장음표시 사용
631쪽
sos Io. FER R. MONT. COMM.quam aequum est studiosi,impedimento esse uolunt, rem ipsam aut uenditione,aut alia translatione intempestiue cr non sine dolo alienant, Cr quo minus posideant,ut exinde conueniri queant,effutiunt, que dolum cu praetor
nemini profuturum edixi siet, aequisima ratione fictu est,ut in eum qui sic dolo malo posidere desierit,haud secus atq; si adhuc positiret actio coperit, ne ue frustra id feri contendis, quasi non sit pollectὸr contra quem iudicium detur,placuit dolum mulsi postforis loco es, ut propterea qui posidere dcβjt actionem fuscipere ueri
Dolus in ppse cogendus. In iure pontiscum idem tractitur ca. pro
Ami. ur.stc. dica. Iaco. Butriarius. l. si culpa. st de rei uendi. Cr Angel. in β. omnium autem. Institu. de actionib. σest in I. parem. insta eo. Igitur eos qui bona haereditaria inuasissent,quae sciret, ad se no pertinere,et ii si ante lite cotestiti 'cerint quominus posideret, perinde senatus codemnandos censuit, quasi posiderent,ita ut Cr dolus praeteritus in petitione haereditatis utili, Cr culpa deduceretur. I. idem ueniunt. g. praeter haec multa. CT l. sed ex si lege. g. quod ait senatus. f. de petitione haeredi. Idem Cr in rei uendicatione proaebundum erit,nam GT H qui ante litem contemtam re dolo posidere desjt,tenetur in rem actione, cu enim in haereditatri petitione,inquit Paulus, quae Cr ipsa in re est dolus praeteritus resetur,no est absurdum,er per consectquentii, cr in speciali in rem actione dolam praeteritum
deduci.I. sin autem. , sed cr is. cr ibi glossali de rei uendi . proinde si quis mulitiobe scit, ne ab initio posuere
632쪽
AD RE GULAs Ι VRILdere baereditatem inciperet, hoc est, in fraudem legatararioriam eam omisierit,non minus delinquit, adeos legaα torum petitione tenetur non incipiens posidere,quam si dolo malo desierit posidere. i. . sane quaestionis fuit. f si quis omissa causa testimen. Sed cum dolum malu allegans non soleat audiri nisi euam probet,necessariu est qui dolo quempiam posidere desti e contenditud ollanda potifimum coiecturis,quia postquam nunciarim me litigatum, aut iudiciu dato tabello praeparauerim, aut ii lud iam fuerat fuscipiendum, dolosius pol idere de Vt,er iam satis erit inum sic in do.
lo comprehendi. argumento ιβ fundum. f. rei vendici referunt Io. Fabri,Cr Iason.in g. omnium autem. Institide actio.. Bald. in c.f.de iudicijs. Specul. emptio. Cruendi. nunc dicendum. uer. sita nunquid. Postremo qui cuminu secare volet, dixerit forte t. cleaectio. . si qui s. de noxa.acti a nobis disidere,na qui domlo posidet reditate tenetur adioe directa. Qui uero des,t postessor esse,utili tantum ,ut Buri ducit in I. quan IulianM.f.de aqua pla. Sed ubi fine barum actionum cosiderauerimu3,eaede erant,sin autem initium, certu est quod di erunt,ni directa ex lege ais eius mere,utilis uero modo ex interpretatione legi'modo ex senatust ulto originatur.disserit Bariis l. id uti pos M. Cr Bal. in I. curatoris. C. de nego. gest. Possunt etiam opponi quae posita
denti plus utilitatis afferre uidentur, quum ei qui desiijt post requod no restilo,na pro pospes ore dolus est quoad damni on quanta ad comoditatem,uti inn. resto det,qui latius ea prosequitur in sipro possessore.
Dolo repudias haereditatem tenetur.
C ms uris prohatur quem dolo desiisse possiderea
633쪽
Culpa est se rei quam ignorat, obtrudere. Dedicus sect-
Imperitia culpae annumeratur. TRADITUM est quomodo sine culpa no sit iram scere se rei ad se no pertineti.l. culpa est. supra eo. CT Gno est fine culpa. de reg. iur. in mi. quod βrt A in eo acri ceperta, q malitiose se rebM alienis obtrudit, Cr culpa dolo cotrahit: quasi opicus quistia Cr rei tractandae ignari rus,si non tam dolo se ingerat, sed magis quia sperat se aliquid praenitum,uideatur a culpa alienus. Osa simpliciniis specie ne quis porro se ei prouincia aut rei immissceat, cuim est ignarus, restondet cuius, I inperitia cuia i lpae annumerari. Unde perinde est quill iam per impcristiam peccet,aut dedita opera, utrolibet enim pacto cuia pum contrahit ex poena sit dignus,ut sic discat quisque
prius oscium aut artem,quam exerceat,ne hoc suo inritelligere ais exercere faciat ut nihil tandem intelligat, Cr temeritatis suae poenam rependere lege cogatur.
