Sancti Gregorii Magni Epistolae selectae

발행: 1907년

분량: 547페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

141쪽

CANONICAE

cernimus, sed apud districtum iudicem quae illos posterius

maneant in occulta retributione, nescimus. Qui tamen cum condescensionis suae patientiam diluendis proximorum consessionibus praeparant, Velut ante fores templi luterem por-ue tant, ut quisquis intrare aeternitatis ianuam nititur, temptationes suas menti pastoris indicet, et quasi in boum lutere cogitationis vel operis manus lavet. Et fit plerumque, ut

dum rectoris animus aliena temptamenta condescendendo

cognoscit, auditis temptationibus etiam ipse pulsetur, quiaxo et haec eadem, per quam populi multitudo diluitur, aqua procul dubio luteris inquinatur. Nam dum sordes diluentium suscipit, quasi Suae munditiae serenitatem perdit. Sed haec nequaquam pastori timenda sunt, quia Deo subtiliter

cuncta pensante, tanto faciliuS a Sua eripitur, quanto miSeis ricordiuS ex aliena temptatione fatigatur. Rursum cum me ad conSiderandum confero, qualis in humilitate, qualisque eSSe rector debeat in districtione, perpendo quoniam neceSSe eSt, ut et bene agentibus sit per humilitatem Socius, et contra delinquentium vitia per Zelum m iustitiae erectus, quatenuS et boniS in nullo Se praeserat, et cum praVOrum culpa exigit, poteStatem prioratuS Sui agno-Scat, ut et honore SuppreSSo aequalem se subditis bene viventibus deputet, et contra perVersorum culpaS ex gelo iuStitiae excrescat. Hinc eSt namque, quod Petrus auctore Deo as Sanctae ecclesiae principatum tenens a bene agente Cornelio et sese ei humiliter prosternente immoderatius venerari recusavit, seque illi similem recognovit, dicens: si Surge, neu seceris et ego homo sum s. Sed cum Annaniae et Sassi raeculpam repperit, mox quanta potentia Super ceterOS CXcr 3o visset ostendit. Verbo namque eorum Vitam perculit, quam spiritu perscrutante deprehendit, et Summum Se intra eccle- Siam contra peccata recoluit, quod honore sibi vehementer

142쪽

EPISTOLAE S. GREGORII

inpenSo coram bene agentibus fratribus non agnovit. Hic communionem aequalitatis meruit sanctitas actionis, illic gelus ultionis ius aperuit potestatis. Hinc est, quod Paulus bene agentibus fratribus praelatum Se esse nesciebat, cum diceret: v Non quia dominamur fidei vestrae, sed adiutores su Sumus gaudii vestri s. Atque ilico adiunxit: u Fide enim si statiS , , acSi id quod protulerat aperiret, dicens: si Ideo nonu dominamur fidei vestrae, quia fide statis; aequalm enim V si biS Sumus, in quo vos Stare cognoscimus η. Quasi praelatum Se fratribus esse nesciebat, cum diceret: si Facti sumus parvuli ios in medio vestrum n. Et rursum: si NOS autem SerV

si vestros per Christum s. Sed cum culpam, quae corrigi debuisset, invenit, ilico Se magistrum esSe recoluit, dicens: u Quid vultis, in virga veniam ad vos n. Summus itaque locuS bene regitur, cum is qui praeest, vitiis potius quam is fratribus dominatur. Bene acceptam potestatem regit, qui et tenere illam novit et impugnare. Bene hanc regit, qui scit per illam super culpas erigi, scit cum illa ceteris inaequalitate componi. Sic autem servanda est virtus humilitatis, ut non Sol- aovantur iura regiminis, ne dum praelatus quisque plus sequam decet deicit, Subditorum vitam restringere sub disciplinae Vinculo non possit, et sic servanda est disciplinae SeVeritas, ne dum pluS quam necesse eSt ZeluS accenditur, mansuetudo funditus amittatur. Saepe namque vitia Virtutes asSe CSSe mentiuntur, ut tenacia parsimonia, effusio largitas, crudelitas gelus iustitiae, remissio pietas velit videri. Disciplina ergo vel misericordia multum destituitur, si una Sine altera teneatur. Sed magna discretionis arte servanda est et iuste consulens misericordia et pie Saeviens disciplina. 3o Hinc namque eSt, quod docente veritate per Samaritani stu-

