장음표시 사용
281쪽
senti. Non tamen cito tradatur: sed modo delatus,modo testes sollies tentiu pro veritate indagandar di si quis ex testibus vacillet, aut india cietur quod falsa deposuerit, de bono consilio Peritorum arrestetur,
ct agatur ut de iure. Frequenter enim repertum est etiam,quod testes agitati malitia einuicem colligarunt ad imponendum haeresis crimem dc diutius fatigati morsu conscientiae, instante Iudice, iniquitatem suadet erunt di A quod delatus Post diuturnum tempus ad cor redierit . . maxime certificatus, quod brachio taculari sit tradendus. Si ergo taudem gelariis confitetur & paenitet vere, ut deprehensiis paenitens abiuret omnem haeresim publice, modo supra exposito: si vero confitetur quidem, sed non paenitet, ut impaenitens tradatur brachio saeculari, modo etiam superius posito. Si vero ipse in negativa steterit, testes vero culpam suam cognoueritar, ille ut immunis absoluetur,& isti ut salsi testes punientur,ut no. Paulus super ca. Multorum, de haere.in Me.&super eos fertur sententia ad arbitrium Iudicum. Habent tamen Epi scopi potestatem mitigare, aut etiam aggravare Post annum . Si vero delatus in negativa, ct testes in amrmativa per amaum, vel alio maiori congruo tempore steterint, tradatur brachio seculari, obseruatas quae
supra in simili dicta sunt. Deinde sequitur sententia. Nos dcc. more solito. Quod si forte post sententiam,&iam relictus, S ad locum incendi j ductus, dixerit se velle fater 'abiurare, dc satisfacere ad arbitriuiii
Iudicum: licci ptaesumatur haec facere metu mortis, Quidam tam e putant, quod possit ex misericordia recipi, ut haereticus paenitens, Sc Pe Petuo murati, iuxta glo .super ca. Ad abolendam. 6. Praesenti. &uerbo Audientia. &ca. Excommunicamus secundo, de haere.quamuis de rigore iuris tali conuersioni magna sides non adhibeatur: ammo Propter
damna temporalia illata, ipsum semper plectere possunt. De hoc vero articulo olim in Siluestrina sic scripsi. Quaeritur utrum parcendumst hereticis redire volentibus, postqua sunt per ecclesiam condemnati dicit Io. An .in quadam apostilla in ca .EXcommunicamus et primo, de haere. quod sic: Et idem tenet glo. in ca . Εκcommunicamus et
secondo, eodem titulo: & Archi.in ca.Vt commissi.eo ti. lib. 6.Dices, quod tantum relapsis non Parcitur; dc idem videntur volle iura noua, quae indistincte parcendum dicunt redire volentibus, ut Patet in ca. Vt officium, eo.ti.li. 6. Sed tamen contrarium videtur verum esse de tu quia ut patet in ca. ad Abolendam, extra eo. non parcitur nisi redire volentibus continuo post deprehensionein erroris: QSod quidem continuo ab aliquibus obseruatur de prima sessione Iudicis a prima die qua eXaminatur causa huius: quod videtur sensisse Ray. Sed hoc diactum non procedit necessatio : Tum quia iura posteriora non distit
282쪽
mnt, sed indistincte dicunt parcendum esse redeuntibus: Tum quia consuetudo, quae ius interpretatur, est in contrarium : Tum qitia illud capitulum loquitur de deprehensitone manifesta, quae no est nili poli Plenam probationem, inter quam & sententiam iam nulla eli disii cultas, nec medius actus. Vnde quantum ad parcere non est ratio maior, si redire velint postquam sunt conuicti, aut cliam condemnati: cum
statim in eodem a ctu ista duo fieri possint probatio plena & vitii nata.& Iudicum sententia. Et ideo prima opinio, quae magis Pia est, videtur arbitrio Iudicis tenenda, ubi probabiliter viderit paenitentiam esse non fictam i Tum quia in constitutionibus poenalibus, secundum iura fieri debet interpretatio benignior: Tuin quia conuersionem esse ante sententiam, vel post, non est ratio parcendi, sed veritas conuerasionis, cum spe non recidiuandi praesumpta , quae etiam post sententiam esse potest, & credi: licet non post relapsum , quia praesumitur
