Ioannis Ferrarii Montani Ad titulum Pandectarum, de regulis iuris, integer commentarius. Vna cum integra castigatione oculis lynceis reuisa

발행: 1537년

분량: 710페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

611쪽

sis Io. FER R. MONT. con M. uel subiecerit stiens dolo malo,ex lege cornelia de sessis ultimi supplicii poena irrogari est, in liberu aute deporis

Seruum corpu3 tario. l. q. T l. ego. fad legem corneliam. Ial. . itemi sti ' is cornet innit. de publicn iudic s. Taceo hisicu qMod seruus interemptus uellimari potest, liber homo nequaq, tum alia mancipiorum incommoda,catenas,pi trina,errigastilla,cruces,atq; liberam quandos dominorum uitae, necitas autoritatem, ac econtrario commoda quibus sita bertus no ita molestitur,uexatur,eo quod libertas omniabus rebus merito est Auorabilior.

Nemo alieno nomine lege agere potest. LEGE agere Latinis est fecundu formam ac solinitatem ex lege xij. tabularum copositam iure experiri.Lam tu enim legibus actiones ex ba fiunt introductae, quibus

homnes ut qui sine litigi s uiuere quasi aemulationu μι dio ducti no solent inter se disceptareti eas ne pro libidiae ne sua quin instit eret,Er certas Cr solenta esse placuit,

quae er apud Pontifcu colilegiu occultabantur. unde peratere cogebatur qui actione instituere praesempsit, copeo Flauius scriba. teret ex lege nec ne, donec Cn. Flauius Appi claudii scriba actioes subreptus populo tradidisset, munere adeo grato,ut Cr Trib. Plebs propterea sit creatus.Lq. .deri inde. postea f. de orig. ivr.De hoc cic. pro L. N. rana sic scribit:Poset agi lege necne,pauci quonda sciebant stos enim uulgo no habebant,erat in magna pomtentia et cosulebantur,4 quibus etii dies tanga chaldaei spetebantur. Inuenim est scriba quida c. Flauius,qui comnicum

Lege agere.

612쪽

AD REGULA s IVRI s. Is nicum oculos confixerit,er singulis diebus ediscedos mstos populo proposuerit,er ab ipsis cautis iureconsultis eorum sapientia compilarit. Itas irati id quod sunt ueririti ne dierum ratione peruulata er cognitasne sua oopera lege pos et agi,notus quasdam composuerunt,ut ori mnibus in rebus ipsi interessent. Ex quibus apparet legis actiore no modo id presbrina gere,ut sciretur quae de quas re actio per leges copeteriret, uti ex iure ciuili atq; legibus cognosci solet, scd Cr Lα

quibusna diebus singula pinent institui,quod Asti, hoc est libri quibus dies iudiciar stiti er solennes descripti

essent, inanistitibant. Vnde Cr hodie etia impetrationiae bus illis sublata actiones fecundu reru qualitatem uariat, ex dies sunt recepti, quibus agere lege permissum est, Crquibus no . Quapropter mitur interpres in I magistraatus,quod Cr Budaeus attigit,ubi legis actionem pro actis c. . bus explicat,qui uoluntaris siunt iurisdictionis,cuiusmodi μ' est Emancipatio, Manum io,atq; id genus alij,cu Μοα destinus eum intelligat magistrat ,apud quem ordina, riis est iudicium ut litigatores de iure suo disceptantes ex lege,audiat.1 αφ per lege eam hodie accipimus omne costiis e tutionem siue sit lex,plebiscitum, senatusco ultu, princiapis placit ,praetoris edictum, siue quaecuns alia saninctio, autoritatem per I mperatorem habere iussa) quateis .

nus quias in ciuitate fieri debeat sit proui ,Cr moriabus, ictus, necessaria peregrinatio, Cr aliae multae cause elycerui, ut alieno nomine et agere er actione suscipeo

dest

613쪽

tur.

1yo Io. FER R. MONT. co M M. defensionem citra aliquod mandatum subire uolet auis diendum esse, ita tamen ut satisdationem iudicatum pro litis aestimatione solui praesteti qui proprio.l. non videmtur f. de procv. π .si uero. Inpitu. de siti datio. Idem ne quis in eo qui actoris quoque partes subire uult temere probet, quasi er ii cum satisdatione sine ullo

mandato ad agenda nomine alieno veniat admittendus,

traditum est ciὴn sine actione nemo posit experiri, sibi

Alrerim nomi- nxl:ra negocisi eὴλ cu reo,quem actor iam absens,in trus dii 2Izuocauit, quare Cr sine mandato non ese audiendum. Sin uero in cortum sit, seu obscuru, negocium habeat ne inandatum,cum satisdatione etia auditur, alias nomine alietano agere nemo potest. Est in I. si pupilli. ad finem. ibi interpretes.f. de negocks gestu. CTI. l. c. de procurato.