143쪽

CANONICAE

dium semivivus in stabulum ducitur, et vinum atque oleum vulneribus eius adhibetur ut per vinum scilicet mordeantur vulnera, et per oleum foveantur. NecesSe quippe est, ut is qui sanandis vulneribus praeest in vino morsum doloriss adhibeat, in oleo mollitiem pietatis, quatenuS per Vinum mundentur putrida, per oleum Sananda foveantur. Sit ergo amor, sed non emolliens, sit Vigor, Sed non exasperanS. Quod bene illa tabernaculi arca significat, in qua cum tabulis virga simul et manna est, quia cum Scripturae Sacraeio scientia in boni rectoris pectore, si est virga districtionis, sit et manna dulcedinis. Suscepto itaque pastoralis curae onere cum cuncta haec atque alia huiusmodi multa considero, video quod esse non possum, maxime quia hoc in loco quisquis pastor dicituri s curis exterioribus graviter occupatur, ita ut saepe incertum fiat, utrum pastoris officium, an terreni proceris agat. Et quidem quisquis regendis fratribus praeest, vacare funditus a curis exterioribus non potest, Sed tamen curandum magnopere est, ne ab his inmoderate deprimatur. Unde rectem ad Egechthelem dicitur: u SacerdoteS caput Suum non radent, si neque comam nutrient, Sed tondenteS adtondant capita sua , . Quid enim signant capilli in capite, nisi exteriores cogitationes in mente λ Qui dum super cerebrum insensibiliter oriuntur, curaS Vitae praeSentiS exprimunt. Quae eX negleas genti ac torpenti sensu, quia inportune prodeunt, quasi nobis non sentientibus procedunt. Quia igitur cuncti qui praesunt habere quidem sollicitudines exterioreS debent, nec tamen

eis vehementer incumbere, Sacerdotes recte et caput prohibentur radere, et comam nutrire, ut cogitationes carnis de 3o vita subditorum nec a Se fundituS amputent, nec rursum ad crescendum nimis relaxent. Ubi bene dicitur: si Tol)u dentes tondant capita Sua s, ut videlicet curae temporalis

144쪽

EPISTOLAE S. GREGORII

sollicitudinis et ad quantum necesse est prodeant et tamen recidantur citius, ne immoderatius excrescant. Dum igitur et per amministratam exteriorem providentiam corporalis Subditorum vita protegitur et rursus per moderatam alta cordis intentio non impeditur, quasi capilli in capite sacer- sdoti S Semantur, ut cutem cooperiant, et reSecantur, ne OculOS

claudant. Sed hoc in loco huius discretionis moderamina Video servari non posse, quia tanti cotidie casus imminent,

ut mentem simul obruant, cum Vitam corporalem necant. Unde, frater sanctissime, per Venturum iudicem rogo, per Iomultorum milium angelorum frequentiam, per ecclesiam primitivorum, qui conscripti sunt in coelis, Sub hoc pastoraliS curae onere lassescentem orationis tuae intercessione me adiuva, ne SuScepta me pondera ultra VireS premant. Memor vero, quod Scriptum est: si Orate pro invicem, ut is

si salvemini s, etiam impendo quod peto. Sed recipiam quod

impendo. Dum enim nos nobi S per orationiS opem coniungimus, quasi ambulantes per lubricum vicissim nobis manum tenemuS, fitque ex magna provisione caritatiS, ut eo singulorum robustius pes figatur, quod in altero alter ao innititur. Praeterea quia corde creditur ad iustitiam, ore autem consessio fit ad salutem, sicut sancti evangelii quattuor libroS, Sic quattuor concilia Suscipere et venerari me fateor.

Nicenum scilicet, in quo perversum Arrii dogma destruitur, asConstantinopolitanum quoque, in quo Eunomii et Macedonii error convincitur, Es Senum etiam primum, in quo Nestorii impietas iudicatur, Chalcedonense vero, in quo Euthychis

Dioscorique pravitas reprobatur, tota deVotione complector, integerrima approbatione custodio, quia in his velut in qua- 3odrato lapide, sanctae fidei structura consurgit, et cuiuslibet Vitae atque actionis existat, quisquiS eorum soliditatem non

I 6. IAC., V, 16. Synodica, Sensu iam explicato; cst.22. Hic proprie incipit epistola not. 7, p. 77.