Pun ctum quintumdecimum. Aliquando vero delatus examinato petitorum consilio processu, inuenitur conuictus, sed fugitivus, seu se contumaciter absentans I congruo tamen tempore expectatus. Et id est in casu triplici: Primo, quando est deprehensus aliquo triti modo rum, de quibus suora, sed legitime citatus noluit comparere. Secundo, quando aliquis est delatus, de ex aliquali informatione leuiter suspectus, aut plus, ct citatus contumaciter non comparet, & excommunicatus per annum stetit animo indurato semper commaciter absens. Te
tio, qua do quis directe vel in directe impedivit processum fidei per Episcopum vel Iudicem, vel ad hoc dedit consilium, auxilium, vel fauore, qui est excommunicatus:et si animo indurato per annum sit stinuerit, ex tunc est ut haereticus condemnandus,per ca.Vt Inquisitionis. s.Prohibemus. de haere.li. 6. In primo casu damnandus cst ut haereticus, iii xta ca. Ad abolendam .f. PCesenti. In secundo autem S tertio casu si militer, iuvia ca. Cum contumacia. S Per ca. Ut inquisitionis. s. Prohibemus. de haere li. 6. Et circa singulos horum talis erit practica.Nam cogruo tempore eXpectatus citabitur Per Episcopum G Iudicem in ee clesia cathedrali dioecesis, in qua deliquit, Sc in alijs ecclesiis illius Ioci, ubi domicilium contrahebat, & specialiter unde fugit. Citabitur, inquam, ad audiendam finalem sententiam, que seretur sue compareat, e non sic. Nos talis Episcopus, & talis IudeX,Sc. Adueniente autem die & hora praefixa ad dimnitiuam sententiam audiendam , sit coparuerit paenitens, Sc omnem haerelim paratus abiurare Sc satisfacere
ad arbitrium Iudicum si alias non est relapsus) ad misericordiam admittetur : & si est deprehensus aliquo illorum modorum, abiurabit de
283쪽
c F. sILVESTRI PRIER.r nitebit ut haereticus p nitens, modo supra tacto . Si vero est suspe eius vehementer ut in secundo S tertio casu) abiurabit dc p nitebit ut haereticus suspectus vehementer & p nitens, modo etiam superius
tacto. Si autem non consentit abiurare,tradetur ut haereticus impaenitens brachio seculari, modo supradicto. Si autem contumaciter renuerit comparere, feratur sententia, qua talem absentem tanquam praesentem pronuncient haereticum pertinacem , si fuit deprehensus rvt talem relinquant brachio saeculari, a foro ecclesiastico eXpulsum. Si vero non fuit deprehensus, sed suspectus, ut in duobus vltimis casibus, non iudicabitur haereticus, sed ut haereticus, ct ut talis damnadus. Punctum decimum seκtum . Aliciuando autem trutinato peritorio consilio processu,inuenitur tatum ab alio malefico incinerato, vel in cinerando delatus: S tunc aliquando reperitur immunis: quia non
est deprehensus vel inditiatus ita ut sit suspeetiis, aut infamatus; & tuo per sententiam absoluetur. Aliquando sic delatus, est etiam de haeresiai flamatus: ct tunc Iudex attendens, quod vItra infamiam nihil ab alijs fidedignis contra eu particulariter probatur licet sorte maleficus graitia contra eum deposuerit, qui fidem perdidit dando eam diabolo,
indicet illi Purgationem canonicam, iuxta modum superius tactum. Aliquando aute ultra infamiam, reperitur quistionibus eXponendus, ut quia infamia aggravatur delatione malefici asserentis eum secum in. criminibus participasse: & facta utriusq; amoratatione, & res posis diligenter notatis, inuenitur varietas unde Iudex suspicari possit, malesse cum verisimiliter csse torquendu: quod tunc leuiter faciet,iuxta praedicta. Aliquando reperitur de haeresi suspectiis leuiter, peritorum liabixo cdsilio, dc tunc abiurabit, vel canonice Purgabitur,iuxta praedicta .. Aliquando inuenitur suspectus vehementer,iudicio Peritorum: