장음표시 사용
281쪽
i 1 ENCYCLOP. CHIRURG. RATIONAL. LIB.VI.
do post vulnus vel ulcus magnum re diuturnum plures canales sunt destructi, ut fibris emollitis, ex vicinis tubulis & canalibus liquores majori influant copia', dc membrum sufficientibus succis irroretur , qua de causa sequens unguen. tum in Ariduris hisce auferendis,& nutritione promovenda summo a Pere depraedicant . . Hvu. alth. viii.
Salibus fixioribus referta massa sanguinea in scorbuticis volatilia interna & externa scorbulo conoenientia in aes,ni ducum ex cochlearia , nasturtio, armoracia, semine erucae, sinapi , raphani, non ominsis antea internis porosioribus 5e al- calicis, quibus sales acutiores iaci. te adhaereant & ab iis corrigantur , oeulis scilicet cancrorum , e re Philosophice praeparato , coetalliis praeparatis , anti hectico Poterii, antimonio diaphoretico , nec nori arcano duplicato, singulari in hoc affectu remedio . Foris sequens
adhiberi potest mixtura spirituosa de balsami a. N. Spir. Iunip. gii. lumbris. i. pir. cocblear. J d.
Nee debitas suas hic detrahunt laudes balneis & thermis sulphureis rebituminosis, quibus membra arida prius immergi di foveri volunt1Isdem , easque adhuc Iudicant prς, stantiorcs, quae ex terra proveniunt, multum aluminis plumosi in se continente , ad quarum indolem accedere videtur fons ille medicatus ante parvum temporis spatium in Hama nostra in agro prope Schenc-klengsseldiain prosiilire observatus, cu)us usu aliquot jam reconvaluere.
Potest tamen harum suppleri desectus aliis quibusdam arti kcialibus, incoquendo scilicet aquae communi vel pluviatili herbas nervinas, huicque decocto adjungendo sulphur Crudum , bitumen re alumen scissile sive plumosum , quod tum pro fotu N balneo salutariter adhibebitur . Sparadrappam nonnunquam imponunt arido membro , ut fibrae non tantum emolliantur , sed aer quoque arceatur noxius , ne per poros ingrediatur , nec liquores resoluti tam cito exhalentur, qualem sequenti conficiunt ratione . . Resim pini,
quae siccata parti tabescenti post sotum & inunctionem commode im
f. i9. Perspecta itaque aliorum Nostra Cura , operam dabimus , ut illud Ar duram etiam , quod Particularem Atro- curandi phiam produxit, quantum possibi- r ti te, auseramus , finemque sic artis , quae sanitas est , assequamur . Cura ergo , nostro iudicio , diminutionis hujus tabificae restitutionem , mediante nutritione ac quasi regenera-- tione
282쪽
tione in carne , pinguedine , dcc. pracipit: quod si Itaque massa sanguinea orbata , sit succo nutritio sive chyta a moibis erantiatis, ille reparetur cibis , qui in succum ac
sanguinem ficile converxi possunt, Ee multo alcait Se sale volatili sunt reserti, ceu jam superitis de Diata
ad nauseam diximus . Et cum ut-lurimi im obstructio tubulorum vel luxationibus, vulneribus , tractu.ris , contusionibus aliisque compres.sionibus externis oborta , tolli d beat , quibus enim sublatis &. curatis, & tollitur inde producta Ari-
dura , de horum prieuictorum asse-ctuum curationes suo loco agemus. Si ergo ab obstructione nervorum , aliorumque tubulorum a succis crasi
sis viscidis ac lutosis oborta , Omni studio eo ccillimandum est , ut hςcauseratur , & , si concurrat visciditas ac aciditas . conveniunt hoc in
casu prae aliis absorbentia sudorisera
blandiora ac incidentia , quae se guinem cum reliquis succis attenuant , spiritus augent , eosque volatiliores reddunt, sicque obstructionem tubulorum tollunt : C
ducunt ergo sal. C. C. volat. succi . ni , sal. volat. o' eos. hq. C. C. succin. spir. sal. armoniaci succin. Imprimis vero spiritus noster Catarrha- Iis, de spiritus C. C. cum sal. tart. paratus , vel spir. imtrio. fuliginis ,
Essent. castor. Ledoar. viperar. lign.
