장음표시 사용
641쪽
18 Trutinae Messicae L i P. III.
qui eo periculolior est , quo atrocior; Interdum etiam sit , sile acti pipei hinc n. majorem ostendit indignatio no,& a late salso. Quandbque fit a ver-nem, Sper suum blas stiliosum,pataly- mibus in quibus etiam sciditas peccat.
sim, manuum,di pedum contracturam Interdum a calculis. Quandbque larces excitat. retentae indurantur, quapropter, quod Probat hoc Helmontius a curatione, acre est,ia intestinis retinetur,quod te-
quae perficit ut iis quae archei faroiena soluIam colicam parit passionem. intestinorum placant, quale nudanum NOIlia colica, quam causant,vel sa- est sine opto, quatuor semina figida, ge lini status vel salia in petitonaeo, vel cst cum pylotus in consciisum rapitur, i, in membranis, quae abdomini,venti isq; lius su tot binis ovorum vitellis ad du- Partibus obtenduntur,eodem modo fit. ritiem coctis aufertur,& cum aceto ro- Dolorem immediate tam effective, lato distemperatis , quo solo remedio quam susceptive pendere ab ipso spiritu disperatus a colica evasit. impetum faciente sat superque lib. i.c. i. Colon si a salibus tesolutis actioribus de capitu dolore probavimus,non vel bin ipsotum mucagine sedem habenti- coutinui solutione , sed tantum oec bus pungatur, dolorem a parte affecta sionaliter a laesae partis coini actione; patietur colicum dictum, eumq; fixum. hanc in intestiuis causare pollunt , vel Si verbipsum adoriatur flatus iisdem salia acriora, vel nimia distenso,sed non salibus geniti,quod ut plurimum accidere solet,dolo te vago,etiam colico appellato tenebitur. Non omnem mate- Iiam, ut contendunt Vulgares , neque omnem flatum posse colicam excitare, sedi situm actiorem .patet iis,qui sciunt selutionem continui vehementem,n Ounis a palliculis angulosis estici possie.
Caula Hostra. Omnis, nam cum ex omni parte intestibna distenduntut , non possunt tam distendi, ut dolor praesertim conspicuus inde oriatur : sed cum isa: estina convel-lusetur , sive corrugantur, ct postea dustenduntur , tunc dolores excitantur
Corrugatio fit a salibus stypticis , de etiam a salibus actioiibus intestimi in vellicantibus.Si haec igitur in ipsis ade-Solcnt ut plui irn in colicae causari ex runt,&corrugationem fecerint,ttiam a
sillum ac dotum resolutione,& testantur hoc acida,quae huic aisectui sunt adversissima, ut vini usus, quod facile in stomacho acescit,& laecum durities,&Ietentio quae I sale styptico,quale acidum est,fit.Testatu ur hoc remedia quae huic affectui adversantur; quae acidit
tam tollunt. Sal hoe acidum resultat ex cibis. vel acidis actu, vel potentia, ex inspiratione acidorum vaporum, quae prope mineras haut iii solet , de fermenti acidi, quod, ut Hermetici volunt,coctic nemexoibitanti .
statu simplici colica generabitur , sed majorem essici cnt dolorim , si si inulcomplicabuntur,ct flatus salini acres,&intellina cori tigata
A duplici igitur causa fit colica, a sale acriori,vel pipet ino,vel salio,vel amaro, vel acido; flatu ab ipsis et .vato, ct a flatu simplici cum cotiugatione intestinorum complicato. Corrugationem etiam vermes e licet e posI mi , externa
frigiditas,vel ab aere,vel a balneo adveniente. Frigidus liquor ast impius stomachum contrahens , potetit etiam contratiere ii uestiua quod etiam ea .
