장음표시 사용
31쪽
23trosi Promocondus appellatur. Ex his itaq; Comunibus C;ulsis, ceu Fontibus, harum febrium originem probabilius,quam a quacumque alia deduxerim neq; enim ad coelestes influxus recurrendum, quasi Astra maligniori lumine Rusticanam gentem potius, quam Urbanam, veluti innocentiorem a Ipicerent,cum pister id,improbabile sit,quod coelestes influxus tam arcto spatio potuerint circula tibi; sicuti neq; subterranes exhalationes culpari poterant, cum Terrsmotus nullus prscesserit, neq; in hac nostra magna Planitie Cispadana, Sara spadana extent Antra, S Terrε hiatus Charonei, e quibus perniciosa estiuuia possent eiu-pere die rem inquinare. XXVlII. Quod spectat ad Causam interna, quam Coniunctam appellant, lisc non nisi in crassam viscidam pituitam,cui acidum fermentum haereret, reserenda erat, Vel stabulantem in stomacho,ut placetiit muliero, vel ductus . s.;..tν laterales Pancreatis obstruentem, ut statuit Sylvjus, quε materia in Uenas transfusa , mpartibus spirituosis san guinis permixta febrilem effervescentiam excitaret si ut enim cruoris massa effoeta sit, & vapida, semper tamen aliquid oleo si ,3 sulphurei continet, quod ad flammula in vi- talem alendam sufficiat. Focus itaq; febrilis hospitabatur extraVasa saguinea,quemadmodu in febribus omnibus periodicis,cum alioquin perdifficile sit In te imittentes febres ab ijs quivere Continus sunt distinguere, cuiusmodi Febres ignis nomine Diuinus Prsceptor insignire consueuit, ut ex varijs historijs in libris Epidemiorum videre est. Noenim concipi potest, aiebat scientissmius Cartesus, qua nam posscesse Circuitus causa, nisi materia quaedam, quae Fδxur xione indigeat, antequam masis sanguineae miscea
32쪽
xur, qu7per venas ad Cordelara potis est tot excitare turbas,6 febrile tempestate ciere,qus non alio pacto sedetur, quam eadem hostili materia sub forma sudoris per corporis ambitum discussa, vel per Urinarias vias ablegata. XXlX. Rarum quidem esse quod Tertianae febres Epide-mic ex Aeris vitio observetur,aitDoctissimus Etl mulierus, ac reuera Febres, quae alicuius praui Seminitin Aere latetis soboles sunt, nullum certum ordinem seruare solent; multoq; rarius est, quod sint de genere Intermittenti in rhoc Anno tamen huiusmodi febriu genus in hisce Regionibus populariter grassatum suisse,iam Ruri,quam in Oppidis quamuis postea ob diuturnitatem in continuas, S lenta migrarent at perspectu est.Haud absimilem Constitutionem, quae in Anglia Anno I 6 8 ac magis per Rura,&Pagos, quam per Oppida, Urbes de seu ijt, Doctissimus Uuillis in suo Tractatu de Febribus describit; suae tamen Febrilis Epidemiae originem,&causam procat archicam non Aeris vitium Vir ille Peritillimus refert, sed potius in praegressam Constitutionem nimis aestuosam, illi Climatim solente; Febrem Tertiana intermittentem Epidem ia
2. I. φb sexVJui quoq; Celeberrimus BartholinusHalaiae, A nois et sed & ipse illius causam calidissim siccissimi
Aestati, prster morem , consuetudinem illius Coeli ad . scribit hanc vero nostram Ruralem Epidem iam lubet referre in Constitutionem prthumidam, ac frigidam, huic Coelo insolitam,ac simul in Aerem ob coenosam colluuiem vitiatum. Si enim huius Epidemici Affectus causa esset ex totius Anni intempestiua Constitutione, quae frigida, de procellosa toti pene Italiae comunis suit, non satis constar,
quare hic popularis morbus,in humilioribus tantum locis, ac bi
33쪽
lemia Anno ,liadis lubeti huic utemet ex
ac ubi stagnarint aquae, sedem fixerit, Sinon ampliora s
i patia occuparit;cum tamen incolae caeterarum regionum, que ab huiusmolli atmosphoera remotiores erant, ut totus tractus supra Viam Aemiliam versus Colles,nunquan alias a Febribus magis securos se vix ille meminerint. MXX. .ia de causa porro, a Costitutionibus tanta siccitatis, quales, ut dixi, ad plures Annos experti fuimus, ad Conititutionem imbrium adeo feracem talis factus fuerit trasitus, certe hic mihi iaqua, ut dici solet,&ad hanc Veritatem eruendam Delio naia ire opus esset. Nullus pro 'fecto Astrologorum, qui ex imaginarijs Aitrorum consi gurationibus suturos rerum euentus praedici posse existian antit.ὶm magnam illi iaionem prεdixit, neque postquam laeta eli, rationem ullam attul: t. cur ita fieri deberet. Sint utique Astrorum inis inferiora influxus, quos vellen egue magna dementiae esset, at modus quo agant, id omnino indeprehensibile est . Re equidem Ptolomaeus in libro qui AE aini cribitur, 'tellaru effectus incertos esse, varios pronunciauit, quoniam incertum est qua ratione materia subieeta inllux una recipiat Obseruandas quidem magnas emporum mutationes, inquinoctia scilicet S Solli illa, ut in illis neque ne licamen a - mus, neque ramus, , , , me pluribus in locis monuit
