장음표시 사용
521쪽
Alia est ratio correorum stipulandi, vel credendi; alia correorum p mittendi, vel debendi. Ihi enim obligatio dandi ratam alteri in eo, qui accepit solus, quod debebatur omnibus conjunctim , non descendit ex eorum voluntate, quemadmodom in his restituendi ratam ei, qui Ius dederit, prouti ex demonstratione superiori elucet 3. 687. Io 6. X ex Δη- Si plures correi promittend2 constituantur, unus pure, asius inbus rebus diem, alitu,sub conditione quacunque obligari potest. Promissio- promittendi nem non modo fieri posse pure, verum etiam in diem vel sub unus pure, conditione quacunque, per se patet & ex anterioribus abunalius in d de manifestum est. Neque quicquam obstat, quo minus, siem vel sub plures eandem rem in solidum promittant, alius re, alius condatione in diem, alius sub conditione quacunque promittat: id quod promittere denuo per se patetia Enimvero ubi unus eandem rem tibi pure, post. alius in diem, alius sub conditione quacunque promittit in solidum, singuli adhuc eandem rem in solidum promittunt. Quamobrem si unus pure, alius in diem, alius sub conditione quacunque eandem rem promittat, cum correi promittendi per hoc constituantur, quod singuli eandem rem in solidum promittant . 692.), erunt qui ita promittunt omnino. correi promittendi
A promissoris voluntate unice pendet, utrum pure, an in diem, vel sub conditione quacunque tibi promittere voluerit. Quamvis adeo promissario magis consultum foret, si correi promittendi singuli pure promitterent, prouti ex propositione sequente apparet, & ex supra demonstratis haud dimetit ter colligitur; cum tamen ipsi acquiescendum si in volunta re promittentium , nec ultra eandem quenquam eorum s biobligare posit 3. 38 a. , eo contentus esse debet jure, quod ex tali promissione consequi potest.
522쪽
De modo sese alters obligandi.
misit, antequam condito extuerit, ab eo tamen, qui Dre prom/ correis a
sit, suum quod promissum est omne exigi potest. Quoniatu sui situm quod in diem promittitur exigi non potest, nili die isto praeteilapsio g. sol. , adeoque exigi nequit, antequam di CS Venerit; a correo promittendi, qui nonnisi in diem promisit, nil exigi potest, antequam dies venerit. Similiter quia
quod siub conditione quacunque promittitur , cum non ante constet num valida sit promisso, quam certum siti conditio nem extare o. 467. , nec promis r ante promi ilionem adimplere teneatur . 468. , non ante exigi potest , quam cer tum sit, conditionem extare; a correo promittendi nil exigi potest, antequam conditio extiterit, vel cam extarc cc tum sit. Haimvero quoniam obligatio unius correi non depcndet ab ea alterius s. 83 I. Ontia. , utpote cum unusquis que propria sua voluntate scae alteri obligaverit codem pro γsius modo , ac si ab aliis eadem res non fuisset promi Isa ;quod ca ab uno exigi non possit, antequam di cs aliqua veterit, ab alio autem non possit exigi, antequam conditio γliqua extiterit, hoc minime obstat, quo minus, qui piare Pro misit, teneatur ex promissione sua, adeoque ad cam adimplendam compelli posse. antequam dies, in quem promisit alius, venerit, vel conditio, sub qua promisit alius, eXtiterit, praescrtim cum in albitrio promissarii, cui singuli in solidum tenentur s. 69a.), positum sit, a quonam id, quod promissum est, xxigere vclit . 69s.). Quamobrem ab eo, qui pure promisit, statim quod promissum est omne exigere potest, etiamsi dies, in quem promisit alius, nondum .
523쪽
Pars III. Cap. IRvenerit, vel conditio, sub qua alius promisit, nondum
Si plures fuerint correi debendi, tot sunt diversae obligationes, quot sunt correi, cum snguli tibi teneantur in solidum cx propria promissione t=. 692. , ad nihil vero eκ eo, quod alius vel alii eandem rem in solidum tibi promiserint.