642쪽
te possunt existentes in stomacho latices stypticis salibus illi: ti. Flatus generatur divel si ode, sed ut Plutimum ex salium variorum misti ne, quoium unum in aliud agens , &motu set mentativo particulas illius ab alia divellete tentans, palliculas jam divullas minus fixiotes cum latice in v Potes elevat, qui postea conglobati, sed non ad eb arcta a locorum angustia,vel ab alia causa , vel illam pervadunt Case
Prunsit. Morbus hic non est contemnendas, quia dolor vires omnes.&spiritus dil5pat, pallesque principes in consensum rapit,&esib ut plut imum brevi temporis spatio ad salutem termineturri amen quandoque dolor est diuturnus , & l thalis evadit. Dolor colicus si levior,&Vagus ell,per vices intei mittit,&alvum non omnino constringit ad salutem te
minat ut , si dolor eli vehementissimus uno in loco fixus, d scruciat, nihil per
alvum redditur; praeterea si somnus non conceditur, sequitiat vomitus, singultus, d litium, syncope, cxtremornm re nigeratio,& figidi sudoces, ad mollem ter
Colicus dolor diuturnus, qui nunquam mutatur, in lethalem abscessum coli ii uestini abit, ut aph. H. see l. 7. Aventris dolore diciturno, os uratio. Colicus dolor, ubi crebi tot adest vomitus, ct potus retineti nequit,'nihil, et pa-ium inii a cxcernitur,in il eum transit lethalem. Si colicus dolor fuerit diuiti nus , & a sale acido ortum duxerit, in alios affictus degenerat gravissi nos, in arthritidem , epilepsi im , sed saepissime in paralysim. bi velo epide micias, contagiosus &pestit: s,ut Plinia. um lc: Ea
Colicae passionis curation m communiret adoriuntur vulgates a clysteribus , ct ines 1 sietes eam terminare Δ-ciunt; lyliet n ipsis in hoc moibo dicitur alius emolliens , a quo curationem auspicant ut , cui postmodum succedit cuminans de discuticias, datur namque inter clysteres piloritatis, & poste ii oritatis ordo P quos eadem die ter quater, quinquies , & ulterius re iterant, do uec dolor evanescat Si vero decimo, unde cimo, di ulteriori clystere alvus non deponar,ut quand ; accidete lolet, anum suppositorio sollicitant, ite lumque cly- steribus obstinate insiliunt. Hujus mot-bi , ct clysterum occasione quendam medicum barbatum me observasse re cordor, qui colico affectus dolore, posti qQ cir iteres quorum alius alio summe longe dii simi liot erat, sine fructu cum expertus Laeci , ct nunc ceu pervicax
hircus ipsis clysteribus adhuc insisteret, nisi , quodam spatalico a thali luberum cura; us suillet. Sed quod magimmirari subit, magno cum medicinae dedecore mihi accidit aspexisse duos Galenicos non contemnendos cuidam colico dolore Iaboranii alternatim propiti manu immittere clysteres. Post aliquot clyiletes fruitia tent tos nonnulli levo aliquo laxante utuntur medicamento, ut pilui catholis. de trib. vel m mn cum ι . arandat. dulc. iv
jure pingi, i exhibent, vel ad cassia ex hibitionem deveniunt, quae improbatur ab aliquibus, nisi ejus llatu lentia corrigatur. Sed nunquam evacuandum isti r partem affectam.
Si his, aliisque purgantibus praesidiis
non cedat affectio , commendant ocamygdal. dulc. recenter, θ' sime igne e
traei ad lib. s. Commenda ut queq;
643쪽
ter que byrb.M Fratenses. Velum, si affcctus vites acquirat eun-Jo.& his non cedat praeli liis, id obitam facientia deveniunt, quae sensum auferendo dolorem tollunt. Neq; audiendi sunt, qui hoc praesidii genus abhorrent, nam cu n ceriae mortis periculum imminet , ne aegrium omni spe dei titatum derelinquant, praelidia , quae aliqvindb fuere Gluti, tentant. Velum indiscrimine aegium potius jugulant, quam aliquod illi juvamen tribuunt iuxta nostias regulas, ubi fasus de opi
totum administratione egimus Unde somnifera exhibent , exterius tempora, S. manus ung. populeon. inungendo vel interius theri. ιc.ιm novellam,vel Philon. m. propinant,quod mirum in modum
huic affectui prodeste fatentur. interim ventri applicant petiam lineam imbibitam ol amagd. dulc. calido, .el spongiam madidam in .anod; uis δε- eo lis in Odroleo.Vel fiunt inunctiones
ex ol. hamom. laurin .aut rutac. vel pariter applicatur vervicas omentum in
otio Fradi io calido madefactum. Vel crudum flum cum cinere derectum in
aqua calidum in ventre apponunt. Non desunt praeterea sementa, cata lasmata,
emplastra tem si coli ea suetit biliosa,
sequens epithema restigerans hepatis regioni admovent. V. Succa endivia, cithoe. an libI. lactuca, aceti ros an Pj. m. I epithema ho tis regioni per modum ac tarii. In colica ex bile eruginosa ponunt Lipit umbilicum insuetem. qui statima bile attrahit aeruginem & ledatur do-
gares , ne aegrum omni spe destitutum derelinquant,ad quaedam remedia, quae occulta proprietate dolores colicos lenire creduntur,confugiunt. Inter ea iaprimis laudatur caprinum stercus infulverem redacium, ct cum vino exhibitu in . Stercus lusinum album, quod in finis repertum, in terram non decidie.
