장음표시 사용
51쪽
exili, ut vix perciperetur, ac trium dieru* io in tali statu perstitit donec liti nuporem Ἀiscusse tinti In salubrem autem fuisse huius tem dirusum crediderim, ed quia,cum massa sanguineam itis crudi, - tibias scateret, ae crassiorem haberet consae imi 'sanguide er Uenam stra, quotidiana illa labrilis estuet
segnis esset ad motum, quotidia tia esset loco remedij, qua cessante fieret qu:da veluti haed mMGgitatib &kongelatio, unlium torpor xvitalium quoque intercei,tidia H'Verum est illud Celsi,quod febrem lentam interedis 'teat,fortasse enim, ait ille, curationi opportu istrscio equidem huiusmodi doctrinam noh solum Ferisque 'Medicorum, sed etiam alijsqui Artemis scae non profitentur, esse suspectam, tipsi senesar, qu bes siciumst nationis leuioris morbi lactae a grauiori αδ hi verbis adulfi quos auxerant mo D, in iniam, si
ς portentia ipsa satis euicit, sebi item hiserue solitiam sti mutandam potius surge, quam se.enandam P v smyalidis xum mὸ gis profui sis suam sti doryod sicut in hist driflP0lyς tis viceversa, rigida magis,qua calida lituissest se psit Hippocrates, innuenti'MMAM tillaus PiritR η' 'tanti iaciendum stin hes sed guit a mesbii di tum, ut illud ipsi et D i Uxi vellanus praestite . Obseruatum est tamen sosiciori
52쪽
euentis ex libitam Chinam Chinam Agrestibus,quam Op
pidanis .d Vibium Incolis; Gens enim rusticana bitantillum amet ubi fasce leuata est, illico laboribus, S exerci-t ijs se dedit, quare non erat metuendum, ut tam perniciosi effectust ijs consequerentur,quales in Vrbanis obseruabantur. Sic Doctillimus Fit mullerus tradidit, non tam facilΘpiti recidiuas post assumptum hoc febrisugum homines eaercit js, ac laboribus deditos, sicuti desidiosos, otio innutilios De hac nostra itaq;Costitutione libet pro-set re id quod olim de quadam simili scripsit Hippocrates,
ingenua Orthesi sessi ne more tamen aenorum Viroru, magna rerum fiduciam habentium. Nihil memarabiti proderat, Ventris turbatis, non Venae lectio, ner quaecumque
XXX XyIlI. Nullas Febres Synochas, vel Ardetes hoc An. no,quid scE, Obseruatas diximus icut paucas Quartanas: de pri tibus quidem non est quod miremur, nam partibus spiritu, sis, ad conflagrationem aptis non adeo turgebatissa Sanguinea, immo crallis & sit idis succis abundabat. sic ina tenuia, Racidiuscula non tam facile serauorem oticipiunt,veluti Vina generosa, ubi Estiuum calorem ei serint; magis quidem mirum est quod in tanta Febriciantium frequentia tam pauci visi sint Quartanar ij, idq; migis, si verum esset quod nonnulli asserunt, non nisi ex mai, ri visciditate materie differre Quartanas a Tertianis. Conlueta itaq; FebrisQuartane genesim animaduertens, athurii sum odi Febrem, tamquam fructum Autumnornatus escentem, considerans, cuius uberior est prouentus, cuia aestas magis feruida ac torrida praecesserit, propterea re rationi
53쪽
rationi congruum est quδd in hac Constitutione frigida, & humida, in qua non multa fieret partium se rosarum per Cutis potos difflatio, succum I ancraticum ad eum fixitatis gradunt qui ad quartanarium circuitu requiritur, evehi non potuisse, seu quidquam aliud defuisse, quod humana imbecillitas as equi nequit, cum nihil su quod ipsos M dicinae Proceres magis transuersos agat quam pervestiga tio causae cur statis horis recurrant febriles paroxysmi, actam exa iste, ut ipsa Automata aliquando superent. XXXXIX. Verminationem in his Febribus satis familliare, di praesertim in Rusticana gente superius recensuimus, cusius rei causam fuisse reor, tum praua limenta putrefactioni obnoxia . qualia fuere Pisces, I fructus hor tum Ventriculi seri ventum ex mala constitutione vitiatum, cim proportionatum ad cibum recte subigedunt; quare Verninium seminibus , seu ut lubet Ouulis, quae in alimentis P- si laterent in re siris manentibus xa tenui calores sis, mirum non fuit, si facile in magna copia prodierit Verminosa soboles. Usum Chinae hinc e valde nroficuum ad n ς 40dos Vermes expertus sum, quod praestire ob insignem Rin rorem,quem possidet hic Cortex. 