Hipp. sicut letiam copi inierandos x ,rtus Canis, Arctum &Pleiadum occasu in , nam ut idem it,inorbi his maxime ciebus iudic tur, ali per inmunt, aut in periem aliam transfmutantur; quare vero tam magnae ali Crationes tum iii tam agno tum in paruo Mundo di iis temporibus fiant. scrutari velle, id siet mere diuina se Satis sit igitur quoad renostram quod hoc Anno tam magna, ct insolita aquarum inundatio
34쪽
inundatio morbosam hane Constitutionem inuexerit, contrario proi us modo,quo in aegypto votiva Nili inundatio, miraculi ad instar, solet pestem abigere, quam- . MM.A. '' uis Alpinus muta trinem illam Aeris in salubricrem la- tum ad Nili incrementum subsequentem in Etesias videatur potius referre, qui tunc temporis Sole signum Cancri subeunte, 6 septentrionali plaga sumigante, fate in-eipiant,&Campli nos Ventos pestis Vectore repellant.
Quscunque ea causa sit ob quam Nilus, argypti incerna, salubritatem inuehat, certum est tamen, ad illius in . crementu Morbos populariter grassantes decrescere, xin magna illa inundatione dein ergi;adeo verum est illud Cel-
si Digem pro natura oorum genera Medicinae, i, aliud opus esse Minae, aliud in Enpto, aliud in Gallia. Annus iam agitur centesiimus, ex quo haud absimilis inundatio Cis. padanam , cs Transpadanam Regionem occupauit, unde
postea subsecuta ei summa Annonae caritas, tritico id
lolium conuerso, ut refert Paulus Crassus Corrioiensis indoctissimo suo libello de Lolio Inchoarunt autem tunc temporis circa Maj j principium pluuiae, qu pollea per totam Aestatem obstinatissime perdurarunt. Obseruantur itaque per interualla quedam eaedem Temporu Constitutiones recurrere, siue in Astrorum vim nobis ignotam id reseramus, siue in iustam Dei vindictam, qui sicut olin V niuersali Diluvio totum bem puni jt, ita particulari-hus eluuionibus quasdam particulares Regiones aliquando picetat. NXX l. Rubigalem luem non exiguam operam ad Morbo.sam hanc Constitutionem contulisse superius dixi at ne
id gratis, ac veluti Dictatorie pronunciasse videar, libeat in dis-
35쪽
, M quirenGa. examina, la Rubiginis natura paululum immorari. De Rubigine multa quidem Veteres scripsere, ilia de illa secundum sui Philosophis Systemata ratiocinati .sunt in sacris quoque Codicibus Rubiginis fit mentio, - - ieri. cum aliquando hac, veluti irs sus ministra, Deus populo
suo fruges, J fructus omnes ademerit, ut illum ad bonam Y. 3 Hugem perduceret, nonnulli vero ex Recentiori bos. de ... hac peste aliquid scripsere, ut Ru uellius, Leuinius Lem rita nius, Ludou cus Vities, Langius sed ea quae a veteribus i kripta suerant recoxere Uegetabilem itaq; Familia in ' - - suis Morbis id borare. i1sq; diuersi generis, multos'; gra D. ι . uissimos Auctores de iis scripsisse, ut Varronem, Pl niuin, Volumellam, aliosq; iam satis perspectum est. Rubigine i ' μ' morbum, ut iii Jm Theophrastus appellat, adeo exhorruerunt antiqui ut ad auertendam hanc pestem sibi Deum finxerint, quem Hodigum teste Varrone, appellabant, unde Rubigali xςit 'mana rut,qui Numa Pompilio Regni sui Anno XI. 's
Dantur, Mactabant autem lactentem Catulum in huiusmo di sacrificio, undὸ Columella. Hinc malara uli. O virides ne torreat uas, av-- iactentis Catuli piacatur G extis, Litabant autem lactentem Catulum eo quod a Rubigali Numine, mediante maligno Canis Syderis influxu putarent hanc labem in terras immitti quare sca super- Mitione, ac non nisi habita ratione nominis id agebatur
larificium, ut ingenu EOuidius. Pro ne odere Canis hic impo ritur Arae A q-at iasiat, nil nisi nomen habet.