pere in vina albo tenui, ita vulgares praeparant stercus. Stercus gallinaccum,&c Revela vulgarium medicina est tota stercoracea. Verum enim ver b multa animalium stercora mirabiles , de praestantes obtinent medicamentosas virtutes constant namque spiritu volatili foetente flagrabili, sulphur faetidum vocant spagyiici &sale fixiori ni roto,quo agri fecundantur ut in us a /γr ιυλnia fulius diximus, quod attenuandi &abstergendi vim habet; ed profecto res
indigna est,ut stetcus a quopiam medico in usum advocetur. Verum, an hociat uitiosum , quod stercoribus inest, colicae prosit passoni, non est de vulgarium consideratione qui aliud sal, p ter commune, quo in cibariis utuntur. de gemmeum quod ad stercora diit a liquanda in colica praesciibuimur , non agnoscunt. Item haec alia, quae occulta propcletate juvare credunt, propinant,ut lupi intestinum in clibano exsiccatum, & in
pulverem redactum ad 5j Intestina gallinae tolta.& similia:quae juvare imaginantur, vel ob magnam familiasitatem,& amicitiam,quam cum humanis intestinis h. ibent. vel ob vim intestina confortaudi, vel ob similitudinem. Lumbri- ei terrestres Draeparari ob signaturam cum intellinis Laudant umbilicum infantas recens noi precisum in argento,
644쪽
Chr. XII. De colica Passione. 183
qui gestat hoc allegatum prorsus hoc
dolore non corripitur. Omittimus alia quasi plurima hujus farinae vulgarsum vana praesidia, quia superstulosa videtur. Si tandem allectus sit antiquatus, adguajaci decocitum per multos dies continuatum recurrunt , ' per intervalla purgant,cir steresque frequentant.
Nostra Curaiato. Ad dolorem colicum curandum eandem curim meditemur oportes , ac in
aliis proci gandis humani corporis assessionibus, & aeque optima diaeta, ac opportunis medicamentis versatur, igi-
ger quantam possibile est,eligendus,
aut paraudus moderate calidus, siccus, purus,' tenuis: vitetur cralsus,fiigidus, nebulosus. uliginosus, vapotibus rescitus,& nimis calidus.
Cibus sit Acilis digestionis de qui
paucas generet superfluitates. Sit liquidus, vitetur assus, & elixus est validior, minim fiat uosus;aut viscosus , conda-
- cunt omnes volucrum montanarum
carnes, sed non in aqua degentium, modo pingues nota sint, in ptimis laudatur caro Alauaa avis de qua saloniti in Aib.
ad Pisonem de ani 2.sc tibii. Secundum proprietatem in colica passove prod pse quod an verum sit, fides sit apud Magistrum Gabnui . conveniunt cisam
pullorum gallinarum, caponum, haedi-nae,uitulinae carnes,& elixentur poticis, qu m ali natur. Plurim das in hoc affectu
pinguia capocium,' pullorum jus cura
conducunt . quia inclitis pec intestinorum tubulos labuntur. locoquimus ih mum, ni sucum, fule M , origanum, si resum, inenlham , h)ssp:im, j cu- Ium,ani' semen, a Zaragum pium, vel
petrosetinui s.cta ilium. Addunus jusculis nonnihil vitii manatici. Panis si oe- time coctus,' sermentitus, lasso, vel coriandio conditus. Fugia: aeger cibos statu lentos, si passio colica sit flatu lenta,ut sunt legumina omnia,castancae, dic angue, ac caue rabido peius viiciatur cubaria adstringcntia , ct quae stypticam reddunt aleum. Ilcm lactici tua ς mnia, cibi cres,salsi, vel viscidi vitentur. Stamiliter pluccs omnes sugiendi, praeci qui saliti; parvi tamen convenire pos-iunt , sed condiantur pipere, cinnamomo , caryophyllis , vcl nuce mos cata, aliisq; aromatibus conditi. Omnia acida maximoperE hic nocent, ct omnes
fructus holarii in primis crudi. Edulia, quae status discutiunt, magno habent udin usu , sive dolor sit a statu, sive ab li more si ido,& cralla ea propter semper ea cibo rum genera, quae status di
jiciunt cum calfaciant, exicnuent, desiccent , maximam adierunt utilitatena . Est tamen hic notandum , ne medico menta magis calfaciant, qu am par est , quia plerumq; medicamenta nimis calefacientia i qudini tantum humores,&cum non discutiant, spsos dolores acerbiores redde' solent. Pariter omnia dulcia vitanda, lagana , similiter pistacia, bellaria, dulciaria, fructiis omnes, saccharo conditi: omnia namq dulcia, ut & mellita acidum corrosi viam in sinu rc conducit,ut succum ex harundiniabus iacchari , qtias vulsb cannamele
