장음표시 사용
141쪽
eloquendi peritia, dicendique feruor, clinguae volubilitas; non tamen tanta est istis se ii tentiarum ac mo verbor una grauitas, minusque affectibus suis mode di crime rari norunt, quum sitiat in perorando acres c conci linter Sa-tati, quod in huiusmodi hominibus non solum , in quineos pronuntiandis vocibus, sed etiam in incessu plus Chol tis festinato ac celeri perspici potest Hoc quoque fleo, inter hos est discriminis,quod quum Cholerici ama- I .rieirulenti sint ac dicaces, salibusque dentatis ac scombdentati male obuios quosque feriant, tum Sanguine nul-SDioxie quam exercent caninam facundiam, nec quemquanῖ acer figuratis dicteriis impetunt aut lacessunt, quibus ho-ι mines offendi solent tamquam lotio perfusii te ingenio sunt lepido ac festiuo, excussisq. scurrili lepore, atque obscenis facetiis, urbano prorsus ac venuvii foro sto,quin toro, ut dicitur norunt ac scenae seruire, rebusque praesentibus sese accommodare quo fit ut omnibus sint amabiles ac gratiosi, nullis' graues ac molesti. Quod si sanguinem aliis humoribus dilui contingat, atque aetatis accessu calescere,flavamque bilem qua incitari humores contingit, illi commisceri, aut alterius humoris enici participenia: varii Vnde nihinc emergunt atq; ex oriuntur pro mixturae ratio- tura pro ne hominum mores, studia,animi propensiones, vi di nsio. tae itistituta, quibus quisque in deligendo vitae genere applicare se, atque addicere solet, vehementiquadam ad rem aliquam consequendam auiditate Sicubi pars sanguinis dupla exsistit, seu bessis quae octo uncias complectitur bilis vero flava ac atra aequali San fui portione inter se diuisa, triens seu unciae quatuor,huamen quitertiam assis partem conficit, ex iis tr bus ita per- di mistis ea statuitur corporis habitudo, quae multipli-luid be ces an mimotus, mentisque impetus Minclinatio-ata' u es profert quaeque mentes holminum atque inge- Au obfi nia intus estingit format'. etiam antequam in verba erumpant, ad quamuis persoliam quae vel assumi a nobis
142쪽
DE COMPLEXIONI B. LIB. II. Ir Inobis solet, vela natura ac publica functione nobis illinari;
Format enim=ratura prius nos intis ad omnem, Gatiua Fortunariam habitum, iuuat aut impe et ad iram. Poetica. ut humum moeroregraui deducit,ctauit, γο refert animi motus interprete iri ua.
Qetem admodum autem natura rerum in produ Simila a incendis pingendis' floribus inimitabile artificiu ex Drum primit, ac tot tanta l. herbescentis viriditatis discri herbariamina profert; quorum alia lacteo diluto a virore ni artistari: tent; alia saturato vergentiq. in atrum virore oculos lassiciunt, alia ccruleo caesio, glauco, herbaceo,inca- no, porraceo, colore virent, suos . effectus ac vires obtinent; ita sanguis alterius qualitatis humoribus permistus, alias vires, alium colorem concipit, licet sanguineum non prorsus ex suat; sic ut etiam in animi mentis'. recessus penetret, atque ad varias a tiones sit incitamento, Et quamquam ama in res inferiores emcaciter vires suas exserant, humores tame Ira atque elementares qualitates corporis humani a mini e bitum constituunt,diuersaq. ingeniorum ac morum Aacia
discrimina pariunt. Sic ista qua de loquimur, consti humor tutio in hoc orbis theatrum Thrasones producit, pa bus. rasitos, moriones,phi lautos qui insolentius sibi pla SQuinjidunt,auloedos, perditos,ac profusos nepotes, hoc est, hominis qui patrimonium dissipant at'. abliguriunt, aleato varii mares, Gnathonicos, qui scite assentari norunt, obiter res. mimos scenicis comici sq. gestibus mire instructos circulatores,agyrtas, hoc est, qui plebem ad nugas conuocant; quibus accedit expromiscua multitudi- ne immensa hominum colluuies,
numerum complent,fruges consumere nati Hor. K.tio ponsi Penelopes, nebuunei, lcinois Episto a.