Exemplum ad hae rem aptifimum est in I. qua amoead finem. l. idem iuris. f adlegem. aquil g. imperitia. In i. de lege aquil. I. illicitas. si cuti medico. f. de vicio praesid. Vbi medicus si hominem male fecundo occiderit, aut medicamentum perpera miscendo,lege aquilia teneritur. Cum praetextu humanae fragilitati delictu decipientatis in periculo hominis,innoxium esse non debeat. Similia ter tabellio publicus si oscio suo ut oportebat no est unctus dis ita cotrahentibus fit nocitum, quia diem CT coaesulem om*,pactionem siecus atq; est conuenta, conscria psit,aut alias imperite vicium exercuit, ei contra quem peccat,ad hoc quod sua propterea interest,obligatur.reis
634쪽
AD REGULA s IVRIL GrytDγn. in ἰ quaesitum. f. de optio.legata Cr Alexand. consili. Ixxxij. volu 1. Cr consit xl AEOL iiij. reliqua ad I gem,culpa est scripsimus.
Melior conditio nostra per seruos fieri potest,deterior fieri non potest.
P R O P T E R E i ius gentiu feruos nobis subiraeit ut Vulsint atq; rem nobis scian quicquid enim a quirunt id totu nobis quan i est mani tu,etiam si ignoo
remus aut plane simus inuiti. Letiam. f. de acqui. re. .Lseruus uerate.f. de uerb.oblin Cr insti per quus perso. nobis acqui.Verum cu qui deteriore conditionem alicuisius reddit, acquirentium numero esse no posit, Cr seruis natura prope innatu,ut quouis pumice sint leuiores, Cr di nisi cogatur,parii utiles habeantur,undesi Cr nocere liu fit deterior. berum esset, plus saepe damni Cr minus utilitatis dominis suus parerent. Recte est traditu seruum meliore quidem causam domini sui facere posse,non autem deteriorem. Quapropter pactum quod seruus 'it m creditore,ne pene,exceptione domino parit,raturas eri quodsi deis ''' 'pactus sit cu debitore ne petatur, quia obligatione recte bitorene petati constitutam in deterius nouo pacto refrinare no potest nullius momenti erit. l. seruus creditoris. c. de pactis. Est
etiam in l. si seruus.f.de iureiuran .se l. si debitori f. de pacti er in I. fina. c. de acquiren. posse ione. Praeterea seruus tuus pecuniam ea conditione apud siequedri deposuit, ut si constaret tuam esse tibi redderetur, quia seruus sic deponendo ius tuu non potuit deterius facere, '
635쪽
ad depositi iudicium non adstringeris, sed competit priamo ad exhibedum actio, inde exhibitam pecuniam pomteris uendicare. I.servus tuus.st. depositi. Seruua condi- seruu tamen Cr deteriore causam domini lacere possetionem domini n5 est nouu,ut si e posse ione utique struus deiecisset, ozon ieddit nunu eius ictu praestire est receptu, cr feritu qui id sine iussu scit,noxae dedere, quod damno ei reputatur. Li. g.
actio. Sunt er aliae cause quibia deterior sit domini cooditio per struu,modo propter comissim delictum, modo quia dominM sibi aliquid lucri per scruton acquirere dos rat,quo casu deterius quod im recipit, iuxta adduαctam ιβ hoc etenim. c. acquiren.poses
Non fraudantur creditores, cum quid non acquiritur a debitore, sed cum quid de bonis diminuitur.