vocamus,expressim, ex quo saccharum concrescit, intra breve temptas acescere obicrvamus. Praeterea exsaccharo, vis
melle, mediante destit satione , spiritus elicitur metalla excdens. Insup,sa charum antimonium solvit, ut patet, si a rebo in retorta destillentur,& clicitur
cilciam. Tandem admonitos volumus
645쪽
p. us in hoc affectu sit vinum generosum antiquum, vel conditum, ut an LGluin, si tale substineat aeger, alias mediocre , in quo nullum lateat acidum; Vitetur vinum sulphuratum, aluminosum, dic. ut est Puteolanum,ct Pithecusarum, vitetur quoque vappidum , &inustum. Nonnulli omnia vinorum genera in passione colica rejiciunt ob acidum volatile. Spiri tuosa omnia fugiantur , vel laltim parcillime hauriantur, quia lphitus animales magis in furo- Iem adiguntur,& dolor augetur. Si vinum non potat aeger, decocto saltastas, vel decocto chinae cum pallulis utatur, ct intelim parce bibat. Vinum aquO- sum, atq; aqua simplex omnino vitetur. Motus patientem exerceat in omni exercitiorum genere,ut est cursus , vel saltus; observamus namq; veterinalios, quando equi capiuntur dolore, niti it uti. lius,& accommodatius cursu invenire. Verum magnum inter equos, & homines versatur discrimen ; pollunt n. eqsii scutica ad cursum impelli, cum hominibus vel b humanius , nocet in tanta dolorum acerbitate nimius motus, nec
libetὸ peragi potest in spasmodica omnium viscetum retractione, & malum augeri potest convenit motus, sed moderatus antequam patiens alimentum
sumpserit. Quies multum prodest, sed ecquis quietem habere potest cum inferni cruci libui3 imperanda est quies, sed sumpto cibo; motus itaque,& quies stent in suo aequilibtio , de motus non sit nimius,
nec quies excedens. Somniti omni studio procuraudus, quia ad omnes dolores leniendos , &tnot bificas causas concoquendas nihil cist, quod praestantius sit somno,& si do-lmis uecessitas urgeat , admittatur.
etiam solito diutids quo etIam laterdiu uti poterit.
Vigilia producta maximopere nocet, ac proinde moderata esse debet, de alti qualem proportionem , daia palitate.
somnus, ct vigilia habere debent, est,
somnus excedere operae pretium sit. Excreta, ct retenta secundum naturae nccessitatem procedant, di ante caetera magnopere curandum, ut scytala lingulis di bus educantur, diligenterq; ea, quae alvum adstringere pollum, virentur. Vitentur fortiora emetica, ct efferata purgantia, quia plus noxae, quam utilitatis inde sperati potest.
Aniani perturbationes proscribantur, nocet moeror,& ti illitia, quia quandoq; colicae productioni ansam praebent, at tamen non omnino est inutilis ita brevis; hilaritas multam confert, si patiens
in tot saevis viscerum naturalium torturis elle possit hilaritatis capax. Sumuntur indicationes a causis, de aproductis, & pro eo tu disterentia varia remedia colicae adversamur. Quae fit ab acidis, eorum ablatione,vel mitigationem expostulat; Auseruntur . si fuci int in ventriculo acida salia vomitu ox sale vitrioli albi, vel aqua benedicta: caute tamen utendum est vomitoriis, praesertim vehementioribus, ne affectus in iliacu in transeat. Ejiciunt etiam per cathartica, quae vehementiora non sint. Adjuvant etiam rem ci, steres cum octini, ta his
interdum quandb tes in discrimine est,
adjici potest croc. metali. vel aqua bene-didia cum maximi tamen cautione ob
iliacae passionis timorem ; solent. hi
Deprimunt aciditatem salia ex essentiis oleo sis elicita, de in eorum defectu anisor. an culi 2c. Abstinendum cst a pulveribus, qui acidum conbibunt, ratio aet
646쪽
lloti e sirpi clivis,quae cum colica com ciendus, materia in ventuculo αἱ stete, jungi solet.
