장음표시 사용
431쪽
RII inter conueniendu uitium rei cotraxit, id in succese fores quoq; transfundat, & uti ex maioribus nostris morbum ali, Vitium μιν quem natura quasi haereditaria contrahimus,lta in negotiis pri-- succestiatis si quid autore nostrum minus decebat,legis ratione factum Fribus obstat. est,ut ct nobis qui in hoc succedimus obstet cum nemo plus co- modi ad almui transferre possit, quam ipse habuit. Sic qui dolo malo induxit uenalitiariti,ut stragulum etiam promercale daret, aut ut puluinu uenderet, metu coegit: deinde alteri rursus cesso iure,dono dat, quaestionis est, is uel stragulia uel puluinum,sne aliquo impedimento uendicare possit.& constat doli mali exceptionem aut metus efficere, ne prolecutioni sit locus. nam sicuti dolus uel metus es qui primo contraxit obstat, ita & huic qui ab eo causam accepit, atq; in uitiu successit.l.apud Celsum quaeriturig.de autoris dolo.1Lde excepi. doli mali.Item probamus si is qui rem uedidit,eam per sententia quae in rem iudicatam transi-Mit,obtinui Set,& qui succubuit ius sirum alteri uel uedit uel e dit.unde contra posscsibre aut emptorem actio restauratur quia
uero exceptio rei ita icatae cotra uenditore qui uictias erat competit,ideo & successbri eius obstabit etia opposita ab eo qui a toris sui accessione utitur.l. si a te. 6. Iulianus scribit.& l. si ma
Ede diuer.temp. praescript.&l.emptori.C.de euictionibus. Proinde quamuis tegula de iis qui contraxeriit duntaxat lu-tuat,ad ea tamen uel per extensione ut uulgi utar ver reserrisolet quae ex testameto, uel alio successionis iure, quod lucrur spicit causam acceperiat. Unde haeres no usucapit rem desuncto P Mene scienter ut aliena posses amicet ipse ignoret alienam esse adeo sq. I ignorantia sua detuncti uitia no excludit.l.cum haeres.fide di semuersis& tepora. praescriptio.I. .C.de usucap.trasso a.& g.diu- ρς' tina.Inllit .de ullic.& habet socinus in de fallen.res.ccclxxxix. Praeterea si rem legata defunctus dolo malo est consecutus,sicut haeres qui in uniuersum ins succedit,submouetur exceptione ita& legatarius quasi unius rei succetar,submoueri debet ne quod autori obstat uitium, ipsi quoq; non obstet.l.si rem legatamaefide exceptio.l. Pomponius. I.sed & legatario.Tde acqiit r. post Habes quomodo tam singularis quam uniuersitatu succetarin uitia ab autoribus eo tracta succedat,sed cum nonulla uidean- Vitia Naim. tur pugnare,ne in reb.cosulance de minus distincte expensis impingas inionedi sumus, uitiorum alia esse realia, alia personalia. Realia diculur quib. res causam dare solet,quia furtiuae sunt, aut
432쪽
ui ablatae, aut alias cotra iuriς rationem corrasae, quae faciunt ueautoris citi pa ctiam successore comitetur, quare dc usucapi non possunt.l.sequitur.β . quod aute.sf. de usuca. g. furtiuae quoq; res. Instit.de usucap. pcisonalia uitia ex persona oboriuntur ut cuius dolus causam negotio praebet, quorsum pertinet & mala fides,si quado credit autore suu alienadi ius no habere, ite scietia rei alienae uti est in creditore, comodatario & depositario, quae cum perlonae dutaxat adhaereant,successorib.no debct nocere idooq; usu capere possum, quod autor meus usucapere non potuisset: ut
in re qua haeres defuncti haereditaria ea existimas, cum sit comodata uel deposita, bona fide mihi accipicti uediderit, tepus enim quo ego possedi in praescriptione perductu utiq; prodest ueteri
iure sed recentiorib.principii constitutiomb. post xxx.annorum tempus, solii domino id ignorante, defensio existit.Autent.malae fidei.C.de praescrip.longi temporis.Dummodo cum eo quod autor meus interposuit, qui uitiosum initia habuit, no cotinu tur, & ita accipienda erit.l. an uitiu. ff.de diuersis & tempo.p scripti.& est in i .potest.ffide usuca.& 6.sed tamen id aliquando Instit. de usucap .Haec procedunt in res singularis luccessore. Ad eos uero quod pertinet qui in rerum uniuertitatem siaccedunt,sicut uitium reb .inhaerens nocet, ita & quod personale dicimus, cum sint eadepersona cum defuncto,quare & eodem iure censentur.l. in suis. st. de liberis & posthu.l.fi.C.deusve pro haerede. Habes distinctionem plenius apud interpretem etiam in l. uitia possessionum. C. de acquir.posses.& l. . C. de longi temporis praescriptio.& Dymun in c.possessor.de reg. iur. in vj.
