장음표시 사용
21쪽
TIONIS , ET EXCIDII BREVISSIMA NARRATIO.
NNO millesimo quadringentesimo nonagesisti secun
do India inventam detectari anno sequenti ab Hiip ni habitata est, ita ut multitudo quaedam Hispanorum ab hinc quadraginta novem annis e profecta u. Ω-m autem ad Insulam Hispanicam appulerunt, umquidem fertilistuna est propter amplitudinem
longitudinem, ut quae sexcenta milliaria in circuitu ha-'beat , hoc tempore celebris. Undequaque autem circuitu pera innu- metis insulis , quac populo naturalibus incolis ita refertas vidimus, ut vix in toto terrarum orbe regio tam multis habitarocibus munita periri possit. Terra autem firma , quae ab hac Insula ducentis quinquaginta, laut plus milliaribus distat ultra longitudinem decem milli una milliariorum , circa littus maris, protrahitur , quae quidem terrae jam repertae sunt,in plures , procedente tempore, deteguntur et tanta autem moltitudo has regiones incolit, habitat, ut ibi ab Omnipotente malo pars generis humani congregata, convocata videatur. Infinita autem haec hominum multitudo ita a Deo creata it, ut simplicitate gaudeat, astutiae , calliditatis malitia omnino expers sit, e inimica naturalibus dominis obedientissima, ridesissima ; erga ipsos ver Hispanos , quibus de inservit, de subditais, humilis , patien, p cifica existac denique ut rejectis litibus & motibus, remotoque odio sine vindictae cupiditate vivat. . Hic populus delicatissimus est, dc tenerrimus , ejusq:ie est tam debilis , cinaequalis temperies , ut laborem tolerare non queat, paucisque annia, quocunque tandem morbo vitae fitiem imponat, ita ut pu
22쪽
rerum afficientia nutriuntur, illorum etiam agricolarum natis delicatiores, d leniores non existant. Haec gens est pauperrima, maxime indigens, pauca possidens, bonis te . Porsibus non inhians idcirco nec superba, nec ambitiosa. Tali ver cibo victitat, ut Sanctorum Patriam in eremo victus magis parcus, minus te delicatas haud extiterit. Nuditate, solis verendis tectis , pro vestimento utitur stragula villos , quae est unius uiuae
langitudinis, vel tela, quae est ad summum daarum , illi est loco maximide calidissilia tegumenti Teget ver incumbit, inuibus pinguior est: fortuna , retia in quatuor angulis nodis alligata pro lecto sunt, quem suo id mate Insilla H spaniose habitatores Hamecas appes lant. Ingenio subtili , docili hi homines praediti sentci gens est docilis rac omnis bonae doctrin capax, ad sanctam nostram Catholicam religionem suscipiendam aptissimari neque etiam inhabilis ad bonos mores, ut quae non tam variis, quam reliquum hominum genus, impedimentis, distrahaturrita ut , vel primis labris, fidei , ut ita dicamus , rudimentis degustatis, tanto desiderio .servore at exercithim Sacramentorum Ecclesiae, di feci vitii divini, feratur, ut ipsis religiosis ad tantos impetus sustinendos, maxima, o singillari patientia opus sit Et ut finem imponant, saepe HL spanos qui bonam , quam in illis cernebant natur m negare noth poterant Phoc proprio ore proserentes audiyi netii PE ad vitae summam beatitatem , in illis solam Dei cognitionem requiri. Ad agnos autem tam lenes, talistis qualitatibus ab Omnipotente dotatos, ut tygres , api, d leones crudelissimi longa famae oppressi. Iberi accesserunt, nulli rei ab hinc quadraginta annis incumbentes, pret
terquam ccedibus horum miserorum , quos diversis tormentorum generibus ab ullo antea nec visis, nee auditis quorum aliqua pars inferius de scribetur in tam inhumaneis crudeliter lacerant, dilaniant, ut ex tribus millionibus quos , sola Hispaniola Insula capiebat, jam ex naturas,libus incolis vix restent trecenti. Cuba vero Insula, quae in eandem lon-situdinem, qua Valladolida Roma protrahitur, iam deserta inculta, in ruina jacet. Insulas Sancti Joannis, de Iamaycae, quarum utraque Mampla est , de fertilis , desertas, desolatas conseicere licet Lucayat autem Insulae ex ea parte, qua Septentrionem respicit , Hispaniolae de Cubae vicinae , quae sexaginta sent numero, vel circiter , cum Insulis, quae vulgo Gigantum appellantur, de aliis , quarum, quae insertilior est,