Conveniunt quim maxim optata, quae causam immediatam respiciunt scilieὸt vitae nostrae sutorem sedant. Rin hoc verus curationis cardo consistit; unde Alsum est febrem, consimilesque morbos curari non posse, se pei stite causa occasionali: nim non rarb colicam, choleram , diatr liceam , dysen eriam,&c. persecte curamus per solum laudani sine νιο , residua licet massa intus adhuc hospitaretur. Acidis adversatur remedium , quod pluries posuimus Vinum in hoc aisectu
ob aciditatem excitato nocet, quaprOP ter praesic libenda est aegro aqua vel cinnam.vel satras vel anisor.
vase clauso in B. digestione extrahaturti iura , de qua aeger bibat. Hoc pacto
poterit etiam fieri aqua, si vel in mira auisorum, & praecipue coriandro tum non praeparatorum, ratione aceti, quod prae-ctcaili artica in usu etia sint benigniora. In depressione amariti ei cavendum est quam maxime ab acidis,nὸ materia acida sit cum amara complicata vel lateat in intestinis,& amari latices sint producta de non causae . Multoties sordes induratae occasionem quam maximam huic assectili dant, quia evacuari non sinunt amaros latices vel acidos,in quo casu ob omnibus purgantibus per superiora abstinendum est, x lolis clysteribus utendum est. Aliquando acida salia cum terra damnata miscentur, & materiam viscidiorem eisciunt , quae aiotὸ intestinorum tunicis adhaeret;clystetes tunc fortiores
a principio injecti, de iterati materiana
agitando, magis nocent, quam prosunt e conveniunt igitur lenientia,& detergentia. A vomitoriis abstinendum,materia in solo veniticulo non existente. Peragenda res est iteratis lenientibus, ct interim materia attenuanda;& discu- parata admittunt,& haec aqua ni imὸ tienda est non medicamentis quae main omnium juvat. AEgnam fermentationem, ct calorem exci- Incolica puerorum adhibetur pla- tare valent,ne flatus multiplicentur. Jucenta , ut 2 . ite o .ουοrinum. vj. agitentur
addantur feminum faeniculi , eumiui an. 9j.cum octaurino splacenta , ct parii opplicetur. Vat ol.. ariae. Dosis est gutt iij Se potest extendi ad 5j Exhibetur cum vino vel aqua appropriata , decocto scilicet
marrubii albriveronica, ctc. Prodest etiam e corticum aura riser
Opiata miscentur etiam clysteribus Dosis est gutt. iv. Dolore perseverante emolientibus. Interdum utpluti mdm collea epide- mica,&maligna fit a pauca materia valida tamen, ct in Vendo exaltata,& haec purgantibus magis exacerbatur; ct postulat anodyna.Vina nocent ratione tar-
siccis tamentis res agenda est . ut liquatum,ctattenuatu excitetur.&excutiatur. Si mitiora cathartica non juvcrint, exhiberi potest essentia trochis. assa dal. ; via Ipiritis Cita aurem Ruland
Dosis extenditur ab ξj. ad Jjῆ. Desstcκ- tali, calcis, seu alliati, de sulphuris,quae dum est ab optatis
2 stomachi fetii euto uota superantur. Quae I sale amaro oritur, re in dia ex.
postulat huic sali adversantia, vomitus D. Car. Mnpia i Trutina Medica.
status tolluntur materiae ablatione, Ad mitigatione, de tollit ut asscctus non
solum iu hau scit in aliis causis, abla i Ecce pet
647쪽
36 Trutinae Medicae L i B. III.
ire corrugationis intestinorum ob quam letinet ut faeces,& flatus discruciant. Ad hanc tollendam juvant clasteres an o xi, 2 emollientes , juscula pingui ι, ol.
nis herbis,di emolli mibus, deinde deveniendum ad discutientia a b Minimaluatici, OI. nucum an .,ij. aq.vita 5j.οLjuniper. ruta d stillat.&j. f. ci ster.
cum f. vini extraria Dolis cocti. j. Ventricuso tacarnabaca, ct cara gno im. oni potest. Nothae colicae causa cst vel in peritonaeo, vel in membranis, quae abdomini, venti isque partibus adhaerent. Non cedit clysteiibus, nec med cameruis, neque fomentis . quibus alii colici dolores tolluntur,& hoc signo dignoscitur, succedit ut plurimum diuturnis febribus. Observavit Fernelius continuas tertianas,& quartanas his doloribus si- niti.& servare typum h e circuitu cereo exacerbati.