Non omne quod licet, honestum est.
I N l.semper in conuentionib.moniti sumus non solum quod licet,sed Cc quod honestum est,cosiderandum. Quod ne que remoretur,quasi honesto semper eoueniat cum eo quod licet, iam respodet,no omne quod licet, honestum e sie id quod commetatores nostri uel omnino praetergrediuntur,uel oscitante plane tractant, cum tamen locus sit, qui multis rebus ad un- uem perpensus, comodare possit.Hoc cnim licere quod conce-itur,Tullius autor est. In republica autem coceditur, quod per legem,unam gerendaria rerum amussim,fieri potest. quae ubi noadhibetur,impingit qui agere quid parat. Cumq; iuris ratio perpetua sit,costans ut & honesta, si quis ea quemadmodum exposita est,fuerit uius,ab honesto ne perlatum quidem digitum ab- ,
433쪽
errabit. Sinautem iuris autoritate pernicioso abuti in animia presumpserit, non potest fieri quin alium callido atq; insidioso illo interpretationis praetextu licentius quam sit honestum circunueniat. Profecto ius nihil immodici, nihil inhonesti comprehendit sed cum ex liberali atque honesti hominis animo pendeat, si illiberaliter,& iecus quain oportet,uti eo nonnunquam uelis,est ut per ipsum queat licere, quod minus sit honestum. Enimuero non omne quod licet, honestum est. ubi enim si ut tundu turi: que te uedicatum c5stituisti, usti- capiam. bonis uerbis te suspedero, donec legitimii praescriptiois lepus sit finitum,& tu male cautus cunctando meis technis ad id perducaris,ut uendicaturo tibi exceptio obstet 3 Quid deniq; si
puteu in meo apauero, qui facit ut uena per quam in tu si puteuaqua decurrit,praescindatur,isc id ea fraude ut tu aqua carea Zcere te quia in meo fossam egi, terramq, aperui non est quod damni . . .
inledii tenear actione niti de dolo coni ei. nullus enim dolo ubdetur agere qui iure suo utitur. de quo est in i .fluminis publie Perv.& l. Proculus. U. de dano infecto. Viden ut iure optime eopo 'RWs Asito tu pelsimo abuti poteris p quod lade licebit quoa no est ho- , nestu'alteri liquide taciς, quod tibi fieri no ueliς id quod contra
naturae est lege. Et quia per lege tuo iure uteris,atq; in ambiguo Iudex animi tui malitia scrutari non potest, homo liquide est, tu hoc tuo iure facis, ut extra omne ius positus, i umma iniuria proximo inferas,cili sub iuris alitoritate noces. quod te interim tueri
oportet,qui nihil praeter insidias dolii,& fraudatiore, praesentissimas ciuitatu pestes sub malevolo animo celas, cogisl summum ius & summa iniuria fieri,& iniquitate tua cospurcari.Cum non solum quod licet coἰiderare deberes,sed honestatem ipsam,tanquam spectitu, ad cuius effigie omnia tua negotia inigiada sunt, ob oculos habere, & sic inter homines agere, ut tande uitae tuae ratione,ci cui omnia sunt praesentia atq; exposita,reddere posiis. Ex quibus conliat, per leges non quidem licere quod minus Medicamentast honestum,sed abusum facere,ut id quodammodo fiat,non se- tu uenenum.
cus atque modicamentu, quod ad hominis salutem natura oste dit, in ueneni causam malitia artis saepe conuertit. Nam quod &publice & priuatim uti e lege est eostitutu, nee fieri potest quod
idem no semper honestum habeatur, cum utile ab honesto non
separemus, nisi per insidiosam industriam abusus hoc permittere legem faciat,quod sit minus honestum, id quod & in conuentionibus inuicem fieri supra ostendimus.