In curectit anda lin aquo operata iuuentin,
culptilarum it in medios dormire dies O d repitam cithara cessatum ducere curam.
143쪽
in enim vitae suae nulla ratione moderertur,
nec laudabili institutioni, sed malorum contu ber nio assuescant improbis corruptisque moribus efficiun ur, atque exsanguinis feruore ac redundantia in omnes libidines atque effrenatas cupiditates effusi sic ut summum bonum non aliis quam voluptatis sinibus metiantur. Cuius generis sunt omnes Di in Mysiaci artifices, seu veneris ac Bacchi asiecti terer Cupe illis ac ganearum nidori addit hi quorum omnis industria ac vigilandi labor in antelucanis coea isex-
Miij. primitur. Siquidem et prouerbio dicitur, Illiciat lviuere. tem agunt, ac Tibicini vitam vivunt hoc est, molliter,
, ibicinis laute, delicate , otiose, ac sum tu fere alieno inui ta quum cupiditatibus nullum nec modum nee finem statuant, atque ex immodica ingluvie intempesti- Morbi . ua vigilia, ricubitu immoderato lassescant ac defa- pleni τώ tigentur, morbis,qui in plenitudine humorum consistunt, essiciuntur exposti, ut sunt angina ac faucium tumores, tonsillarum atque u uulae inflammationes , condylomata, ac m*riscae haemorrhoides,
etiamta sanguinis e naribus profluuia pleuritis ac laterum starii. dolores pulmonis inflammatio, multa aliaqu: e Sudor nae insectionem exposcunt; quibus accedit febris e- nglic phemera seu diaria, s edicta, quod uno die sisti so- epheme aeat,licet aliquando ad quartum producatur, ad quar febris referri debet sudor Britannicus, cuius morbi sym- Deciei ploma seu accidens est cardiaca syncope, vel animi Suriris defectus qui ex stomachi morsu contractus non mi-rs morb nori affectu hominem conficit quam si cor vitae fon in Belgi rem halitu contagioso forinsecus ingruente oppri' ea quan mi contingat . quod obseruatum est annotueri mess Septembri in pestilenti ephemera quae exaeria con- f. tagio exorta totam Belgicam inuasit magno terr rimorbi re animique deliquio ac cordis palpitatione. Cul-ntae v. hoc accessit lueommodi, quod empirici quidam pri-
144쪽
enter detinerent, ac culcitris etiam puluinis' iden- idem impositis opprimerent. Quum autem aer blatus infectus a linie malo se uepli emerae febri cau- lam praebeat symptoma vero atq. accides quod c5tatur, tumbra corpus, cardiacussiit affectus, atque garriavnimi deliquium,tum sudor ipse crisis statuitur, quo is sectus. luxae robur excussa madida olentique fuligine , Sudanes orbum di lcutit; quocirca necesse est moderatus is . . lit, nec quatuor aut sex horarum spatio productior. ro virium imbecillitate ac robores immodicus eumn vires eiicit a spiritus vitales depopulatur. Sudor s uod autem morbus hie Britannicus dicitur, versu tannicia. io Anglicus, hinc enatum minor quod in ea re unde, eo ne populares frequentius illo corripiantur, par meten ad-im ob operosas lautasque mensas, accibo: utili ueri ut in. gam qua illos distendi contingit, ut Germanos ac t. selgas potu partim ut superiore anno a me obser- itatum est ipso etiam solstitio aestiuo ob aerem tur Dulentum ac nebulosum, densaque aligine passim initui uini; quo fit ut concepta intus ac foris morbi gli jud.- ausa aliorigine non sitie Languine& dote cum bifera locolluctentur . quasi cum valido ac praeferocilio morbo asini iam, quem summis vitibus excus noxii ' si laborent hinc corporis animi defectus ac deo
