장음표시 사용
121쪽
cipis Amedei Ducis primi, qui postquam Pontificatu in totius
orbis tranquillitatem dc pacem ce illet Gebennensis Antistes Ecclesiae. relictus cum augustissimis illius insulis delim in Domi no clausit extremum. His dictis profunde inclinatus Salelius petiuit a Duce veniam si tantarum miseriarum molesto negotio. suae Celsitudinis aures fusi is sorte quam data distorendi facultas postulabat , occupasset: verum intum Principem nihil horum latcre debere inquiens,expectauit Ducis ad omnia voluntatem. Dux velle se inprimis dixit Tononi in maiori Ecclesia saciosanetum Missae facrificium ritu Romano dia Catholico celebrari. Ecclesiastica bona Curionibus restitui. Tononenses in Concilium suartim intentionum capiendarum ergo ab senatore uno vocari. Amplissimam sibi redituum uniuersorum Ecclesiallicorum in Caballio instructionem exhiberi, ut deinceps omni meliori modo prouideat.Cathedralem Ecclesiam Gebennensem in Curionij beneficis Armoensis a Genetiatibus hactenus usurpati possessionem redire. Eamdemque a decimarum persolutione secundum summorum Pontificum voluntatem exemptam cens ri. De reliquo bene sperandum ait, sicque cum huius argumenti Epistola dimisit Salesium.Carolus Emanuel Dei gratia Dux Sabaudiae dilectis Constitibus & Ciuibus Vrbis nostrae Tononens s. Habuisse vos continuo ab Aliquibus mensibus sacros quos audivistis verbi Diuini Asyncerae nostrae fidei Catholicae Concionatores cum ingenti gaudio accepimus. Sperantes autem hac vobis opportunitatem vestrae salutis iter patefacturam, codem studio quo bonum illud vobis procurauimus ut eo bene utamini iam exhortamur: bene vero utemini si ad rationum quae vobis exponentur momenta attendatis, illarum pondera aequa lance libretis, & ubi vobis disticultates superuenient eas concionatori-biis proponatis. Nihil enim magis habemus in votis, nihil quod existat gratius quam quod vos in sancta Religione Catholica proficere audimus.Sic vos Deus seruet incolumes. Accepit praeterea Salesius litteras alias ad Dynastain Lambertum Caballi j Producem dc ad Primarium Praetorem, quibus suam fusioribus verbis voluntatem Princeps optimus declarabat,tandemque per Alpes quas paruo Sanabernardianas appellant, quia minus ins lentus hoc itinere niues cogitauit Tononum faustus A incolumis rediit.
122쪽
Eximiae Sanctitatu Viri F R Α N Cis C I SAL Esii Episcopior Principis Gebennensis.
L1BER TERTIUS. RipvDi ABANT prae laetitia noui Catholici quae S lesius gesserat audientes, cxtollentesque in coelum manus dc oculos laudabat Deum, qui talem ac tantum dedisset negotiatorem. Haeretici verb frendebant, dcclini de Misse celebratione in Urbe fama inualuisset. Impediemus inquiebant tantum nefas; dc si non carebimus oculis erectorem altaris videbimus. Franciscus tamen reparadae san- -Zμειώ fhi Hyppoliti Ecclesilae,erietendoque altari operarios dc dic mdc- nauit , Cumque illi animo pene delicerent COS iple sua prae- fialia. sentia reficiebat. Populus non esse iocum videns ab Haereticis 6 - ' Primariis ad seditiosum tumultum excitatus,cum K st ibUS dc ar- τ bisu, mis expectabat ad templi arcam pium cceptu impcditurus , iam- μm acie de ingenti strage ab uniuersis timebatur,armatis aliunde qui Salesio opem ferrent nouis Catholicis,cum ecce vir Apostolicus medius inter suos sub ridentibus oculis serenaque facic compa. rtiit, tantaque vultus maiestate & lenitate verborum, impiorum animos flexit,ut quamuis hinc &. inde mussarent minas, liberi in artam Grais tamen in Ecclesiam aditum reliquerint. Sed agebat haec Popultis. Consules vero & Proceres ubi templum patere viderunt, in
alitia mox con ilium inducii, de ipsi rem violentius impedituri Properarunt. Quid hic agis,inquiunt,publicae pacis perturbatorὶ An nescis Niuidunensi foedere velictam hanc urbem suae liber- iisset . . tati, hoc eth, ut nisi consentientibus nobis nulla habeatur Missaevos , celebratio: go,respondit Salesius,quid agam ex Serenis