Tenetur quilibet correorum eodem prorsus modo, ac si alius praeterea eandem tibi in solidum non promis siet. Quatenus vero obligationes istae nonnisi unam eandemque rem continent, quae nonnisi semel peti potest, respectu promissarii non habentur nisi pro una. Vides adeo oblieationem correorum promittendi alio respectu esse unam, respeetu nimirum promissarii; alio autem esse multiplicem, respectu nimirum ipsorummet correorum. Unde porro patet, quandonam de obligatione correorum ratiocinandum si tanquam de una eadenique , quandonam vero tanquam de pluribus diversis. Similiter ius promissarii id, quod debetur . exigendi spectatur tanquam unum respectu ejus, quod debetur, quippe quod nonnis semel accipi potest, idem vero etiam spectatur tanquam multiplex respecta correorum debendi. Unde denuo liquet, quandonam de eodem ratiocinandum sit tanquam de eodem, quando nam tanquam de multiplici. Atque haec sunt principia analytica ad id, quod ex obligatione correorum & iure ejus, qui eos sibi obligatos habet, consequitur, investi-ga'dum utilia. Erunt forsan nonnulli, qui inutilem existimaturi sunt praealisionem ejus in diem, vel sub conditione, quod ab eo, qui iure promisit, statim eXigi potest, etiam antequam dies iste venerit, & si conditio non extiterit. Enimvero cum fieri possit, ut qui correorum pure promisit, solvendo non se, aut torum debitum solvere non possit; non inutiale eIt. si alius adhuc vel in diem vel sub conditione tibi adhue obligetur. Similiter s ab illo dissicilius fuerit exactio, id quod non una de causa accidere potest, praestat alium adhuc sibi obligatum habere vel in diem, vel sub conditione. Quo
524쪽
De modo sese alteri obligandi. 493
niam neminem fore arbitror, qui monitus hanc utilitatem non perspiciat, non opus est, ut de ea apertius dicatur.
. TC8. Si unus tibi rem quandam sumisiit, alius norati si par- rem ejus, sive sab ea conditione, si qui totam promisit, pro F nem non adimpleverit, vel rosam non adimpletaerii, sive simpl/citer seu pure, ita tamen ut quoad fanc partem in solidum teneri velu;Δae sunt driversis promissiones, S a promissore partis pars exigi nequit in case priori, nisi excusso promissore totius 3 in case autem po seriori flars a te exigi potest, promisore totius nondum excusso. Etenim si unus tibi rem quaudam promittit, & alius nonnisii partem ejusdem, promissio partis &promissio totius non modo sunt duae diversae promissiones respectu promiticiarium, quorum unusquisque ex sua pro millione tenetur; verum etiam resipectu objecti, seu ejus, quod promittitur, cum utique aliud sit promittere totum, aliud promittere partem. Quamobrem cum neque rcspectu promittentium, neque respectu rei promissae haberi possint pro una; immo si rem
promissam concipias tanquam divisam in duas partes, qua rum una non nisi ab uno, altera vero a duobus conjuncti in promittitur, cum aliud sit promitti partem aliquam ab uno solo, & aliam a duobus conjunctim, ita ut unuSquiSque de hac in solidum teneri velit; erunt etiam hoc respectu duae diversae promissiones. aeuod erat primum. Quo dii promtisor partis eam sub hac conditione promisit, nisi alter promissionem totam adimpleverit; cum promissio conditionata non ante adimplenda sit, quam certum sit, conditionem poni 3. 468. , hoc vero certum esse minime poisit, nisi promitIore totius excusso; a promi re partis nil exigi potest, nisi promissore totius excusso. Quod erat
525쪽
Denique si tu partem ejusdem promisisti simpliciter,