ito Regio Hispil sttulitata prastat, non sine maximo, de salubri
23쪽
aeris temperamento , jam omni habitatore vacuae cernuntur cum tamen
ultra quingenta millia hominum in his regionibus accedentibus Flispanis
ViXerint, partim caede sublati, partim vero vi extracti, ut in fodinis Hispaniola Insulae, quae sine naturali habitatore mansierat, laborarent. Navis
quaedam has Infusas visitans , ut secta segete , residuae spicae iam probus aliquis Christianus pietate , c misericordia motus, ut aliquas animas ad Christi cognitionem at raheret, tam periculosum iter susceperato col-ὶigerentur , an secim tantum homines , quos ipse vidi , reperti sunt. Aliae plus quam triginta numero Sancti Pannis Insula confines , omni populo spoliatae sunt. Quae omnes Insula duorum millium milliariorum4ongitudinem superant,d tamen omni populo, incola, habitatore populata jacent. Quod veri, ad terram firmam attinet, certi sumus, Sciro comis perto habemus , inhumanis 5 execrandis suis factis decem Regna majoris amplitudinis , quam sit tota Hispania , sub ea etiam comprehen
sis Atragoniae, de Portugalia Regnis r id est ultra mille milliaria Hispa re is ex populasse M omni populo habitatore privasse, quae praesenti adhue die deserta ad deplorandam ruinaui ritim antea vix regio
ulla maiori incollarum numero abundarit redocta cernitur. Nos autem pro certo aflirmare audemus iis quadraginta annis, quibus cruentam, detestandam suam tyrannidem in iis regionibus exercuerunt Iberi, injuste ut tra duodecim computatis tam viris, qu m staminis se puerisci mi Iiones hominum fato suricios esse meque ver parcere me veritati existimarem, si ultra quinquaginta milliones hominum naturae debitum per soluisse , dicerem. Qui ex Hispanas remotis oris , ad has Insulas appulerunt, quique Christianos se esse actitant , duplici praecipue via , ad extirpandam e tollendam hane nationem de facie terrae, processeruiat. Quarum prior est injustum , cruentum , de sanguinolentum, quo usi sunt, bellum Autera , qudd omnes eos de medio sustulerint, qui vel adhue aliquid libertatis resipi arenici vel qui Tesecatis, tam iniquae captivitatis , vinculis priastinam libertatem recupera es quod quidem potentiores virique strenui, de sortes animo volvebant decrevissent: illis, bello sublatis stolas seeminas, de pueros sae aura seu patiebantur quibus postea tam suave jugur imponebant, ut bestiarum non sit deterior conditio. Ad quas duas piae tyrannidis species , tanquam subalterna ad genus , reliqui simum di quibus ad extirpationem , α laselationem hujus populi utuntur,
24쪽
Ad destriictionem autem de desolationem innumeri istius populi, solum aurum Hispanorum , ultimus finis, scopus fuit m ut exiguo tempore ditat , ad status dignitates , quae personis nullo modo
congruebant, tanquam unico saltu , pervenirent. Denique, ut uno
verbo dicam , illorum avaritia , lambitio , qua vix major excogitari posmet , harumque regionum incredibiles divitiae, ircolarumque humilitas patienti quae aditum ad has terras faciliorem reddebat huic rei ansam praebuere. Quod tanto contemtui habebant, ut eos f de iis, quae praesens vidi, omni mendacio seposito , loquor non ut bestias , hoc
enim peroptarem , sed ut abjectissimum terrae simum tractarent. Si que de illorum anima , vita solliciti fuerunt, ut supradictus numerus omni fides, sacramentisque privatus , vitam cum morte commutarit. Et hoc non minori veritate, quam praecedentia , nititur quod nee ipsi tyranni , de carnifices , sine mendacii nota , negare pollunt ab Indis Iberos nulla unquam injuria affectos, sed potius tanquam de coelo demittas. eos coluisse, quousque infinitis injuriis , violentisque tormentis in suo tum injusta ecede lacessiti, ad arma concurrere coacti sunt.