145쪽

CANONICAE

'Itenet, etiam si lapis esse cernitur, tamen extra aedificium iacet. Quintum quoque concilium pariter veneror, in quo epistola, quae Ibae dicitur, erroris plena, reprobatur, Theodorus personam mediatoris Dei et hominum in duabus subsis stentiis separans ad impietatis perfidiam cecidisse convinci

tur, Scripta quoque Theodoriti, per quae beati Cyrilli fides

reprehenditur, ausu dementiae prolata refutantur. Cunctas Vero quas praefata veneranda concilia perSOnaS reSpuunt, reSpuo, quas Venerantur, amplector, quia dum universali 1O Sunt conSenSu constituta, se et non illa destruit, quisquis praeSumit aut Solvere, quos religant, aut ligare, quOS SOlVunt. Quisquis ergo aliud sapit, anathema sit. Quisqui S Vero praedictarum synodorum fidem tenet, pax et Sit a Deo patre per Iesum Christum filium eius, qui cum eo vivit et regnatis consubstantialiter deus in unitate SpirituS Sancti, per Omnia

Saecula Saeculorum. Amen.

XXXI.

Gregorius I papa Venantio coniugi patriciae Italicae, quod a vita monachica descierit, opprobrio dat. Monet, ut vitet falsos amicos Romam

GREGORIUS VENANTIO CONIUGI PATRICIAE ITALICAE Multi hominum stulti putaverunt, quod Si ad ordinemas episcopatus eveherer vos alloqui ac per epistolaS frequentare recuSarem. Sed non ita est, quia ipsa iam loci mei neceSSitate compellor, ut tacere non debeam. Scriptum

7. Haec sunt tria capitula de quibus V. not. 7, p. 76. 23. Venantius, nobilis Syracu- Sanus, quondam monachus, postea Italicam uxorem duxit ex qua duas filias, Barbaram et Antoninam, habuit. Vide ad eumdem

146쪽

EPISTOLAE S. GREGORII

quippe est: si Clama, ne ceSSeS, Sicut tuba exalta vocem si tuam D. Et rurSum Scriptum est: si Speculatorem dedi te si domui Israel, audies de ore meo verbum et annuntiabis si eis ex me s. Ex qua videlicet annuntiatione vel retenta vel exhibita, quid speculatorem vel auditorem Sequitur, protinuS sintimatur: u Si dicente me ad impium: morte morieris, non si annuntiaVeris ei, neque locutus fueris, ut avertatur a viau sua impia et vivat, ipse impius in iniquitate sua morietur. u Sanguinem autem eius de manu tua requiram. Si autem situ annuntiaveris impio et ille non fuerit conversus ab ini- 1 ou quitate sua et a via sua impia, ipse quidem in iniquitateo Sua morietur, tu autem animam tuam liberasti s. Hinc

etiam Ephesiis Paulus dicit: si Mundae sunt hodie manusu meae a Sanguine omnium VeStrum. Non enim subterfugi, si quo minuS annuntiarem omne consilium Dei vobis n. rs MunduS ergo a Sanguine eorum non esSet, Si eis Dei consilium annuntiare noluiSset, quia cum increpare delinquentes noluerit, eos proculdubio tacendo pastor occidit. Hac igitur

consideratione compulSUS, Veli S an noli S, locuturUS Sum, quia omni virtute aut te cupio Salvari, aut de tua morte me Ioeripi. In quo enim habitu fueris recolis et supernae districtionis animadversione postposita, ad quid sis delapsus, agnoSciS. Culpam ergo tuam penSa, dum Vacat; districtionem futuri iudicis, dum vales, exhorreSce, ne tunc illam amaram Sentias, cum eam iam nulliS fletibus evadas. Pensa, as quod Scriptum eSt: si Orate, ne fiat fuga vestra hieme vel si sabbato n. Ad ambulandum quippe in hieme torpor frigoris obsistit et iuxta praeceptum legis ambulare in sabbato non licet. Hieme ergo vel Sabbato fugere conatur, qui iram districti iudicis tunc appetit fugere, quando ei iam non licet 3o ambulare. Dum Vacat ergo, dum licet, animadversionem tanti terroris fuge. Pensa, quod Scriptum est: si omne quod