quod alter totum promisit, nec sub ea conditione, si promis. ior totum non praestiterit, ita tamen ut quoad banc partem in solidum ipsi teneri velis, cum tu & alter quoad hanc partem promiseritis rem cantam nonnisi χmel dandam, quando vero plures eandem rem nonnisi semel dandam tibi ita , oromittunt, ut quilibet eorum in solidum teneatur, tibi jussit eandem exigendi, a quocunque volueris . 69s.); parea te cxigi poteit, promissore totius nondum excusso. od
E. gr. petis a me & Cujo, ut tibi conjunctim promittamus eosdem decem aureos. Ego ribi promitto decem, ita ut in selidum teneri velim; sed Cajus non promittit nisi partem dimidiam, ita ut nonnisi in quinque teneri velit. Ego igitur R Caius tibi tenemur in quinque, unusquisque in solidum, ac prieterea ego in quinque solus. Tu igitur quinque vel arne, vel a Cato exigere potes, pro uti tibi visum fuerit; ast realiquos quinque nonnisi a me. Alia itaque promissio est eo rundem quinque aureorum, quos tam ego, quam Caius in solidum debemus, alia promissio quin quo a reurum, quos ego solus debeo. Vel Cajus quinque aureos tantummodo Pr mittit sub ea conditione, si ego non solveram decem. Alia ini tur est promittio mea pura decem aureorum, alia prom: siici Caji sub conditione decem a me non solutorum facta. Hic non tenetur tibi solvere quinque, nis ubi decem, adeoque hos etiatam quinque ego non solverim. g. TO9.
Si in , thesi propositionis praecedentis indesnire aber promi- id, quod soletis
Etenim si quis alteri rem quandam promittit, & tu promittis idi
Dissiligod by Coralere non potuerat qui se in Iobaeum obviavu ς pro est, nec ab eo quid exigi potes, nisi excuso ρυ-
526쪽
De modo sese alteri obligandi. 497
id, quod dari ab altero non potest; nonnisi sub hac conditio. ne promittis, si alter totum, quod promisit, dare non possi, adeoque conditionata est promissio tua I. 46 ad. αuod erat
Quoniam itaque promissionem conditionatam pNmisi sor adimplere non tenetur, quam certum sit conditionem poni g. 468.), hoc vero in hypothesi propositionis praesentis constare non potest, nisi promissore principali excusso, immo antequam eum eXcusseris, constare nequit, quid a te sit exigcndum, cum tu tenearis in id, quod alter solvere nequit per 'poth. V C. 43i.); evidens est, nihil a te exigi posse, nisi promissore principali excusso. od erat secundum. . Denique quoniam te obligasti ad solvendiIm id, quod solvere nequit promissor principalis; totum omnino solvere debes, ubi is nihil solvere potest. Quamobrem cum in solidum teneatur, qui totum, quod debetur, solus solvere tene-turo. 683 si si promissor principalis nihil solvere potuerit, tu
in solidum teneris. diuod erat terarum. Exemplum paulo ante datum not g. 7o8. mutatis mutandis facile huc applicatur, ut adeo in re facili prolixiores esse minime debeamus. g. TIO.
Si us quid promittit tibi S abus nonnisi certam ejus partem, An torreus ita ut Poad hanc partem una cum altero promi fore in solidum re- consti vineri velis ; quoad hanc partem correi promittendi sunt. Etenim id os quod promittitur ex duabus constat partibus, quarum alte- mittenduram promittit unus solus, alteram Vero promittunt duo con-partem rei conjunctim, ita uterque in solidum teneri Velit. Quam- ab aba ρυ- Obrem cum duae sint di vcris promissiones, quarum una a duO-milse. hus promittitur res eadem, altera autem unus quid promittit;
illa conliderari potest tanquam sola facta, citra respectu ad inopu Jur. Nat. Pars III. Rrr - h4nc
527쪽
hanc alteram. Enimvero cum duo rei promittendi sint, qui eandem rem in solidum promittunt 69ad; duo etiam rei seu, correi promittendi esse debent, qui rei jam promita cerram quandam partem in solidum promittunt.