434쪽
In stipulationibus id tempus spectatur,quo con
trahimus. I N superiori.l. quae legata mortuis nobis.hac regula quoq; interpretati sumus,& quare in legatorii causano ita ut exposuimus,cuius scopus est,In stipulationibus id lepus acquirendo spectari,quo sunt cotracbῖ,atq; ad omne stipulatione referri potest, siue purὶ fiat, siue in die,siue ad conditione. Etenim quod pure in stipulatu est perductu,statim peti potest uel ab eo qui ipse stipulatus est Lbi dari, cum sui iuris sit, uel ab eo cuius iuri est subiectus.l .eum qui g. s.ffide uerb.oblig. l.pinmisibr. s. si sine die. ff.de constituta pecu.& g. pure.Instit. de uerb.oblig. In eo tamefrequetatur quod sub conditione aut in diem nobis dari stipui mur.uti & Paulus locu inducit. l.si filiussa. F.de uerb oblig. Vbi filiusta. quod sub coditione stipulatus est,etia si existete coditioesit emacipatus & sui iuris sibi tame no acquirit.Sed qui tempore stipulatiois cotractae sub patris autoritate suit lieet postea prius- qua conditio existat sub nullius iure sit,patri id acquiritur.Que- adinodii si in die esset promissu,& emacipato filio dies uenisset, quia in stipulatio ibus id lepus spectatur quo stipulatio est cotracta patri no filio acquiritur.Qiiod & in seruo respodemus contrahete q manumisius est ante coditione,siquide domino acquisiuit no tibi.Eam ob rem 2, stipulatio ex tepore contractus atla praesenti uires suinit, licet petitio p coditione sus datur. l.usul- fructus.it. de stipn.seruo. . siue aute.& .ide iuris. Iusti.de stipu.
NEmo uidetur iraudare eos, qui sciunt Sc con
INIURI AM ex eo cesemus quod alteri cotra quam iure est traditu nocetur.Sed cum nemo mortalium adeo supinus sit, modo animia haberat sanum, qui res sua s ultro pessum ire, aut cupiat aut uelit,recte factum est, pro Daudatiis non habedos qui selut & cosentitit, licet enim damni aliquid per hoc sentiat, quia tame id ipsi uolueriit damni numero no habetur, cum damnum per iniuria & inuitis nobis insem pleruq: soleat, no ubi & scientia & consensus interuenit, quam sententia ide Vlpia .usurpat in l. qui aute. I. praeterea illud sciendia est. Fquar in fravd .cred .ad hoc, ut qui consentientibus creditoribus a debitore fraude struente aliquid emit uel stipulatus est, uel quid aliud eotraxit, non uideatur in fraude creditorii secisse,ut se per edictu reuocari debeat
435쪽
beat,eu no fraudetur qui eosentiunt. Ite ue litore qui re serest ii obnoxia pro libera uenum dedit teneri ex eo, quod emptoris interest seruitute non deberi est manifestu. quod si emptor ipse - ,.sciat seruitute costituta,& patiatur re libera uedi cu sit serum,nouidetur esse frandatus,ideoq; ex empto actione no expetitur. l. 'ὶ .I.ueditor.Tde acti .emp.Ite ubi praediu in die addicitur, hoe est,ueditur,nisi quis intra Calendas Ianuarias proximas meliore
coditione fecerit, quo res a domino abeat, & ius aquae cocedatur,oportet & emptoris 3 ueditoris uoluntate exquirere,ut siue
mal erit penes emptore, siue oblata meliori coditione recesserie praediu, certu sit uolutate domini facta aquae cessione,ne dominus ignoras iniuria accipiat,qua non accipit q semel uoluit. l.in die n. te aqua plu.arc.Sic & qui fiatre habuit tutore ex administratione nonihil debete,& hoc spe futurae successionis ultro romittit.deinde fratre prole aucto licet successionis spe sit frauda tus,de dolo tamen conqueri non potest, qui uolenti non inissetur, ut sic prii linam obligationem refricare facultatem habeat.