Sc lucabiurabit omnem haeresim ut suspectus vehementer. Ad hanc suspiationein v chementem Pertinent omnes officium inquisitionis etiam in directe impedientes, modo id scienter fecerint, ex ca. Vt inquisiti nis, de haere. in 6. Et omnes, qui impedientibus praeflant auxilium, eo silium, vel fauorem, ex eo. ca.Vt inquisitionis. Et hi qui citatos aut captos haereticos in lirunt de veritate celanda, vel falsitate dicenda: eκca. Accusatus. s. sin. de haere.li.6. Regula tamen decidendi omnia ista peritorum consilium. Aliquando reperitur suspectus violeriter, vix
de damnabitur eo modo, quo supra dictum est: ubi S patet quid s ciendum, si in negativa perstiterit. Aliquando reperitur diffamatus, de
suspectus simul, leuiter, aut vehementeris critorum consilio: dc tunc ratione infamiae indicatur canonica s urgatio, iuxta G. Inter solicitudiues, eo.ti.& ratione suspicionis hqresim abiurabiticum poena xelapsus,
284쪽
si suspitio erat vehemens: vel sine, si erati ius. Si vero haeresim confiteatur, quid agendum sit, liquet ex dictis. Punctu ni decimumseptii num. Aliquando delatus, petitorum consilio cribrato processu, reperitur maleficus non inferens, sed auferens maleficia: Quidam enim maleficae experientia testo curant, & non nocent, non quod diabolus hominem diligat, sed curat corpus, ut afficiat animam ad auxilia diaboli inuocanda, ek eo casu qualis sit praxis o seruanda, his dictis accipitur. Primum. Si id licitis remedijsami, iam non est ut maleficus damnandus, sed ut naturaliter industrius, vel in Deo fidens commendandus. Si vero id agit remedijs illicitis, secundunt quid puta, quia sine expressa, etsi non sine tacita daemonum inuoc
tione remedia non tam illicita, quam vana sunt, dc per Iudices in sorocausarum toleranda: in foro autem animae sunt interdicenda, Sple .ctenda. Si vero sunt remedia illicita simpliciter ut quia daemon eκ- presse inuocatur ore, vel intentione, ab eo scilicet eκpectando effectu vel opere, dum aliquid ei exhibetur, quod non nisi superiori eκhibe-'r, ut sacrificium, incensum, adoratio, dc eiusmodi, quae sunt quaedam interpretatiuae preces ,& elusinodi) nullo modo etiam in foro causarum sunt toleranda de haere. Accusatus. lib. 6. quia sapiunt haeresim manifeste, ut patuit. Et hoc siue his remedijs utatur sine alicuius hominis nocumento , S multominus si cum nocumento, ut maleficium auferendo, aut etiam inferendo alteri r etiam si is cui inseruntur, sit sque maleficus: immo nec si sit iumentum, vel planta, quia ibi semper est inuocatio daemonis expressa voce, vel intentione s ut supponitur que semper acriter est plectenda. Secundum. Quod si licitis se remediis& verbis diurnis, ut assolent, eiusmodi se patrare diXerit, Iudeκ eo citato , diligenter eXaminet, & si ecclesiasticus est, diligenter per se vel alium Per Parochiam inquirat, medio iuramento, quibus remediis utatur. Tertium . Illicita autem a licitis his modis secernet. Cum enim eiusmodi sua illicita remedia tegant, ne deprehendantur, Sevi facilius illaqueent simplices, ideo verbis & horbis utuntur: tamen eκ quatuor superstitiosis actibus tanquam malefice dc sortilegae deprehenduntur. Primo quidem, si ea dicunt S revelant, quae non malo- 'rum mirituum doctrina norunt, ut cum & maleficium, S maleficienvtputa, die tali cum tali rixatus est, Oc tecit lic, M sic.Secundo, si ad unius a maleficio sanationem se intromittunt, non alterius, sicut in dioecesi Spirensi quaedam stritima ga aliquos curare nequibat, ct dicebat, quod maleiicia essent ab alijsnim tu fortiter Impressa: non enim semper unus dimon cedit alteri, sitit eo superior. T critin dum saciunt quasdam exceptiones,ut dic edo . Κk a Te sa-
285쪽