123쪽
stini Principis voluntate scire iam non cst vostrum , legite quas suis litteris facultates dedit, ec potius quid agendι. in sit vos ipsi
videritis, ne sorte de omnibus mihi capita vestra respondeant. Occupasti non opinantem Duce in eXclamarunt. Atque ita ne quidquam ulterias patrare audeas forma itCr opponimus. Vocatis mox libellionibus publicis solemne testimonium postularui. Salesius data sua etiam voce de rebellione protestatus cst. Quia tamen iuisonem Ducis habebat in inanibus, fiduciar possessionis iure saluo vestro Altare erigam di Xit S celobrabo. Sed nequis sit fraudi locus scribam ego hac de re non mora ad Ducem, scribite A vos, quod relatum fuerit ratum esto : Hac verborum audacia territi Consules amplius turbare Salcsium non ausi sunt, ille tamen sumpta penna sic scripsit ad Principem. Serenissimo Duci Fraciscus Saleiius. Domine duin hoc in Caballiano Duca tu pro religionis Catholicae restitutione voluntatem cxpecto tuam, Altare in Ecclesia sancti Hyppoliti, in qua a duobus annis& amplius iugiter concionem habui, decrcui erigere, ut sacro sanetiim Millae sacrificium his solemnibus Dominicae Natiuit, iis fellis celebrarem. Vibis aulam Consulas ne id agerem suam oppositionem 'attulere.Quo fandamento nescio: Cum nequaquam hoc pacto Nividanense violetur foedus , dc si violaretur quid hic cognosccndum habent λ Nemini fit iniuria dum in pristinum statum a quo vi deiecti fuerant, suauiter & lubenter reductantur. Quidni quotiescunque volent redibunt in matris D mi um3 Ego Domine, Crucem candidam cordi impressam gero, N. atdentissimo in tuae Cclsitudinis obsequium studio feror, propterea libenter'audacter dico quod sentio. Multum interest quod Niuidunensis pacis articulos seruando, libertatemque Con. scientiae ut vocant, populis istis relinquendo, Catholicos tamen omnimodis dc praecipuis prosequare fauoribus. Quamobrem iube Dux absolute tuis subditis ut Catholicos Concionatorcs au diant , & ne deinceps eos, qui de ratione & exemplo tuo veram fidem S amplectuntur dc propagant turbare audeant prohibe. Audies hac methodo amicis aeque ac inimicis bonus &Prudens, de nihil aduerto quod huius boni sollicitationi debeat moras iniicere, nihilque quod earo obstinatissimis etiam mirabilem non reddat de amabilem. Iussionem verb dc voluntate hic impatiens ytaestolor tuam, nec desino prccari Deum ut te quamdiutissime
124쪽
Liber Tertii. ios sui orbis bono seruet incolumen. Scripst& ad Nuntium Apostolicum Barensem Archiepiscopum, ut subitum responsum tam in s anti rei procuraret, aiebatque praeterea ultimum hunc esse Satanae impetum, qui in fumum desineret, & diu esse quod si ' Catholicorum rituum habuisset exercitium, multorum coa dibus natus futilet Saluator mundi Tyrannumque ciccidet foras. Rogauit denique iterum Principem pro Ministro quodam ad fide 'atici Orthodoxam parato Is erat Pctrus Petilius ut liberaliter in eius C. , -' gratiam ageretur. Tabellario igitur Salcsius valere iusso, quod ruat aggressus fuerat sortiter perduxit ad exitum , Ecclesiamque quo per illius principij incommoda meliori potuit modo sacris imaginibus, sericis & lineis paciutiet tis,cereisque M lampadibus ado nauit, ac ubi Dominicae Natiuitatis solemnitas fidelium cordi - bus gaudium attulit, ipse nocte mcdia suis prae gaudio flentibus sacrosanctum Missae facrificium celebrauit, nec non reiectis sa- - 'mlutari cibo, finita Missa e medio altaris Natiuitatis illius diuinitIimae bilioriain tanta cum teneritudine & amoris affectu CXposuit, ut rigidiis malicet hyeme audientium corda coelestibus innatum Christum viuicomburiis inflammarit. Celebrauit & ad Auroram, tertioque ad clarissimum diem,qua hora cum no To- non enses modb,jed etiam ex vicinis pagis Catholici omnes ac- sh fis Hcurri gent septingentos circiter aut octin entos Neophilos Ec- cis '. Cesia continuit, ac deinceps de die in diem numerus creuit, adeo fia n.ο-