invium , hine spiritus languidi , ac cellapsae vires; unc intercepta voce occlusis spirandi fistulis, vitae
opemodum interitus atque exanimatio. Quum e Tris .aam gens ista non sit obdurata laboribus, nec malis in morbis calluerit, utpote molli ac delicatae vitae assueta, ct sacciduco morbum hunc concipit, ac valide deiicitur, quo arca refocillari debet ac refici odoribus, vinoq. me-
ac foueri. mine siquidem est quod huic nationi' eculiaris sit ac prope quotidianus vini Cretici quod
ualuaticum vocant ac nausicatum, usus e illo enim
tanguidum ac nimio ferculorum apraratu ovetinia
145쪽
mentissi tu obdu a. ventriculum erigunt, instaurantque, quod vetere
quo in medendis huiusmodi motbis factitasse coperto,qui cordis dolorem ac puncturas, animi deli lquium colicos atque iliacos cruciatus ac tormina ta-ili vino expugnare solent. Sic auari cuiusdam sordi-ldam opulentiam atque inhumanitatem Iuvenalisi perstringit, quod amico defectu animi collapso at-lque ex immodico sudore periclitanti vinum de ne garet, Ipse capistat diffusum con*lepotat,
calcatamque tenet bet, socialibus uuam. cardiaca cyathum non porrefcturus amico.
Invadunt uoque huius constitutionis homines, praeter iam memorata incommoda, aliae febres exitiales ac pernitiosa quarum altera ex putrescente .sangliine accenditur, altera nulla exsistente putred, lnis nota in sanguinis inflammatione conlistit; trumque hoc genus febrium Synochi nomine comprehendunt Graeci, Latini continui, quod continenter affligat, nullis admissis induciis, aut respirandi spatio ingruente enim primo paroxysmo se insultu, in multos ille dies absque intermisitione porrigi, tur. Est vero aetas calidari humida prae caeteris huiusmodi febribus obnoxia promtissime enim ex oppilatione putredinum incipit vernis praesertim mensi ibus,quibus humores augeri solent eoque magis siqua subest intemperantia, atque ab exercitation .dissueta residem vitam agat atque otiosam: si quida occlusis meatibus ac spiramentis per qu dissiari sanguis solet, ac vapores discuti putrescere illum neces lse est,ac vitalia tetro halitu infici Quemadmoduni laedes instructae ac flatibus ventisque minus expositς: ut etiam vestes culcitrae puluinaria, lodices, tegeticulae situm contrahunt, ac paedorem asciscunt, nivi concutias atque aurae subinde exponas . sic corpus
146쪽
DE COMPLEXIONI B. LIB. II. rat ἔitationi corporis assuescat . hac enim vivendi rasone excrementa euacuari contingit, atq emanan
sex iis fuligines dissipari. Quo itaque morbis milus periclitentur, ire febribus reddantur expositi,dhibita moderata vi ius somni, vigiliae, Venerisatione excussaque ignauia ac veterno exercitatio tempestiuae insistant denique ineunte vere perassa vena sanguinem sibi adimi aut admotis cucur-
.: tulis cutem scarificari. quod si ad eum modum in-niri recusent, medicamentis quae aluum leniunt,
xpurgandi; visiunt cassi fistularis, strupus rosa ceus a Lxatiuus dia prunum simplex strupus de epith uum lenior fumaria, polrpodium, mercurialis manna seu ant.