Te sanabo, nisi tale quid apparuerit: sicut in Spira malefica, intuito
maleficiatuin in tibijs, indicauit ei causam maleficij, cum attamen eκnire a duobus milliaribus Teutonicis aduentasset, dicens: Nili in vutinere habueris squam mas Sc pilos, sanabor quod Ecfecit. Quarto, ubi superstitiosis insistunt, aut in si flere faciunt caeremonijs: sicut se frequetari volunt ante Solis ortu, aut alio determinato tempore nihil faciente ad rem ue aut dicendo, se non posse lanare nisi personas talis patriae raut solum duas vel tres in anno, dc eiusmodi. Potest etiana ad famam ct vitam aduerti Praeteritam. Quartum. Eiusmodi malencae eo in do, quo ceterae ab ecclesiastico Iudice plectendae sunt,quamuis damn non inserant: quia vere sunt a Pollatae a fide, ct ea agunt, quae sapiuntliaeresim mani se iter cum eiusmodi peragant eX pacto diaboli expresse, iuXta capitulum praedictum Accusatus Punctum deci in uinoctauum . Aliquando vero trutinato Proceitu, ut supra, delatus iuste, aut iniuste appellasse inuenitur, di eo casu haec erit Pra Ris, citiae Per multa dicta e XPlicabitur. Primum. In negociosi dei, summarie, simpliciter, est de plano proceditur, de hare. Statuta, lib. 6. ct consequenter appellationis remedium Interdicitur, de Verbo. si Saepe.Qitia tamen Iudices propter arduitatem ne ocij libenter in-
te: dum illud prorogant, euec dilatant, aduertendum eu,quod , bi delatus sentiret se a Iudice realiter, euec de facto grauatum iniuria, ut pote, quia eu se defendere noluit, vel quia solus line aliorum cosilio, vel h- ne assensu Episcopi, aut eius Vicarii pronunciauit delatum quaestio ri, cum alias sui ficientes probationes Pro, & contra habere tui let, eiusmodi: tunc equidem tu Ita soret appellatio, alias non. Vnde Iudex eiusmodi appellatione sibi praesentata, quieto animo copiam appellationis petat, protestando verbo, quod libi non curat tempus. Habita vero copia, aduertat se duos habere dies ad respondendii, S ad apostolos dandum triginta, de appella.ca.Cordi.& ca. Ab eo. h. 6. Licet aut e statim & respondere, & apollolos dare possit hos vel illos: ad grauitatem tamen ossicii assignet aliquod spatium infra triginta illos: dies ad dandum, Sc recipiendum apostolos, quales dare decreuit, cuin potestate proro randi terminum. Non autem ad dandum tantum: alio- cuin Iudex teneretur eos mittere. Dico etiam quales decreuerit, non autem negativos, vel affirmativos, ut ouales dare dcbeat mature deliberet . . si nat autem determinatam diem, & horam, S locum actomnem frausiem tollendum, puta, suam cameram . Secundum. 1nterim si ex consilio peritorum se inuenerit delatum indebite graual- se, adueniente termino assignato, errorem corrigat , reducens Pr
cessum ad eum statrum S Punctum,in quo fuit quando eum hrauauit,
286쪽
26 idi gravamen austrate quo ablato, procedat prout anter quia per hanc ablationem appellatio,quae aliqua erat, fit nulla , de appell. Cessante. Si tamen gravamen auferri nequit quippe quod irreparabile sit , ut quia indebite quaestionibus est expositus, vel si qua in si, unient a. aut vasa sunt coitibusta, tu eiusmodi) tunc dicta reduiso processus locum haberet minime. Tertium . Si vero Iudex ustitia exi3ente,decreuerat delatum arre stare , assignet ei tempus ad apostolos dandum , vel recipiendum, S locum opportunum ad captionem, & instante termiano det negativos, statim eum detineat. QSartum . Ab hora autem praesentatae appellatioius usque ad traditionem apostolorum negati uorvira, aduertat Iudex, ne aliquid in nouet circa appellantem, vel capiendo, vel quaestionando, vel carcere liberando, aut aliter. Adueniente autem termino dati aliis , si IudeX est paratus apostolos dare, det: alioquin terminum alium statuat usque ad diem trigesimum, qui est iuris terminus ultimus. Q i intum . Adueniente ergo termino, si vult dare negativos,det sub forma, qua dicatur mile processisse, dc rationes appellantis fuisse coloratas, appellationem nullam: unde nec