LO cVS ad edictu Praetoris pertinet,quo ijs obuiatur qui instaude creditoru re alienat siue hoc sit cotrahedo, siue pacto,aut acceptitutioe interposita alique liberata. Ni quidquid ita fraudis nomine gestu fuerit,Praetor rouocabit. Et forte existimes quae per debitorem bonis non adqciuntur posse in edicto exigi, propterea ne sub iuris autoritate perniciose erretur,res odedu erit, eu qui non acquirit aliquid ais bonis adjicit, cu id facere posit,in in fraudem cre θaude creditorsi no agere. quare ad edictil eius rei gratiani tuid fit. propostv no pertιnebιt:cum Praetor eos perstrinxerit et patrim
636쪽
AD REGULA s IVRIL cripatrimonium sum diminuunt,non qui amplius nihil saequirunt aut id agunt ne locupletentur. Est in I. qui auat .ab exordio. squae in fraudem creditor . sive igitur debitor haereditatem sibi delatam repudi ritillae pecuniam quam domi ociosum habet in merces
lucri faciendi causa non conuerterit, siue quod donatiorinis causa oblaturm est cotempsierit, quia in rebws credimaribus obnoxijs,nihil fraudulenter molitus est,non interis uertuntur res creditorum, tantum abest, ut edicto locus esse posit. Interpretes exiesione acta ut ipsi aiunt eruispunt etiam in ea quae ad hoc edictum non pertinent,uti Qui haereditassi est in collutione bonorum, cum Cr ea quis conferre non pudiat jedito habeat opus quae no acquisiuit,quasi cr hic cui insidia, rra non st-tus uidere debeat. l.1., .confertur autem. f. de colla. bo ''norum. Item in eorum rebws qui sub tutela sunt ubi qui repudiauit legatum,uidetur illud alienasse.I. magis puto. und .f. de reb. eoru .cum nonnullus alijs obiter citatu. Quae tamen ut ad regulae scopum non pertinent,itanes magnopere refragantur. Hoc tamen adiecisse non pigebit,si pactione conuenisbet ut debitor q id acquireriret,er id facere dolo malo posthaberet, edicto no obscurire locum esse, atq; per hoc bona diminui. cuius Buriolus monet in l. qui autem.f. quae in fraudem creditorum.
Nemo ex suo delicto meliorem sua conrditionem facere potest. R E B V s nostris neque ex alieno delicto debet feri accesso,tantu abest ut ex nostro id feri posit: cum marilitia sua nemini lucro ese debeat, ne maioris tumultus
637쪽
sit occasios comodare poset quod alteri dolo malo ex
Delicia ne pro' torquemus. Neq; enim poenaru tot constitutiones imperi
' dimeto fret,qn si accedere nobis possct quod delinquendo corradimus,audaciores multo,dis proniores ad nimer nocendu essemus. Et in hoc receptu est,ut no tantu poc
m g deliquiFent sub cerentur, sed etia si quid per ulteririus iniuriam arripuerint,id eis auferretur, ne qui et ex suo delicto conditione fui mellare jacere pose uideatur. Documento erit maritus qui dotem pactrus est si uxorante eu deo naturaes cocesperit,eu siquidem uel interstricit,uel medicsi nulla, t eu qui artis imperitus est ea Du de ad hibuit,ut eo citius occumberet. Quia iniquum esset ueru ex suo Acinore dote sperare co ditionems meliore reddere,boedes uxoris dote iusti actione repetere. Prota Ius senti quod er excotrario stiluendu est,si uxor maritu abstuli petina et ipsa donatione ante nuptias no luta ...:.. , ' crimit is ab hostibus.adfines olu.matris. Cre. dona donatio'est. ' tio.extra de dona. inter viri Cr uxori qua de causa Cr si matrimoniu legibus moribu3s publicis no ualeat,uti est inter senatoris filiam cr libertis,inter provinciale mislierem Cr eum qui in magiyratu est, nes est quod donationes inter eos cinytat, ne melior fit coditio eoru qui
deliquerunt. l. haec ratio. . videamus. f. de dona. inter viaru er uxo. Ita in omnibus causis est, quibus ex malestrio
quid est abreptu,uti in ut publica Cr priuata, ut bonoruruptorum damno,iniuria dato, ureis,peculatu, repetunmas, plagio, er id genus mi ae delictu, in quae π poena irrogatu CT ablatum repetitur,quasi nemo ex suo deri Iicto meliorem conditionem Acere debeat.
638쪽
Ea quae dari impossibilia sunt uel quae
in reru natura no sunt, no adiectis habet.