convall. cochl. uri n. formicarum , quae aeque interne ac externe usurpari eossunt, de . si acidum coagulans
adfuerit intonsum , magnetem acidi commendamus, Cinnabar in sci- Iicet antimonii de nativit. pulv. spas-mod. n. d. specis ceph. D. M. mercuri dulc. in obstructionibus refcrandis egregium remedium , quod
etiam aliis addi potest remediis . In
Juniorum gratiam unam de alteram communicabimus formulam . . 0 r. Mair calis Sili. Sal molat. oleos. Si g. M. de assumuntur ῖo. usque ad
Inoidentia varia interponenda sunt Tartarea, armoniacalia, de ex herbis atque radicibus aromaticis vel sorma vini medicati propinanda . vel serma Estcntie exhibenda . Dein Cura eo dirigatur , ut prinmoveatur spirituum animalium i fluxus , tollendo obstructionem, dehinc simul sanguis ac reliqui succi, ad pariem quo reparetur sussiciens nutritio pellantur , in specie habenda est ratio , an clim soluti ne continui de et luxu nutrimenti inducta merit Aridura , an Vero sola laesione vel obstructione sine continui solutione, sive hec a vi externa facta fuerit, sive ab interno tvmphe acidae decubitu, in quem finem
acidum absorbcntia interna conducunt , ut oculi Cancr. Ebur. , C. C. aliaque corpora terrea, de insipida , que salium acutorum acrimoniam obtundunt , ut corallia , crystall. moni. testae conchae , inditioribus margaritae , unicornu ,
Ioar, Sc. ex mineralibus Sal saturni , Anti hecticum Poteri , antimonium diaphor. Bal amica volatilia oleo si hic apprime prosunt, quatenus spirituum animalium influxum promovent , tubulos obstructos
quoscumque a perrunt, Baliam. ri
ster nervinus , item volatilis noster contra Atrophiam egregius est, quo plures inveteratas sustulimus Ariduras artuum. Conveniunt etiam spir. mctiss. n. tunica r. lil. Convall. lavendul. rosa r. n. tiliae, salv. anthos, sive ex flori, rorismarini titulo aq. Regin. Hungariae notissimus. Si particulae salinae terrefactae o struction m tubulorum causantur ,
& se Atrophiam inducunt Particularem , in eum finem diu retica laudamus , quae simu I visciditates incidunt , ut sunt spir. LI. armoniaci , suco. liq. tart. soliat. spir. Juniper. Iumbric. aseli. pil. Terebinthia cum salib. &c. Purgantia vero quaecunque, ut sere ubivis , sic & hic atro notamus carbone , quae in Aridura angue pejus fugienda sunt , quia malum potitis augent quam demunt , dum
succum nutritium , aliosque ad n tritionem necessarios eliminant. Sic
quoque hic improbamus vene secti S a nem ,
283쪽
nem , quoniam h sinoptoici in ari- primis essentificat. de cum spiritu duram incidunt, & videmus eos, formicarum de sal. armoniaci volat. ut diar rhoea laborant diuturna , vel succin. vel lavendulat. velanthos. facile tabcscere . Nec hic Topica varia negligenda sunt , quibus solis saepe malum tollimus , quare pro tubulis quoquo modo obii ructis rursus aperiendis &liandis , atque sic in statum ordinarium revocandis , instituantur frictiones cum pannis asperis succino fumigatis , vel sinet ulis septimanis bis vel ter parti asseetae apponantur T. aut 8. cucurbitulae cum flamma , absque tamen scarificati ne, illaeque relinquantur , donec rubescat cutis, tunc applicentur u
rii liquores illinendi de infra dicendi . Tulpius Aridure nil melius ense scribit , qua in ut mediante Cucurbitula cornea, &per hanc instituto suctu, juxta arteriarum cursum, nutrimentum , ut ille loqui amat,
Si cum emuxu nutrimenti aut Syno viae post vulnera insigniora accidit Aridura , huic prosunt solus externi partis aridae, cum decoctis emollientibiis & nervinis volatilibus exanimalium partibus paratis . Sunt , ut partes emacidas illinunt pingue-ine hominis aut vulpis , lupi , canis , taxi vel ardeae , aut castor ve Iranar. lumbricor. Juniperi, apprime tamen hic conveniunt ol. Ibo
cini , anthos , spicae, petrae alb &o. Si vero Aridura fuerit ex para Ir- si, vel a fortiori contufione aliaque compreisione , post frictiones partium deorsum versus institutas lini. mentum applicari potest sequens vel smile.
Partes emarcidae cum pannis asperis& calidis fricentur sapius , praesertim in casu , ubi Aridurae membri sensus formicationis aut it imbris una
adsit spir. lumbricorum etiam , im
junetus hoc in casu mira praestat , quae volatilia spirituosa omnem implent paginam . In Aridura imprimis in ea , quae oritur a catarrhali lymphae effluxu sequens proderit. . Sem. urt. J J.