r. cum donationis .C.de transact. Raptuu etiam
Videtur pugnare quod qui uirgine seu uidua etia uolentem m uolente rem raptu abducit capitis supplicio plectitur, propter atrocissima ibia iniuria illata quae & uoleti infertur. Sed hoc ipsum uelle mollem ab insidiis nequissimi hominis raptoris id persuadetis proficiscitur,quod cu simplicitas sexus no cognoscit a cosensu ha
muli. collaciae. Adducunt aliqui & hoc euius Decius quoq; m minit) ex Paride de puteo, qui in tractatu de Syndicatu . quaesti. pe. disserit, n5 posse qyepia cosentire ut torturae subiiciatur, ea dominus membroru utorii nemo sit, quare si duo sunt ultro citroq: pro delicto aliquo eruedo se obtarinxertit,etiam altero in ecultu posito,atq; torto posse altersi disciscere,& quaestione il-- molam poenale recusare. Quod etia procedit in eo qui se iudici ad se ει ,.I .,
torquendu sua spote obtulit, secundu Franciscsi Brumanu in de quaeyliohi osν malesciis. Quo casu nec Iudici licet torquere uolente nisi unu ori ad minus sit indiciu quo iuuetur.Vsq; adeo ad poenale quaesti ne sine iudiciis prorupere no est sine periculo iniuri .reliqua ad hae re pertinetia sunt apud Bar. l.interdii. g.qui lare.Tde furtis. l.cuseruus .ffide codist ob caus&Flo. in l. liber homo.ffad 0 sepuleraleg. A quit. Veru in praesenti regula accipimus cosensum eius qui nora datis autoritate id faciendi habeat, uel qui ut dominus rei super qua 'ν με.
assenium praebet,approbatione facere potest. Et est liber homo
436쪽
Quo si ut genere perempto species quoq; perimatur,adeo ge-
nus speciebuς suis prius est.Secus in ratione totius, quod partibus suis posterius inuenitur, ex partibus enim coponitur, ut sic in toto pars cotineatur. Quare si in huc modii partes separetur ut totius ratione no costituat, totu non erit, ueluti si domu ς tom,parietes,fundameta tabulata, dccolunae I semetipsis eximi secus dissipata intell:gatur,domus non erit . quia coitinctio to liut est destructa,licet partes maneant saluae, ita rotii accipimus a partibus.Sccus estis gcnere quado no genus a specie.sed sp cie a genere intelligimus Quare minus proprid interpretes, uti est apud Bart. in l. o mater. de re iudica. genuς etia ad totii referat unde totii uniuersale resurgat,cii generi c si toto no ita co- gbem 'ueniat.Et quoties a genere sumimuς argii mentu i id euod assim S mali ueno ita procedit,sed negative sine omni cotrouersia apud Steplia. Brixienset quicquid in genere quas coi menti olideramas,id quoci; speciebus couenit coaptari. Sic cu uxori sabiae relictu fuisset legatu si materfamilias fuisset, Z: Fabia per cocin- Merfamiaptione non couenisset in manu . quia materfamilias no fuisset, Ier c cc- legati no erit capax. Veteres enim solebat matrimonicim etiam μολιμ.
eoemptione stabilire ubi sese inuicem interrogabat uir, an tibi
mulier materfamilias esse uellet item mulier an sibi uir paterfamilias esse uellet,& utroq; respondente,se uelle, mulier uiri co ueniebat in inanum.& uocabantur hae nuptiae per coempti Onc, ae crat mulier uiro loco materfamil.