6 abs re crediderim, si tamen tutior est Praxis, quae Uerminoso inflectu Scusat pς aloetica potius qua per sacchaiata. mellita .Haud Sitnζscius apud Nostrates quoque facta suis e ex pexi meo x , Obseruatum, quod Lumbrici in aqua ubi dissolutum su-ς rit et, vel Saccha rum citissime moriantur, in amaris i mi vero liquoribus ad integros dies vixerin rost ab ij qu ες msecus apparen medicamentorum vires metiri Velle, η R deo tutum existimo quin errandi periculum subsit, P ς ii enim licet, quod medicamenta propinax , qu τ'
54쪽
cumque ea sint, iis quibus armantur viribus csed 'gen.
tur,dum primo cum stomachico sermento,cuius vim trans mutatiuam nemo non nouit, mox in intestinis cum Bileta, qui humor suapte natura serox est, cum succo Panereatico spiculis armato congredi debent quod sit ulterius pervadant,cum lympha quoqἰ in comuni Receptaculo i)ldest concertandum. Sic Crocus Martis qui aperitiuus di-bes fistur ut notat lunulien, nisi acidum superfluum reperiat
in Ventriculo aquoso tu ur. Adit ingens evadit. Id ipsuquoq; testatur Chirurgia Iasu soria qua constat, quod'liquo purgans in Uenas Canis infusus magnam excitat puris gationem, nullam vero vel paucam si per os idem liquor, vel in maiori dosi, in ijciatur, idq; ob Acidi copiam quo Caninus stomachus abundat, quod Acidum vim cathatti. cam,&emeticam potenter infringit. Hanc ob causam ι ,...i, euen qVR qm, ut ait Celsus, non gultu, sed vulner nocent. Psylli e serpentum morsibus venenum innoxie
exugebant Quot vero,&quantas subeant mutationes meis dicamenta per os assumpta dum varias corporis regiones praeterlabuntur,ingeniosissime explicat Bellinus, ut nihil
maestantius Reor iraq;ex medicamento assumpto Miu -α cis quibus commiscetur,gigni nouum concretum, equb Ilgoperationes, quae postea consequuntur promanant que solius medicamenti essicacia solent adscribi. L. Postquam huiusmodi Febres miseros aegrotantes diu fatigassent, diximus nonnullis apparuisse Parotides, quibus licet suppuratis, eadem tamen pervicacia Febres ei stabat. Id equidem magnam humorum cruditatem in toto Venoso genere significabat, sed hanc non e se pol illiniam trarum ebrium causam, dc somitem satis demonstrahant ,
55쪽
qui Fomes, in ventriculo, Pancreate praecipuEsedem fixerat. In nonnullis pariter post multos Febriles paro- xysmos s*peruenerunt Diarrheae, ac Dysenteriae, irritata. ad expulsionem Natura, tum a copia, tum a prauitate su et corumsaaeque enim hae sinationi locus,quin etiam aliquado malignumquid subesset in his Febribus,quamuis intermitis terent; plures tamen sustulit Diahrrae a,quam Dysenteria, eo quod sorsan in ijs qui Diarrhaea laborarent communiis cata esset labes nussa sanguineae, qui serum acre per gla-dulas intestinates excerneret, in ijs vero qui Dysenteria .exarentur, mali somes esset extra Venas, viscida nempe, Placida pituita intestina abradente,& excoriantes. Freisquentes porro suere Recidivae non solum ob distae errata, sed ob com naunem causam, Aerem nempe vitiatum, qui febrile Miasma ad aliquod tempus consopitum in nouos motus, Sexo