Ex tu sequenti plures restituti sunt,
De in Emplastro de Labdano artubus emaciatis imposito curavimus plures , Ob Partes enim volatilin
284쪽
gummosas maximὰ resolvit, sicque obstructiones pertinaces reserat, ecsic spiritibus animalibus transitus rursus conceditur , in quem finem alia etiam emplastra ex volatilibus &gum molis Parata conducunt , imprimis Nostrum de Thea . Sic quoque Thermae sulphureae & nitrosae conducunt , vel artificiales post uni parari , quae Lepc magnam prinstant emaciatis opem , in quibus varia animalia ut canes juniores , item pedes agnorum & vervecum, ad)ectis tormicis, lumbricis , aliisque pluribus sale volatili abundantibus . Balnea enim haec de fotus ideo Iuvant, quatenus scilicet particulae quςdam volatiles , & dulces ex herbis coctis redundantes Communicantur succis per vasa illa partis Atrophia insecte circulantibus , quo fit , ut obstructiones reserentur di nutrimentum cum spiritibus iterum amuere possit . Balnea ergo sint , ceu dictum , ex decocto capitis & pedum vervecis , vel cervi , vel ex herb. orian. majoran. malv. alth. betonic. or. lil. fol. salicis , salv. roris-mar. dcc. parata ; vel solus ex eJusmodi herbis concinnatus , ex quo
rodeuntem vaporem excIplat mem
rum aridum , quo solo fotu plures vidimus curatos , additis nimirum scoriis Reguli antimonii , vel instituantur suffumigia varia ex succin. asi . laeti d. castor. oli-ban. mastich. de pluribus aliis , quς scpriis plus prestant , quam unctuosa di pinguia . His Jungen- de sunt frictiones cum fumo su cini , vel pannis asperis institute ,& calidioribus , vel etiam pelle vulpina foveantur . Alii pro fotu
utuntur cane , cum scilicet eaus , vel et am alius animalis adhuc viventis Thoracem aperiunt, eidemque retorridam immittunt partem , idque aliquoties reretunt , donec pristinum parti robur di augmen tum redierint . Immittunt alii artum emarcidum m,lte cocte , sive
reliquus post coctam cerevisams Tm bese ) sepiusque rei terant . Harimannus commendat spiritum Torutis II. mellis singulari modo paratum ,
atque , mirabili etiam Potestate v lere in restituendis Ariduris aquam sti viatilem , quae inter aquandum ex ore cquorum generosUrum ,
fiostquam biberint , profluere si
et , si nempe diligenter colligatur,& potanda mane ct vespcra detur, scd de hu)us exoptato enectu valde dubitamus . Melius ergo , cum imprimis malum fuerit ab obstructione nervorum aliorumque tubu lorum , conveniunt sPIrtiuosa nervina , ut Ballam. rv I n. m. d.
spir. sal v. aq. Regm. Hungar. vel spir. n. anth. succinat. asuum n strum cephalicum ι sal. volat. armoniaci urinos. aliaque sepius illita . Felix VI urς arcanum suum solanis aliis unguentis aut PInguedinibus mixtum commendat , quo omnem Ariduram particularem promptissime curari asseverat. Emplastra ex gummatis , Imprimis de
Labdano , de Thea , di omnia , quae salibus volatilibus praedita
sunt , gummata vero non in acet.
sed spir. vi n. dissolvi debent , nec multum cerae aut resinae Emplastris addantur , vel ceratum nostrum de Cumino , vel aliud pro picatione in Atrophia memborum, ex quacunque causa probatum est . Spiritus quoque sequens ad Aridu-
Iam egregies est. . Fl. lavenduLcheiri
mensem in asts. dein colent r cum forti expressione, servetur ad usum a quo Oir. membra arida epe laverur. Convenit etiam hic ol. animale ,
quod superius in Oejopheti Para
'si communicavimus . Sic quoque Praemontanus de Secret. I. I p. 38. modum parandi oleum ex cane russo
laudat, quo quendam sanavit, qui
285쪽
, 1 8 ENCYCLOP. CHIRURG. RATIONAL. LIB.V.
pcr D. annos brachium instar ligni aridum habebat . Platerus sequens magnifacit,quod haud contemnendi ulus est.
pulv.fem. sinapi rad. mrethri iii. piper. lon'. Sit. Cerae q. L. M. f. Unguentum . Alii sunt , qui succum urticae membro arido sepius illitum magni aestimant. Rarum est exemplum Tuthii Obs Med. ος. I. g. quod Atrophia membri suctu sanata sit.
