Examen omnium catapotiorum, vel pilularum, quarum apud pharmacopolas usus est / Conradi Gesneri ... enumeratio medicamentorum purgantium, vomitoriorum, et al.vum bonam facientium

141쪽

Confice cum succo absinthii. A. Et hae quoq; pitulae vehementes sunt minus correctae veris Nicolai Aureis:nam tornaina inducunt, quae ob turbith soldm cotingere putamus,cum reliqua unplicia potentiam ha αbeant reprimendi vim fortium naedicamentorum .sE. Ad Aurea Nicolai redeuntes, in ipsis num addo, quod N a multis additur pharnaacopolis, qua iis a Nicolao dieitu non sit. R.Quid hoc est sh. Addo dupluia, scamnaonii. E R. Cur id facis Λε. Vt vehementius educant,alioqui sunt imbecillioris potentie. R.Hoc absurdum videtur,4 a nemine sani capitis faciendum: nam potius augendu est pondus totius copositionis: si non es contentus integra drachma, scrupulos quatuor exhibe, aut quinque si opus est puto etiani

omnes pharmacopolas non augere scammonium,ut tu facis.sE. Maior pars auget. BI A.

Haec est causa cur quandoque vehementer educant quandoque ineptius via diuersis pharmacopolis accipiuntur.Suaderem vero omnes pharmacopolas Nicola compositionem precise parare, nihil augere:na drachnia ex illis egregie educit.Notaque has pilulas diu perdurare, tandem virtutem se uare, quia ex decoctione vel infusion e tra

142쪽

iterem redigantur, optime commisceantur. in unum globum coaceruentur. SEN.

Tamen ratione tragacanthi durinimae esticiuntur,xfere lapideae., A s.Id verum est: sed cum statim humilitatem sentiunt, liquescunt. Idemque in ventriculo faciunt &obtragacanthi lentorem, simplicium vis seruatur: quod quae facere non possunt,uel succi. Tamen a phari lacopolis impraesentiarum maior pars pitularum ex melle rosato conscitur, quod ut in onrnibus non probo, itano improbo. Haec compositio ratione aloes bilem educit, di pituitam: ratione diagri dii bilem, hoc facita remotis partibus, unde a capite educunt, atque iuncturis. E. Ab aliis igitur membri, quani a capite educere possunt a R A. Qui ambigis ventriculum purgant,& bile ab omni corporis parte tam superna' iam inserna edaciant. Renes, fieri cur expurgant, ac obstructos aperiunt: S si qui Agidi humores inventriculo cotodiarisiam fecerint,eos educunt 3 hominem a tali affectione liberant coictionem adiuuant, frigidos humores expellentes, qui illam impediebant, A ventriculum una calefaciunt.

Colocynthi pituitam educit, de glutinosos

143쪽

humores, quos a remotis partibus trahit. Rose etiam humores aquosos educunt, ct reprimunt vim fortium medicantentorum. A nisum, foeniculi, crocus, mastiche corporis membra roborant, vimque demunt fortio ribus medicamentis:&anisum ac foeniculi

fatus exo hi ut atque expellunt. Nihil in ipsis adest quod proprie atram bilem reprimat vel educat si Cur dic ut has pitulas potius a capite educere, quam ab aliis partibus ξ R. Imod ab aliis partibus educunt, ratione colocynthidis ex diagri dii tamen facilius est a

capite educere, quam ab aliis partibus aiecore S ventriculo remotioribus,& hoc est ob situm nam materiae facilius descenduiar medicamentorum vapores facilius ascendunt. sE. Cur hae potius vesperi dantur cum

thor, quod proprie purgent caput:illa vero medicamenta, quae caput purgant,solet post

coenam a recentibus exhibeti ut medicamentorum vis a vaporibus ciborum in caput deseratur nihil vero est quod niagis petat caput, vino, vel rara sunt proptet ea cum vi

no exhibet, vel cum mulsa quia de ipsa liquo modo vaporosa est. tamen xilla quae pro capite dantur,ieiuno atque vacuo stomacho dari possunt nobis enim magis placet, ut summo mane accipiatur, is, qui accipit,

144쪽

unius horae spatio dormiat adeo ut in actum red antur.Nos his pilissis utimur pro medicamelo quandoq; in niateria turgida,is iubre conferunt. nihil l refert, vel ex vino accipiantiir,vel ex mulsa,vel simpliciter tras lutiantur.hoc aut tertio modo diutius in ventriculo morantur, quam sit liquida rei mistae sint,cum ex liquorefacilius breuius a ventriculo auferantur. In summa vero haec catapotia sunt valde utiliari excelletia, quibus sinonihil addatur quod vim liabeat educendi atram bile ad omnes humores, ad omnia corporis membra erunt aptissima facillima. SENEX.