Curatio peragenda est remediis, quiabus illae febres tolluntur. Diaphoreticarrosunt, & purgantia praeter tim vehementiora, seu a cita nocent. Aliqui clysteribus varii salvam lolvunt , primas vias cathaitico lenienti aperiunt, ct immittunt aegrum in balneum tepidum ex emollientium decocto paratum , bis, ter, quat cx, ct quinquies in die .ut temperetur sal iam acrimonia, & membranarum pori apellantur,& altero die c tharilatim dentio exhibent, deinde repetunt balneum , quod iervant, ii vires Permiserint,vique ad totius causa abla- Parat Isis ex colici curatio in magnis tantummodo arcanis lita est , ut auto Oblyzo. antimo tuo, pellis,&c Nisi mox in prima inceptione succuratur,temporis progreisu incurabilis evadit, id oqi non cunctandum, quia alterius indolis, quam vulgaris paralysis.& praecWs est.
Purgantia vehementia, quae aegrum c velli int, prorsus evitanda sunt. Ex pu gantibus adhibetur diat artarus convenienti dosi,& per epicra sim, deinde tertio quoque die juvant sudo ii fera, ut si .
tartari a gutt xx. vel xxv Mercurius dia-phoreticus , antimonium diaphoretiacum, 8 c. i Aecoctum talia fias, a q. lilior. convall. pii mulae veris multum hic pitell,juvat nimirum ventriculum,& in. testina, unde mali initia. Quotidie dentur rotulae consortantes cop. de Para sede scriptae. Membra assecta aspeliori si, centur linteo , deinde tartari spititii a Gpergantur ter quotidie &tandem bal Gmo galbani tera binthinato quotidie terinungatur a qualibet inunctione radices f mphyti maioris tu . ru; sonta a dece-eiae , linteoque in forma cataplasmatis si perinductae membcis inunctis calide applicentus.
De Iliaea Passione . A Limetata naruraliter ventricii Iocontinentur. donec serὸ tota Dc-mentalis actio in illis completa sit,inis rius ventriculi oti fidium reseratur,&cIborum reliquiae aethereo depauperatae spiritu at duodenum 3e jejunum dequunt. ubi per sellis cmuri tu in liqua menvertuntur, ut reliqua spirituosa pars ab illius materiae compedibus extricetur, quo peracto ciborum reliquiae omni spiritu os i spoliatae parte ileon ingredi-uiazur,crassiice te, & Ilaicorcscere inci-
648쪽
piunt. Caecum stercoreum cotinet ser- ventre admonet,quasi chordae tensae, dem ntum , cui plurimae sunt cellulae ad duriter convolutae speciem lentiat. Bat- diutius retardadas Deces Ex coeco in il eo bati Miserere mei ob acutissimum do- pertranseunt stercora,idcbque amplius, lorem,&spurcam stercorum alvi per sct capacius est aliis , in cujus principio rejectionem nominatust, quod scilicet deplorabile,& commiseratione dignum
Est enim iliaca passio motus intestinorum praeposterus, & inversus,in quo valvula extat intercludens stercorum, statuumq; regurgitationem in i leon, ita ut talia ab ileo ad colon sine impedimento descendunt, ascendere vero nihil eorum possit, valvulam autem il- alvus omni ab constricta est, ct per in-lam non nunquam laxari passo testatut feriora excerni deberent, ad venti icu- iliaca, ubi sueces, clysteres glandes , ct suppositoria sursum rapiuntur.&vomita reiiciuntur. Ex colo denique per rectum fit stercorum expulso. Motus relum rapiuntur, S per eos miserabilitet rejiciuntur. Sigua.