as sectuum classe sere nullus Interibus , ita ex Ulceribus nullum Fissulis accuratiorem considerationem meretur , juxtaque Chirurgum non vulgarem , aut barbitonsorem, aut balneatorem , sed dextrum &bene exercitatum , imo ipsum Medicum postulat . Adsertum hoc roborat frequens horum Chirurgas rorum utplurimit in imperitia debitus proventus , nec non difficilis , splane impos Ibilis curatio , unde a vulgaribus Ulcera Ad Fistulas ad Divos relata esse , quod horum ope indigeant Perr. Forestur l. 7. OV.Chir. I6. existimat , memorabiles ad S. Ellium Gutao de Catiliaco , cum gentilibus remittit, Ch r. magn. tr. 4. nec non balneatores re Carnifices, qui hanc artem in contemptum Chirurgorum ac Medicorum turpiter sane exercent. Imo hisce in i cis ad lascinum impie confugiunt, dicuntque , Cacodaemonem , modo solum , modo ministrantibus edus mancipiis sagis de veneficis , Ulcera seu Fistulas emcere , ut non itat ridem Carnifex quidam ob I istuam talem curatam sed infeliciter, ad hoc confugit excusationis asylum . Sed quam recte hac sint dista , quilibet videt , & omnia haec rident , quibus causa de cura Vlierum rite perspecta ac cognita sunt . Qui Carnifices , non vero Medici, uti quidam existimant, merito Roma expulsi fuere , dc adhuc hodierno tempore non in Republica bene
constituta tolerandi essent, qui tantum ad tormentum generis humani artem istam exercent. Eapropter incitat Nos communis hominum
salus , uti in Ulcerum & Fistula-
ruin veras causas, signa , de curationem rationalem paulo penitius in-uirere constitui remus , ut clare dc istincte ut plurimum absque veneficiis aepareant . Ulcus Graeci vocant, vide- incurturque nomen Latinum a Graeco
deductum esse , dicitur & Helcus , Hulcus , Helcosis. Germani dicunte in Gesh-ar , οδεν alter Schade . Statim autem ex Dira dictis abunde patet, mihi in praesens rem esse cum Ulceribus continui solutionem ab acribus succis stagnantibus , in quibuscunque corporis partibus de tubulos seu canaliculos discinden- tibiis seu corrodentibus factam , dc ejusmodi Ulcera diversa producentrous . Ulcus enim nihil aliud est , quam solutio unitatis vasorum de sepe eorum osculorum , per quae , 5c ex quibus succis , imprimis verochylosus effluit , qui simili modo ad alias manat partes , easque Parti Smollis pariter ac durae perluit, COr- rodit , absumitque substantiam ι in quo consistit essentia Ulceris . Ulcus differt secundum rupturam
286쪽
crementum cum tore, & profunditate, tale uisur dicitur sordidum, Veteribus ulcus melancholicum, mal gnum se depascerer. Sic quaecunque depascentia ac in profundum ambitumque rodentia ulcera a quibusdam vocantur lupur, Germanice Mnfrefender reo f. Alii tamen per lupum intelligunt ulcuς quoddam specificum utplurimum in carnosa femoris parte sedem figens, & ace bis cruciatibus amigens, nisi ula ri quotidie frustum carnis recentis imponant. Alii e contrario saevam illam faciei I narium exulcerati
nem , qui alias noli me tangere a pellatur lupum vocant. Sic quoque ejusmodi corrosiva ulcera nuncupantur Phagedama & Nomo er , Gerin. eis iambMh fressender schade.
Aliis etiam Chironia , a Chirurgo Chirone, aliis du sepulotica ac Telephia dicuntur, h. e quae nondumtaxat assectam carnem erodunt , de quasi dentibus devorant excavantque, sed etiam adjacentes de vicinas partes erodendo & exedendo depopulantur . Talem autem interutrumque esse differentiam volunt
quod nimirum Phagedaena sit paulo mitius Nomode, re saltem ambulando hine dicitur Fore sici ambulati vum ulcus, 3 3c serpendo cutem erodat, sitque species Impetiginis de ser et Ais: Nome vero non
tantum cutem, sed de carnem excavat. Sed quaeso ρ nonne nomina haec Tyronem magis confundunt, quam
uvant, nauseamque ipsi pariunt pine Je nos in iisdem nolumus prolixiores esse, sed ad Lexicographos
eorum amatoreς remittimus. Cum autem ulcus cum tumore praeduro
incipit, ac dein in malignissimum& maxime dolorificum ulcus deg nerat, tunc Ulcus dicitur Caner '- seu Cancer exulceratus , de qυo suo loco ex professis agemus . Si e quodlibet etiam Ulcum malignum seu virulentum exedens &omnem sanationem respuens Cacoethe vocatur Ulcera particularia etiam sua sortiuntur peculiaria nomina , de quibus omnibus in suis capitibus agemus.