ut plures iam paroccias costituere fuerit opus. Me Zingenses ona pio a nes cum Alingianis luerentinorialiaque parte ma ima rectam fi a i ,viais; dei professionem tandem emiserunt, postquam de extremo haeresi remittendo nuntio in Marci ianis aedibus cum Salesio, praesente etiamnum Antonio Fabro Senatore egissent, qua de catlsa ramuri immunitatem a Principe consequuti sunt, & Salesius communicata sibi ordinaria ab Episcopo suo authoritate, iis in locis Cu' νώα φ triones instituit, Alligiis quidem Petrum Monjonerium hacte- f-υ με, nus rectorem Larrigiensis Ecclesiae trans Duranciam, litam propterea sponte dimisit,virum de sacra Verbi Diuini Praedicatione Pastoralique onere Iampridem bene meritum;& cum ea beatae Mariae Virginis Allinetiorum Ecclesia, unita est Paroecialis sancti Mauri iij Meringensis nonobstante oppositionc Canonicorum Regularium ordinis sancti Augustini, hospitalis sanctorum Nicolai &Bernardi,Sedunensis Dioecesi, us in iis patronatus praetc-
125쪽
ico De riit a T. Francisti Salisb
dentium, Brenti in Paroeciali Diui Mauriti j Martyris socium
sutim de adiutorem fidissimum Ludovicum Salesium collocauit,ea maYime ratione, lubd cum loci illius Dominus in tempo. ratibus ciliet , cum Galpare Salesio fratre indiviso iure multum inde utilitatis ad populorum conuersionem emersurum cc ' - tissimum erat. Tononensem ipse rexit Ecclesiam donec aliud Antistiti videretur. Du haec scidiciter aguntur,Sercnissunt Duciscis m. responsoriae litterae Delicius sunt allatae , quas cum Salesius aperuisset, praesentibus Tononen sinun Primariis illarum argumenta si n*- legit , Carolus Emanuel Dux Sabaudiae Reuerendo diledio Oratori suo Francisco Salesio Ecclesiae Gebennensis Praeposito F Asia. Respondemus ad ea qu. ae scripsisti, & dicimus : Nos,quod tu in Ecclesia sancti Hyppoliti altare crexeris recte factum iudicare dehabcre ratum. Caetera quoque pia opera quae ad Dci Opi Maximi laudem, & haeresum extirpationem illic exerces, quantum possumus approbamus. Displicet vero maxime quod in hanc rooppolitiones tibi interiectae sint, placet tamen admodum quod eas ut scribis superaueris. Perge qua industria coepisti, prudentia& studio. Scribimus ad Lambertum opem ut Ministro ad con
uersionem parato serat,vi iam tulit.Te autem Deus seruet incolumen.Taurini, Septimo Idus Ianuarij anno millesimo quingentesimo nonagesimo septimo &. subscripserat inserius ad laeuam Ripa. Nemo deinceps fait qui salesio sit contradicere ausus,per speeta Principis voluntate , singulari in eum affectus p copcnsione Quinimo plurimi sese Tononcnsibus, Alingianisque addicere cogitarunt. Interea voluebat in animo Salesius qua meliori ME; Evi methodo Theodorum Bezam ex supremi Pontificis imperio m D tCnt. UCt, re cum amicis prudentioribus communicata, difficillim Lim Omnibus videbatur negotium, tu quia Generia in id opus - diutius incolenda ellet,cum propter diligentis Iimam quam circa Haeresia sitam Gen ales custodiam obseruabant. Parendii t
Frant eis, men esse asseruit, idque rato consilio definiuit. Verum obfirma-- . I. uix animum ad subeundum Martyrium , si sorte aduertentibus
isse mi. Geneuatibus reus ageretur ut plerosque antea ficii criminis ac cusatos,ut sunt incndaci j patres Haeretici, nunc flagellis, nunc capite damnarant. Commendauit praeterea totum negoti uia,
sanctissimi Episcopi sui, Canonicorum, reliquorumque secreto dignoriun Sacerdotum, necnon & piorumreligiosorum precb
126쪽