Eger Ceviis mis, e intolerabilibus in
Ventre circa umbilicum torquetur doliquiarum ciborum , stercolumque ab lotibus, hypogasti tum tumore duro, de intestinorum motu depeodet, medianti- eminente instaur, vehementer disten-bus sibi is transcellis, olbiculatibas, & ditur, alvus ita omnino adstricta, ut ni nervis, quos obtinent,no iolum ut gra- hil proisus secum per inscctora excerra arripiant, ac noxia expellant, versim nat,& boc est proprium,&inleparabile etiam ut se moveant i habent u latest ivi hujus morbi signum. In moibi progres- hunc motum a partibus superioribus ad se cum perniciose aegrotat, nausea con- inferiora qui lumbricorum terrcstrium flictitur, qu menormis subsequitur vo- motui comparatur,qui corporis partes initus , pii sinum variorum humorum, successiva contractione movent. Hic deinde stercoris cum plurimo dolore. ii testinorum motus naturalis,seu peri- Ultimo urinae dissicultas, podex intror- .stallicus aliquando a causis praeternatu- bum retractus,& ita aditi ictus, ut neque ratibus invertitur , ita ut intestin tum specilli extremum admittat, sudor ni fibrae quς a superiotibus versus inferio- gidus copi Oze e inmat,extrema refiigera contrahi debent,ad superiora conita- xantur, cor tremit,avxietate, di deliquio hi debent,ad su eriora contrahantur, di deficit, jam,timque mortem imminera praepostero motu,quaecumque in inte- praesagit. stinis continentur, non alvum versus, Vetermn Causae.
sed ad ventriculum protundantur,ct pce vulgarium sententia est idem pler)m os rejiciantur. Malum hor Graecis h- que ab intestinorum obstriti ione , ge
λε , a vettendo dicitur , latinis iliaca cum intestiui ilei sit assectio; nee non volvulus, quod intestina,quae alias
obscuro quodam moventur motu ver-
sus inferiora , hic mani L ste volvi idestve sus superiora moveri videntur. Di
ob, qubd qui manum loco doleati incompressione oriri, quae fit ab inssimi lione , quae vehementer ita ea comprimit,& undiq; costringit, ut scutas deorsum descendere nequeant,' quia morbus iste tu tenuibus consistit intestiuis, communicatur stomacho, unde cibi se . si dium . nausea , & vomitus succedit Idem malum ex intestinorum tenui:
649쪽
inscessu otiit statuunt, quod angustiam similitet in sis pacit. Hunc morbum fieri docent ascecum copia ideb induratarum ut propterea ineptae ad excretionis motum reddantur, ac intestinorum ductui haereant,& tandem ad stomachum egurgitent, ac per os rejiciantur. Hanc doctrinam ex Gai 6. de Dc. abfc. 2.2 3. de natur.facult. c. lῖ sumpsere mal seriati sectatores: sed haec sententia non Omnino est veritati contain; nam esto asseveremus ab inflammatione , abscessu , induratis Lecibus iliacam acciderepo D passionem, causam tamen immeis diatam esse negamus, ut vulgb decernunt,sed tantum obstructionem, &coarctationem esse satentur.ob quam,eorum via occlusa, nihil ptolsus excerni queat. Si intestina tenuia plane obstructa,& coarctata sunt,quomodo stet cora, & Deces in crassis cumulata intestinis per ea in stomachum transii re,&vo
mitti rejici possunt Et glandes ac clysteres quomodb per os excerni queui,si intestinorum via omnino perclula est Notabile est exemplum,quod Mat- hae vi de Gradibus inpraft.c. de Vomitu resert de quadam piιesta ann. Ia.qua ileo Iaborans, non solum nihil per alvum red
res 1 nie Ilor non multo post vomitu per os rejecit; Idque eum ter totum triduum
cominuasset,sir postea seu positorium Iongum immissum fuisset, iliad intra temporis syatium,qua dicitur Pater Noster, ct Adie Marsa, ut loquitur author, per intestina ascendit ad stomachum, est vomitu suis reiectum. Postea cuc: fu posit
viam aliud sis ad coxam alligaretur, satim rupto filo, ascendit Fursum ad 7ο- machum,HJudque retra cum parte siliappens evomit. Eι cum tertio seu positoriu
or illud paulo post rupto filo, per os tutis
parte furum rejectum fuit.Tandem chmmedicum iuberet, ut mater aliud sun
sitorium immitteret, tanta violentia sursum attractumsuit, ut mater ni sursum raperetur Iud extrahere cogeretur.C
rata tamen fuit ista puella iusculis pinguibus , qμa motum inversum laxant,
exhibitis. Qua quamvis sapius primo
vomitu rejicerentur, accidit tamen , ut
secunda die iterum per alvum dejicere