de corrosionem vasorum vel maj rum vel minorum , item si Ulcus occupat vel membranas , vel alias partes sive canaliculas, hinc etiam varii essivunt succi . Inter doctrianam Ulcerum possit ni Iure merit que Fluia recenseri, quae tantum
paucis ab Ulceribus disserunti H-stula enim dicitur illud ulcus, quoa arundinis initar. fistulosum est ,
partem, quam oCcupat, penetrans,
corrodensque, de fistulas cavitate sua immutans, praesertim museu lorum, quae ut in superiore parte δε- ramen angustam habent , ab inferiore latius, ita hae utplurimum os strictum formant, in profunditate in latum extenduntur. Vlcera inde
Medicis sistula a dicuntur , Spagi-ricis Vleewis falis mι in , de Idiotis divi m λἰ foramina audiunt , Graeci σύρογM ecidem cum Latinis jure, item Tu ora a callo nominant Germani app llant fistulas Rohr- δεν H bl Gesthusare Rohrlocher. Fiastulae ergo aeseribuntur, quod sint Ulcera vetusta sinuosa, profunda in orificiis utplurimum stricta , in
profunditate latiora , cum duritie callosa , in partibus quibuscunqtie a particulis acribus acidis corro li- Uis, canaliculos maximos perforantibus , Sc disti entibus , atque hinc effluentibus succis oborta . Dantur Ulcerum diversae species . Differentia autein imprimis sume da est ab excrementis Ulcerum , quandocunque enim ulcus pus album , aequale ae minime stetidum excernit , dicitur Iutis vulgare ,
omnium faci l me sanabile . Ubi
vero serosus succus assatim emanat,
ulcus dicitur sanissum , Veteribus rheumaticum, phlegmaticum', vel fistulosum dictum , Germanis eis' essenae', rinneudershadis Es luxus huius copio lvmphae diciturichor, das Glisae V aer ulcusque hoc tamdiu in fanabile redditur , donec iste effluxus cessat. Ubi autem sordes mixtae sunt , nempe sanies, aut atrum , lividum , cinere-Nm aut varie Coloratum crassum ac
sordidum, glutinosum de tenaciter ulceri inhaerens in eo reperitur ex-
287쪽
CAP. II. DE ULCERIBUI ET FISTULIS.
peritas quaedam de durities Ulcerati
membri ,' a pertinacis lima obstructione canaliculorum proeenient Iasymptomata . Ulcera enim Sphacelata nullum exhibent pus: Ulcus Phagedaenum a cxedere dictum , quia partas vicinas quali dentibus comminuendo devorat e signa ex quibus cognoscitur, sunt sequentia. Ulcera Pha pedaenica sunt cum Telephus, re Cheironiis rebellia, magna, nullis obedientia Pharmacis, oras habentia duras tumidasque , quando
Cnim optima applicantur remedia ,
in deterius ruunt haec Ulcera, de magis discindunt sanam carnem cum suis vasis , de aegri adeo vehementem patiuntur dolorem , ut dies noctesque insomnes traducant; Ulcus denudatum plurcs angulos de profunditates exhibet, fibrae, venae ac arteriae saepe nudae in conspectum veniunt, cum metu gangraenae. Materia quae effluit, nihil aliud est, uuam ichor foetidus aut flavum putridum serum. Saepe ervsipelas vel Her pes degenerat in tale ulcus. Ulceris, cui Os corruptum subjacet, signa haec sunt , primo materia , quae effluit, est spilla instar oleosa pinguedinis , ut plurimum graveo Iens, aliquando subnavi, interdum viridis coloris, ut plurimium tenuis& fluida ac copiosa eii luens , dcinde probatur, nurn Os sit corruptum , nempe Chirurgus imponat plumaceolum profunditati hujusUlceris, & altero mane excirati Pluma
ceoli pars in serior magis foetet , quam superior , quod certona signum est, os subaectum esse corruptum. Alii Chirurgi Einplastrum
imponunt, & si hoc altero mane nigrum conspiciatur , de ossis carie non amplius dubitant . Adest r. carnis Ulceri incumbentis mollities & flacciditas cum spongiosa re fungosa substantia, ejusdem partis livor est modo instar lardi, modo
flavi coloris prominet caro . Mali diuturnitas , ad cicatricem enim perduci nequit , quamdiu
Os corruptum manet , de quam-3 i saepe coaliscant labra , Po-
stea cum majori incommodo iterum rumpuntur , c id quotidie observatur. a. Est, quod tutissimum, praesentia scilicet ipsius Oilis, si nudum conspicitur& nigrum excoriatum, inae
uale, de quibus vide interius , ubie Carie tigium ex professo tractabi
Inctis Scorbuticum cognoscitur ex ' signis , quae scorbulo sunt ut pluri mum tolennia , primo ergo dispi- 'clendum , an Parentes hocce malo