Rectissime igitur Caius specialia generalibus inesse prodit, Specialia uasi de genere quod inter parteis couenisset, ad specics quoq; rabb ο compreebeat referri, quae sub genere coprehedi Inriir. Quicquid enim benii iur dispositu est per lege de genere, ide intelligimus de omni specie
quoq; ordinatu. Cui enim alimeta debetur eide εἴ cibus, potu , uestitus,& habitatio. e.na cocupiscentia. de costi. l. si 'id eam. g.
interemptu. si de leg. iii.& legatis. F.de alime .leg. Quoad modii in cautione, ne luminibus officiatur, qtita ambiguu est, utria ne his luminibus officiatur, quae nuncsunt, an otia his quae postea quoad fuerint.aduertere est generalibus semper specialia inesie, unde &uerbo generali omne lume significari est humanius, siue quod in praesenti, sitie quod post couetionis lepus apparere cotigerit t. si seruitus. F. te ser.urb. praed. Item in quociit cotractiis instrumeto debitor fide Sc periculo rerii ad se pertinentiu creditori cauere tuerit ausus, no modo cas res intelligimuς eu uolui sese quas in praesentiarii habet, sed etia quas porro est habitoruς,
437쪽
. cum sit iustu contrahentiu uolutates magis quam uerborsi eoi coni eeptiones ins picere, ad quam conseruatione placuir Iustiniano μ' η' ις ' generali hypothecae ea inesse quae est specialis,cu semper gene st ratibus specialia insint.l si quis.C. quae res pign. obliga. pos. uel no.Intelligimus aute regula quado generis tantia in negotio fa- guti accipi- ctam metio, ut homine legato,sermon is copendio omnes serui
debentur.l. cu incertus.ff. de lega. .& est uberius apud Zasium. Sinaute primo de genere,deinde speciei fiat tractatus, no item procedit, na generi per specie derogatur, & specialia generalisbus no insant,ut si aliae uernae,alii cursores legati sint,siquidem cursores etiam uernae sint,cursores intelliguntur legati, quibus uernae cedet, semper enim species generi deropat.l. seruis urbanis.ad finem. U.de leg. iij.& est quam latissime apud Dynum in
c. seneri per specie . de reg. iur. in vi.
CVi us effectus omnibus prodest, eius Se partes
ad omneis pertinent. IV RIs costitutio est generalis, omnibus aequb exposita.
quae deinde in partes distribuitur,uti est lex,plebiscitu, senatus- Ιωφm'iβω eoni ultu,placita principii,praetoris edictit, responsa prudentia,eu 'μm 6i &' quae aliae eitas generis sunt species quae rursus in alias partes m ξψπi separantur. Quemadmodii aute iuris effectus omnibus prodest, ita & parteis eius ad omnes rectissime pertinebiit.Et quisquis in repub. bene coposita degit sub iuris tutela degit,hoc appellare, ad hoc cofugere, taqua ad sacras aras atq; asylii aliquod potest. Idem de partibus sentimus, quae & ipsae ad omnes pertinent, est enim qui agit lege,est qui senatuscosulto habet opus,est qui ius honorarium implorat, est deniq; qui principis sanctione experitur, S quisquis ira in una iuris parte exercetur, ab alia non se. alienus. Nam ut iuris effectus omnibus comunis est, ita partium effectus ad omnes pertinet, iura enim per se& sine exercitio quasi mortis umbram tenent, quae per usum vegeta redduntur, di eum finem in quem comparata sunt, possunt sortiri, quo pacto quid uel acquiritur,uel conseruatur. alienatur uel amittitur l. iura.& l.totum autem ius. T. de leg.& se. . , In partibus quoq; iuris ad omnes pertinere effectus ex eo pa- rartes tum σμ tet autore Io. Bosiano, quod edictum de negotiis gestis publicὸπmnes p xi utile est,ne absentes indefensi rerii possessione aut laeditione patiantur,uel pignoris destrictione, i poenae comittendae actio