Equidem non ignoro aliter videri Iuris civilis interpretiis Bus , quod putent non eandem promitti rem , si alius decem
aureos, alius nonnisi quinque promitrat non tamen ratio, ista sussicit, ut aliter statuamus. Etenim si quis quinque aureos promittir tanquam partem summae decem aureorum, is omnino promittit eosdem quinque aureos, quos promisit alter, adeoque quoad summam quinque aureorum idem ab utroque promisium esse evidens est. Nec ulla ratio est, cur
noniae ita quoad partem dubiti alicujus constitui possint duo, correi debendi, quam quoad totum, immo in casu praeianti
accuratius loquendo, cur non unus eorreorum praeterea sese
obligare possit ad aliud quid praestandum eidem , cui tanquam correus ad aliud tenetur. Et si vel maxime quis eost eorreos appellare nolir, de iis tamen eadem concedere teri tur, quae de correis demonstrantur, manifesto indicio, quo etiam correorum definitio ad eos applicari possit: quidni ergo & definitum competere iisdem debet g. 349. Ag.)ῖ Sed denomine nemini litem movebimus, praesertim cum in Iure naturae, prouti supra jam monuimus inol. 3. 692. , hac appellatione prorsus carere queamus. Quodsi quis existimet, coris, reorum constitutionem esse inventum Iuris Romani, de quihus adeo non sit agendum in Jure naturae; eum perperidere velim, esse eandem actum possibilem, actus autem humanos possibiles omnes regi iure naturali, & constitutionem correorum filisse possibilem & lege naturali eorum jura & obligationes fuisse definita, antequam de iis constaret Romanis & laicquam de iis decernerent. TI ris
a, primi - ω i' lveris absenti piis ramis is di is in buris acre er ς ρνι- missio
528쪽
De modo sese asteri obligandi. 499
missis valida est. Unum enim idemque zst, si ve voluntatem Misi is nostram alteri declaremus Viva Voce, sive PVr scri Pturam. I. Gu vis Quamobrem cum de consensu promissoris & promissarii bitari non possit, si uterque voluntatem suam in titeris deci
sensu perficiatur obligatio a 3 7. , quin promissio in literis facta & in literis acceptata valeat, extra omnem dubit tionis aleam positum.
F. III. Si promissis in literis facI a visa voce acceptetur, vel viva -- Num prole facta acceptetur in literis ἰ Promissis valet. Quoniam volun- mola in t tas literis declarata aequi pollet voluntati verbis significatae, teris es a cum ad promissionem sussiciat, ut suffcienter quomodoc - ceptatio viaque significetur voluntas g. 363.), nec aliud requiratur in vo esse. acceptatione s. a. I codem, quo in propositione priaeceden-ri post Ute, modo patet, promissionem valere, si in literis facta viva contra. 'voce acceptetur, vel vice veria viva voce facta in literis a
ceptetur. Cum ex superioribus constet, ante acceptationem re in cari posse promissionem 3. 396. ; per se patet, ubi ex in tervallo fit acceptatio, quod quo minus fiat, naturaliter nihil obstat, promissionem interea non revocari debere, donec acinceptatio fieri possit, ut adeo non opus sit, in propositionibus de promissione & acceptatione in literis facta adjici restricti nem, nisi interea promisso revocetur. Quando nimirum non additur promissionem revocari, eam non revocari intelligi tur, cum hypothes non plura snt adjicienda , quam ea comtinet. Ex iis enim solis, quae in hypothesi sumuntur, demonstratur, quod asseritur. . TI 3.