Q U I aduertit imposibilitate no minus lege, g natκα possibilis prora pro nihilo haberi, facile hane regula adsequetur. Eta Rβ δβις 2δ σε enim coditio aliqua obligationibws seu rebius nosseis adisiecta,cui uel lex uel natura impedimento est quo mings eximi, pro non adiecta habetur. Ea de causa, quod qui negocium gerit,eius animi pleruns esse creditur,ut nuse
gii uelit id cos 'illere,1 pessim ire,aliis satis foret sedeno
tarios nos elye er omnino abstinere, quam intercepto oricio remm molestiis nos frustra exponere. In hunc modii qui L.Titium haeredescripsi si ueredarius iter, quod inter Roma Cr Marpurgii est,unius diei statio dimensivi fuerit, C. Titium haeredem quidem facit, sed coditionis nullws euetus expectandius est, quae pro noscripta habetur. I l .f. de conditio.instit. imposibilis. Instit. de haeredis instit. Aut, Pollux si in triduo proximo mortis meae monumentum inibi 'illet, haeres merus esto. quia monumentsm in triduo sic perfici non potest, conα ditio evanescit, institutio tamen non vitiatur. l. si quis ita . institutM.f. de condi.instit. Idem restodemus si in lega* ta bis tu,sideicomousis, Cr libertatibis, conditio imposibilis mistionem clinapponatur, pro non adiecta enim habetur. Sed Cr in uerbora obligatione, qui ita dixerit,si cenα tu urbes hodie expugnauerta centu dare promitto. quaαdoquidem contractii negociu conditione resticit,CT noralebat proin or ut stipulatori ut d daretur nisi existete condi i
639쪽
sis IO. FER R. MONT. con M. conditione,quam fieri natura rerum imposibile est,extapimadum est ii hoc promittedi reum negocium consim flere uoluisse, ut nisi ad euentum conditionis non daret, quod ea no existente,defcit,et facit ut stipulatio nulliussit momenti.tampo 'ibilis j. de uerb obliga g. si impos. bills.lnstitu. de inutilib. stipulationibus.
Bona fides tantundem possidenti prae stat,quantum ueritas,quoties lex impedis
mento est. BONAM fidem appellare possumus eam hominisvψοδ ed - con tintiam qua in conuentu negocys omnia ut oportet prohantur, in ratio postulat ne quid insidiose, ne gasi date,ne quid allaciter agatur,quae una icit,ut intre bonos bene agi,π sine fraudatione posit. De hac M. Tullivi in tertio de ostichs ita scriptu reliquit. Q . quide Scaevola Pon. Hac sit mi uim esse dicebat in omnibws ijs arbitrijs, in qbrus adderetur ex his bona deis bonae nomen existimabat manare latifime, id, uersari in tuis
telis, ocietatibus ducijs,madatta, bws empita, coduelis, locans,quibus vitae societas contineretur. Ex quo coepit quod in omnibus rebM et publicus er priuatu bona sis, ea nimiru,quae uiro bono Cr aequo couenit,ob oculos habere iubemur, adeo ut qui rem titulo no tam iusto tenet,
citra bonam si in eam post re dicatκr, atq; a culpa non sit alienim. Ex diuerso qui rem bonafde apprehenidi etiam a non domino, titulum prae se fert qui a culpa eum consequentia tuetur,ut sic non minius vis verum tri. tulus
640쪽
AD REGULA s IVRIS. . 6I tulus posidenti praestire quodammodo credatur. Veluti Titim in agro alieno quem bona lide mercaatum 6 credens eum venditorri es, frumentum simit, que Pos Gre bonae ubi donatius euicisset,etia juctus rellitui cupit, sed quia tu Ituo i boloesi ei po Ior tu percipienda fructibωs idem iurn cinhabet, quod do nia praediorum tribuim est, Titirus emαptor perceptos si uetus suos Νcit,cui bona fides tantunde praejtit, quantu si a uero doliano enast. l. qui scit fundii. g. in alieno. f. de usuras. Item pupillus alienum suu imemptum bona fide tenet, quia per hanc qua)i titulus erret doliunii obuenire non est ambigendu, non licet tuatoribus suadam sine decreto magij tratus alienare,no nusgis quam si pupilli ex cotractus ueritate est. l. magis puro ν. si pupillus f. de rebus eorum qui sub tutela. Neq; tamen existimes perinde cye quιs bonaesdei pos
eius nascentium perceptionem, Cr alιa nonnulla commoda, quod Cr iureconsultim per rantundem satri eleganter hexpresit, qui alιbι Cr bonae sideι emptorem loco domini et bu, postide pene es scribit, in l.bonae baci emptor. f. de acquire. do. ii prodin. i.*. qui strum ij. ad S. Q. SIllania. quae pugnare uidem rentur, si pares ellent,nam feruus alienu3 bona side pose silpus non torquetur,quemadmodum si proprius est,obdomini nece. Est glo. in ι. qui scit jundi . . in alieno.super verbo,illud iuris. Cr ibi Horian M. Cr l. ructM.f. de usuri Sed ubi lex impedimento est, ne alienae rei quidquam Lest ubi est i percipiatur,neque bona suos aliquid praejtibit, utι in eo pinim x0 quι rem turtiuam, aut ui posscsjam emu, nam ut stultuscius iαι propter ultim in quod succesit etiam per induα