afflusti fuerint, an aeger illis in locis, ubi scorbutus endem ius, ut Belgio, Anglia aliisque locis maritimis vitam deaerit, an malo hypochondriaco vel febre quartana , vel alio diuturno laboravcrit morbo , inde enim via ha tur explanata ad penitiorem cognitionem , si dolor.capitis vel
in hoc , vel in illo percipitur loco, & quidem intensus, si aegri fuerint somnolenti, vel laborent verti- .gine, deliri is, a poplexia, paratu si . convulsionibus, ptu palismo, si simul adsit sanguinolentia gingivarum cum foetore intenso halitus, praecordiorum angustia atque disti cultate spirandri de pectoris dolore , tussi sic- Ca, ut putent Iam sese suffocari cum deliquas animi, si in primis viis circa ventriculum percipiant saepe dolorem cum nauca , saepeque vomitu , si abdomen cst distentum flatibus , aliquando corripiuntur dysenteria , ad haec percipiunt in artubus dolores vagos arthriticis similes , conspiciuntur maculae rubrae , purpureae , aliaque exanthemata in facie, pectore aliisque corporis par
tibiis, tumor pedum adest cum subsequente tape hydrope . Sed quis
omnia haec recensebit : in uno haec, in alio alia apparent phaenomena : sicaries ostium simul cons uncta est , caro soniper in Ulcere Iuxuriat , ac malor puris copia adest, quam Ulceris angustia requirit. Caro cnim valde Iuxurians di sensibilis, iacile sari- smi, rno uinem stillat. Color hisce in scor- e. ris cumsuti eis Ulceribus succuruleus est , earne Miscum punctis albis instar lardi , xuriant. de humor , qui effluit , non est
instar albi olei , sed est ichoro-
288쪽
viri A Ulceris sordidi seu putridi signa ut Fistulis alba dc aliquando uci flava,
Dν didi F- attingam , sunt tere cadem , tu- vel viridis, nonnunquam nigra, in- sua. morem enim vel pustulam sequiturr terdum albidior, sepe putrida ac ca- materia intus contenta est , & haec da verosa , sepe cum copia materia instar lardi, h. e. tenax , lutosa & nonnunquam pauca cum quantitate maxime loco haerens, in lateribus sic. excernitur. Omnes occupant corpo- Ulcerist facile hoc ulcus cacochv- ris nostri partes, nec ulla pars datur
micos infestat, h. e. corpus in quo ubi Ulcus vel Fistula non produci succi non satis attenuantur vel suta potest , Ac pro partis affectae ratione tilisantur, vel fluidiores fiunt. Suc- miniis vel magis periculosa est Fistuci exuleeribus effluentes varia quo- la , apta enim est quaecunque mateque a Ueteribus sortiti sunt nomi- ria exedente Ac corrotcnte vi praedina . I. Pus dicitur , quod nobis est ta , in quocunque loco moram n alba de crassiuscula materia bene etens , sive sanguis restagnans de olens, Ac nihil aliud est quam c3a- corruptus, sive alius fuccus aut sa- ulatus clivius cremori lactis simi- nies sit a contusione , tumoribus , his , quae a Veteribus concocta in abscessibus, vulneribus, Ulceribuc Ulceribus habetur materia. a. Icho- relicta, ut sinum ad Fistulae formam rosus sanguis, qui communiter aci- excavet. Fistulae spumosam , aquo-
dum spirat , & gustu deprehen- sam , simosam materiam , subindeditur salsus , & videtur esse serum virulentam & aliquando cum sibilo sanguinis , dicitur fanser, & cium ad cbmpressionem erumnt , quan- permisceatur sanguini, dicitur pur doque tamen sere siccae sunt, varia-
sandi uinolentum. r. Ichor vocatur te- que curationis spe Chirurgum ita
huis ille humor clivit sulphureus& plerumque lactant, idque juxta ma- salsus, qui etiam sepe ex ulceribus te vel bene institutam diaetam , do-efluere solet. 4. Sorder dicitur illa lor vel nullus vel exiguus adest, ni materia , quae lardo similis est, lu- s pars maxime sensilis subsit , quia tosa , spissior , quae non facile ca- plures fibrae discissa sunt, hinc nul-naliculos carneos perfluere potest , Ius sensus doloris. An simplex, an inde Iardum repraesentat in Ulceri- plures diducta sinus sit Fistula , exbus difficilioris curationis . s. Via effluentis materiae majore vel minore rus quod appellatur , est acris foeti- copia colligere est, plura item orifidus, tenuis humor, Ulceribus ma- cia liquoris injecti habita est luxi is xime noxius , qui vulnera aperit ratione explicare facile est . Brevem rodendo & cutem pustulosam red- aut altius penetrantem, ut & ilexuodendo. 