장음표시 사용
181쪽
atq; ut ignis crebro motu splendescere ac scint i lare incipit, spiritus quoq; sopiti exhiusta atri humoris sentina discutraque faligine,reuiuiscat, ac fulgore suo omnes sensus ' quorsi mens utitiir ministerio collustrant atque ad inquias actiones instruunt. 41 mihi non prorsus an surdum, nec 1
veritate alienum existimarii olet carme id,tametsi triuiale ac minus elaboratum: Meηs pit, pulmo loquitur, 'se scitat iras:
Duridore facit, cogit m Mai iecur. .
A quorum viscerum functioni , .no excluditur . cor, Vitae ac caloris insisti fons, vitalisque spiri usori cur iψ mgo, ut cui vis adsit ac facii asin obeundis naturae cinalsu. muniis vel pcipua; ab eo enim viri sapientia cele- cordati bres,ac rei et cognitionei inbut Cordati appellantur: et ab iis remotiores, vocabolis designantur ab impotetia artimide sumtis , aliisque affectib. g a te perantia ac noderatione longe dissident, hinc Socor o Socordes denominati qui desidiae languori, Otio, qui. ignauiae se dedat quos nostrae aetatis Theologi A-cediosos vocant, hoc est, tardos, improvidos, iner
tes, Oscitantes desidio is negligetes: quique iis rebas non inuigilant si optimi patris, ac seruatoris Christi nome allustrant, nec ea consectari cur alit, quae illis ad beate vivendum salutaria sunt ac fra-
ctuosa. Vecordes ero cςteris licteriores exii stant Terar ocqui non aliud quam fraudes,impos uras, cq des, in qui. sidias,incendi ,proditiones,ciuium dariana, acpatriae clades meditantur , atq; nefanda scelera ani--o menteque concipiunt quae internae labes, ac Mentis mentis vesanis in oculis facie, vulta fronte, super turbataeciliis, totaq; externa specie ac corporis habitu eui signa denter se proferunt, in quib. deprehensi ae stuant,
obmutescunt, haesitant dissimulat, tergiversantur
dissidenter aut ambigue ac perplexe res 25det denique Vel culpam in altu transferunt, ut Adamus Grae
182쪽
vel aegre se expurgant quale nobis exhibuit specoratiisna me apud Salustium Cati 'ina homo factiosus, at a.
vultu s in patria ac ciues seditionis facibus armatus; cui ex eo scientia scelerum, ac mentis inquietudine, lor exanguis, foedi oculi, citius modo, modo taedus incessus,prorsus in facie vultuq. yecorata inerat. Simili quoq. furore Saul rex ad perpetradas Io caedes multaq. funesta impulsus est. Cain quoque iisde furiis ac metis stimulis agitatus quod fraterna caede cruentus esset, omne sibi ademit salutis Gen. . spem, mare iliterclusit 'eniae aditu. Q menim Dominus patrati sceloris confessione extorque ret, atq. illum de immani crudelitate appella siet, Cain dis Cain tam qua nullius sibi culpae coscius nihil co- dentia ex- pertu se habere testatur, quo loco haereat frater, emptuns. qua sit Valetudine, quid rerii gerat, & quibus sit
implicatus riegotiis,impudenter se ignorare profitetur. Emergunt praeterea ab imminuto corde menteq. palum Erma. a qua appellatronem sorti- Excordes untur EXcordes, quibus nonnulla melancholioqui. Pars subest ed perexigua. Sunt. n. rationis iΠΟ-yes,stolidi insulsi, insipientes, stupidi deliri, quos
scriptores minus culti insentatos vocant: Diuus
Paulus quu Galatas stultitiae insimulat,
vocat, h. e crasses, indociles, tardos, stultos,ac re Ilud salutarium minus capaces, aut qui cofestim Corda odi ab in istituto coceptaq. doctrina resiliui. Q circa ceriari ceret, una seu victis principatus tu cordis robores αμ. ac viribus consentit, mutuas'. inter se opera Sco- Mens ferunt; sit c apposite cordati appellar tur, in quib. Er ri- viget anes, ratio, iudicium intelligentia ilis enita rat inrel praesidiis res magnas militer atq animose agSre-51ῆtiam. diuntur, quaeque animus concipit,sapientia duce Felisae perficiunt atq. exsequuntur. Caeteraveroi me , mg. morata viscera sua quoq. vi atq. ei icacia instru-