ibi tantia scieret seandem quoq; ob causam adeo contumaces suerunt hae Febies cum nihil lassiceret ad absterirendam labem illam,quam Aer continuo inspiratus fere inelui bilem redderet; adeo grauis est Morbus, quem Coelum secerit . Sic pacari non visa est Affectio, nisi cum sub Anni finem humidae, nebulosae tempestati sicca, serena successit: quare sicuti exHippiicrate Euhanique ιι ονι inflare augescunt .m me de fuere olent, idque non ni si ob naturalem Temporum mutationem, ita in hoc Epidenaico risiectu optimi remedij loco esse crepit Aeris in vitalem temperiem restitutio. LI, Prae multitudine aegrotantiu tam ex genere Agresti,qua V bδHOpaucos interijsse superius in zonuimus, quod δέ ΘPyRxς opinionem Medentium contigit, qui maiorem stra-Sςmpζxtimescebant. Duas potissmium ob causas in Epidem ijs
56쪽
1s...i, demi; Assectibus pereunt homines, vel ob humorum
δι υσιν Vel ret ii ut ipsis vocibus Hippocraticis utar; id ei
vel ob assae Sanguineae diffusionem a Sale acri, Alchalico factam vel ob esus dem c ,ncretionem, ab Acido exu perante; frequentiora tamen funera sanguini, δι cisio , qua solet inier re propterea gratiante pestilentia, ut plurimum Acida primas tenent. Cuio ergo in hac nostra Costitutione Acidum quidem praepulleret, sed non earum esset virium, reluctant eis a serim Febrili effervescentia, ut potis essc lethalem ita gnationem inducere ac fluxusi', S refluxu Saguinis prohibere, hi ic et quod, licet hominu ni myriades eodem tempore decumberet, pauci in Libitin. ecensum venerint. Sic ni'rum non est, quod F aeminae.&Pueri ob molliorem habitum. 3 vitam minus actuosam, huius spidemiae vim magis senserint, ac multo magis laetentes Pueri, in quorum venit, ob lac vitiat timo k ad coa Rulationem aptum, facilius sanguinis statio succederet; sic
narrat HipP crates ino uadam Constitutione, extis an ι-
turmo tuo es maxime Pue os, Adolescentes es aetate gla-ltas ubauiuos, et J qui in socordia et lixerint. Elel, liri autem
Pueri clerici ob He par obstructum a viscida pituit a redu- dante ac a febrili calore in motum concita ou in iliatis subitantia defixa, Bilis secretionem, , hieret, cuius signum erat,quod in omnibus en una, ac duru parse
sentiretur sero autem acri, acido incerebri me 'branas transfuso, conuulsi moricbantur. morbo alioquin Pucii Sianait Liri, sed huic Constitutioni magi pro p ut pote valde plae ad acorem masis sanguiliciae concilia, qt m.
Si vero quaerat aliquis, cur haec mala Conlli uti Agricolas magis, quam Oppidanos, tibi um incolas vexa- iit a
57쪽
scentiar in in uni bibitinae linae. R
Ie Aerem a foedis exhalationibus vitiatum ob nimiam illuuionem, quae campos,in Agricolarum domos inundarit non sic urbes, oppida in editioribus locis posita; huic causae addi poterit Victus prauus, Dinsalubris, ac praeser- tim nimia Piscium ingurgitatio, alimenti genus Colonis nostris insuetum, quod in illorum stomacho facile putresceret. Scio equidem an In vulgaribus Medicis Pisces degri quoque exhiberi solitos tamquam laudabile a Limentum,ac multo mauis sanis corporibus; veru, ut ait docti sis nausile plus, illorum, lus Metis non conuenit nonc traje
quentibus, non Agricolis addam ego, quibus utilior est caro bubula,&suilla. Id ipsum testatur Galenus qui Piscium usum in hominibus otiolis, Senibus, aegrotis commen dat, non sic vero ita ijs qui corpus exercent; his addendum, quod sicuti Pisces, qui in rapidissimis fluuijs capiuntur, ex Athenari sententia, omnium sunt optimi, ita hi es ent omnium pessimi, quod in aquis stagnantibus fieret illorucaptura.