est in I. uti frui. f. si usu stuctus petatur. π I. cium te ... cI certum petatur. Sunt tamen quibus etiam agere citra mandatum alieno nomine licet quos necesitudo,ulia ueciuilis ratio nobis coniunxit,iuxta l. Pomponius. cx L sti Cr bae personae. f. de procurato. quod idem o cij quos ergo permittitur ut in tutore. l. tutorem. s quib. ut in diis gnu. π ι quaestum. f. de in ius uocan. Ais ita locu hactenus uulgo intelligimus,ut lege ageis re generali significatione per uni ersas iuris parteis dici posit. Sed ego aliud subesse crediderim, uidelicet post leaegem Decemuirale priusquam in tot inebratus ciuile coe4pisset dispundi,no licuilye cui alieno nomine etia ad manae data lege agere, cu Iegb actiones ex duodecim tribu. tuis re prostctae quod procuratoris o M litigantibus nec si permittebat sua agendi fi mi cotinerent. quas suo noα mine

614쪽

AD REGULA s IVRIL M r .mine quens exercere duntaxat oportebat, siue agendo,

siue litem 'sicipiendo,ut est traditu Instit. de hs per quos iugere possumus. Qui sit ut si lege, hoc est,fccundu fruia

ex lege duodecim trib.proditi atq; praescriptam, a cuius tamen solennitate nunc est itum, agere uelis,eπ id alieno nomine,non sis audiendus. Qui quidem ut legis actiori

ne hodie non experimur, ita alterius nomine procurrationem recentiori innituto admittimus, atque actionem nobis datam communi iure non detrectamus.

Temporaria permutatio ius prouinciae

non innovat. PROVINCI As eas regiones Romani dicere so Prouincialebant,dutore Egesippo in lib. . de excidio Hiero obmitano,cap. iij. quas procul positus inius suum redegissent

uincendo,queadmodu Cr principatus Iudaeae,qui ad Arachelaum pertinebat, couersius est in nome prouinciae. Et ita regiones in prouincidue redactae suo magistratui admi . . nistrandae,comittebitur,d queus Cr nome sortientes sunt d 'appellatae. Carthago enim Procos laris erat prouincia, hoc est,per procos. gubernida. Numidia,Libdia, et Asia citra Tauru et CFrenae,c lares. Tripolis,litras Mauritania atq; A diptus -b Praesidibus Νere. cγprus, iboria,sardinia,Sicilia. IDricus, Achaia, creta, er Bithγα nia,Praetoriae. De qua re etia Strabo Amasinus x ij. cosmographiae lib. metione facit. I tu Norica er Pannonius

ii prouincias habuisse legimus. Germania quos caem inius Latij eset tristata, ab ijs regebatur qui imperio Ro. me dedilynt,et comum appellatioe praesides Mcabatur,

donec

615쪽

Statutum seu iusmunicipale.

IO. FERR.2MONT. c ΟΜΜ. donec rerum uicisitudine ex hoc nomen fit commutata in Regulos,Duces,narchiones,comites,post Iustinumi ni fallor Imperatore, cuius tempore mos prima obstrinuari coepit,ut no prouinciae aut regioni praeessct quis iaprifies seu magistratus sed singulae Inliae urbes, singula oppida a singulis custodirentur regerentur, magqiraritibus, quos appellari uoluit Duces. ut sic aliae nomeclariturae uideantur paulatim subcreuisse. Meminit Blondus Ηsoriographus lib. iij. caris i. Vnde prouincia comuni appellatione dicimus tuiq; regionem,quae fuis moribus etia praeter ira scriptu quod agnoscit, regitur, atque iurisdictioni paret. Eam canones Potiyil certa esse volui, quae vel x uel κ I.ciuitates atque unu regula habeat. in ciscitote. τj.q. iij. qui er chri tuo num orbem in certus prouincis sub patriarchu, archieα piscopos aut primates redegerunt, iuxta Anucletu in c. prouincis.xcix. distin .er Imo.in cum causam. prombatio. Equidem si moribus sit ius in prouinciam receptuer publice agnitum,temporaria dis breui permutatiorine non solet antiquari, quo casu etiam stitutum, id est, quod in scriptu relatu est, cosuetudinis uoce includimus, ut sic dini cosiuetudo moribus recepta, g stitutu ius proα uinciae dicatur, quod alicubi elii ius municipale cognois minutur. DiFerit Rochus Curtios in tramtu cosuetudianum. super c. f. extra de consue. x. nlinc ut reliquum. q. iij crestin=constat. Cr g.ex no scripto. Instit. de iusti. Cr iure. Vbi igitur prouinciae ius est, ut colonus alicuius sundi partiariu3 ceu uocant si omnia ex coductioras leaepe stoebet, decurso locationis tempore etia porro ad eum