et aer cum, serum: a istis. In exercitatione autenta Exercitabeunda id stud se obseruandum , ne aut humori tinitimous atque excrementis oppleti,aut cibo potu que di aus. enti illam adeant. Siquidem caput a quo ut in im Caput aberio grauissimi morbi diffundi blent, fumo acua D mubribus implet, catarrho ac distillationes excitat, membris 'tepati ponderis sensum atque oppilationem infert; oxa con rami motus violentus cibos in concoctos in vena cipit.:am angustias adigit, qui quum humoribus transi Iecoris sp am intercipiunt, putredini occasionem praebent pilatis te quiddam ubi inciderit, protinus occurrendum . Unde. quae in viis ejus haerentia at 3 impedita expediunt, ualia sunt, Galeno teste. absinthii pontici in vino uenae acerati dilutum,aut vinum absinthites, seri dis ape valet. 6.es, nempe cicorium quae vulgo Scariola dicitur, obsim ustata, a se mone, rabarbarum , anisi&fenne uti m hepamen, nuclei persicorum, amygdalae amarae uuae pas ti Uert. . ac mi exemtis vinaceis , XJ me simplex , quo ρο-: il quodq exhiberi debet ante cibum concoctio pitationes iam peracta. Eadem quoque in re Venerea ad- discutiat. benda catilio, nam ex immodico concubitu vires veneristitii ci contingit, atque oborta infammatione dolo inc;ms- 'articulares excitari sunt enim horum plerique o.
147쪽
qua nulla habita concoctionis aut cruditatis ratione, trullonoistisi diei discrimine, neglectaq. illius rei
opportunitate avide ut est prurigo morae impaties bac voluptate perfrui festinant, qui cum nihil noni sibi permittunt in obeunda vener nec ullas lege moderandae libidinis sibi praescribunt, totius corpuris robur ac neruos elidunt; quidem coitus illam luim corporis eripit ac depascitur, qua et borum concoctio peiscitur atq in Langninem elaboratur; quo non syncere confecto, plurima redundantiu humo trum excrementa congeri contingit, quae innumeri morbis initia praebent ac seminaria; quamquam ple 'Veneris risque horum, nisi modus desit, Veneris usus nihi; lGmoda ossicit; nam magna pituitae pars atque aliorum ii 'morum colluuies tempestiuo concubitu i lis adimitur, quae praeter rationem cohibita, corpori mentique noxam inferre bl et quod in virgunculis quae serius eoni uetio destinantur, aut quibus ex voto castimoniam professis aditus ad connubia interclusus est, obseruari potest nam praeter indomitam tentiginem ac flammas, praeter latentes tacitosque artitores quibus uri solent, colore quoque inamabili efiiciuntur, ac foedo, menteque tantum non furio lsa ex vapore tetro qui sursum rapitur, ac rerebrum obnubilat. mine a concepta concumbandi magi natione ex virorum contuitu contactuque incubu inocturnus, ac seminis effluxus quo se polluunt; hine cordis tremoria palpitatio ob densissimos fumos ac fuligines, quibus peri cardion, hoc est,eordis inuol lcrum opprimitur, quasi riges ac nocturni Lemures graui mole corpori incumbant. His autem quibu* libera est matrimonii lege concumbendi potestas, Verreris aut etiam qui inconcessa Venere, vagoque atque a m dira inicito concubitu se contaminant, praecepisse expe
dit ne iis potentius huic rei succumbant ac postmo
dum deplorent se enervatos a toti e elumbes, eri hau i
148쪽
oque vitali succo prorsus estoetos qua de re exstat. lubris apud Solomonem ex horiatio , qua quemue commonefacit; saddicat deci se honorem seuom orto, nec renses annos meritrici crudou d dat nam auide