438쪽
nem, hoe est,ne in poena iuxta pastione codenentur, uel iniuriarem sua amittat. Qui effectus omnes ex eo c6modat edicto, &generaliter omnibus.l. .F.de nego .gest. Haud minus igitur qui ex una tantu parte negotia gessit,quia pecunia procuratori tuo mutua dedit,& hoc tui contemplatione ut creditore tuu uel pse gnus tuu liberet, aut pecunia dedit ne seruuq tuus occideretur. Ueluti comune edictu omnibus est expositu ita & eius partes ad omnes pertinent,& qui una experitur ab alia tio prohibetur,sed diuersa nesotia uni edicto propteret exposita coaptamus. l. si pupilli. q. si quis pecuniam. S g. si Titij. ff.deneg. gest. Commentatores iuris ciuilis huc reserunt comunem illato- gade ratio par
picam, Quod iuris est de toto ad totsi, idem est & de parte quo tis ad partem ad partem,ut quemadmodu si totus fundus uendicetur, smaus restituendi ueniunt, ita & si pars sit petita, id quod in l. quae de
tota re uendicanda. ff. de rei uend.l. si quiscu totu. F. de excepi. rei iudic.disseritur,conuenientius quam hoc loci, & refert Si phanus de interpre. lcgu. parte prima. ubi non consideramus ut se totum habeat ad totum,uel pars ad partem,sed magis uti par
tes eius,cuius effectus omnibus comosat, ad omnes quoq; ess
ctum suum porrigere debeant,tam abest ut uel totius ad totum, uel partis ad partem ulla fiat collatio.
F X M pςrsona quis lucrum capit, eius sectum
A E QUIS SIM A iuris ratione factu est,ut ex quibus co
moda atq; lucru sentimus,corii factu nos quoq; teneat,alias ne mo esset qui comoda no affectaret, aliis onera atq; dispedi a d Horatibus,quae prae magnitudine sua nonunquam lucra obscorant.Certe siue quis ex causa successionis in uniuersitate, siue ex re singulari lucrii capit, factu praestabit. Porro qui ut haeres c- cedit, hoe quod destinctus cotrahendo fecit no potest infring re,sed omnibus modis seruate tenetur, nisi doli insit nutari ue- 'lit,quado contra propriu quasi factu uenire in animii sumeret.l. ι μ' cu a matre.C.de rei uend. I siue possessio.C. de euici. & l filiv.ffide lib.cau.l. si tertius.*.Celsus. F.de aqua plu. arc. Sed& P tori aequum uidetur, sicut comodum sentimus ex singulari in- sitorum actu, ita etiam obligati non ex contractibus ipsorum& conueniri. unde si patet filium negotio tabernae petaepinsuerit, &is mercium causa mutuam pecuniam accepit patrem
439쪽
obligatum facit. l. f.& ian eum. Ede inst. ast Qinsquis iξitur ad
num culo cx pesona sui autoris utitur,cum sua causa subsq; uitiis id tacere utiq; debet .ut sic eodem iure quo autor sutis comprehendi tar L Pomponius ἔ.cum quis.Tde acqui .poss.& c. si quis
risuetas i sirict Dissidet,siqua D desun bis adeo magnu aes alienu conati et ut O, bona no sint soluedo ut haeres inuetariu coseripsit,amplius enim q ia sint uires haereditatis factu no prestabit quod tamd sine dit ficultate eliditur,cum parii sit lucri quod haeres in huiusmodi bonis queat tacere. l. icinam.C.de iur. leti.aut .de haer & falci. g. si ue ro no fecerit.call. l.&est apud Bal. in l. qui patris.C. inde liberi. Sed l.& ouicquid. F. pros .no ualde nugnat.na qui socia illunx non ad: niserunt, neq; lucrum ex eo lentiunt, sed ipsorum socius qui eum admisit,ex quo si quid iocietatis est,id in ipsos redudat.
, Rrem esse conditionem oportet eius, qui quid possidear,uel habeat, atq; eius cuius dolo mal factum sit,quo minus possideret,uel haberet.