616쪽

AD REGULAS IURI s. disssu id praealijs admitti debea licet semes atq; stmι secus per nonussos sit obstruatu,tame ut permutatio illa bretus

temporaria ius prouinciae ac receptam publice consuetudinem non innovat,ita colono non praeiudicat. Lex CLXVII. Vlpianus.

Vbi non uoce, sed praesentia opus est, . mutus si intellectum habet,potest uideri respondere. Idem Nin surdo hic quidem res spondere potest. Furiosus absentis loco est, oc ita Pomponius libro primo epistoI s rum scripsit.

ELEGANTER VIpianus eoru ratione habet qui ad omne actum lege non admittutur,cuiusimodi sunt mutus et surdus quos in hac sientelia recte distinguimus, Mutus etiam quasi non natura sed tempore magis eum morbum conis M' μηδ' traxerint, raro enim uidemus ab incunabulis quem esse mutum quin ide furdus quos babeatur,nisi lingua sti, tim uocis gubernaculum desit, nimirum furdus no potest discriminatam hominis uoce singula suis nominibus comae prehendentem,exaudire. unde propter desideratum usium mutvi remanet. Talis est qui christo Marci septimo adis ducitur,nam quamprimum misset digitos suos in auriaeutis eius, Cristuto enaso tetigili et eius linguam lilia

-πν,4 φρ ωs. Usqueadeo oportet hominem uocis discretione praeeuntem imitari paulatim atq; ita ferinoanu adininiculum consequi. Quod idem ex numineis P thicus

617쪽

1ν IO. FER R. MONT. COMM.tbicus rex Aegγpti sentiens, ubi inter Aegγptios atque Phrγgas quaenio esset, quinam priores hominum extiistisent,pueros duos iam recens natos pastori inter pecorara capria ubera admouentibus educundos trudit,lubens ne ullum coram eis uocem quis ederet, caems bimatus

templa sic exactum esset,pastori ianuam aperieti ac pro more adminis,unti Beccus acclamare coeperunt, quam Phryges A gy uocem ubi ponhabito omni alio sermone ubinde iterase Piij U i' ' ρnt,comperit tandem rex Phrγgus panem ita appellare, Cr Aegγpiij hoc argumpto Phogas se priores extitisse conceserunt.recenset Herodotus in secundo libro Histori' riarum, qui Euterpe inscribitur. Nos uero mutum accipimus etiam qui non sit furta er surdum cui loquella usus sit concessus, ita enim potest restondere, quamuis eum quos mutum non reqciamus Wis. μπης quines audire posit,cum nutu animi sententiam indiae ς' , ' erit satis plerans habeatur.Et possumus regulam interui ere modo uerborum contextum duntaxat expendramus in rebus ubi opus est quis coram res odeat,uel satitem id facere praesens uideri posit. Quo pacto er mutus uxorem ducere potest, quod idem Cr surdus facit. c.cum apud. de sponsalibus. L mutus .f. de iure doti . cr in - , glosa Inoisimiae. de praescriptione triginta annorum. Nagis tamen est ut accipiatur in ijs negorijs quae Iiberuanimi consensum exigui, qui uoce exprimi solet. Ea enim nota esse dicitur atq; indicium pasionum,quae fiunt in arinimo,propterea concessa,ut alter alteri quod intus atq; in mente cocepit,manist tu reddat. Eam ob rem ubi coissensus in contrahendis negoc s fusticit ex sermone opus ηρο