sint, sic Eel iracundia cwiisun mi istrat, atqὸ
183쪽
ad ira rixas cotentiones, iurgia, pugnaS, Occasioue praebet: Hepar vero sangIline recundans, ac V1 no co n calefacta, renes in amplexus ac concumbendi desiderium, in libidine, in luxum,
incitat: Cor aut e cogitationes & conceptus, san . mentis pulmonis ac Vocalis arteris adminicu ι Io, tum usu linguae, quae proferendae voci inseruit , i gexprimit, ac mentis cosilia denuntiat : Splen, ni i squid obstet hoc homini praestat, Von1ocos rasUS, cachinnos, lasciuiana petulantia effusus, nihil minus, qua seria meditetur. Ecotri ubi id membrum impuri humoris confluu1o obruitur , atq. vel 1m-- y becillitate, vel obstructionis impedimento iecur opopera suam deneget, multa secum adfert incommoda, quae menti aeque ac corpori infesta iunt, nempe moerorem, tristitiam metum impendetas mali, pauorem, anXietate, formidinem, despera tionem ac dissidentiam, h. e. nullam spern ac rerum meli orem eYspectationem, quae animi men- ιέ-tis q. affectus atq. aegritudines hominem immani- times anater excruciant, Vexat, dilaniant,adeo Vt etiam to- mr.
tius corporis forma ac decor evanesicat, CH nis .eXterna species, tamquam pauimentum, fuligine obscuretur, non secus qua in aedibus ex fumo vndique diffuso nitida quaeq. fusca est ciuntur ac tuliginosa: quum enim humorum sordes assiuetius
eo confluunt quam ut calor atque insita membri ni ,avis possit conficere,grauiore mole labascit atque imbin opprimitur. Vt n. quiuis baiulus aut Operarius
eLndis oneribus impar corruit, suo plerumque etc rerum quas defer edas suscipit damno ac Iactu ra ; ita ubi in illud viscus plus succi melancholici
decumbit ac derivatur quam perferre queat, autcbcoctione domare, plurima hinc detrimeta Va- .riosse morbos concipit. Siquidem liene asse o, enm exitur cruditate, imusta, fastidio, ruinibus misi,
184쪽
Ist Ls VINI LEMNIIaeidis infestatur hypochondria seu praecordia infantur ac tumescunt: corpus fit gracile atque extenuatur: gingiuae purulentis pustulis exulcerantur; dentes efficiuntur luridi, rubiginosi, mobil cani exesi, os foetidum,fauce olidae;
Persat. q. Guttures, hureas ente exhalante mephites.
I Ad splenis quoq; morbosam intemperiem, as: sectusque vitiosos hunc morbum refero quem velites stomaca cce id Scelotyrben nominant, Belga. ecpsertim Phrysii, quorum plurimi vere & autumno huic morbo obnoxii sunt populari ac genti litia voce Schoerbu ch inculti acriptores Scarifica,tionem ventris Vocant. Cotrahitur autem ex fae
da humorum colluvie,q quum ex spleneinvet 'culum costuat, edtagione quadam dentesac gin giuas inficit cuius quoniapars in pedes decuia ibi ic6festim contrahuntur surae,iabant genua, cop ges dissoluuntur,color circa femora ad imum usq; calcaneum varius ac versicolore specie spectaim tib horrore incutit. De cuius morbi natura ac caradi ratione, quoniam luculentum librum coscriamnet psit Guillelmus nosterLenius,qui eruditioni&o Lemmi de namenta, ac rei medic ς dec' atq; insignia,summa diomaeac Iaude in Academia pisana consequutus est saper-- liber, vacaneum videtur plura de hoe morbo congerere vulgo, Caeterum omnia hae splenis incommodasferri-ScnOer- possent, ac tolerati mitius odo infima membrabuych. partesq; obiectae atque ignobiles his tantum ma- cuigrando lis essent expositae quamquam illae no minus ne- porcorum cessariae sunt, quam forices in aedib. ac cloacae pro ad ij. luendis sordibus dest inatae verum cum principes Simile a- partes ac metis organa pari malo inuolui,variisque e eis δε- affectionib. lacerari contingat, res maiorem dili- esliris, gentiam exigit, atq; acrius in profligandis huiusmodi hostibus insistendum. Siquidemvapores tetri tamqua ex palude ac camerina quada sursum delati,
185쪽
delati, cerebrum insuaui tristique halitu ressiciunt ac spirit' animales aliena qualitate imbuut hinc
