Th. Campanellæ De monarchia Hispanica discursus

371쪽

isa AP PE ND Ixincredibili celeritate & Delicitate, non solum Persias effoeminatos jam sed & multas alias provincias, longe remotas nullo negotio superavit, atque universam Graeciam in siuam potestatem redegit quam Primum vero ab excessu ejus unio di- Tempta atque: in diversias partes itum est, regnumque unicum antea, in quatuor distincta mox diremptum fuit , Monarchia illa pariter ad occasum vergere incepit: praesertim,postquam duo potentissimi populi,Romani nimirum &Carthaginienses, de universi orbis terrarum imperio diu &ambigue dimicarunt, ut ex Tito Livio liquet atque ex Silio Italico, apud quem in principio de bello Punico hi leguntur versus: Gens Cadmea stuper regno certamina mo

Desitumque diu , qua tandem poneret

arce

Terrarum fortuna caput. Subactis ergo dc funditus eversis Carthaginiensibus , Antiochoque cum reliquis Alexandii M. successoribus profligatos

372쪽

DΕ ΜΟ NARC H. HI SP A N. gato , Romani se ipsos etiam ante Iulii

Caesaris tempora rerum dominos voca. runt. Liv . dec. 4. lib. 6. nam, ut Petronius

Orbem iam totum victor Romanus

Adeo ut multae barbarae nationes, ROm nis non subjectae,reges sibi ex arbitrio Seianatus populique Romani elegerinti nam Appianus de Armenia majori idem tradit; quod Tacitus libro . Annal. de Parthis, & libro II. Annal. de Cheruscis: quibus addi potest Thomas Stapletonus i. a. de Magn. Rom. Eccl. c. I. a principio. Vnde Suetonius c. 48. de Augusto scribit. Illum reges socies , non aliter universos , quam membra partesque Imperii curae habuisse. Caeterum Monarchia ista sub imperio Traiani potentissima fuit , occupans ex trecentis illis gradibus in quos orbis tern rarum ab Astronomis & Cosmographis describitur,nonaginta in longitudinem, in latitudinem vero quadraginta quinque. Quod vero etiam Romana haec Monarchia ex providentia & voluntate divina

373쪽

rs4 A P P E N D I X exordium & incrementa sumpserit,atquo tandem ad id majestatis pervenerit , non

tum Christiani , sed ipsi etiam Gentiles

agnoverunt, ut docet Bernardus Aldrς-tes Canonicus Cordovensis libr. I. des Va- vias antiqueiades. c. a. scilicet ut regna diremta rursus coeant, ut homines efferatici curentur, atque contentiones ex divisio ne illa ortae rursus componantur. Pliniuilibro suo 3 . c. M. de hoc tape i m nominato imperio reposivit istud: Omnium terrarum alumna eadem & parens , numine Deum electa , quae coelum ipsum clarius saceret,sparsa congregaret imperia. ritus que molliret, di tot populorum discordes ferasque linguas , sermonis commercio contraheret ad colloquia,& humanitatem homini daret; breviterque una cunctarum gentium in toto orbe patria fieret. Hoc vero solo monarchia haec se supra omnes alias efferre potest, quod unigenitus Dei Filius sub illa non solum nasci, sed etiam inter Romanum populum censeri se 'dignatus est. Hocque praecipue ab Orosio lib. 6.cap .ult,& lib. 7.c. I .animadversum est, dum scripsit : Tune igitur natus est Christus a Romano censui statim adscriptus ut

374쪽

DE ΜΟ NARCH. HISPAN. Issius ut natus est. Haec est prima illa clarissimaque professio, quae Caesarem, Omnium pincipem, Romanosque rerum dominos, singillatim cunctorum hominum edita

asscriptione signavit,in qua se,& ipse, qui

cunctos homines fecit , inveniri homi nem , adscribique inter homines voluit. Quod nunquam penitus ab orbe condito, atque ab exordio generis humani in hunc modum ne BabTlonio quidem,nec Mace donico i, ut non dicam minori cuiquari regno concessum fuit. Nec dubium, quin omnium cognitioni, fidei, inspectionique pateat, quod Dominus noster Iesiis Christus hanc urbem nutu suo auctam, defen samque in hunc rerum apieem provexe rit, cujus potissimum voluit esse eum venit,dicendus utique civis Romanus censusque professione Roma GG.

Prisci quoque Ecelegastici scriptores

unanimiter affirmant , interfuisse fidei Christianae,propagationisque verbi divini. hanc monarchiam longe lateque diffusam esse. Sic enim beatus Eucherius Episcopus Lugdunensis in Epistola parametica ad

Valerianum de contemthi mundi fol. m.

23. scribit: Nationes & regna putasne ob aliud .

375쪽

rs6 APPENDIT aliud in ditionem ac ius cessisse Romanum,& ob aliud magnam partem generis humani in unum tiansisse populum, nisi ut facilius, tanquam medicamentum per corpus unum, ita per unam gentem fides infuse penetraret: & ut capiti ingesta,velociter se per membra diffunderet' ΑIioqui non ita cucurrisset . inter crebras &di crepantes ritibus linguis que gentes, nee tam longe per noVorum semper gradu um objecta transiisset. Atque cum hoc consentit etiam antiquissimus poeta Chri stianus Aurςlius Prudentius, lib. 2. contra Symmachum, his yersibus. Vis dicam, qua causa tisos Romane lagoin

ress

Ru tantum extuleriti queu gloria fortibus aucta Sic cluat, impositis ut mundum franet habenist

Discordes linguis populos-Hssona culto

Regua volens sociare Deus, subjungieν uni Imperio, quicquid tractabile moribu, esset, Concorique J Vo retinacula mollia ferre, Constituit;quo corda hominum conjuncta

teneret

376쪽

DE MON ARC II. HI sp AN. Is νReligionis amor: nec enim fit copula Chri-

Digna , uis implicitas societ mens unica

gemes.