eam admittit, et quod hanc responsionem offert delato pro apostolis negati uis: et statim eam scribi mandet post dristam appellationem sic incipiendo: Et dictus Iudex respondens Sc. dc tradat etiam Notario, qui appellationem praesentauit. Sextum. Maalibus apostolis negativis sic exhibitis appellanti, statim Iudex continuado Processum ,
officiuna suum eXequatur, capiendo, vel ad comparendunt terminum
assignando, vel aliquid faciendo, quo appareat quod non desierit ense Iudex, quousque a Iudice ad quem appellatum est, sit prohibitusiae procedat: dc tunc cum processibus clausis dc sigillatis, est cum fida
ac tuta custodia, ac idonea eaucione, si oportuer. t, ad Iudicem appellationis retraittat. Septimum. Si vero Iudeκ eκ hibere decreuerit apostolos affirmativos dc reuerentia Ies,& adueniente termino peremptorio ad dandum, Sc accipiendum assibnato, eos exhibebit sub forma, qua dicat se iuste processisse, dc indebite non aggravasse, soluendo rationes appellantis: Propter reuerentiam tamen Apostolic. e Sedis, dicta in appellationem admittit, assignando appellanti tempus ad se praesentandum cum processibus sigillatis, cu fida custodia, vel debita cautione se praesentandi . Hanc responsionein tradet pro apostolis assim mali uis, & iubebit eam scribi post appellationem, S tradet Notario, sui appellationem prie sentauit: dc ex tunc ipsc in tali caiisa desinit es-e Iudeκ, nisi causa sibi remittatur: si tamen cum appellante habet aliam causam , in qua non appelIauit, in ea remanet Iudex ut ante. Octauum. Inquintorsentiens reum iuste aPPellativum, committat alicui
287쪽
alicui vices suasiti totum,& non poterit recusari. De ossi .dele. Iudex,
ti b. 6. vel amoveat gravamen, ut dictum est. Cum vero iniuste appellat, eligat arbitrum iuris, iuxta ca.Suspitionis, de ossi .dele. & de appel Requiris.& ca. Cum specialiter, ct mandet recusanti quod eligat altu, ct arbitros cogat etiam per sententiam excommunicationis latae sententia , Ut citent recusantem exhibiturum rationem : & infra octo dies ambo, vel unus eorum cum tertio ab eis electo pronuncient, aut ipse
utetur suo iure & officio . Et si percipiat, quoci propter falsos testes , vel aliter o contra se pronunciabitur, potest cum delati consensu, &non aliter, alicui committere plenarie vices suas, ut in d.ca. IudeX . Si autem infra tempus non pronunciant, remanet Iudex: & similiter si Pronunciarint, quod recusatio sit nulla. Si autem pronunciarint legitimam, nec Iudeae est, nec Potest committere vices suas, ut in d .ca. I
deX. Et cum sine eo Episcopus non procedat, res Pontifici Maximo significetur, rogando ut cum Episcopo procedere possit, vel altu subrogare. Nonum. Et si admissa appellatione, di datis apostolis, appellans nouiter accusetur de alijs criminibus haeresis , de quibus non asitur in causa, Pro qua appellauit, non desinit esse Iudex, sed procedere Potest ut prius, examinando testes, & se informando, & finita prima causa in Romana Curia, procedet libere in secunda.Non curet autem IudeX Romae agere contra appellantem , nec se Partem facere, sed permittat eum suis iudicibus iudicandum , eκ officio suo ad procurationem appellantis. Et si Inquisitor persen aliter citetur, caueatne litem ingrediatur, sed intendat ad exhibendum processus, ct totam causam ad illos reducere:&procuret, quam citius Poterit, ad propria remeare, ne ipse taedijs, laboribus expensis fatigetur, & causa fidei iacturam patiatur . De mirandis daemonum & strigim agarum liber tertius finit I I 2 O. .