DIlulae Cochiae huc veniunt consideradae. ι .In bis pitulis obseruaui longe diuersos esse pharmacopolas.s, Propter quid diuersos 4 in qua re iri.Et in pondere, Minipsis simplicibus. E. Ego semper compositionem illam paraui, quae apud Rhasim est in 'ij ad Almansorem, ubi de hemicranea Gatque cephalea. BR A. Quaenam est haec compositio Nunc reseram: Recipe Pulveris picrae . .

Colocynthidis iij dc tertiam

145쪽

eem. R A .Ex his non habetur ex quo liquore, vel ex quo eclegmate conficiantur sam. Quia hoc non magnifacit.,R.Id etiam valde obscurum mihi videtur, lini doses decem. sE.Hoc ita intelligo,conficienda esse catapotia in imodum ciceris, dosim esse decem. B R A. Puto decem in podere esse drachmam

Vnam,vel etiam excedere: te his vero catapotiis, nunquam excedere drachmam Tamen

scito, lorum catapotiorum genus esse valde incorrectum,& tormina in toto inferiori ventre progignere propterea e raro vel nunqua utor sed omnes Ferrariae hanc conipositionem non sequuntur.nam multi Nicola compositionem consciunt set Nos semper hanc paratam seruauimus illa vero L. cola quaenam est R. Haec Quam dicit est Galeni compositionem, probatam ad hemicraneam, dolorem stomachi,xilii.

Recipe Aloes ri

, 4 quale pondus.

Pulpae colocynthidis Scammonii Mastiches dimidium unius prς lictorum. Cosce cum succo foeniculi, vel absinthii,vel solatri, fac pitulas dentur secundum quan

i litatem virtutis.Hoc mirum videtur dicere,

eniculi absinthii,vel solatri:nam hoc est aesi dictum sit conficere cum calida re, vel cum a s

146쪽

frigida:sed simpliciter vel fragidam accipere

debilisse ut calida implicia quodam modiutem peraret:Jel sola calida numerare debuit litet, ut ventriculus ex ipsis roboraretur. Hae est illa cochiarum compositio, quam multi parant ex Nicolao quantiis alii Nicolari re, ferant, tamen diuersam compositionem inlpondere sequuntur. sE.Quamis Hanc que sequitur: Recipe Aloes Scammonii praeparati l

Absinthii fana G, ij. Nastiche, Colocynthidis 1L

Conficiantur cum succo absinthii.ss.Viden tu etiam differre in simplicibus, non an lsolo pondere.nem pellieram ion accipiunt, neque turbith A. Mesue ipse in eo capite in quo agit de soda frigida , descriptionem quandam habere videtur pilularii, quas ipse cochias vocari dicit, a Mahumeth filio Zachariae sed a Mesue eodem loco virum dicitur,quod non parum absurdum videtur,scilicet ipsas esse in virtute hierae.&hierae nobilitatem habere Vertim illis consideratis, que virtutem hierae, neque nobilitatem ha bent:intelligo semper cum simplicite ab his authoribus hiera dicitur, illam simplice vul

gata Galeni hiera equidem dici posset habe

147쪽

re virtutem hierae, id est, sacri medicamentia letiacuandas materias, quae in capite sunt: stat vero esse vehetuentissimas pitulas,&parii correctas, quae tormina pari ut Sam In

quo disteri haec copolitio ab illa Rhasis, quanos paratastruamusZBR. In pondere, Ut percipio.etenim haec est Mesuae compotatio: Recipe Pulveris hierae 3 Interioris colocynthidis vj In alio codice habetur, Trochiscorum alandaal I. Scammonii cocti in cydonio 3. Si bados Turbith a Fiant pilulae, quarum dosis sit a 3 ij. usque ad 3 ij si s E. Haec do sis est nimis ampla.BR.Imb quae praeter tormina, alui profluuium inducere posset. drachma solatatis est. hae pilatae sunt nimis vehementes, non correctae: nam sola hieravi stoech is tanta non sunt, Vt colocynthidis, seammoni id turbi ili vim coffingere possint. nec refert quod trochisci a landaal colocynthidis loco accipiantur, dc scamoniu in cydonio decoctu sit: quonia adhuc vis quaeda venenosa in ipsis seruatur , nihil adest qd turbith medicamentosam vim reprimat.In illis ide intelligo quas exs Rhasis ad Almasore adduxistititam Millae tormina faciunt, atq; peruersione No deest apud eundem