Liber Tertius. Iopbus 5c sacrificiis ac demum solus Genetiam se contulit Rollando tantum suo fisus. Erat Rega septuaginta circiter annorum se nex, magna inque dc vultu oc habitu praeseserebat Majestate. Salesius in cius aulam introductus nulla urbanitatis in salutatione praecepta omisit,uti vicissim omne humanitatis quam iam prideaffectabat genus Bera exercuit.Principio indifferentes variis de rebus sermones fuerunt i Cumque viri suauissimi consuetudine senex mirum in modum delectarctur, obtulit ei comiter introitum cubiculi sui. Salesius fauorem protestatus intrauit, nec multo post in consilium situm catenas necten, sic tandem graui scr- F - ἰmone aggressus cst. Non in obscuro adeb loco hactenus latui Domine, quineruditionis tuae & eloquentiae fama ad meas aures pervcnerit, laudaris tamen praecipue quod humanillime idcia cgo iam cXperior cum iis agas qui ad te visitationis ossicio
accedunt. Haec me mouerunt indideruntque animo meo libertatem te conueniendi, stilendique me ante te, ac pariter detege di tibi arcana cordis mei. Iuvenem vidcs, magno consercndi tecum iampridem deiiderio teneor, sper6que futurum te mihi facilem, nec quid circa ea quae tibi decreui proponere, sentias, mihi dicse denegaturum. Quod supercit, qu .aeso te inspice me in frontem , videbis cnim me candidum cile, nec deceptoris speciem praeferre. Beza hac oratione attonitus , nesciensque quo suus hospes tendere vellet paululum haesitabundo similis conticuit, tandcmquc. Devincis me,inquit, Domine, humanitate nimia procedis erga me ut semper ab omnibus desideraui, nihil enim adeo in prctio est apud me quam animi candor & syncerbias de reliquo pro ingenij mei R acqui sitae tot annis cruditionis tenuitate tuis propositionibus satisfaccre cnitari , idetant imquid 1 me velis. Tunc Salesius, Estne Domine inquit) in Eccle- Ihi, ruassa Romana salus A ffecit graui stupore Beram haec inexpectata
propositio. Oculis tantillo temporc in angulum defixis, permit te , retulit, antequa satisfaciam ut hac de re profundius cogitem. Optime, inquit Salesius, mox accepto eius manibus nouo quodali bello vi occuparetur, in aliud conclauc interioribus furiis agitato Ministro recedendi pctitam licetiam fecit. Toto horae qua- di ante e X pcciauit,subaudiebatque concitato 5 interrupto passii odeambulantem, quae causa fuit ut cogitavcrit protinus misertim illum diris corruptae conscientiae morsibus conflictatum indu-
127쪽
Io3 De et ita B. Franci ci Saleri
bio esse quid responcseret, sorte cnim ad eam usque horam nun quam alias ad consequens ex hac propositione cnthymema a tentionem fecerat. Interim Salesius in imo cordis agebat gratias Deo quod in eius sacrosancta Vniuersali Ecclesia viveret, .& in eadem mori velle ardentissimis affectibus proponebat. Dc-mum rediit pallidus senex, factisque de tam longa mora excusationibus. Volo, inquit, mi Domine, cor tibi meum patefacere pa--. . ι ri synccritate qua tuum milii apcrire dignatus cs. Quaestio fuit, x is sei An sit in Ecclesia Romana salus,scilicet an in ca quis salutem ae- o. - , ternam possit adipiscit Ego sane inirmative respondeo , ita est Ui . procul dubio , nec cum veritate negari potest quin ca sit Mator Ecclesia. Rectissime sentis ait Salesius, cuna ita sit,& cum in Ro-- f. mana Ecclesia sit salus. auare praetensam reformationem vestra
Exemplum sumamus in Gallia cum tot bellis, cladibus, stragi
bus, incendiis, ruinis,seditionibus, rapinis, tumultibus , caedibus, templorum destructionibus,caeterisque malis innumeris planta-uistis Corripiebatur horrore Bera dum haec audiret, respondita res, tamen Cin illo prius alto sit spirio tr ebunda voce Non diis teormia. quin in religione vcstra salticinini : verumtamen hoc in ea malum est , nimiis cerimoniis & diis cultatibus animas implicatis.