Quibus ostendere voluit, Deum per propagationem Imperii Romani , Euanis gelio suo viam quasi sternere Voluisse, reducendo gentes moribus, legibus & linguis diversas in unam veluti formam, atque efferatos hominum animos demulcendo, atque mutuo amore sibi invicem devinciendor vixque fieri potuisse , ut retia

gio Christiana diffunderetur, nisi populis

per animorum con junctionem in politia quoque copulatis:quod & D. Leo videtur perspexisse,Serm. i. in Natal. Apostolorem Petri & Pauli, ita inquiens s Vt au- fem hujus inenarrabilis gratiae per totum mundum diffunderetur effectus , Roma- rum regnum divina providentia praepara- it: Cnjus ad eos limites incrementa perducta sint , quibus cunctarum undique gentium vicina & contigua esset univeris sitas. Dispositio namque divinitus ope si

maxime congruebat, ut multa regna uno confoederarentur Imperio , & cito pervios .

377쪽

iss A P P E N D I xvios haberet populos praedicatio generalis , quos unius teneret regimen civit eis.

Riserit forsan hic aliquis, &absurdum duxerit propagationem nominis divini opus habuisse auxilio politico: qui si temporis illius historias penitus introspexerit,

atque omnes circumstantias di eventus rerum diligenter in animo suo perpenderit , ' quibus res Romana tam mirabiliter atque contra omnium spem aucta estiateri cogetur, Deum longe aliud

quid& illud ipsiim quod allegari scripsti res innuerunt, propositum sibi habuise

In primis vero historia Ecclesiastica qui liber a Sacrosanctis Bibliis facile s cundum locum obtinet de pietate quo-xundam Imperatorum erga Ecclesiam, puta Copstantini Magni , Theodosii,Iustis niani & aliorum testatur, ut facile appareat,etiam in his primo,& vero in sequentibus Francis dc priscis Germanis Imperatoribus completum fuisse, quod Deus pridem per Eseiam prophetam capite 49. versu vigesimo secundo promisit , hisce verbis: Ecce, manum meam Versus gent

378쪽

DE MONARCH. NI SP Αα rsoles tollam, vexillumque meum Versus populos , adferentque filios tuos in ulnis. filiasque tuas in humeris, regeSque tuto res tui erunt , S principes nutrices tui, procident ad genua tua in faciem,lingentiaque pulverem pedum tuorum:atque tum reipsit experieris . me esse Dominum, in quo nemo confundetur , confidens in

eum &c. Et capite sexagesimo inquiti entiles ambulabunt in luce tua, & reges in splendore oriente supra te, peregrini πxstruent muros tuos, & reges illorum tabi servient : e gentilibus lac suges, di reges illorum tibi mammas dabunt. Hae similes prophetiae, passim per vetus Te- samentum sparta, arguunt, iub novo quoque Testamento datum iri potentes Xeges , m loeum Ethnicorum, qui Ecclesiam protecturi re aucturi sint. Et quamis

vis moderni Germaniae Imperatores antiquis illis Romanis potentia & dignitate

longe inferiores sint. multum tamen adisiumenti tulerunt ad propagationen fidei Christianae, quippe quωrum armis Sesavonicaestu Uandalicae provintiae,POmer nia videlicet, ager Megalopolitanus, Livonia, russia cum parte Misaiae, tractus item

379쪽

DEΜ ON ARCAE, H I S P A N. 36r jure de privilegiis civium Romanorum gauderent, atque vicisima illi unis iisdemque legibus recti, atque luto ultro citroque commeatates urbem Romam pro commui patria agnoverunt. Vnde Claudianus adulatorio & poetico moinre , quo d Imperio Itomano sioli tribuenduin ierat , Stilicon, asscripsit his versi

Hujus pacificis debemus moribus om-Qμή γε isti patriis 1 regi Ibus utituri . . - ' bospes, Quodse,iam mutare licet. , quaed 'cervere Thyleu, Rursus . horreudos quoudam pene 'trare recessust.

. . e mus Oronis i ,

Quod cunctigens uua sumus, erc. Experientia frequens testatur, quanta . eonfusio non solum Italiam atque Germanismi, verum etiam alias rςgiones invaserit is postquam unaquaequei illa um comminavi Liugum texcutare atqu*ii iuris esse

380쪽

asa ' APPEN DIXris esse voluit: atque illae etiam quae in cibis sequio Imperatoris perstantes privilegiis' Iautissimis ornatae sunt, ut singularia per . se regna esse videantur. Neque hic in disiquisitionem vocabo , an non illi qui Imperio Romano semet subduxerunt in pejus vinculum inciderint, tritum illud Gal- , licum rem fiatis declarat , Nestans plus 'soubs PEmpire , se sont empireZ : ac si quis dicat , e flamma in ignem transilie

runt.

Quod autem attinet ad illos, qui etiamnunc majestatem Imperii Romani venerantur, atque nomine tenus illi se obnoxios profitentur , illi rem eo perduxerunt privilegiis, exemptionibus atque aliis suis titulis recens excusis , cin quorum invidiam catus aliquis non iniuria summo suo magistratui praecavens , ita scripsit. Non obstantibus omnibus magistratibus, summis, iniis , superis, inferis, jam natis aut post nascituris , ut quilibet etiam mediocris status iam omnia pro suo arbitrio agere , & ea conari audeat , quae Olim Monarcha vix ausus fuisset.Hoc non aliunde fit ἰ quam quia reverentia erga magistratus abjecta est, di remedia omnia