6. lae tim est oleosus hu- sam aut rectam itylus prodit intrumor , qui ex corruptis os Iibus e N sus , qui in flexuosis ex flexili ma. fluit, de instar ossium comminuto. gis materia paratus stulus convenit, rum se tet . aut hujus loco candela cerea substi- sisna D. Fistulae disserunt , ceu superius tuitur. Veteres ad explorandum , ut nutirum diximus, tantii in profunditate , an- dolorem evitarent, variis. usi sunt gustia & diuturnitate ab Uteeribus, instrumentis . Galenur seta uti vo-sabent enim profundum , fistulo- luit : Hippocratis aliique recentes sum soramen extrinsecus , angu- cauler Guido cum sui temporis Chistius, latius intrinsecus, cum callosis rurgis petroselini aut betae radice subinde Ae duris labiis , intus plu- Fistulae altitudinem exploravit . Sed res quoque habet canales Fistuta , qui ad quem usum talis apparatus λ Ex- se ad omnes partes expricant, Ituia plorationes enim has , tamquamque ad superficiem cutis , de valde periculosas non admittimus. Si Fi- profunda est Fistula , in qua cavita- stula in sola carne haeret, quod ilη-te , tanquam in spelunca commuta- lo tangitur molle est , pus exit al-tur pus, &sensim, & partiti mema- bum , aequate , Coptosum di ad nernat, Apeque coalescit, tunc iterum vum quae pertinetit, in profunditatis petitur ι materia quae essivit etiam in exploratione dolorifica est, pus cransuma
289쪽
sum , oleo haud dissimile exspuit , Sanies autem dicitur ipsis Ichor ,
motumque partis, in quam hic in- aliis virus . Ulcera partium etiam seritur, laedit, assectis vasis sanguife- fieri asterunt ob mandantis partis aiaris, sanguis cum pure exit , ex venis fluentiam & humorum copiam, ali uidem crassior, ex arteriis pelluci- quando a partis recipientis potentia iis magis de aliquali cum saltu &ti- attracti va.
t filatione prosilit. Ubi ad os tendit Ossa corrumpi ajunt vel ab exter-Fistula, durum quid de retinens , de nis causis, ut ab aere nimis frigido aequale stylo occurrit, dolor , solo vel calido; vel a corpore incidente,
Periosteo, non omnis abest sub carie contundente , rumpente , Medica- asperum dc Inaequale est, eoque ma- mentis acribus dc corrosi vis , vel ab gis, quo caries major , pus nigri- apostemate praecedente: vel ab intercat , mali odoris de tenue admo- na eausa , ut sunt humores vitiosidium deprehenditur. Num vero Fi- corrosivi, virulentis, sanios, vila stula recens aut vetusta sit, continua si , dcc. ab humorum quantitate de aut periodica, tempus & res ipsa lo- uualitate peccantium affluxu; undequuntur. Ancallus in orificio solo D epulata , Caco thica δέ Chiroma haereat, an interiora etiam durior in- dicuntur. Iuxta Ipsos Fluxiones ex- vestiat, facile distinguitur . Ani fi- citant causae extermin ι v. gr. Aer in
stularum de recti intestini specialia qualitatibus excedens , cibi de po- signa videantur superius suo capi- tus mali succi de copiosi , vigiliae
te . nimiae, somnus longus , motus ni reterum f. q. Causam Incerum constituunt mius, cura, sollicitudines, evacua-
opimo de Galeniet humores acres erodentes , tione consuetae impeditae : Causae caWa Via eosque vel pituitosos; vel biliosos , aliς sunt quatuor, utpote parSman-ς m. vel serosos, vel atrabitarios . Cau- dans, pars recipiens, humoris fluensae Vlcerum , juxta ipsos , sunt plu- tis conditio , de via , per quam fieres externae , aliae Internae . Antece- fluxio . Pars mandans humores a sedentes sunt cacochymia , vel a to- propellit, vel quia potens & valida, to vel a parte proveniens t externae vel quia irritata 3 huc confert via, causae rerum non naturalium sini- dc partium meatus . Humores auster usus. Causae coniunctae sunt hu- tem generari dicunt , vel a prava mores acres de erodentes, seu sali. victus ratione , vel ab alicurus vini , qui ulcus excitant , a mala vi- sceris nobilioris , vel membri visceris alicuous diathesi , vela toto tio . Partem autem recipientem flu- provenientes . I nter causas externar xionis esse causam, vel quia debi& procatarcticar numerant Medica- lis, rara, mollis , vel quia in locomenta corrotiva , adurentia, corpo- inferiori de patente sta est i humora item fricantia , 5c Intertriginem rem fluxionem causare arguunt , causantia, item contagium tum Ve- quia vel copia , vel qualitate mani-ncreum, tum scabiosum , tum pesti- festa , vel maligna irritat, vel ob sulens, lepram, dec. Ab Ulceribus tres xibilitatem dc pondus ι ut in hy- praecipue humores profluere alunt , dropicis e canales autem & via unum subtilem, qui fanior dicitur , sunt in causa , eo , quod ni- alium crassum, quis rder , tertium mihim dilatantur , de patent . Et