Dicitis enim iaccessaria esse opera bona, quae tamen non nisi caedecentia seu couenientia sunt:vnde innumera emergunt mala, populi enim praedicationibus vcstris credentes hanc circa bono riam operum nec cilitatem, nec ea plerunque facientes damnationem consequuntur, quandoquidem conscientiae suae contra ueniunt. Idcirco nos ut his malis adhiberemus remedium religionem stabilire nostram conati sumus, in qua facilis est fideli
bus ad cccluni via, iacto hoc ex praecipuis fundamento , fidem absque operibus siluare, bona opera nequaquam de salutis necessitate cile , immo vero ut dixi CX conuenientia dumtaxat. Si----ἰ iis quidem retulit Catholicus Athleta, sed non aduertis reiiciendo e opera bona in plusquam laby rinthaeos an fi actus te cadere, unde . . uri dissicillime extricabere dc egredieris. Necessitatem negare bo esteo t. norum operum ad salutem quid aliud cstquam humanas omnes natarales S diomas leges subuertere, quae contrahicniciatibus de crudelissimis suppliciis minas intentant, & aeternas obsci Uat Uris promittunt lauros An vero ignorare potes quamobrem Dominus noster Iesus Christus apud diuum Matthaeum quae de extre-
128쪽
Liber Tertias. 1O'mo iudicio credenda vellet, Apostolos suos docens nullam py
tratorum facinorum mentionem facit,sed malos se ςondemna. turum ait,ea tantum ratione quod opera bona omiserint 3 Ecce verba. Discedite a me maledicti in ignem aeternum, qui paratus est diabolo de angelis eius: esurivi enim,& no dedistis mihi man ducare: sitiui,de non dedistis mihi potum : hospes eram, de non collegistis me : nudus, de non cooperuistis me: infirmus, de in
carcere,dc non visitastis mc Viden' ut ex bonorum operti omissione sequitur aeterna damnatio Θ si cX dcc Cntia, ut ais, ea tantum cssent, putasne tam rigida poena puniri cos qui ea non CXercuerintiligo certe vel solutionem ultimam vel tuum votu meo iungendum symbolo cxpecto Stoicum ubique assectabat videri Beza ex longisque & frequentatis actibus grauem habitum induerat. Ucrumtamen non hic potuit dissimulare amplius, Simium vere cil e se ostendit, nam cum non haberet quo laqueis irretitus Salesianam obiectionem solueret, promptus ei fuit adhaereticorum morem rccursus. Erubuit primo, in OX in vehementillimam iram versus multa protulit indigna Philosopho quem hucusque finxerat. At Sale situs postquam mansuetissime irati vocibus aures praebuisset, serena fronte compositus his cum verbis tranquill uit. Non huc veni Domine,ut aliquo vel minimo fastidio te alli-ccrem , plane hoc abominor. Veni tantum ut tecum circa nonnulla controuersa inter vos dc nos dogmata conferrem, meaique
tibi ingenue obiectiones exponere m. Gaudebam quid circa haec sentias scire pollic. Verum quandoquidem irasceri Sut video, rogo te habe me excusatum, non deinceps accidet quid simile mea culpa, nec unquam de cotrouersis tecum agam. His auditis pec- casse sto cognouit Beeta omninoque sedatus rogauit commissae inurbanitatis veniam, flagrantissimum Religionis studium quo. aestuare se sentiebat hoc effecisse dixit, Primos motus non esse in potestate hominis. Coetcrum inexcusationes effusus Salesium ut rediret saepius obtestatus cst, nec mediocriter hunc sic affect re fauorem, si modo per innumera quibus propemodum deprimebatur negotia liceret.Hunc modum, hos habuit terminos primus Salcsj cum Beza congressus qui trium horarum tempus in sumpsit: Scrui aliique nonnulli ciues , qui in anteriori cubiculo cxpectabant in susp cionem adducti recedentem Salesium to
uis oculis sim: prosequuti, nec callidum hominem seditionibus-
129쪽
que mouendis maxime idoneum dicere distulerunt, ille tamen vultu ut animo constans spcmebat ncquissimorum hominum' anos ictus, id cum ab uno ex Altingianis militibus in via repen to Catholicum quemdam sibi notum in Abrahami Ioliti Hospi tio ad mortem intellexisset infirmari, ad eum non dubitauit accedere. Iolitianas itaque ingrciliis aedes salutauit aegrum, deiectum doloribus animum consolatione recreauit tandemque quod magna: sortitudinis & christianae charitatis opus suit Ad stantibus cubicula cgredia viis Poenitentis longam satis confessionem audiuit, L moribundo Sacramentalem absolutioncm essimpertitus.Certq non fieri poterat quin tot tantis luc actibus Cencuatiun in se inuidiam indignationcmquc concitaret. Senseratiam antea Minis er Fayanus Catholici Athletae fortitudinem.