inelitis ingetudo&alienatio cogitationes absursiae somnia turbulenta: capitisvertigo aurium tin . nitus oculor a caligines luctuosa sui piria : cordis soli Gultremor ac palpitatio: quib. accedit animus moe- ιrt. irens & dei est. anxius, pauidus, meticulosus, adeo ut in hunc modum constituti, omnib. dii adant,almicos hostes' iuxta metuant, omni mometo cla-lcumspecte ac si quid increpuir, ut 11 qua leuist1-l mus strepitus egorius est expat escat,ac me ita pe- inituς concutiantur : etia si nullas biit formidinis caussa nec quisquam tam actichae menti vili tre- Mentum-l mendi occasionem prςbuit, a quib. sit scisiciteris, ac ciu εω--l sis percontatus, cur se macerent, curaque inam ac menta,
i maerore ad tabe vi 'e se conficiant, acit nihil aut grauate respodent se,ut eiuS rei causa exhominal contubernio se stibaucant ac societatem amicoriis perosi, in loca deuia, deserta opaca demigrent-
num,appellatus, acSeueropho, qui ut Homerus vir homi refert, animi qgritudines, ac mentis dolores capta num. ta solitudine excutere tentabat;
Nam miser ius liuiue moerens errabM opacu, Per campos solus lutos, perqtae amarura Iliaή. D si suum cor edens, hominum volsigia vitans,iContingit autem multifaria in hunc habitum ihomines deuolui qui ab eo prius erat alieni. M OV
enim ex haemorrhoilum, mensitumquesuppressio m lach profluuio, aut subsiastentc cohibitaque cosueta a- lici an
liqua euacuatione hac delapsi sunt. Nonnulli ex disti. logo diutinoq; moerore ac moestitia, vos ex pare- tuin obitu, vel rerum fortuitarii iachura ac detrimeto aut deniq; abalicuius rei poticidae frustrata spe ac desiderio huc deuenerunt. No desunt qui
a Iucubratione iusterestiua nocturnisque vigilus,
186쪽
ac vita umbratili, solitudine, inedia, penuria, Migustia, vel etiam ab alimentorum usu δ consucitudine habitum melancholicum contraxerunt atque ad frigidam, siccamque intemperiem si ridelati. Plerique conscientia scelerum ac flagitic
rum,qtiae ab iis patrata sunt, recordatione, aut vi tae per nefarias libidines atque effrenatas cupidittates trans me memoria in melancholicos asse nxieta- ctus demersi sunt, qui nonnumquam eo illos ad id ammi gunt , ut caecitate animi, furore amentia, menti liortum. que errore agitati vitae taedium concipiant, multaque dira atque acerba patiantur. Siquidem x lapposite Iuuenalis;
die breue, orte indulsit curasqueum,
Et toto versata thoro iam membra qui sunt Continuo templum, se violati numinis ara Cons icit insemno, ac mentem sudoris v vrgete
Hi sunt qui trepidant ad omnia fulgura pallior, Suum tonat, animes primo quo tempore coeli. Conscien- Vide lector optime, sceleratae assii istaeq. menta: sitio scele- angores, cruciatus, carnificinas,pauores, tormeta, rum- quae Deus Opt.Max. fidei etia ac pietatis deserto- iribus, quiq. a sacratissima Religione ac Dei verbo l a. 7 9. desciscunt, obuentura denuntiat: sic ut iuxta Pro - Neglectus phetam, istis immittat stiritu vertiginis, se errare faciat pietatis in omni opere, sicut solet ebrius & vomens, sic ut obpo mentis caecitate ac Dei negligentiam, eius'. verbi caducti contemtum nihil habeant ingruente calamitate, parietem vel horrore mortis, quo se fulciat aut securos pr sinclinare. stare possint; sed sunt illoru conceptus, cogitatiOCa. 36. nes, costia perturbata ac cofusa, siquide innitun- Scipioni tur ac se inclinat in parietem caducum, h. e. in re parum firma, vel potius noXia : atq. Vt Esaias ait, inniti. cons nis er bacula euscipionem aru' ineu confracto :
187쪽
l DE COMPLEXIONI B. LIB. II. I ri ut prodeste possit, aut aliquid praesidii adferre,
r etiam noceat incumbenti ac palmae vulnus in- gat, ut EZechiel ait, lacerat. Sunt praeter lac complura exempla, quibus Deus impios ter- t, ac defeetiae contemtaeq. religionis poenam In 1 tatur: aeuo is, inquit, voce 'Dei tui audire recuses,