EADEM regula est apud Vlpianu Ene quid in loco pub.in I. Pr tor ait. Quod interdictu locu habet etia aduersus eu qui dolo malo secit quo minus possideret uel haberet. Et quavis eiusdescopi. cu eo qui est in l. qui dolo desiit possidere. a nostris existis metur, in hoc tame distat quod illa de eo duraxat statuit,qui dolo desiit possidere .uti est in c. pro possessore. te reg.tur. in texto. Haec aure ad nimiaq; & postellote,& eu q dolo malo desiit possidere, refertur, ut quorum par est coditio, nimiru Praetor inni bret . ne quis in loco publico Oificet,aut quid immitat, qua ex re quid limpedimeti detur, similiter in uia publica,uel itinere publico fa- 2' Ρ dereamilii tergue quo ea uia, iter ue deterius sit,sat ire, uerat.
modo agraria est uia quae eae publica uel cotulari uia omnes ad' agrii ducit,in qua opus secit rusticus, eamq; corrupit, ne comodo . eius sit usus aut comeatus,si rusticus habeat illud opus, siue dolo malo dereliquit restituere hoc est,uim illa in pristinu statu reducere interdicio ne quid in uia publica fiat, iubetur, non secus atq: si ipse opus adhuc possessionis iure retineret,quo casti etiari D. . interdicto si bia cret, cuius cotemplatione etia restituitur quod Rhμ bH ' ibliea uia sublatum est unde deterior esse coepit, quod & id
η Mi sim non habetur sed perinde est ac si extaret: in adduct/ l, ij unde Ossibus: σ.reniti iaspraetor inquit.
440쪽
Proinde si seruii bona fide possessum dimiserit, ne agi cu eo noxali causa posset, perinde noxale iudiciu aduersus se habet, ac si adhuc haberet,aut dolo malo fecerit quo minus haberet,cu inhoe dimiserisine agi posset quod a dolo no est prorsus alienu .l. si bona fide.mde noxalib.adtio. Sed quod obiter addo,etia qui si Eliam sine Sone dolo possessione rei amisit,non secus qua loq; obligatur atq; si desinen possi dolo malo desiisset possidere.Sed tunc quidem, ubi dolo polsci Aera toectμridere coepit ut in eo qui ui deiecit,aut clam possedit. l. si ui me deieceritΗ.de ui & ui arma. Vtq: intelligas no frustra ii: consultu usum duobus his ue bis Possideat uel Habeat Elegater enim hoc facit, eapropter ut significaret diuersimode usurpari hec uerba, nepe habere,eu dici qui re uti tui,& inre possessionis fruitur, siue ipse fecit opum quo Habere. locus publicus impeditur,siue ex causa emptionis uel coducti nis,uel legati,uel haereditatis,uel quo alio modo aequisiuit. Sed possidemus quoq; ea quae iure dominii nostra sunt, licet alius iis utatur fruatur, iuxta uulgatos iuriis locos. est in citata l.PRtor ait. 6.habere.isne quid in Io. pub.Sut tame quae faciut, ut no ub P rarit a deatur par esse conditio eius qui habet,& dolo malo habere dosiit. Na bonae fidei possessor re mobile petita restituit sumptis. petitoris in itinere uel nauigatione extra cibaria factis sinautem ab eo l oco ubi lis contestata est,ea subtracta alio tran stulerit, illic ea restiti iere debet suis sumptibus unde subtraxit. Videtur id dolo fecisse,quauis etia citra dolii factu esse uideri possit, ut siein malae fidei solum possessore procedat. l. si res mobilis.& l. si uero .ffide rei ued.Forent S alia quaedem notatu digna adscribenda ueluti si etia illi qui dolo desit possidere, & ad aestimatione est conuentus,debeat de euictione cauere.Itcm si non sit cautum an de euictione tamen sit actio: tamen per actorem ne debeant . actiones cedi:cum plerisq; aliis quae ipse praetermir o, ut de quibus satis copiosὸ uidere est apud Dy. in c.pro possess)re. de reg. iv.in vj.Bart.&glos. ml.cx diuerso.9.petitioni. sside rei uendi.
NEmo damnum facit,nisi qui id fecit, quod fac
re ius non habet. D A M N V M ab iniuria propriδ eensemus, ut is qui lege no Gm mpermittente aliquid facit,damnum facere intelligitur,fecit enim quod facere ius non habet. Vnde quod magistratus ut facit pro publica pace conseruanda in iniuriam non redundat neq; ob id. E tenetur