36쪽
XXXII. Rubigalia itaq; sacra, sicut& Floralia, ut cuncta
bene denore cerent, instituta sunt,ac celebrari solita, sub finem Aprilis, propterea quod huiusmodi tempore a Rubigine frugibus,&fluctibus valde metuerent, occidente tunc temporis Cane, Sydere per se vehementissimo, qui , Occasus ex Plini j obseruatione, tunc in . Cal. Maiyincia
debat. Obseruabant autem Veteres multa attention
Canis occasum, ubi nos vix ortum, qui pers p credimus eodem tempore ubique inchoare dies Caniculares, veluti non raro doctos alioquin &celebres Prosessores, ita quidem , sed turpiter sentientes, audire contigit, cum tamen iuxta diuersam latitudinem, quam varis restiones habent, vatij ac diuersi sint Astrorum Ortus Moccasus, quod no, tacui ignotum Gale00, quit adidit, eodem quidem tempor omnibus in plagis fieri tum Aequinoctia, tum Solititia Astrorum vero Ortus, iccasus comunes esse ij solum qui sub eodem vertice habitant. XXX lli. Hanc pestem Graeci viii ri vi Latini Rubiginis nomine appellauere, sime a rodendo, ut Varroni placet, seu quod rubro obire fruges inficiat; redinem quoq; seu
albunculare an morbum vocavit Plinius, quod fruge Sex
urat, veluti hoc Anno contigit, cum fruges, Silante omnes carbuncularent, ut Pliniano vocabulo utamur. Flos
equidem Rubiginis noxios effectus obseruare,d contem plari licuit atquq nam sit huius pestis natura, indoles, non tam facile est decernere . Sapere ignis naturam, seu acri muniam lixivialem Alchalinam ex Sale acri, xvolatili procliue quidem es et ast erere; at multa obstant,
ne in hanc sententiam eam Gigo Rubiginem ex hor sed vitiato, serenis noctibus, ves inplenilunio vel inter
37쪽
rumo, quibus temporibus Luna rigidius lumen ad nos reflectit cum in Plenilunio, Aestiuo tempore a nostro
vertice multum absit, in Inter uni vero totu et lumen .,
quod a Sole recipit eidem regerat hantiquorum fuit optanto; cui recentiorum quoq; non pauci subscripsere, inter quos Lu ovicus Vules indoctissimis suis Commentari, in librum D. Augustini de Ciuitate Dei, ubi scriptit,bipinem esses orem putrefactum .fruges renue corrumptu em, e fraantem Generari utique Rubiginem ex Rore, serenis noctibus, cum Ros non decidat nisi sereno Coelo is sit. lente Luna, veritati valde congruum videtur, nam re vera sub initium Iunij prope intellunium, signa Rabiginis obseruari coepta in frugibus, plantarum Ohjs, quς patuis maculis nigri cantibus distincta, puncticulari morbo laborare videbantur argumentum euidens huiustodi stygmata Roris guttulis, ubi 'iu haeserant fuisse inest a. In Rore quem Luns, ineris silium Alcmon dixit, Mara '' Piltate ita appellatum Isidorus tradidit, eo quod non sit '' crassus ut pluuia multum liquoris volatilis Salini ratione cuius abstergit, Maluum soluit, omnes do in bimi lci, qui pro egre Diomenstruo ipse rei comini odan; hedas omnium Vegetali ilium Ti actur/s: ex olla qu0qi tradunt elici spiritum qui ad metalJ diis turn sit, quo spiritu utebatur nos lixi ad y r da δε Cor Lliorum Tincturam, ignita Cor ilia in Roris spiritu pr ij nendo. Vim huius Salis sentiunt qui man bus Nemus 'st/0t, aut nudis pedibus per campos, δέ, prata is tyleti xi incedunt; nam manus, Spedes scabre filist, idq; ob sal n nitrosas mitticulas, quicutim arrodunt ii 'MQq; pQ-lcre graciliora reddendi corpora di Plotitshμβj
38쪽