N hae Insula , ad quam prim , Hispanos appulisse diximus, eruentae U
in desis hominum perditiones principia duxere foeminas enim in pueros Indis eripiebant , ut sibi inservirent , .eorum opera male uterentur eorum autem victum magno stadore M labore partum consum hant, eo non contenti, quem unusquisque secundum suae facultatis vires, quae semper perexigua sunt necessiaria enim tantum ad vitam rejectis superfluis, domi asservant gratis dabat , unica autem die, quae ad trium familiarum , quarum unaquaeque decem perior a caperet , at mentum unius mensis, sussceret, Hispanus unus absumebat. Et se iis malis fracti, tantisque amicti tormentis violenta tractatione, tale, homines coelo non esse missos , cognoscere coeperunt. Et idcirco cilii eiboc, alii suas sceminas liberos in latebris abscondebant : alii vero, ut gentem tam durae terribilis conversationis fugerent , praeis rupta montium quaerebant. Iberi autem non solum colaphis . pugnis, sceleratis baculorum icti,as eos excipiebant sed etiam vi dentas manus in gubernatores civitatum iiiij cere non verebantur. Et haec e tem
ritatis impudentiae de ceterant , ut quidam Capitaneus , totius insu-
25쪽
loZICIDII NARRATIO. lae potentissimi Regis firmina vi abuti ausus sit. A quo tempore co 3 ita et coeperunt, quibus modis, rationibus Hispanos regione sua pel ferent armaque incontinenti suscepere. Sed quae arma Deus bone P ilicet, quae majorem habent similitudinem tam in offensione , quam defensi ne , cum puerorum qui certant arundines, lusu , quam cum armi vir
26쪽
INDI ARVM TVAsTATIONIS ET . Quod cementes Hispani generosiis equis insidentes , oladiis,
lanceis bene instructi, an in nolentis sui stragibus, inratagematibus initium fecere .civitates que, pagos percurrentes nulli tali , aut sexui, ne Qeminis quidem puerperis pepercere , quin ventre aperto vivas in stustra discerperent. Pignoribus possitis simul certabant , quisiuii eo ensis ictu hominem medium aperiret, vel discinderet, vel quis maiori dexteritate corpus hominis capite privatum , truncum relinqueret
aut certe quis majori industria mucronem visceribus adigeret. Insentium , pedibus ex matris mammis arreptoriam , innocenisti eapita rupibus conquassabant : alios , non sim scomitibus in filiamina proiiciebantri cadentiaque in aquam corpora , irrisione suae r delitatis, humanitatis testes ad motus invitabant : alios uni cum matribus ensium inhumanis mucronibus exponebant. Cetra patibula erigebant , lata quidem , sed ita demissa , ut medes terram sere attingerent , quorum unumquodque tredecim personis In honorem is reverentiam , uc dicebant , nostri Redemptoris de ejus Apostolorum , destinatum erat , quibus igne imposito illis Exos , in cineres vivos redigebant. Quos ver vitae supereis volebant eos semisissis , di pendentibus manibus dimittebant , cum hae fugae expro-
Bratione : Nuntias Miris litteras iis, qui latitantes in montibus risugivi
27쪽
TI CInae morte edin muniter Dominos, mobiles mul stabant. Octieis furca suffutis craticulas striiebant, parvoque igne supposito, hi Gseri paulatim , animam magnis clamoribus, tormentorumque despera tione, illabant. . . Vidi aliquando quatuor, aut quinque ex potentioribus Dominis, his craticulis impositos torreri . non procul duae, vel tres aliae craticulae iisdem mercibus instructae visebantur ι cumque magni , qui ibi audiebantur clamores , Capitaneo essent molesti, quietemque ejus impedirent, eos laqueo tolli, Qtrangulari jussit. Spiculator, cujus nomen mihi