148쪽

eundem Mesue alia cona positio cum agit des soda trigida ex aggregatio cholerae obphlegmatis,quam Galeno attribuit: N eadem est cum illa Nicolai,in mastiches podere solum disseres, quia Nicolaus ponit dimidium, Mesue aequale pondus.Ita enim dicit Mesue Ga leni conifectio pitularum cochiarum conferentium soda permistae, mundificantium stomachum. caput, instrumenta visus. Recipe Aloes Scammonii coeti in cydonio

Interioris colocynthidis ait partes

Absinthii

Confice cum expressione solatri, vel radi-uis. losis earuesta 3.j. Vsque ad 3. 1ῖ.SE. Cum apud te correctae no sint, possuntne corrigi8BR. Et quis ambigit , Ε.Quomodoὶ R.Gum genera addentes, ingiber, rosas, illa, quae reprimunt vim fortium medicamentorum. E.Nisi graue tibi sit, hanc compositione,ut tibi videtur, moderatam in ordine dispone.BR.Hunc labore non recuso. Cu vero maior pharmacopolarum pars Rhasis co-chias paratas seruent illas in ordinem disponemus, atque emendabimus. Illas igitur in nunc modum conficiendas voluerim:

Recipe Pulveris hierae picrae b. x.

Colocynthidis iij si

Scam

149쪽

CATAPOTIORUM.

Stoechados Mastiches Dauci Galangae seminis foeniculi Tingiberis Gummi Arabici Misce, ex melle rosato conformetur hubus ex quo deinde conficiantiar pitulae, qu

rum dosis est a 3. l. usque ad D. iiij. SEN. Putasne a capite educere, si ita cosectae intὶ R. Quidni3na a longinquioribus corpori pa tibus trahunt colocynthis, scammonium, turbith. t. Vbi reperiuntur compositiones istae Nicolai de Mesuae apud Galenu B, A. Adde Serapionem ibit is quasdam c chias reserre ex Galeno. E. ualeSnam B R. Illas Mesuς ut video nam dicit: piluta ale, ni,quae nominantur cochiae.

Recipe Colocynthidis Mastiches

Aloes anapartes a

Absinthii vel eius succi quales. Scammonii Confice cum aqua solatri.dosis est 3.i. E. Necessarium igitur est, ut ex aliquo Galeni lib. accep

150쪽

acceptae fiat s R.Nunqua apud Gal. de hispitulis facta metionen inuenire potuimus forte hi authores librualiquem Galeno adscriptuni habuere, equo haec copositio accepta est: sicuti impraesentiari libellus quida circia fertur inscriptus, Saleni receptariti cilia tam e Galenino sit imo coplures vanissimas copositiones cotinet. SE. Vnde nonae sortitae suthae cochiae pitu A. Recentiores inqui ut a coccos dici, quod Graece significat caput, quonia caput mirifice expurgant: sed unde hoc acceperint, ignoramus ira coccos apud Graecos. coccum signi lacat, granum.Ita forte dictae sunt, quia in granorum ciceris imodum conformari debent. Vel per excellentiam dicuntur cocciae, quasi patulae, quia

Graeci vocatu pilulas καταποτια, κοκκια

tunc vero per duplex cc scribendae sunt,&absq; aspiratione.Scito autem hanc compositionem ieran picram recipere, quae pituia tam & bilem educit, sed a propinquis partiabus: colocynthide vero recipit, quae&pitulata' crassbs humores, ac glutinosos remotis partibus convehit,S scammoniti bile sa-uam. Turbith vero a remotis partibus crassisse etiam humores ducit atq; pituito fas:sic chas tantu modo additur ex his quae vim habent fortioribus medicamelis figna imponere: tam . atram bilem,ac pituita comouere atque