147쪽

CANONICAE

si potest manuS tua facere, inStanter operare, quia nec opuS, si nec ratio, nec Sapientia Sunt apud inseros, quo tu propeu raS n. Teste evangelio scis, quia divina severitas de otioso Sermone nOS arguet, et de verbo inutili rationes subtiliter 3 exquiret. Pensa ergo, quid factura est de perverso opere, si quosdam in iudicio suo reprobabit de sermone. Annanias Deo pecunias voverat, quas post diabolica victus persuasione subtraxit. Sed qua morte multatus est, scis. Si

igitur ille mortis periculo dignus fuit, qui eos quos dederatro nummos Deo abstulit, considera, quanto periculo in divino iudicio dignus eris, qui non nummos, Sed temetipSum omnipotenti Deo, cui te sub monachico habitu devoveras, subtraxisti. Quapropter Si correctionis meae Verba Secuturus audieris, quam sint blanda et dulcia in fine cognoscis.1 S Ecce, fateor, merens loquor et facti tui tristitia addictus edere

verba vix valeo; et tamen animuS tuus actionis Suae conscius vix sussicit ferre quod audit, erubescit, confunditur, aversatur. Si ergo ferre non valet verba pulveris, quid sa-cturus est ad iudicium Conditoris λ Fateor tamen, quia Su-ao pernae gratiae eSSe miSericordiam maximam credo, quod te effugere vitam conspicit, et tamen adhuc ad vitam reservat; quod superbientem te videt et tolerat; quod per indignos famulos suos verba tibi increpationis et admonitionis administrat. Tantum eSt, ut penSare Sollicite debeas, quod Pau-as lus dicit: u Exhortamur vos fratreS. ne in vacuum gratiamu Dei recipiatis. Ait enim: Tempore accepto eXaudivi te u et in die salutis adiuvi te. Ecce nunc tempUS acceptabile, uecce nunc dieS salutis D. Sed scio, quia cum epistola mea Suscipitur, protinu S3o amici conveniunt, litterati clienteS vocantur, et de causa Vi-

148쪽

EPISTOLAE S. GREGORII

tae consilium ex fautoribus mortis quaeritur, qui dum non te, sed res tuas diligunt, nulla tibi, nisi quae ad tempus placeant, loquuntur. Tales etiam fuerunt, sicut ipse reminisceris, dudum consiliarii, qui te ad tanti facinus perduxerunt delicti. Ut tibi aliquid saecularis auctoris loquar: cum amici S somnia tractanda sunt, scd prius de ipsis. Si vero in causa tua hominem consiliarium quaeris, conSiliarium me, rogo, suscipe. Nullus tibi fidelior esse ad consilium potest, quam qui non tua, sed te diligit. Omnipotens Deus cordi tuo

indicet cor meum, quanto amore, quanta te caritate com- Ioplectitur; in quantum tamen divina gratia non offendatur. Nam Sic culpam tuam insequor, ut personam diligam. Sic personam diligo, ut culpae vitium non amplectar. Si igitur a me amari te credis, apostolorum liminibus praeSentare meque consiliario utere. Si autem esse fortasse in causa is Dei nimius credor, et pro peli mei ardore SuSpectuS Sum, cunctam simul ecclesiam in consilio huius disceptationis adhibeo, et quicquid omnibus fieri salubriter placet, ego in nullo contradico, sed quod in commune decernitur, laetus implebo et subscribo: implentem quae monui gratia te di-

XXXII.