est notum, nec inimus incogniti Hispali parentes quo minus id feret
28쪽
prohibuit , id ori impositis epistim iis , ne illorum exaudirentur clamores , ipsen et ligna struens , adsuit, quousque ad placitum osti, antimam Harent. Harum rerum, ciliarum innumerabilium, oci habeo testes. Quia, et omnes , quibus data erat potestas , tam ii. hirm nam gentem , ab omni pietate alienam , generisque humani extirpatricem , minimicam , tanquam scopulos evitantes , in montibus latebras quaerebant canes venaticos , de crudeles , ita initi uxerunt , ut primo visu , minimc lue en poris momento India auri , tanquam porcum, devorarent. Ab istis canibus hae caedes devastationes patrabantur. Et quia quandoque rari tamen , usta aequitate moti Indiani , aliquos Hispanos caedebant , inter se hanc promulgarunt legem, ut pro uno Hisparao occiso, centum Itidiani nec darentur.
De Regnu, quae Insula Hi laniola, capiebar.
Hare Hisipantes In sola quin De max ma Regni, totidemque potenticsimo Reges capiebat, quorum Imperio reliqui fer Domini, qu rum infinitus erat numerus , parebant. Erant etiam quarundam separ tarum regionum Domini, qui horum Regum , pro superiores, nullumas noscebant. Horum Regnorum unum, Magua appellabatur , quod i cnificat planitiem. Haere planities res est , si ulla in toto orbe , mem tabilis scitu digna Nam a meridie ad Septentrionem, In octuaginta milliaria porrigitur latitudine vero quinque , octo, quando uti decem complectitur : undique autem altissimis montibus circum- elusa tenetur. Illam alluunt ultra triginta millia fluviorum, rivulorum, quorum duodecim celebribus illis fluviis Ebro, uero Gu dalonevi magnitudine non cedunt et Omnesque fluvii, qui e monte ad Occidentem vergente quorum numerus est viginti miluum oriuntur , auro sunt ditissimi. Quo monte , provincia Ciba continetur, unde , odinae Ciba ex quibus prodit exquisitum illud , iurum, tantinue apud nos nominis viginti quatuor caratarum aurum nomen hahent Huius Regni Rex Dominus uarione vocabatur , qui iubsua ditione vasallos , de Dominos tam potentes habebat: , ut eorum unus uisque ad servitium Regis uarione sexdecim millia militum adducere potuisset. Quorum Dominorum aliqui mihi noti hiere. Hic
Rex erat obedientissius m non mediocri virtute praeditus , natura tua
29쪽
pacificus , d erga Castiliae Reges devoti stimus his suis subditis mali daverat , jusserat , ut eorum quisque tintinnabulum auro replet tridaret succedente verb tempore , cum satisfacere non pollent, eo medio seiis , alteram partem implere jussi sunt, hujus enim Insulae habitatores serὸ nullam extrahendi ex fodinis auri industriam, aut experientiam habebant. Hi emacicus obtulit se Regis Castella servitio , ea conditione , ut illas terras , quae ab Isiabella , in qua prima mansionis suae habiatae illa fixerant Hispani , ad Sanctum Dominicum in longitudinem quin Ruaginti milliarium extenduntur , coli curaret dicebat enim , nec veritati illius sermo repugnabat, suos subditos non habere usum tracti cam auri odiendi. Quibus promisias, Tacile, ut scio, α alacri anim cistetisset, de inde ex annuo reditu ultra coronatorum Castellanoru:n tres