facultatibus: viribus inhiat, ut quae nec faturari inplexibus, nec largitionibus expleri possit, ne po- remo ingemiscat, ac spirio deploret corpus atte- uatum, atque opibus viribusque se se ex utern tu' circa ne quid detrimenti ex immodico Venerissu accedat, tantum interualli ex Galeni praescripto a tercedat, ut neque resolutio aliqua sentiatur autis litudo,ipseque homo leuior atque erectior, tura xhausta sentina, melius sperare se sentiat Tempus uoque opportunum captari debet quum scilicet arpus mediocriter constitutum est, nec supram qum plenum, nec vacuum, qua de re alias uberius. a aeterum si quem saltauineum, p:etatis amore, csli- atus desectas, susceptoque castitati; instituto pudi 'tia illaesam tueri cupiat, huic consulo ut vires suas emetiatur,& an affectum hunc indomitum aexserocem coercere poterit, studiose exploret. nnibus enim modis in adeundare tanta prouidenium, ne quid inconsiderate aggrediatur, ne incoiiula temeritas rationis iudicio ae reium delectu desti-uta, p nitentiam adducat, ubi suscepti; neris mo-eobria se percipit. Quum enim genitale semen
it excreulentum redundans , atque humor super
tuus, qui ex ultimo alimento superest, ae sit resi uus, ipsumque e vasis testium in quibus exacte ela oratur,in progignenda sobolis usum depromitur. licitura vis ac facultas illam tumoris collectionem :xpurgari cupit, illiusque excretiones, intolerandi uneris molestia leuari non secus quam aliae parte orporis exonerari cupiunt supenacaneis excre nentis ac sordibus nempe lotio, oletis, sputo, surmuco uarium ac faucium ituria, Quociri:
149쪽
est consentanea, admonitio ac consilium; ut qui sunt huius rei capaces, ad eam q. pea ficiendam idonei, illam adeant, arripiant atque amplectantur non de futurum est diuinae virtutis adminiculum in equo omnis noster conatus inanis est atque iri itus, ut i P Uter paulum Solomon testatur. Nihil autem est in libitendum, quin eisici possit ut domitu deuictoque si affectu illo lubrico, tametsi id operosum sit, in eo: status posset in culpatum praestare, quaeque animo conceperit, perficere, naodo caelestis doctrina ac pie tatis studio id propositum susceptumst inii enim molestissimis curis sunt implicati, excusaq. desilia atque ignavo otio, vigiliis, inedia, ardenti studio, intentis piis a precibus iugi sacrarum literarum meditatione ac diurnis nocturnis'. concionandi labori lbus, quibus hocgemis daemoniorum elicii tir, se fatigant ac macerant, non magnopere istius rei desidetio assi. ciuntur; si quidem sponte delibera voluntate, non coacti, nec ulla superstitione inducti hoc vita genus adeunt, quo expeditius munus Euangelicum obeat, ae sacris iunctionibus liberius insistant. τιfrigidio, humidico paro habitu se consitutior re, ex qua 'Tituit seu phlegmatici canditi eruitur, elusis natura
debet frigida &humida temperies, in qua ad undat Pituita seu Phlegmaticus humor, cuius pisanguinem non minima pars per corpus undiq;τituita diffunditur, accedit vero is huiro nonnihil ad salnuuinis uinis naturam, illique a finis est cum sentiarnaris alis tione tum conceptaculorum societate est enim v inatoria ut sanguis quidam in concoctus, atque incoati si in petieisti ac nondum exacte elaborari an tuli rudime
150쪽
DE COMPLEXIONI B. LIB. II. iis
illii mentii m. quale nobis specimen exhibet feruens recens ex torculari expressum mustum , si itiidem ut venui Galenu i md uod tenue re
um, nempe flos vini ebulluit 4tque i sub imae ' i litur cui subest atque innuiuilium sit
Milicis aquae naturam obtinens qui excoctus atti ordibus defaecatus vini naturam onsenui in
ita, excocta tamen, expugnata l. frigiditate caloris
&essicacia, in rubicundum sor dum bibiti digitur Et quemadmodum pituita: tumni ilcedinis est particeps vi calo is in santuinem e a j ratur accolorem undum as)isei es's', i
vberibus partim ex Ioel eui immoti
irtim a cordiscolore cui mammili: ne tabum iri
d thagoricae superstitionis philosophin te in iei minum carnis usum ouis Macte abstinebant duo n
oc vero visum est nonnullis prodigii qua tu si lile, quod infantibus etiam maseul icteri, in ii Tm ditis e papillarum conis vel spo ie veribui 'o
prementibus digitis, a prosuete reui
subinde id exprimerent ne collossi areae ad feere contingat: colligitur autem in pueris Tu
illis episto in iis ex loci natura, ac cordis oui caloris rons est, adminiculo lactes di q
is substantiam: quaelibet enim pars eoiholi, uiti ' cntum immutat, ac sub assimilat cogi cium iudi