Promisis mere liberalis dicitur, seu benefica, quando pro- Promissis missarius ad nihil vicissim praestandum sese obligat. Ast Mon mera ub
529쪽
ν- r 1 mere liberalis seu onerosi, si promissarius ad aliquid vicissim prinstandum sese obligat.
nam sit. E. gr. Si tibi promitto nummum aureum, tu vero nihil mihi vicissim praestare teneris, promi sito mere liberalis est. Enimvero si tibi promitto nummum aureum, & tu te obligas vicissim ad MSC. aliquod mihi communicandum; promissio non est mere liberalis, sed onerosa. f. T I 4.ctuando ac- In promissione mere liberali, si nuri prostant rationes in contra-ceptatisprae. ris Π, acceptat praesumitur; in onerosa non item, Ausi ad fuerint ra- sumatur. tiones evidentes in contrarium. Quando enim liberaliter quid
promittitur, is, cui promittitur, ad nihil vicissim praestandum bligatur I. Ti3. , adeoque rem, quam ipsi te daturum promittis, gratis accipit, aut quod te ipsi facturum fromittis, gratis facis. Quamobrem cum nemo accipere resipuat, quod ipsi gratis datur, vel sibi fieri nolit, quod alter gratis in commodum sitium facere vclit, nisi adlint rationes singulares, cur id habere, vel gratis habere, aut in suum commodum fieri, vel gratis fieri nolit; quamdiu istiusmodi rationes ignoramus, adeoque tales non adesse putantur, probabiliter omnino colligitur, proinissum acceptatum iri 378. . . Quana-obrem cum praesuinatur acceptatio, quae probabiliter colligitur 24 .part. 2. our. nat. I in promissione mere liberali, si null)e prostant rationes in contrarium, acceptatio praesumitur.
Enimvero si promisso fuerit onerosa, promissarius ad aliquid vicissim praestandum sese obligare debet g. 713. .
Quamobrem cum homines non eodem modo judicent de Eo,
quod sibi utile, vel commodum est, &num praestet eo, quod offertur, carere, quam istud praestare, ad quod vicissim praestandum sese obligare debent; in promissione onerosa, nisi adsuerint
530쪽
De modo sese asteri oblieandi. 5OI
suerint rationes particulares, caedemque evidcntes in contrarium, probabile esse non potest, id, quod promi r Oiscit, acceptatum iri q. 378. Lori . Quamobrem si onerosia sucrit
promisso, acceptatio non praesumitur, nisi rationes cVidentes in Contrarium prostent s. a 44. para. a. Pr. nat. . a ood
E. gr. Ego Titio promitto triginta aureos, quando dcxistor fiet, cum id fieri firmiter decreverit; vix dubitari potest, quin promissum sit acceptaturus, ubi nobis nullae perspectae
sunt rationes, cur eos accipere nolit. Quamobrem acceptatio facile praesumitur. Ast ubi tibi nummum aureum promitto, ut mihi communices MSC. quoddam rarum, quod in pretio habes; non satis apparet, utrum nummo aureo carere, quam MSC. istu invita communicare malis. Quamobrem in hoc casu acceptatio non praesumitur , nisi adsint rationes aliae, ex quibus probabiliter colligitur, te nummum istum aureum lubenter habere velle, vel communicationem MXC. poli ponere carentiae nummi. Hoc clarius patebit, ubi de praesumtionibus egerimus. . TIS.
Si promisor velit, ut valeat promissio, si acceptetur οῦ ea patim Num accep-
valet, quamprimum acceptata fuit, quamvis acceptario nondum in . ratio trino notuerat'omissori: as si promissor nobi promissionem vati re, nisi tescere debe- quando acceptatam in Azexeyir; non ante vales, quam aci estiat Io ipsi arstram serim tuerit. Duplici modo fieri potest promissio, vel hoc mo- ut valeat do: Volo, ut Valeat promissio, si acceptetur, vel hoc modo:promissio. Volo, ut valeat promisso, si acceptatam intellexero. Quinniam in arbitrio promissoris jus re in aliquam , vel factum quoddam a se exigendi in promissarium transferre volentis g. 363. , unice positum est, quomodo promittere velit Ia. Ia voluntate ipsius unice pendet, num promissionem Valere Velit, quam primum a cptata fuerit, etiam ii acceptatio ipsi nondum innotuerit, vel non ante valere velit, quam ea ipsi Err 3 inia