yrcutiet te M ore. amentia, caecitare, dabit tibi Domi nim euue tuus coi pauidsm, se descientes oculos, se animam insumtam maerore e erit vita tu quasi 'pendens cute',
ebis die ac nocte , tuis, vita di des ob cordis tu form/nem a terreberis, se ob e 1 imtarn a spe ira, qtiat lis t is uorsabuntur. Ruri S loco alio, quo etia: terrimos animi morbos non defuturos indicat, ii dabo vos Delociter, ita P ait, Domiti io, in C re,eges: c ardore, jugiet, nemine persequor te, ac terrebit vos o - tu,solii υο ab , ccumbetis nuta pro stante, O tab et anima in iniquita 's vesti M. No mitiora im e- 'atur Hieremias iis,qui a Deo deficiunt, illius i aeterbo obsistant, ac cultores veritaris opprimere ituntur: Nonsis it mihi ser dies, quit 1 es mea in eas lictionis: con D a litor qui me persequuntur, Hon Shaueant in se non ego; induc superi 2A diem mictio-is, duplici contritione contere illos. Q in aute quis 'ngore mentis,&animi cruciatu,tum rerum sor- cyHtra io
uitarum iactura assi igitur, in corpore quo' accepta nonnulla clade seminato malo anacitur. utaque hae furiae,ac perturbationes melancholicae x variis diuersiis .caussis emergant ri primis ex edit mali fontem tollere, ac radicitus erroremnenti eaeimere: proximum est corpori praestare uam operam, ac nihil non moliri, omnem moue- e lapidem, quo lata aegritudine quin corpori IuXa atq; animo incumbit, aliqua ex parte a1ienari simini ac nonihil solatii percipere;sunt enim co- niseratione digni, sic ut nemo nisi inhumanus ,Lor.
enseri velit, illis instillare debeat, sed deplorare
188쪽
i Io- rationis mentis'; iudicio inciderint. Scitum est l. cin expli- sui Pauli quod his etiam accomodari potest, l
monefacit in omni humanae vir cursia atque acti inibus, ne reb. secundis nimiae latuspius satis ilfidat sibique Lecuritatem polliceatur: fieri enit posse, ut ingruente egierno aliquo impulsa cocutiatur ac grauioribi quam si uos paulo ante irris Nota frigi rit, corpus animique morbis succlinabat, atq; obrdi, sicci tur. Caeterum ut cuiq; innotescat, qui b. argume- ώabi . tis at irendiciis frigidus es siccus haliatus deprehi di politi, eius notas quae in externa specie eluce
ruaequii intimo mentis recessa occi us .adtioni lictisque se proferunt; tum quo ei lectuMelanc Iiapolleat, obiter iudicabo. oniam autem litu constitutioni Melancholica natura subest , eade quoque signa huc reserenda sunt. Si cui n. frigi luccique corporis habitudine excutere libeat, infelancholicos defigat oculosiprimo quoq; int l, tu omnia inter se consentire, atque ad eandem lmussim quadrare perspiciet. Si uidem eiush16 homines corpore apparet squallido , macileto, rido, strigoso, cute glabra, unguib. aduncis, qui tisiccitatevelut cornu & corium, incurvescunt, lsertim ubi firma tui est habitus atq; adauctus qua latibas,altius radices egerit: quales cospici iobi in extenuatis morbo ac seniculis Et quoniam os partes corporis flaccescunt, atque ali desiniit, crvien/tici nes rarescunt ac sensim defluut,facies colore pa. dolorati. lido, gilvo liuipo deformatur. omnibus it. Si bneticis color deflorescit, tumescunt pedes enicul' cruditate assicitur, atq; ab influxu vitiosi lit M ani- moris, ructibus aci doquevonii tu stibinde infestimo, -- tur quo eruperate unice subleuantur. QSod vertinebo F- ad animoru notas spectat,dissiciles si int, querulinum. nio tosi duri, intractabiles, i fracti ad rem atten
189쪽
peculatarum auidi: veru parcioc tenaces, quis; tbus partis abstinent, nec iis perfruuntur, aut ad usui te necessarios accomodant. Ex insessu quo- ue illos deprehendes: utatur siquidem tarditate thradam ingressuque lento ac coim pQ sito, obstipo emissoq; capite, aspectu, vultu,facie, oculorurin Troph.