Bardi vulgates intestinorum convolutionem etiam pro ilei causi incusant, sed talem convolutionem falsam omninb deprehendimus, cum intestiua ita convolvi nequeant ; verum quamdni mesentetio ad lumbos alligantur , impossibile est talem intestinorum convolutionem dati. demonstrante hoc HeLmoni. in tract. defatib. unde volvuli a pellatio , absurda est,dum i leus dicit uevolvulus a volutatione. Caeterum intestinorum unius in alterum descensus , idest superioris intitasionem in cavitatem insistioris, seu intrusionem inseri ris in cavitatem superioris nullatenus accidere posse testamur,cum non possit
assignati motor,'neque tortor. intest unum hoc nunquam contorquetur, &extra mesentetit capsulam dissolvitur, status tamen obstructionem excitare, Sctumidum reddere potest, cam post ili
cotum mortu semper intestiniim i leonfiatu tumidum observetur. Recenset e dem tractatu de statibus Helmontius exemplum de Thoma Balbano Antuerpien-
si , qui medicis octoginta mille libras
Flandricas profanatione obtulit,&cum hi incusaverint involutum intestinum,& velut nodo Gordiano intortum pri incurabili habuerunt aegrum , qui Rhoc moibo extinctus,in cujus cadavere
650쪽
exentescito nihil praeter durum stercus in gracili intestino sexdecim distitis supra monoculum haex ita ite, multorumque solutorii in sabuttam per i leon desuper lut ile observatum est. Non negamus tamen hernias tam umbilicales, quam intestinates, quae insciolum Incidunt , saepius iliacam passionem gignere , quia cxcrementa per intestina in umbilico, & scroto convoluta descendete non pollunt: unde non pollunt excrementa in superioribus in testinis contenta sursum versus non re- gurgitare ob impcaitum inseriotem descensum.
llei causa est motus intestinorum p ristallicus inversus , ita ut revera id, uod est vomitus .in stomacho,hoc esteus moibus in intcstinis; nam quando incipit motus perist altici inversio in priolo fit vomitus quandb vetb incipit invet sta motus petistallici in illo,
fit ileus. F si ii unus continuus tractu Sej iisdem substantiae fimiliter connexae alum mitate gulae usque ad extremum podicis hiatum. Totus tractus est una substantia membranacea fibris circularibus nervo is,oblique tamen incidentibus composta quae substantia nunc est amplior, nunc a ligustior, amplior est dum coi metuit stomachum , angustioreli, ubi gulam,& intestiba cra: Ia in specie coloni&tenuia etsi sit. Qi dere sicut in statu naturali unus continuus est motus a summitate gulae usq: ad podicem, quo ingcsta succc stive motu perist altico naturali tot rudit ar ita si quod in in loco is veWatui hie motus , ut
fiat contrario modo sursum versus, tunc oritur excretio contentorum in hoc tractu , non per podicem, quae cxcretio interdum est vomitus, si lucipiat motus peristallicus inversus 2 pylor
interdum est cholera,' si incipiat inversus motus circa insertionem ductus pancreatici,& cholidochi, inter id in estileus moibus, quandb incipi: motus inversus in i leo , seu rc liquis intestinis. Nam interdum podex est locus ubi incipit talis inversus motus, qua ratione non tantum clysteres alvo injecti ; sed etiam suppositoria fuere rejecta per os. Motus iste peti staticus inversus non est immediata ilei causa ,sed hujus in tus vera, ct genuina causa est intestinorum irritatio facta ab Eumolibus acidis,vel actibus intra intestinoiu membranas impactis , in acrioribus factis, qui intestinorum tu uicas crispant, vellicant, conyellunt,d: quia intestini coli interior tunica tenera est,ut exquisiissima sensilitate gaudet , iatim ac irritan-.tis molestiam leniit, vitae spuitus indignatur, furit, intestinorum fibras cris..pat,& convellit, ct hinc expulsortiis ii
testinorum motus , contractis cissum
sibi is &a naturali dis lectis sim metrii,
invertitur , dolor excitat ut imu anissismus, ac contenta sursum versus elimi nentur Θportet.Non itaque mirum est, cum per inferiora partim ob co .vulsionem,crispationem, di mo iam retri gradum, partim ob se cum duritiem, iti flammationem,tumorem, ulcerationem&c. intestina vcl nimis angusta fusta. nihil per inferiora excerni polli, ct tan-
id in per superiora assumpta ct saepe petinferiora inciusa , ac neces eliminari. Foecum duristes, inflammatio, abscessus,ulceratio , ctc. sunt causae occasi trales,' mediatae.
Hujus motus inversi multiplices esse posssint causae occasionales,nam primoso cum durities intestina obstruens im-Pedit cxcrementorum expulsionem, Ce