qui medio modo se sabet, de Purvo- hae sunt ipsorum causae nuxus hu-catur: hinc Ulcera vel fanio , vel moralis. fordida, vel purulenta indiguantur; . Ulceris depascentis seu Nomer , quos humores hoc modo fieri asse-' Phisoedaenisi leu Ulceris ambulatim runt; quod si sc. humores aquosi ad ea in ipsis sunt humores praui , drtem confluant, dicitur saniosum acres , bilios, salsi , de ametiae par-lcus . si crassi, sordidum; si pu- tis intemperies calida de sicca ι vel rulenti, purulentum . Bonum esse etiam se uentur ab alicujus visceris, dicunt Pus , quod est album , lae- aut praecipui membri , simili in-ve, aequale , de minimὸ foetidum . temperie, incipiunt saepius ejusm
290쪽
di Ulecta post herpetes, seu exurentes pustulas. Causae sunt illa omnia, quae calidos, acres, ct corrodentes humores gignere possunt , uti est aer praeservidus , cibi & potus calidi , ira , Medicamenta acria, vulnera male sanata , quaeque multum degenerarunt, qualia saepe evadunt Scio-
VI mrir Sord di causam externam dicunt alimentum pravum , ae rem impurum de pestilentem, Medicamenta oleo se; ἰnternam vero arguunt pravum & crassum humorem , qui per incalescentiain& fervorem putredinalem non Parvam nactus est malignitatem ; fiuic
adstipulant assecti membri debili
Ulceris Sinuosi , quod angustum orificium , intus vero latum habet ventrem , di interdum cuniculos agit citra duritiem aut callositatem. Causam esse demonstranta sanie aut pure corrosi vo , quod apostema aut abscessiis neglectus proveneravit .
Fistula. Sinuosa lixe Ulcera saepissime delium genera reperiri Inde quorumvis Ulcerum originem ex falsebus deducit , non ea via quidem , ut sal transmutetur , meliu, aut peius reddatur , uti de complexi ni ous fictum arguit . Centuplicatam in corpore salium varietatem existere ait Author, quorum quod que genus peculiare suum Ulcus esticit r ex quorum conditioniabus luxta salium existentiam Ulcus peius fit , aut melius alio . Inde 1uam formam , conditi nem , essentiam ut externa salia
sumunt . Sal quod limaturae serri permiscetur , ut ille ait , peculiarem suam serruginem habet ritem sal urinae suam dc alumina propriam , dcc. quamquam serrum unum & idem existit , nihilominus transmutationes , quς persalia fiunt , haudquaquam similes , quod in salium conditiones transcant. Et prout unum gustu vchementius est alio , quod adisserentia percipitur inter Vitriolum , sal commune, sal nitrum , de alumen , quodque peculiarem
generari in Fistulam observant, quae dolorem in lari , uti gustum habet; psis nihil aliud est , quam Sinus proprium .
ulcerosus, porustus, longus&cal- Non secus , imo pejus ea em-losus, Fistulae in modum, per quem cere Ulcera dicit , que proue- humores efffluunt. munt ex Realsaribus , ut sunt Fistulam ab eadem causa, ac Ul- Arsenicalia, auripigmenta , ulaea, ceris Sinuos , deducunt . Fistula petiea &c. ut ista pro sui condia enim tantum Callo a Sinuoso dis tione vcneni tumefaciunt , pun-stri Ulcere . Callum autem in gunt , &c. hic etiam ubi produ-Fistulis oboriri censent a crassae& cunt Ulcera , sese palam faciunt. viscidae materiae influxu , eum au- Horum omni uiri primum fundarem potitis in linus orificio , quam
in fundo fieri scribunt , cujus ratio ipsis haec est , quod Natura , ipsorum Deastra , sempcr ad
cutim protrudit excrementa , quae etiam cutis sua duritie ad calli generationem , non parum contribuit . Fistulas enim ex acribus ac mordacibus humoribus partem mentum esse ait , cognoscere tOtram corpus in his usmodi salibu sconstitutum e & quantum externa mineralia comprehendunt, Microcosmum tantundem etiam concludere . Ex prxdictis fieri Ulcera contendit , non alias , quam super serrum serrugo , quod Pro prium sal consumit . Sic & cu-
mollem exulcerantibus nulli dubi- priam juxta ipsum , suo sale pro
prio conuertatur in aeris forem ,
a f. S. Paraeelfur de Fundamento aut viride aris r non secus in sui. .ia L Vlcermn disserens , Ulcus aliquod consumptionem per salia sua trans in corpore praeter corrosiva nullo modo posse fieri statuit , aitque , nullum etiam corrosivum extra sa
mutatur corpus . Aliam nonnullorum I erum origi ncm fieri statuit ad hunc modum . Salia qua dam