauticias, quarum gustum animo era cipiebat. Nimirum mentem extramor uim Corpus raptam, jam stricturis suis irradiaba non gratiae modo, sed gloriae quoque divinae lumen r cujus fruitio quanta voluptate animos perfundat, nec limgua eloqui, nec cogitatione assequi possumus. Caeterum ita affecto Fabiano, stiperat selum cogitanti, unum tamen, quod ad vitam hanc pertineret, jucunditatem & laetitiam attulit
non exiguam, non multo ante diem, qua excessit. Is nuncius fuit, de administratione Ducatus Prussiae autoritate Regis tandem commissa Serenissimo Electore Georgio milliel mo: cui quidem jure nullo denegari is honos
poterat. Verumtamen multorum & vota& studia longe alio tendebant. Itaque Electori, cum ipinis, tum publico nomine gratulabatur , quod non modo in ruborem dati essent ingrati patriae cives, pacis turbatores, qui hactenus adversati essent Principi optimo: sed etiam, quod luculenta affulgeret spes, fore omnino, ut res Patriae, Ecclesiae, Principis, instilius deinceps verterent. Iamque Vires quo tidie ita collabi Fabiano, ut indicio ea res esset,
168쪽
extremam imminere diem, ad quam piissimus vir tantopere anhelabat. Quare priusquam animae illud, corporisque divortium fieret; liberorum fratris tres natu majores,Fridericum, Fabianum, Abrahamum, humanissime arces . sit: venientes postridie Pentecostes laetus excipit: gratias iis pro parendi istoc obsequio agit, blandeque alloquens, Hic, inquit, dies mihi natalis est: quem bis & septuagies divino
indultu, hac corporis animique compage celebravi, hodie extremum perago. Vos vero coram adesse mihi volui, non tam ut dextras jungere nobis liceret invicem, 'gratasque in his terris, & postremas cum gaudio
quam ut mutuo etiam hoc nostro colloquio praeludamus conversationi meliori longiorique, quae in coelis consequetur. Eo jamnunc praeibo, sed laetissima vos fiducia praestolabor, eluctatos aliquando ex furiali hujus vitae Oceano, ut ante divinae majestatis thronum in sinu Christi Sospitatoris, in Angelorum contubernio, in secietate Ecclesiae triumphantis, in conspectu tot majorum nostrorum, non desituris unquam, neque remis uris deliciis
169쪽
I3U COMMENTAR. DE GESTI suna perfruamur. . Accedebant amplexus mutui & arctissimi addebantur oscula, quae gemitus jam intercipiebant, jam ingeminabant: lachrymis denique ultro citroque obortis dubium reddebant singuli, utrum majori ab se molestia divellerentur, an cupidius exspectarent conjinustionem illam in coelis futuram. Tandem abitum parant Fridericus & Fabi, nus, ut publicis comitiis, quae Regiomonti
agebantur, ex ossicio interessent: cum patruus,
ductis ex imo pectore suspitiis: Ite, inquit,
suavissimi nepotes. Deo vos, vestro publicoque bono, commendo. Nulla equidem visendi vos amplius in hoc terrarum orbe facultas dabitur: at dabitur in altero, meliorique mundo palatium amoenissimum; ubi congredi sine lassitudine, colloqui sine satietate, vivere sine taedio, tempore, modo, possimus. Prae illa vita haec vita mors est, cujus me vere taedet: illam seiro, speroque: hoc uno laetus maxime, quod fiducia certissima, nec ulla dubitatione con-Vulsa, Vitam aeternam animo jam degusto , eamque jam nunc aditurio. Postquam hi digressi, nulli, ut ante, patere ad se accessum Vost
luit ; nec quenquam sustinuit audire, qui de
170쪽
rebus hujus saeculi quicquam referret. Tunc nempe credibile est vetetem hominem in toto corde domari, quando aliunde, ut pulcre Augustinus monet, minime aliud cogitatur. Unus, isque assiduus ei, propeque accubuus, praeter clinicos,aderat praeco verbi divini, qui, nunc sacris verbis, praeire aegro, riunc iis intemfari. Quibus Diionanus perinde ex pectore suo eliciebat preces, atque ex chalybis, silicis
que attritu, micantes flammas resilire adve timus. Precationes antea a se compositas, de fonte sacri codicis haustas, ex legentis ore inscribebat cordi, & Sus tria sua suspitiis sibi applicabat . Usque adeo in oratione non deficiebat, quamdiu vitae ullus ciperesset spiritus: quem ille pridie Nonas Iunii extremum commendavit Deo, placideque adeo reddidit, ut somnum capienti similior videretur. Diionanum vere jam undique felicem l imis nunquam futurum felicem, nisi ad hunc beatitatis
portum Vela remosque convertisset. In terris eum beare videbantur, prudentia, virtus, honor. potestas, divitiae, deliciae. Quanto nunc illa omnia simi preciosiora in coelisi In terris magnum erat,doctrina atque usu consecutum