LIII. His quoq; causis accenseri possunt labores, Lexercitia sub isduis imbribus, unde potorum Cutis constrictio, sudoris parcitas, obfrigidam, 'umidam Anni intempe riem, cum alias per Aestatem sub assiduis laboribus copio 'sili me sudare consueuis ent, quas causas in Oppidanis, Ciuibus, qui meliori victui tuntur , nec Aeris iniurijs sunt ita expositi, non tam facile quis reperiat. Sedes praeterea huius Ruralis Epidem i. ea Ciuitatibus, Oppidis maioribus circumscribi videbatur quare Mutina, egium, eo quod essent veluti in circumferentia,& Appennino proximiores,minus hanc labem sensere, magis autem Fessaria,C Op-
58쪽
oppida Mantuanae Ditionis Pado proximiora ubi
maior sui infantilis clades,quemadmodum a vari; s Proses soribus, ac alijs per iteras accepi. Magna vero haec Planities his locis circumscripta, iota Colonis oppleta, in cuius sit-nu ad longum tempus stagnarant aquae, huius Epidem ij
Assecstus edes, ac Domicilium fuit. LIV. Circa caeterorum Affectuum examen, qui has Febres comitati sunt, quales fuerunt Apoplexiae, Epilepsiae, C tharri praefocativi, ac hexiae,&Hydropes, non multum immorabors eiusdem enim Constitutionis soboles fuerui, Acidi praedominium significabant, vel sanguinem, reliqua fluida coagulantis, vel neruosum Systema Occupantis; haec omnia itaque verissimum esse Diuini Seni soraculum comproba sunt, quod . Morbi in pluuiarum mulitia iudinemur a ex artesunt,se res longae , alui profluuii putredines morsi comitiales, apoplexiae γ' anginae.
LV Vt autem circa es venturas Coniectoris quoque partes agamus, superest videndum, num sperare liceat postquani pacata est nota sum haec Affectio an in totu ea desitura sit, an potius haec eade, vel deterior exsuscitari possit. Sperare licet utique, ni alam hanc Constitutionem emendandam, cum postremi hi duo Menses cum perpetua fere serenita te, Sineris tranquillo statu Annum iam clauserint, nam
μ' η M. Montanus, Tempora consequentia secundum naturam existentia corrigunt vitia praecedentium praeter naturam ex sentium; at metus subest, ne ob at quam Annonae caritatem
in foetice Coloni, qui ad sedandam latrantis stomachi rabiem atro pane, confusaneo uti cogentur; Nam tener . . niueue modi1μesiligine I adlus,
59쪽
IVM Meius liquam subest, ne proximo Vere ,hestate nouis
V lamitatibus vexetitur. Sic in Aeno Ciuitate Thrasitae, ex ahit, Vi, crurum impoleates fetani, quam historiam citat Gale 3 ' 'nus, aitque saepe euenire , ut ob caritatem Annono exitia les morbi oriantur. Vox λιμόρ, quae famem significat, non nisi per solam diphtongum discrepat ab ea quae perniciosa Epidemiam denotat,unde effluxit dictum illud ac Λιμοῦ Λ e. Quamuis enim Edulia mali succi videantur aliquando sat bene cocoqui, attamen ut egregie monet Galenus, Nobis non aduertentibus prauus succus ex ipsis post longum tempus in rinis eo listitur, qui postea exieuam ad utredinem occasionem ii. a Iussebres nat gnas accendit. Quodcunq; malum auet tae Diu tria Clementia diriorem salubritatem huic Coelo re stituat.
Asse eius, qui Colonos nostros, e Urbanos quoque a lixi diuinarint iam prolin pro suo lubitu ex Ideralibus schematismis Anni, na qui modὰ successir prasabia deduxerint qu)d