cellentisin. D. Ioseph Lantonus Medicus Ferrariensis, cui G parsi debeo,quod ea quae in hac Constitutione rhse ob eluaui artihi perliteras benigne comunicari . XXXV. Η sunt natius dotes matutini Roris, ae inissiminiatis,in titubti'tunaen Constituti solo minime uligitioso nec palustri; at si ex malis temporum Constisv-
conibus Ros vitietur, in Rubiginem degenerat, irritum, ι.irat.R. quomullum noxius est, xcui, ut ait Plinius, non eo aran- 'Arrandinis, neque media, qua nunquam Annonae intuler Fa- 'ii af Gieni Rubiginem itaq; ex Rore existina, duri
Kndebia - salinis particulis, quibus naturaliter qui simul in magno Aeris Rec ip-tiauis's in se, , , exaltata, modo nobis imperceptilia Ili, .. , ... 81 orem iEr. qisi postea sub forma oris deciditus, ista ira, ii coloris sugillet,
39쪽
XXXyΙ. Neque bule et opinioni quicquam refragvi
ω' i non magis Austrini status sua caliditatς, quam iv
XXXVII. Displicet quidem, quod eo tempm Iros iit Rubigalis lues, aliquo experimento non pertentiriai, ut iri A I s illius naturam explorarem .siquidem nimis seu animum subijt cogitatio dehacd aliiEpjdei ai/d Rabu
is . q. Vogitarat Veritati congruerent si e pertus itaque
LXluialibus, plantarum folia ores, iri ' d. attente Obseruans, quis inde,olor en et Q coii Litaque 5 ςςentia Fabarum, quae apud nos circa finia in brjtae.1- Moleot, Spiritu uitrioli irroraui, mi u OG a-
1 Theophrastustellatur, Fan hite de uinis a minat et '
nem semire. Fabarum itidem soli is Irinoso ac lixivio acerrimo ad pessi te te iam alicuius coloris inuri de plebes di . in iliis i ς
40쪽
. . acrimonia, 'uam Alchalla Iubet statuere. Congruunt autem hujsities opinioni ea quae in trage Animalium euenere; nam, praeter malam Aeris diat helim Brutis quoque
noxiam pastu rubiginosa Sanguine acidiori reddito,
ac in motu suo prs pedito, vel subiis mortes integros gre- 4es Peco tum sustulere vel oborti sunt Varioli, quas exsanguinis Fagnatione fieri,dum in orbem agitur comunis est recentimum opinio Tubercula autem illarius in ca pile,callo,& cruribus pecudum visebantur, reuera Vario
las sui se, licet profecto a flerere, quando nec figula hec
Acolor e , nec liquore in illis contento, 'nec magnitudine, nec modo quo soluebantur, post suppurationem nigrae crusta sudor stitie, quicquam Puerorum Uario isi discrepa L bant diihilo seclias eadem pascua infe et ac fretis Anima . libus cla em intulere . Sic Apes haud ampluis ex flo una Calycibus se stareum laticem, sed acidum stagna deliban tes, pasti ne i incis sunt, vel alio suas Colonias translule 'runt initer 'eque miram quod hoc Anno Cic adsit plu-
rimurnixu finietiterint, cum praeter remi istam Aellatis ca- b d te mi illi is vi cantunis equaquacies, i, vel sui trit sum Rotem ma non tuerint, ii tamen verum quod more pas
inii a) V hquii lumini ex parte perierint. A Cicatara ruini bis uescetia malas Temporu Constitutiones pr nua' tacturi; icti 1situ et iistinus Mercurialis, qui Anno i 77. Dici, et 'huit in Agro Paxa uino, aut nullas, aut rarisssimasci. .c ad ariete citisse unde postea graui subsecuta est Fpidemia.
'Cicadas .ultem re ipsa Ore nutrita fabulosum no esse reor,
' i ii Τm, ii ii Arboribus pertio tale , sed super solui nis
in i quis e tua , facilius excipiendum is, 'ma usitati ira Solis ortum super Arbores euolare exriu Agricola