Senserat Virctus & Vcragrorum caeteri, quamobrem emerunt stipendiis scribas, qui eius sermones rcciperent, ut deinde alte candi haberent materiam, si forte contradictionem aliquam volrem minus probabilem publicatam reperirent. Frustra tamen hac intentione miseri laborarunt: nam sic sibi aduertebat Salesius, sic dicenda praeparabat ut a censuris vel minimis nori in re bus tantum, verum etiam in verbis & ipsa orandi methodo immunis esset. Tononum reucrsus diu coram Deo suis in sacrificiis de Beranae tentationis exitu consuluit. Nihil tamen futurum bo
ni unquam persuasum habuit. Inquiebat enim. si potest Ethiops
mutare pellem suam,aut Pardus varietatem suam, de hic benefacere cum didicerit malum Z Illaudatus forte pudor vulgataeque iampridem spurcitiae infixioncm in volutabro luti indicent. N quaquam verδ desperabat penitus. Deum enim dixisse protinus recordabatur, nolle se peccatoris morte, scd magis ut couertatur& vivat,& in quacuque hora peccator ingemuerit paratu poeniteri parcere. Surremu Pontifice hac de tota negotiatione per litteras certiore fecit, expectauitque quid ulteritas sua Sanctitas vcl let. Scribebat aurum. Clim anno praeterito de Theodori Berae primarij inter Caluinianos haeretici ad Ecclesiam Caxholicam rc litu conuersione tum Pater Spiritus Balinensis ex ordine Capucinorum insignis, & probitate dc doctrina Concio nator, tum etiam ego ipse multorum non leuibus rei moti sermonibus bene sperare coepissemus: Ne in re tam desideranda , aut indu stria nostra aut adminicula caetera desiderarentur, ita inter nos
130쪽
Liber Tertius. mconuentum fuit, uti scilicci ille quidem qui per ea tempora ad capitulum quod vocantingenerale sui ordinis, Romae indicium,
properabat de re tota coram Beatitudine tua di stereret peteretque ne sit rumorem sequatur cuciatus redeunti Haeresarchae
Apostolica prouidentia desit. Mihi vero ea coligit cura uti quam diligentissime & cautissime fieri queat, intimos Begae sensus aliqua accepta ut sit occassione commoda , ipsiusmet ore detegerem ac explicarem. Id autem ut facerem varia praeteXens negotia saepius Genetiam cam ob causam ingressus sum , sed nullus mihi patuit aditus ad hominis quem quaerebam priuata & secreta colloquia,praeterquam hoc ultimo tertio Paschatis die, cum & solum de satis primo accesssii facilem inuciat. Sed tandem aliqua- do postquam cxtorquendae illius animi sententiae gratia omnem quoad per me fieri potuit movissem lapidem, lapideum tam e corcius immotum adhuc aut sane non omnino conuersiim deprchendi , inueteratum scilicet dicrum malorum. Qua de re tota Beatitudinem tuam monuisse debui, ne vel minus diligens videar, vel minus obediens mandatis quae mihi Sanctitatis tuae litteris de Patris Spiritus sermone sunt exposita. leum vero de ho- ν risi ιmine illo iudicium est, si paulo frequentior, tutior ac commodior ad eius colloquia pateret accessus forsitan fore ut reducatur ad caulas Domini. Sed praecipue si quod speramus Beatitudine tua annuente Genetiae instituattircum Ministris disputatio. Atque qui de Beatissime Pater, in rebus arduis &. magni momenti etiam periculum secille opcrae pretium est. Verum quando pcr Beatitudinis tuit Clementiam licet comittendum non duxi quin camcertiorem faciam , undequaque passim finitimos Genetrensium populos hactenus in haeresim abductos Ditionum Gexensis &Galli dentis,ritusque dc rei Catholicae restitutionem demistissime postulare, quo deinceps Catholicam vitam agere queant, atque quotidianam plurimorum inter eos audiri quaerimoniam, qui Catholica cum sint, Geneuensis Reipublicae tyrannide prohibeantur ritu Catholico vivere, cum alioquin Genetienses noni suo,sed Christianissimi Francorum Regis nomine in cit modi , poptatos inperium ac vim eXerceant; neque probabile sit cius
tyrannidis qua conscientiae Catholicorii opprimantur consciunt esse Regem, qui tanta contentione Catholicam communionem
nuper obtinuit. Quare credibile admodum est , si a Beatitudine tua his de rebus Rex ipse admoneatur , fore uti quamir