milliones , Rex percepisset am , in illa Insula quinquaginta urbes. Se vilia anipliores, cernere liceret. Sed qua compensatione , .remuneratione erga hunc tam cle .mentem , de benignum Regem usi sunt P ea scilicet , ut eum , sum ma infamia , in persona conjugis, ab Hispano Capitaneo Christiani nominis indigno , violata , afficerent. Potuisset quidem tempus, e opportunitatem vindictae sumend. e militem conscribendo expectares sed abscondere se Regno, statu, in provincia Delos i quayos in qua potens quidam ejus vasallus, iubditus habitabat exul vivere mori elegit. 'At Hispani de eius absentia certiores facti , latebris am- lilius locum non dedere , sed illato bello, illi, qui eos tam humaniterusceperat , evastata omni regione eum repererunt, coeperunt: qui vinculis , cathelaisque alligatus, navi tit in Castellam captivus duceretur. impositus est in itinere autem navis periit , cum qua multi Hispanislibmersi magnum auri pondus , inter haec magnum auri granum, crassis pani simile habens in pondere 35oo coranatos ita Deo de enota mibus illorum sceleribus , vindictam sumente. Aliud Regnum Marten appellabatur , in quo est hodie portus in ultima planitiei extremitate , qua SeptentriUnem resipicit estque Regno Portugalia in amplius .fertilius dignum certe , quod frequenti habitatore incolatur montibus enim abundat, aurique orichalch dinis dives est. Regi nomen erat Guaeana pari, cui multi potentes Domini , quorum si ii os novi, parebant. Ad hanc regionem primus, senex Thalassiarchus appulit cum Americam detexit, qui tam humaniter,
' benigne . Eho uacanagari receptus est , dc tractatus cum omnibus Hispanis,
30쪽
INDIARUM DE VASTATIONI STHispanis, quos navigationis stiae comites assim pserat, illis omnem opem, Ee aiixilium serendo ibi enim Thalassiarchi navis undis absorpta iterat ut ex ipsius ore audiverim , se ab ipsis parentibus, in propria patria, blandius accipi non posse. Hic Rex coedes, .ctudelitates Hispanorum fugiens, statu suo privatus, in montibus obiit. Reliqui veri, dynastae, eius subditi , in ea servitute rac servitio, quod postea recensebitur , ex
Tertium Regnum erat aquana regio etiam admiranda, sana, δ sertili , ubi hodie melius saccarum totius Insulae conficitur. In ea regione tuli temporis regnabat Caonabo , qui reliquos, potentia, statu, gravitate is ceremoniis , quae in eius servitio adhibebantur , superabat. Hic Rex , eum nihil minus suspicaretur , magna subtilitate , dc industria ab Hispanis in aedibus propriis captus est. Eum postea navi imposuerunt , ut Castiliam duceretur , sed cum in portu sex elsent naves vela ventis dare paratae, pontus tantis procellis agitari coepit , ut hae omnes , cum iis, quos capiebant , Hispanis, absorptae cum ipso Rege Canabaocathenis onerato , fuerint in quo Deus aequo suo judicio ostendit, non minus esse in hoc facto iniquitatis, &injustitiae , quam in praeceden-ribias. Huic Regi tres , aut quatuor fratres erant, viri strenui , qui iniqua fratris , dc Domini captivitate offensi , auditis devastationibus, de coedibus ab Hispanis , in aliis regionibus patratis , intellectaque paulo post fratris morte , ut ab hostibus vindictam sumerent, arma suscepere, quibus occurrentes Iberi certo equitum numero Qui vel inaximEIndiani, offendiculo sunt in tantam stragem ediderunt, ut media pars