618쪽

non est,uti sunt emptio,venditio ocatio,coductis,socieα Mutut & sue tu,mandatum,quibus Cr fur Cr inutum interuenire diis Lluomodo prohibet nihil,quamuis enim expresis uerbis eoissentire 'μ Rhμη 'ais ita restondere non queant, illesiquidem uerbιs,hic autem consensim indicare potest, ut non minus intelli rigamus,quod ipsJ Cr intelligunt cr uolunt,quam si uoce distincta ut audiant respondeant. confractu. I in quibusαcunq;. Cr Iobligat r. f. de verbo.obliga. CT I in vendiationibus.ll de contrahen.emptis. Ipsios tamen praefentes tantum esse non uidetur satis propter conuentionum solennitatem, sine qua facile inriccberentur. Sed requiritur cum praesentia amicorum,uel alias hominum,qui fide sunt digni,atq, nutuε illos unde consiens arguimus, capientiu,tum librarij qui uel mutatum uel purdum,eu contractil certo animi consiensu quem nutu,te ibus amicis,aut alius hominibus fide dignis cenissemus confirmasse, Me bona absoluite scriba negoricums cosistet. Et quoties est qui propterea contractum

irritum esse volat,quod mutus restondere non posit,furdus autem licet res)odeat,allor tame vocem exaudire non queat,ut sic ultro citros babeatur consensus,dicenta dum uenit,quia in hιs conuentionibus sermone non est iopus,sed consensiu tantum quem per praesentiam Iurecosultus denotare uidetur,iuxta I. coram Titio.f. de uerbo.

619쪽

1 6 IO. FER R. MONT. coriri t. t sh a scari est in uerborum obligationibus ubi uoce optadus uerbis noti est,mutum enim aut furdum,neque stipulari propterea,ph is ' ' nes promittere posse est receptum,quia Cr u qtii stipi latur coram interrogare,er qui promittit restodere deinbet quod feri non potest,ubi uel baud loqui,uel alterius uerba quis exaudire non potest. I j. . s.f de uerb. oblig. Cr ψ.mutum. Insti. de inutilibsipula. ruaelose, nihil Furio umi autem nulli negocio gerendosue uoce iste intelligit. praesentia sit opus, aptum iudicamus,ut qui no intelligit quid agat. Quare absentis loco ipsum habendum recte

Pomponius scribit. π est in g. furiosius. Insti. de inutilib. stipula.l patre furioso.f. de hs qui sunt sui uel alte. L uririo .c. qui te'. sacere pos t. q. f.de iure codicilloru

Fauorabiliores rei potius,quam actores

habentur. Reus. REUM communi uerbo appellamus qui ab alio iuius uocatur,sive hoc sit in causa ciuili, siue criminati,in quem propesiores obe natura monemur. Unde illud non ineleganter a Fabio scriptum est,ut in fuscipiedis causis, defindere quidem reos prostm quam facere uir bonus mallet. In omnibus ins rebus ubi partiu iura sunt in ambiguo atq etiam in aequilibrio,reo potius favemus quam actori. nam ubi de libera do quaeritur,inquit Paulusinciriliores sumus ad liberationemL Arrianus. D de ue . obli c. cum fiunt partire iura. de regu. iuris.in τs. c. ex literis. de proba. cir c. inter dilectos. deside instrumentorum. - II Ap

620쪽

AD REGULAS IVRI s. 1gitur quoties nes actor quod intendit, neq; reus σα reptionem satis adstruxit,quia fauorabiliores sunt re ad absoluedum debemus elbe propensia. i. c. de rei uendi. I. AbBlueres

quia ac sare . de edendo. Gr g. commodis. Inflitu. de P QP Ri ψx interdict. Sic ubi duo iudices ordinar ,alter reum condidemnandum,alter uero absoluendum iustius arbitratur,

quia ex haec partium iura sunt obscurum, accedimus tum dici qhi reum absoluita inter pares.f. de re iudi. modo iudices illi sint puris autoritatis,alias secus apud Barto. σAlexand. in Isi uni. f. de re.iudi In poenalibus quos causis fuemus reis, quare nise , A situ mes stilbutiones sint sole ipso clariores,postulatu non condendae cidato si ii numinus. Et si plures in honricidio deprehedantur,neq; amri

plius uno letali uulnere habeat, qui est occisiws, in casu, quo no potest costire qfini illud uulnus inflixerit laetis causam dederit,homicidio omnes ueni ut absoluendi icet mulcta eis dici queat,apud interpretes in Labsente. f. de poenis. si in rixa. ad legem Aquil. Cr Ro. confit. cccci. Eo praesupposito. Vbi no possum obliuisci eius quod est De o qui esurupud Lucam de Penna in Is quis forte c. de deserto. σς ς'si uix occulta lib. xij. Crrestri Decius, Quod eodem fluore siquis sententiam est passus, stacto laqueo e furca desum per in terram concidi let, quia innocentiae suae indicium hoc habeatur,praesertim ubi se minus sontem fuisset proote, titus, ῆre Iiberandum,id quod cx Actum troara aet te non semel habuimus compertum.

Lex CLXIX. Vlpianu .

Nemo praedo est,qui preciu numerauit, P 3 praedo

SEARCH

MENU NAVIGATION