, aut specu aliquo subterraneo qualis es. apud patritis ubertii eos fabulosas Patricii hiatus) nuper re- antrum. .
ersi , adeo Vt quia . illos Saturni sidus una cu me-
anchoi inmimet,la iturnitati ac silentio, tam- ua voto, Cantastricti, sicut aegre ab illis vllas voles avtyerba eX torqueas. Haec itaq; &pleraq, alia i igidum siccumq; habitu rnelai Ichoirq naturalis, ius a puritate nonihil deflexit conditio no cominari solent. Creteru quae Praeter naturam corporii est, multo est deterior, .maais perniciis arde- .
liminatur 4lla apposite Atra bilis , quae triplici illifferentia compreheditur. Vna. n. eX melanch - Melancia in laco succo emergit, quae aut putredine,aut eXtra . non valui calori sancendio in cinere trast, ut so mites ac turata tri 1 nutriment et adustion tq; ignis ardore de lagra- plex. . a Putrescens autem stetidam atq; acerbam qualitatem asciscit, aut aerimonia quadam imbutam. vero ex ardore progress est de uri tatq; acri Simile mordacique vi coryoti infesta est, hoc a succo me- rebus da , lancholicod i ei ens: quod sex xsta a non Vsta:nam usu, fex quae nullam ad ustionem passa eii, mitisnest, , quacilla ex qua Vel aqua vitae seu Vinu seruidum, , aut alius liquor eliditur, Secunda quae Omnii de- eterrima flaua vel rutea bili delicta c5dicitui, quo citra H-
fit ut picis in more nigra sit ac sole lescat, ut gaga' lis qualm .etes lapis, iturae,colophonia: cresinata' uaedam pio, . luteo nigroq. spledore perfusa. Ob ignea palliu inde a copactaq. materia cosistentia . nigra itaq; ipsa :
190쪽
ut sui ebuli, sambuci, ligustra, Paeoniae baccae, acerasi nigraeq. vitae acini,quorin saccus atro vel si guineo colore manus inficit. Q d si inflamma
illa contingat, atq. ardorem concipere, colore lῆ se exhiber ceraseum, at q. igniti fulgentis'. auri pulsiqAD pureo nitore diluti, assimile. Hinc ubi ignesciti lu'e' moderatisis,aninii furor & cocitatio, mania,ins lnia,rabies, e contra ubi omnia intra mediocritaco sistunt acumen ingenii,prae stantia do istrinae,illuetionis subtilitas, lingua deserta, ac loquelli ptitia abside instructa. Postrema atrae bilis speciei
pituita combustione concipitur. Quoniam ita luaria atrae bilis discrimina,acMelacholici diuerti sunt coditione, vatura, moribus, animi propesi ine, forma corporis ac caloris specie suis quique ii l80ηaa . diciis obseruari debet. Siquide qui ex adusta bi
Dabili assato sanguine iij hunc habitu deuenerun ldbnoxii. amplis sunt tumidisq; venis: na flatu turgescula j colore corporis fusco: ahq abunde hirsuto,capilldeso ac numerosio ob caloris copia, labris praetumidis propter humoris ac spiritus stat tuosi in subllimes partes c6cursum, quo fit ut 3coculi illis nolmum qua promineant, rursus subsidetibus humoribus aliquando recondantur, nunc volubiles glperni lates, nunc quieti atq inconuenienter tua mobiles inguavero quet metis arcana detegit,at lGnWua que in aperta profert, modo promta & expeditatis sita modo haesitatior atq in proferendis vocib. tardaiaesa: titubas, balba,impedita: quod pro anni, aetatis, regionis:aurae caliginosς vel serens,deniq;cibac potus ratione, intemperie quada assici contingat frigidoq. aliquo humore imbui. Est aute hii linor hic multiplea,varius, multiformis,qui miris modis hominum corpora mentesq; informat his fefro diuerse habitus mores,coditiones costituit. ha.laa,mitu. bet enim ferro aut carbonibus sies ibilites, seu se