Greeorius I papa Anthemio subdiacono crectori patrimonii in Campanii , querimonia Iohannis episcopi Surrentini motus, de discipli=υι monachorum praecipit. I9I, up . a

GREGORlUS ANTHEMIO SUBDIACONO Iohannes frater et coepiscopuS noSter, directo per IuStum clericum Suum capitulare, inter alia plura hoc nobis nosci-

149쪽

CANONICAE

tur intimasse, aliquos monachos monaSteriorum in Surrentina diocesi positorum de monasterio in monaSterium, prout eos libuerit, transmigrare et a proprii abbatis regula desiderio rei saecularis abscedere. Sed et quod non licere nos tum eSt, peculiaritati eorum Singulos Studere. Propterea experientiae tuae praeSenti iussione mandamuS, ut neque monacho ulterius de monasterio in monaSterium emigrare liceat, neque eorum aliquem peculiare quicquam habere per mittat. Sed si quilibet hoc praesumpserit, in monasteriolo quo ab initio conversatus est et sub abbatis sui regulam de qua sugerat cum conpetenti coercitione reddatur, ne si tantam iniquitatem fluxam inemendatamque dimittimuS, pereuntium animae a praepoSitorum anima requirantur. Si quos autem a clericatu in monachicam conversionem venire is contigerit, non liceat eis ad eandem vel aliam ecclesiam, quarum pridem militeS fuerant, sua Voluntate denuo remeare, nisi si talis vitae monachus fuerit, ut epiScopu S cui ante militaverat sacerdotio dignum praeviderit, ut ab eo debeat eligi, et in loco quo iudicaverit ordinari. Et quia aliquos mo-ao nachorum uSque ad tantum nefaS proSiliSSe cognovimus, ut uxores publice sortiantur, Sub omni eos vigilantia requiras, et inventos habita coercitione in monaSteritS, quorum mo-

synodo Romanae a Gregorio congregatae. Ad eumdem V. ep. I,

3. Concilium Chalcedonense can. 4; cst MANSI, VII, 3 9 arcte prohibuit quominus monachi per

monasteria vel urbes libere incederent. Sanctus Benedictus hos Θrmagos in sua Regula quam Gregorius ante pontificatum professus erat) damnat. si Quartum K Vero genus eSt monachorum quod re nominatur GyroVagum; qui totau vita sua per diversas provincias, aternis aut quaternis diebus, perudiversorum cellas hospitantur, o Semper vagi et nunquam Stabiles, si et propriis voluptatibus et gulaeu illecebris SerVientes ... v Reg.

s. Ben ., c. I.

s. Sc. aliquid proprium habere. a Praecipue hoc vitium radicitusu amputetur de monasterio, ne quiSu praesumat aliquid dare aut acu cipere sine iussione abbatis, neu que aliquid habere proprium δε Ree. S. Beu., c. XXXIII. Vide etiam c. LV.

150쪽

EPISTOLAE S. GREGORII

nachi fuerant, retransmittas. Sed et de clericis ad mon chatum venientibus, sicut Supra diximus, peragere non omi tas. Ita enim Dei placabis oculos, et impletae mercedis particeps invenieris.

XXXIII. S

Gregorius I papa Anthemio suidiacono crectori Campamao manda prohibeat, ne in Eumorsana insula cum monacris habilent mulieres. Ad insulae subricam Felici abbati plumbi quantitatem donat. Ibi et in Pa maria et in aliis insulis pueros minores anni octodecim monachos seri velat

GREGORIUS ANTHEMIO SUBDIACONO Sicut regiminis locum Deo, ut ipsi placuit, disponente SUScepimUS, ita nOS oportet de commissis nobis animabus esse sollicitos. Comperimus autem, in insula quam appel- i lant Eumor fianam, in qua situm oratorium beati Petri principis apostolorum eSse dinoScitur, multOS virorum cum mulieribus suis diversorum patrimoniorum illic pro nece sitate feritatis barbaricae refugisse, quod inoportune iudicavimus, ut dum alia refugiorum loca vicina sint, cur ibidem ao cum monachis debeant mulieres habitare Θ Propterea e perientiae tuae praesenti iussione praecipimus, ut a praesenti tempore nullam illic ulterius mulierem, sive ecclesiastici iuris sit, sive cuiuslibet alterius, habitare commanereve permittat, sed refugium Sibi, cum Sicut praedictum est tot asloca vicina sint, ubi maluerint ipsi provideant, ut omnis

panae.

I9. De Langobardis agitur quian. , T a Campaniam invaserant cis. PAUL. DIAc. Hist. Lang., III,3a, 73; IV, I 8, 34 in M. G. H, Script rer. Lang. et nati Saec. V IX, p. II a) et an . 38I Neapolim obsederant ibid. , p. Ia8) Casinum

SEARCH

MENU NAVIGATION